ਯਾਤਰਾ ਦਾ ਅੰਤ (ਚਿੱਤਰਕਾਰੀ)

ਜਰਨੀ'ਜ਼ ਐਂਡ (ਅੰਗ੍ਰੇਜ਼ੀ: Journey's End; ਪੰਜਾਬੀ ਅਰਥ: ਯਾਤਰਾ ਦਾ ਅੰਤ) ਇੱਕ ਕਾਗਜ਼ੀ ਪੇਂਟਿੰਗ ਹੈ, ਜਿਸਨੂੰ ਭਾਰਤੀ ਕਲਾਕਾਰ ਅਬਨਿੰਦਰਨਾਥ ਟੈਗੋਰ (1871–1951) ਨੇ 1913 ਵਿੱਚ ਪੇਂਟ ਕੀਤਾ ਸੀ।

 ਪਿਛੋਕੜ 
19ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੇ ਅੰਤ ਵੱਲ, ਇੱਕ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਕਲਾ ਪ੍ਰਸ਼ਾਸਕ, ਈ.ਬੀ. ਹੈਵਲ ਦੁਆਰਾ ਉਤਸ਼ਾਹਿਤ, ਅਬਨਿੰਦਰਨਾਥ ਟੈਗੋਰ ਨੇ ਕਲਾ ਸਿੱਖਿਆ ਦੀ ਬ੍ਰਿਟਿਸ਼ ਅਕਾਦਮਿਕ ਪ੍ਰਣਾਲੀ 'ਤੇ ਸਵਾਲ ਉਠਾਏ। ਤੇਲ ਮਾਧਿਅਮ ਦੀ ਭੌਤਿਕਤਾ ਤੋਂ ਅਸੰਤੁਸ਼ਟ, ਉਸਨੇ ਇਹ ਵਿਸ਼ਵਾਸ ਰੱਖਿਆ ਕਿ ਪੱਛਮੀ ਕਲਾ ਪ੍ਰਕਿਰਤੀ ਵਿੱਚ "ਭੌਤਿਕਵਾਦੀ" ਸੀ। ਇਸ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਵਿੱਚ, ਟੈਗੋਰ ਨੇ ਬੰਗਾਲ ਸਕੂਲ ਆਫ਼ ਆਰਟ ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ ਕੀਤੀ, ਇੱਕ ਕਲਾ ਲਹਿਰ ਜੋ ਮੁੱਖ ਤੌਰ 'ਤੇ ਕੋਲਕਾਤਾ ਅਤੇ ਸ਼ਾਂਤੀਨਿਕੇਤਨ ਵਿੱਚ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਈ ਸੀ, ਪਰ ਪੂਰੇ ਭਾਰਤੀ ਉਪ ਮਹਾਂਦੀਪ ਵਿੱਚ ਵਧੀ-ਫੁੱਲੀ, ਅੰਤ ਵਿੱਚ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਭਾਰਤੀ ਰਾਸ਼ਟਰਵਾਦ (ਸਵਦੇਸ਼ੀ) ਨਾਲ ਜੋੜਦੀ ਰਹੀ। ਬੰਗਾਲ ਸਕੂਲ ਨੂੰ ਵਿਆਪਕ ਤੌਰ 'ਤੇ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਆਧੁਨਿਕ ਕਲਾ ਲਈ ਰਾਹ ਪੱਧਰਾ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਮਦਦ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਟੈਗੋਰ ਨੇ ਭਾਰਤੀ ਕਲਾਤਮਕ ਪੁਨਰਜਾਗਰਣ ਦੀ ਅਗਵਾਈ ਕੀਤੀ। ਉਹ ਯੂਰਪੀਅਨ ਕਲਾ ਨੂੰ ਰੱਦ ਕਰਨ ਅਤੇ ਕਲਾ ਦ੍ਰਿਸ਼ ਵਿੱਚ ਭਾਰਤ ਦੀ ਪਛਾਣ ਨੂੰ ਮੁੜ ਸੁਰਜੀਤ ਕਰਕੇ ਰਵਾਇਤੀ ਭਾਰਤੀ ਕਲਾ ਵੱਲ ਵਾਪਸ ਜਾਣ ਵਿੱਚ ਵਿਸ਼ਵਾਸ ਰੱਖਦਾ ਸੀ। ਉਸਨੇ ਮੁਗਲ ਲਘੂ ਪਰੰਪਰਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਵੀ ਦਿਲਚਸਪੀ ਪੈਦਾ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਜਾਪਾਨੀ ਧੋਣ ਤਕਨੀਕ ਤੋਂ ਬਹੁਤ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਹੋਇਆ।

