ਓਡੀਸ਼ਾ ਦੇ ਪਕਵਾਨ

ਉੜੀਆ ਪਕਵਾਨ ਭਾਰਤੀ ਰਾਜ ਉੜੀਸਾ ਦਾ ਪਕਵਾਨ ਹੈ। ਹੋਰ ਖੇਤਰੀ ਭਾਰਤੀ ਪਕਵਾਨਾਂ ਦੇ ਮੁਕਾਬਲੇ, ਉੜੀਆ ਪਕਵਾਨ ਘੱਟ ਤੇਲ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਰਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਘੱਟ ਮਸਾਲੇਦਾਰ ਹੁੰਦੇ ਹਨ, ਹਾਲਾਂਕਿ ਫਿਰ ਵੀ ਸੁਆਦੀ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ। ਚੌਲ ਇਸ ਖੇਤਰ ਦਾ ਮੁੱਖ ਭੋਜਨ ਹੈ। ਕੁਝ ਪਕਵਾਨਾਂ ਵਿੱਚ ਸਰ੍ਹੋਂ ਦੇ ਤੇਲ ਨੂੰ ਖਾਣਾ ਪਕਾਉਣ ਦੇ ਮਾਧਿਅਮ ਵਜੋਂ ਵਰਤਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਪਰ ਮੰਦਰਾਂ ਵਿੱਚ ਘਿਓ (ਗਾਂ ਦੇ ਦੁੱਧ ਤੋਂ ਬਣਿਆ) ਪਸੰਦ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਉੜੀਆ ਭੋਜਨ ਰਵਾਇਤੀ ਤੌਰ 'ਤੇ ਪਿੱਤਲ ਜਾਂ ਕਾਂਸੀ ਦੀਆਂ ਧਾਤ ਦੀਆਂ ਪਲੇਟਾਂ, ਕੇਲੇ ਦੇ ਪੱਤਿਆਂ ਜਾਂ ਸਾਲ ਦੇ ਪੱਤਿਆਂ ਤੋਂ ਬਣੀਆਂ ਡਿਸਪੋਜ਼ੇਬਲ ਪਲੇਟਾਂ 'ਤੇ ਪਰੋਸਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਉੜੀਆ ਰਸੋਈਏ, ਖਾਸ ਕਰਕੇ ਪੁਰੀ ਖੇਤਰ ਦੇ ਹਿੰਦੂ ਧਰਮ ਗ੍ਰੰਥਾਂ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ ਭੋਜਨ ਪਕਾਉਣ ਦੀ ਯੋਗਤਾ ਦੇ ਕਾਰਨ ਬਹੁਤ ਮੰਗੇ ਜਾਂਦੇ ਸਨ।

ਦਹੀਂ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਉੜੀਆ ਪਕਵਾਨਾਂ ਵਿੱਚ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਇਸ ਖੇਤਰ ਦੀਆਂ ਬਹੁਤ ਸਾਰੀਆਂ ਮਿਠਾਈਆਂ  (ਪਨੀਰ) 'ਤੇ ਆਧਾਰਿਤ ਹਨ।

 ਮੱਛੀ ਅਤੇ ਸਮੁੰਦਰੀ ਭੋਜਨ 
ਮੱਛੀ ਅਤੇ ਹੋਰ ਸਮੁੰਦਰੀ ਭੋਜਨ ਮੁੱਖ ਤੌਰ 'ਤੇ ਤੱਟਵਰਤੀ ਖੇਤਰਾਂ ਵਿੱਚ ਖਾਧੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਕੇਕੜੇ, ਝੀਂਗੇ ਅਤੇ ਝੀਂਗੇ ਤੋਂ ਮਸਾਲਿਆਂ ਦੇ ਨਾਲ ਕਈ ਕਰੀ ਤਿਆਰ ਕੀਤੀਆਂ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ। ਨਦੀਆਂ ਅਤੇ ਸਿੰਚਾਈ ਨਹਿਰਾਂ ਤੋਂ ਤਾਜ਼ੇ ਪਾਣੀ ਦੀਆਂ ਮੱਛੀਆਂ ਉਪਲਬਧ ਹਨ।

