Montamentu

Montamentu ta un religion afrikano-kurasoleño, parti di un variedat di kultonan popular i otro práktika religioso afrokurasoleño. Algun otro elemento di práktika religioso popular na Kòrsou ta inkluí venerashon di santu, venerashon di ansestro, sanashon spiritual, i brua, pero tambe kultonan manera vudu, winti, veintiun divisiones, palo i kultonan separá pa diferente misterio (entidatnan spiritual di e religion) òf devotonan ku ta partisipá solamente na selebrashonnan di fechanan spesífiko. Tur esakinan tin praktikante na Kòrsou, ounke tin bia e kantidat di praktikante ta hopi chikí i poko organisá.

 Historia 
E religion no ta studiá sufisiente ainda. Su orígen ta por lo ménos for di siglo 18. Na 1750 tin menshon di venerashon di ansestro, yamá gogootjes den archivonan históriko (probablemente un variante òf pronunsiashon mal tendé òf mal transkribí di avochi, ku ta nifiká ansestro) Jordaan, H. (2013). Slavernij en vrijheid op Curaçao: De dynamiek van een achttiende-eeuws Atlantisch handelsknooppunt. Zutphen, Netherlands: De Walburg Pers, p. 187.. Na 1788 un kaso den korte ta menshoná un evento deskribí komo un seremonia di sanashon òf magia na un “danshuis” òf kas di balia na Otrobanda Ansano, R. (2014). Ook deze verhalen: historische fragmenten die ons een ander beeld geven van slavernij op Curaçao en van een Afro-Curaçaose identiteit dan de algemeen aanvaarde. Kristòf, (XV–3), 45–51.. Awendia ainda ta usa “kas di balia” ainda komo ekspreshon pa sierto lugánan di kulto di misterio. Ademas di esaki e akusashon di uso di veneno ta indiká posibilidat di herensia di e práktika kongoles di dikisa nkasa Covington, Yolanda Denise. (n.d.). Embodied Histories, Danced Religions, Performed Politics: Kongo Cultural Performance and the Production of History and Authority, pages xvi, 205. Konsultá 21 di september 2018, for di https://deepblue.lib.umich.edu/handle/2027.42/61714 , o  prueba di venenu pa identifiká hende ku ta hasi uso di magia negativo den komunidat Ansano, R. (2014). Ook deze verhalen: historische fragmenten die ons een ander beeld geven van slavernij op Curaçao en van een Afro-Curaçaose identiteit dan de algemeen aanvaarde. Kristòf, (XV–3), 45–51.. Na kuminsamentu di siglo 20 tabatin tambe balia ku almasola Bernadina, F. M. (1981). Montamentoe: een beschrijvende en analyserende studie van een Afro-Amerikaanse godsdienst op Curaçao, p 22. Ansano, R. (1990). Balia ku Almasola, or Dance With the Lone Soul: Social Transformations and Symbolic Representations in Afro-Curaçaoan Religions. In R. M. Allen (Ed.), Op de bres voor eigenheid : afhankelijkheid en dominantie in de Antillen. (pp. 165–189). Amsterdam: Caraïbische Werkgroep AWIC. Den añanan 50 a bini influensia nobo for di Repúblika Dominikano, den forma di vudu dominikano/veintiundivisiones Bernadina, F. M. (1981). Montamentoe: een beschrijvende en analyserende studie van een Afro-Amerikaanse godsdienst op Curaçao.

Den kantikanan bieu di trabou, spesialmente di kosecha, tin referensia kontinuo na diferente aspekto spiritual i religioso ku ta mustra e bida di religion afrokurasoleño. Palabranan kompilá pa Pader Brenneker i Elis Juliana na añanan 50 i 60 di siglo 20 den kantikanan di trabou, manera Dámbara, Ze, Waze, Do Miwa, Zeula, Guele, Dan, Wedo, Djòdjò, Simodan, Leba, Zjipopo, Asohala i Nogwe Brenneker, P. (1969). Sambumbu: Volkskunde Van Curaçao, Aruba en Bonaire. Curaçao: Brenneker.ta nòmbernan di Dios i di su manifestashonnan ku ta eksistí tambe den panteon di Vudu na Haiti. Mas resien, Bagó, Laroye, Papa Legba, Papa Candelo i Baron di Sementerio a sali menshoná sea den kantika popular grabá o no grabá, o den otro sorto di manifestashon kultural. Ademas di esaki tin hopi elementonan religioso popular di orígen afrikano den komunidat kurasoleño. Por a mira esaki den elementonan síkliko manera plantamentu i kosecha ántes, den kambio di aña, den siklo di bida for di nasementu te morto; den trato di naturalesa, di relashon humano i di kurpa di hende.

