Ardea cinerea

N'airon: Ardea cinerea 
 Descrission 
LArdea cinerea (airon cenerin) a l'é l'airon pi grand d'Euròpa, con na longhëssa ëd 90-98 cm e n'overtura fin-a a 175-195 cm . A pèisa an tra 1 e 2 kg . Ël piumagi a l'é gris an sla part superior e biancastr an sla part inferior. La testa a l'é bianca con na lista nèira dzora a j'euj ch'a finiss ant un sbuf nèir bin evident an sël cupiss ant j'adult . Ël bech a l'é longh, drit e robust, ëd color giàun; le gambe a son longhe e brun giàune . An vol, a ten ël còl piegà a S, caraterìstica dj'airon . Ij giovo a l'han piumagi pì gris e manca lë sbuf nèir .

 Ambient 
A viv ant na gran varietà d'ambient ùmid: lagh, fium, stagn, marne, risere, estuari e còste marine . A preferiss j'eve basse e tranquile andoa a peul pesché. A nidìfìca an colònie (garzaie) dzora a erbo àut, soens ant i bòsch davzin a l'eva, ma 'dcò ant le cane o an sij ròch . A mangia dzortut ëd pess, ma 'dcò d'anfibi, cit mamìfer, insèt e retij .

 Distribussion 
A l'é spantià an Euròpa, Asia e Àfrica . An Euròpa a l'é present da la penìsola Ibérica fin a la Scandinavia, andoa a riva fin al sercc polar . Le popolassion dël nòrd a son migratris e a van a inverné an Àfrica e Euròpa meridional. An Italia a l'é nidificant, sedentari e invernant . Dal 1980 a l'é an chërsùa, rivand a 10.000-13.000 cobie, dzortut ant la Pianura Padan-a (Piemont e Lombardìa), ma 'dcò an Italia central e Sardëgna . An Piemont a l'é comun ant le risere e le valade dij fium.

 Status 
La specie a l'é classificà "Minor preocupassion" (LC) da l'IUCN . An Italia lë stat ëd conservassion a l'é considerà "Inadeguà" për via d'un cal ëd le popolassion ligà a le risere, dzortut për le técniche ëd coltivassion "a sech" ch'a ridùo la disponibilità 'd mangé .

 Arferiment bibliogràfich për chi a veul fé dj'arserche pì ancreuse 

 Ardea cinerea (Linnaeus, 1758)

Categorìa:Ardea
Categorìa:Airon