 ਪਕਵਾਨਾਂ ਦੀ ਸੂਚੀ 

 ਚੌਲਾਂ ਦੇ ਪਕਵਾਨ ਅਤੇ ਰੋਟੀਆਂ 

 ਪਖਾਲਾ ਇੱਕ ਚੌਲਾਂ ਦਾ ਪਕਵਾਨ ਹੈ ਜੋ ਪੱਕੇ ਹੋਏ ਚੌਲਾਂ ਵਿੱਚ ਪਾਣੀ ਅਤੇ ਦਹੀਂ ਪਾ ਕੇ ਬਣਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਫਿਰ ਇਸਨੂੰ ਰਾਤ ਭਰ ਖਮੀਰਣ ਦਿੱਤਾ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਨੂੰ ਬਸੀ ਪਖਾਲਾ ਅਤੇ ਦਹੀ ਪਖਾਲਾ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਦੇ ਬਿਨਾਂ ਖਮੀਰ ਵਾਲੇ ਰੂਪ ਨੂੰ ਸਾਜਾ ਪਖਾਲਾ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਸਨੂੰ ਹਰੀਆਂ ਮਿਰਚਾਂ, ਪਿਆਜ਼, ਦਹੀਂ, ਵੱਡੀ ਆਦਿ ਨਾਲ ਪਰੋਸਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਮੁੱਖ ਤੌਰ 'ਤੇ ਗਰਮੀਆਂ ਵਿੱਚ ਖਾਧਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
 ਖੇਚਿੜੀ ਇੱਕ ਚੌਲਾਂ ਦਾ ਪਕਵਾਨ ਹੈ ਜੋ ਦਾਲਾਂ ਨਾਲ ਪਕਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਖਿਚੜੀ ਦਾ ਉੜੀਆ ਰੂਪ ਹੈ।
 ਪਲਾਊ ਇੱਕ ਚੌਲਾਂ ਦਾ ਪਕਵਾਨ ਹੈ ਜੋ ਮਾਸ, ਸਬਜ਼ੀਆਂ ਅਤੇ ਸੌਗੀ ਤੋਂ ਬਣਿਆ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਪਿਲਾਫ਼ ਦਾ ਉੜੀਆ ਰੂਪ ਹੈ।
 ਕਨਿਕਾ ਇੱਕ ਮਿੱਠਾ ਚੌਲਾਂ ਦਾ ਪਕਵਾਨ ਹੈ, ਜਿਸਨੂੰ ਕਿਸ਼ਮਿਸ਼ ਅਤੇ ਗਿਰੀਆਂ ਨਾਲ ਸਜਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
 ਘਿਓ ਵਾਲੇ ਚੌਲ ਘਿਓ ਅਤੇ ਦਾਲਚੀਨੀ ਨਾਲ ਤਲੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।
 ਘੁੱਗੀ ਨਾਲ ਪਰੋਸਿਆ ਜਾਣ ਵਾਲਾ ਉਪਮਾ ਸੂਜੀ ਨਾਲ ਬਣਿਆ ਇੱਕ ਨਾਸ਼ਤਾ ਵਿਅੰਜਨ ਹੈ

 ਦਾਲ 

 ਆਂਡਾ, ਚਿਕਨ ਅਤੇ ਮਟਨ 

 ਅੰਡਾ ਤਰਕਾਰੀ : ਪਿਆਜ਼ ਅਤੇ ਟਮਾਟਰ ਦੇ ਪੇਸਟ ਨਾਲ ਤਿਆਰ ਕੀਤੀ ਗਈ ਇੱਕ ਅੰਡੇ ਦੀ ਕਰੀ
 ਚਿਕਨ ਤਰਕਾਰੀ : ਇੱਕ ਚਿਕਨ ਕਰੀ
 ਚਿਕਨ ਕਾਸਾ
 ਸਾਰੂ ਪੱਤਰਾ ਪੋਡਾ ਚਿਕਨ
 ਮੰਗਸੌ ਤਰਕਾਰੀ
 ਮੰਗਸੌ ਕਾਸਾ
 ਮੰਗਸੌ ਬੇਸਾਰਾ
 ਬਾਊਂਸੌ ਪੋਡਾ ਮੰਗਸੌ : ਬਾਂਸ ਦੇ ਅੰਦਰ ਭੁੰਨਿਆ ਹੋਇਆ ਮਟਨ ਜਾਂ ਚਿਕਨ।
 ਪਤਰਾ ਪੋਡਾ ਮੰਗਸੌ : ਮਟਨ ਜਾਂ ਚਿਕਨ ਨੂੰ ਪੱਤਿਆਂ ਵਿੱਚ ਲਪੇਟ ਕੇ ਫਿਰ ਭੁੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
 ਮਾਟੀ ਹਾਂਡੀ ਮੰਗਸੌ : ਮਿੱਟੀ ਦੇ ਭਾਂਡਿਆਂ ਵਿੱਚ ਪਕਾਇਆ ਗਿਆ ਮਟਨ ਜਾਂ ਚਿਕਨ।

