Hypotheses non fingo

Hypotheses non fingo () ischn b'riehmde Sadz vum Isaac Newton. Die Feschschdellung isch in soina Allgemeinen Anmerkung, dem General Scholium, endhalde, wude zwedde Ausgab vun 1713 vunde Principia zugfischd worre isch. De Isaac Newton hodd kä Hypothese iwwa die Grind warum sisch Masse oziejen uffschdelle wolle. 

Waida sachda donn, wass als Hypothes vaschdeje dud:

Awwa nochm haidische Vaschdendniss isch die vum Newton erwähnde Induktion kä Meschlischkaid um Theorije zu endwiggle. De Karl Popper unde David Miller hawwen b'wiese, dass induktive Wahschoinlischkaid nedd fungdzionierdKarl Popper, David Miller, A proof of the impossibility of inductive propability, Nature 392, 1983, Seite 687-688 unn domid a die Ideje vum Rudolf Carnap unn onnare, wu dodro gschafd kabd hawwen. Do'd'vor hodd nochm haidische Vaschdendniss vum B'griff vunna Hypothes de Newton erschdmmol ä Hypothes driwwa uffgeschdelld kabd, dass unn noch welche Gsedzmessischkaide, alla wie sisch Masse oziejen.Areins Pelayo, Understanding Hypotheses in Newton’s Scientific Thought, PhD, University of Illinois Chicago 2022 Die mathematisch formulierde Gsedz sinn donn bschdedischd worre unn domid die Hypothes zur Theorie iwwa die Grawitazijon worre. De Wisseschafdsphilosoph William Whewell hodd zu Hypothese gsachd:

Die Froch warum sisch Masse oziejen, werd nedd b'hondeld unn isch fade Newton, wie a schbeda fade Albert Einstein kä Frochschdellung.

 Wisseschafd 
Haidzudach hodds Wisseschafdla, wu g'mees de Hypotheses non fingo z. B. die Kopenhagener Daidung unn onare Indabredadzijone vunde Quondemeschonig als unedische Hypothese, wumidma vasuchd ä Vaschdeniss zu krische, wu iwwa die mathemadische Bschraiwung vunde Schrödingerglaischung naus gehd. De Pionier vunde Laserspektroskopie unn Nobelpraisträscha Theodor Hänsch hodd innem Interview do'd'zu gsachd:

 Vawais 

Sachgrubb:Wisseschaftstheorie
Sachgrubb:Philosophie