 Deskripshon 
No ta tur kreyente òf praktikante ta praktiká tur aspekto. Un di e aspektonan mas konosí ta seremonia ekstátiko den kua kreyente por keda poseí pa un misterio, un di e diferente entidatnan spiritual den e religion. E seremonia akí por ta unu material òf spiritual. Den montamentu material e misterionan tin nòmber afrodominikano òf afrohaitiano, e ta papia kreyol òf spañó, e ta move na manera mas intensivo òf agitá i ta usa músika di santeria, òf vudu. Ta usa símbolonan tambe di vudu òf veintiun divisiones, manera lensu di diferente koló pa e misterionan. Den montamentu spiritual e karakterístikanan ta mas katóliko/oropeo: e misterionan ta santunan katóliko ku nòmber katóliko ademas di entidatnan di tradishon venezolano di kulto di Maria Lionza, e misterio ta papia spañó òf Papiamentu, i e movementunan ta kalmu. Bernadina, F. M. (1981). Montamentoe: een beschrijvende en analyserende studie van een Afro-Amerikaanse godsdienst op Curaçao
1

Ademas di misterio, defuntu òf ansestro ta otro entidatnan spiritual. Esakinan ta hende ku a fayesé i ku praktikantenan por drenta den kontakto kuné pa pidi guia. Algun otro aspekto di montamentu ta sanashon spiritual, traha ku naturalesa, eliminá fuku. E religion tin su institushonnan, liturgia, ofisiante, etc. Bernadina, F. M. (1981). Montamentoe: een beschrijvende en analyserende studie van een Afro-Amerikaanse godsdienst op Curaçao meskos ku religionnan dominante pero su forma di organisashon ta diferente for di e religionnan akí na diferente manera: no tin un lider kanóniko di e religion, ni edifisionan ofisial konosí públikamnente pa no-praktikantenan. Un parti di esaki ta pa motibu ku e religion tabata persiguí den pasado Ansano, R. (2014). Ook deze verhalen: historische fragmenten die ons een ander beeld geven van slavernij op Curaçao en van een Afro-Curaçaose identiteit dan de algemeen aanvaarde. Kristòf, (XV–3), 45–51. te resientemente komo ku tabatá trat'é komo un tipo di estafa.

 Influensia regional 
Antes montamentu tabata yama balia di lua, kaminda e palabra lua ta ekivalente na misterio. E dos nòmbernan akí ta paresido na nòmbernan ku ta usa pa entidat spiritual na Haiti i Repúblika Dominikano. Montamentu ta un meskla di religionnan afrikano, retenshon afrikano (manera relashon ku avochi, importansia di dera lombrishi, bahamentu di misterio), algun komponente fuerte di vudu i veintiun divisiones (manera,  entre otro, hopi  nòmber di misterio, den e personanan di e dos paisnan ei ku a propagá e religion, i biahe pa e dos paisnan ei), regla de ocha kubano i venezolano (den sierto nomenklatura, den koyarnan bistí, den ofisiante), espiritismo marialionsero di Venezuela (den vários di e misterionan, peregrinahe pa sitionan importante di kulto di Maria Lionza) adorashon di diferente santu popular ku no ta sinkretisá den regla de ocha ni vudu (manera Doctor José Gregorio Hernández i San Blas), i otro influensha (manera p.e. e Buda Sintá, Buda Barika Afó, èts). Esakinan ta influensianan ku tin den e religion i no ta asina ku tur praktikante tin afinidat ku tur e influensianan aki. Bernadina, F. M. (1981). Montamentoe: een beschrijvende en analyserende studie van een Afro-Amerikaanse godsdienst op Curaçao.

Category:Religion