 ਮੱਛੀ ਅਤੇ ਹੋਰ ਸਮੁੰਦਰੀ ਭੋਜਨ 
alt=Hilsa Fish Curry|thumb|200x200px| ਇਲੀਸ਼ੀ ਮਾਛਾ ਤਰਕਾਰੀ

 ਮਾਛਾ ਬੇਸਰਾ : ਸਰ੍ਹੋਂ ਦੇ ਪੇਸਟ ਨਾਲ ਤਿਆਰ ਕੀਤੀ ਗਈ ਇੱਕ ਮੱਛੀ ਦੀ ਕਰੀ। 
 ਮਾਛਾ ਮਹੂਰਾ : ਛੋਟੀਆਂ ਮੱਛੀਆਂ ਅਤੇ ਸਬਜ਼ੀਆਂ ਨਾਲ ਤਿਆਰ ਕੀਤੀ ਗਈ ਇੱਕ ਮੱਛੀ ਦੀ ਕਰੀ। 
 ਮਾਛਾ ਝੋਲਾ
 ਮਾਛਾ ਛੈਂਚੇਦਾ : ਘਿਓ ਨਾਲ ਭਰਪੂਰ ਗ੍ਰੇਵੀ ਵਿੱਚ ਤਿਆਰ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸਬਜ਼ੀ ਕਰੀ ਨਾਲ ਮੈਸ਼ ਕੀਤੀ ਮੱਛੀ।
 ਚੂਨਾ ਮਾਛਾ ਝੋਲਾ : ਮੱਛੀ ਦੀ ਕਰੀ, ਮਾਛੇ ਝੋਲੇ ਵਰਗੀ, ਪਰ ਛੋਟੀ ਗੰਧ ਵਾਲੀ ਮੱਛੀ ਨਾਲ ਤਿਆਰ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।
 ਚੂਨਾ ਮਾਛਾ ਤਰਕਾਰੀ : ਛੋਟੀਆਂ ਤਲੀਆਂ ਹੋਈਆਂ ਸੁਗੰਧੀਆਂ ਮੱਛੀਆਂ 
 ਚਿੰਗੁਡੀ ਮਲਾਈ ਤਰਕਾਰੀ : ਇੱਕ ਝੀਂਗਾ ਕਰੀ 
 ਕੰਕੜਾ ਝੋਲਾ : ਕੇਕੜਾ ਕਰੀ 
 ਚਿੰਗੁੜੀ ਚੜ੍ਹਚੜੀ

 ਮੁਲੈਟ ਕਰੀ (ଖଅଙ୍ଗା ମାଛ ତରକାରୀ)
 ਮਿਲਕਫਿਸ਼ ਕਰੀ (ସେବା ଖଙ୍ଗା ମାଛ ତରକାରୀ)
 ਲਸਣ ਦੇ ਨਾਲ ਪੀਤੀ ਹੋਈ ਤੇਲ ਸਾਰਡੀਨ (ਸੁੱਕੀ ਮੱਛੀ) - କୋକଲି ଶୁଖୁଆ ସେକା /ପୋଡା

 ਸ਼ਰਾਬ ਰਹਿਤ 

 ਅਧਰਾ ਪਾਣ - ਰੱਥ ਯਾਤਰਾ ਦੇ ਅੰਤ ਵਿੱਚ ਤ੍ਰਿਏਕ ਨੂੰ ਚੜ੍ਹਾਇਆ ਜਾਣ ਵਾਲਾ ਦੁੱਧ ਅਤੇ ਛੀਨਾ -ਅਧਾਰਤ ਪੀਣ ਵਾਲਾ ਪਦਾਰਥ।
 ਅੰਬਾ ਪਾਣਾ - ਇੱਕ ਅੰਬ-ਅਧਾਰਿਤ ਗਰਮੀਆਂ ਦਾ ਪੀਣ ਵਾਲਾ ਪਦਾਰਥ
 ਬੇਲਾ ਪਾਣ - ਪਾਨ ਸੰਕ੍ਰਾਂਤੀ ਦੇ ਤਿਉਹਾਰ ਦੌਰਾਨ ਲੱਕੜ ਜਾਂ ਪੱਥਰ ਦੇ ਸੇਬ ਤੋਂ ਬਣਿਆ ਇੱਕ ਪੀਣ ਵਾਲਾ ਪਦਾਰਥ।
 ਦਹੀਂ ਪੁਦੀਨਾ ਸਰਬੱਤ - ਦਹੀਂ ਅਤੇ ਪੁਦੀਨੇ ਦੇ ਪੱਤਿਆਂ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਰਕੇ ਬਣਾਇਆ ਜਾਣ ਵਾਲਾ ਇੱਕ ਗਰਮੀਆਂ ਦਾ ਪੀਣ ਵਾਲਾ ਪਦਾਰਥ
 ਘੋਲਾ ਦਹੀਂ - ਮਸਾਲਿਆਂ ਦੇ ਨਾਲ ਲੱਸੀ
 ਲੰਡਾ ਬਗੁਲਾ ਦਹੀਂ ਸਰਬੱਤ - ਦਹੀਂ ਅਤੇ ਮਿੱਠੇ ਤੁਲਸੀ ਦੇ ਬੀਜਾਂ ਤੋਂ ਬਣਿਆ ਇੱਕ ਡਰਿੰਕ
 ਨਿੰਬੂ ਪਾਣੀ - ਗਰਮੀਆਂ ਦਾ ਪੀਣ ਵਾਲਾ ਪਦਾਰਥ ਜੋ ਪਾਣੀ, ਨਿੰਬੂ, ਖੰਡ ਅਤੇ ਨਮਕ ਤੋਂ ਬਣਿਆ ਹੈ।
 ਖਜੂਰੀ ਮਿਸ਼ਰੀ - ਗਰਮੀਆਂ ਦੇ ਪੀਣ ਵਾਲੇ ਪਦਾਰਥ ਜੋ ਖਜੂਰ ਮਿਸ਼ਰੀ, ਨਿੰਬੂ ਅਤੇ ਮਿੱਠੇ ਤੁਲਸੀ ਦੇ ਬੀਜਾਂ ਤੋਂ ਬਣੇ ਹੁੰਦੇ ਹਨ।
 ਮੰਡੀਆ ਪੇਜਾ - ਬਾਜਰੇ ਤੋਂ ਬਣਿਆ ਇੱਕ ਗਰਮੀਆਂ ਦਾ ਪੀਣ ਵਾਲਾ ਪਦਾਰਥ 
 ਜ ਹਰ ਪਾਣਾ - ਦੱਖਣੀ ਓਡੀਸ਼ਾ ਵਿੱਚ ਤੀਰ ਅਤੇ ਗੁੜ ਤੋਂ ਬਣਿਆ ਇੱਕ ਗਰਮੀਆਂ ਦਾ ਪੀਣ ਵਾਲਾ ਪਦਾਰਥ  
 ਟਾਂਕਾ ਤੋਰਾਣੀ - ਜਗਨਨਾਥ ਮੰਦਰ ਵਿੱਚ ਤਿਆਰ ਕੀਤਾ ਜਾਣ ਵਾਲਾ ਚੌਲਾਂ ਦੇ ਪਾਣੀ ਵਾਲਾ ਪੀਣ ਵਾਲਾ ਪਦਾਰਥ।

 ਹਵਾਲੇ 

 ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ 

 ਰਵਾਇਤੀ ਪਕਵਾਨਾ
 ਹਿੰਦੀ ਵਿੱਚ ਰਵਾਇਤੀ ਪਕਵਾਨਾ 
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮੱਛੀ ਦੇ ਪਕਵਾਨ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਖਾਣਾ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਅਣ-ਸਮੀਖਿਆ ਅਨੁਵਾਦਾਂ ਵਾਲੇ ਸਫ਼ੇ