 ਪੇਂਟਿੰਗ 
ਇਹ ਪੇਂਟਿੰਗ ਇੱਕ ਥੱਕੇ ਹੋਏ ਊਠ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਂਦੀ ਹੈ ਜੋ ਆਪਣੇ ਭਾਰੀ ਬੋਝ ਹੇਠ ਡਿੱਗ ਪਿਆ ਹੈ, ਸ਼ਾਇਦ ਇੱਕ ਲੰਬੇ ਅਤੇ ਥਕਾ ਦੇਣ ਵਾਲੇ ਸਫ਼ਰ ਤੋਂ ਬਾਅਦ। ਪੇਂਟਿੰਗ ਦੀ ਪਿੱਠਭੂਮੀ ਇੱਕ ਗਰਮ ਮਾਰੂਥਲ ਵਿੱਚ ਸੂਰਜ ਡੁੱਬਦਾ ਦਿਖਾਉਂਦੀ ਹੈ, ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਲਾਲ, ਸੰਤਰੀ, ਭੂਰੇ ਅਤੇ ਪੀਲੇ ਰੰਗ ਦੇ ਸੰਤ੍ਰਿਪਤ ਵਰਤੋਂ ਦੁਆਰਾ ਸਪੱਸ਼ਟ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਊਠ ਦੀਆਂ ਅੱਖਾਂ ਅੱਧੀਆਂ ਬੰਦ ਹਨ, ਅਤੇ ਆਰਾਮ ਦਾ ਕੋਈ ਸੰਕੇਤ ਨਹੀਂ ਹੈ। ਊਠ ਦੇ ਅਗਲੇ ਪੈਰ ਗੋਡਿਆਂ 'ਤੇ ਝੁਕੇ ਹੋਏ ਹਨ ਅਤੇ ਇਸਦੀਆਂ ਪਿਛਲੀਆਂ ਲੱਤਾਂ ਸਿੱਧੀਆਂ ਖੜ੍ਹੀਆਂ ਹਨ; ਇਸਦਾ ਸਿਰ ਉੱਪਰ ਵੱਲ ਇਸ਼ਾਰਾ ਕਰ ਰਿਹਾ ਹੈ, ਜੋ ਉੱਠਣ ਦਾ ਇੱਕ ਹੋਰ ਮੌਕਾ ਲੈਣ ਦੀ ਇੱਛਾ ਦਾ ਸੰਕੇਤ ਹੈ। ਟੈਗੋਰ ਨੇ ਸਟੀਕ ਪਰ ਨਾਜ਼ੁਕ ਅਤੇ ਗੈਰ-ਮਕੈਨੀਕਲ ਲਾਈਨਾਂ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕੀਤੀ ਹੈ। ਧੋਣ ਦੀ ਤਕਨੀਕ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਦਿਖਾਈ ਦੇ ਰਹੀ ਹੈ। ਪੇਂਟਿੰਗ ਵਿੱਚ ਵਰਤੇ ਗਏ ਰੰਗ ਪੈਲੇਟ ਵਿੱਚ ਕੁਝ ਸ਼ੇਡ ਹਨ: ਲਾਲ, ਸੰਤਰੀ, ਭੂਰਾ, ਪਿਛੋਕੜ ਵਿੱਚ ਪੀਲਾ, ਅਤੇ ਨੀਲੇ ਰੰਗ ਦਾ ਰੰਗ। ਪੇਂਟਿੰਗ ਦੀ ਸਮੁੱਚੀ ਦਿੱਖ ਸ਼ਾਂਤ ਅਤੇ ਧੁੰਦਲੀ ਹੈ।

 ਵਿਆਖਿਆਵਾਂ 
ਪੇਂਟਿੰਗ ਦੀ ਆਮ ਸਮਝ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ, ਕੁਝ ਵਿਆਖਿਆਵਾਂ ਇਸਨੂੰ ਭਾਰਤੀ ਆਜ਼ਾਦੀ ਅੰਦੋਲਨ ਨਾਲ ਜੋੜਦੀਆਂ ਹਨ। ਕਲਾ ਆਲੋਚਕਾਂ ਨੇ ਪੇਂਟਿੰਗ ਨੂੰ ਬ੍ਰਿਟਿਸ਼ ਬਸਤੀਵਾਦੀ ਸ਼ਾਸਨ ਅਧੀਨ ਭਾਰਤ ਦੇ ਪ੍ਰਤੀਨਿਧ ਵਜੋਂ ਵਿਆਖਿਆ ਕੀਤੀ ਹੈ। ਵਿਸ਼ੇ ਵਜੋਂ ਊਠ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਦੀ ਸ਼ਲਾਘਾ ਕੀਤੀ ਗਈ ਹੈ, ਕਿਉਂਕਿ ਊਠ ਧੀਰਜ, ਸਬਰ ਅਤੇ ਅਨੁਕੂਲਤਾ ਦਾ ਪ੍ਰਤੀਕ ਹੈ। ਇਹ ਪੇਂਟਿੰਗ ਊਠ ਦੇ ਗੁਣਾਂ ਦੀ ਤੁਲਨਾ ਭਾਰਤੀਆਂ ਨਾਲ ਕਰਦੀ ਪ੍ਰਤੀਤ ਹੁੰਦੀ ਹੈ, ਅਤੇ ਇਸਦੇ ਬ੍ਰਿਟਿਸ਼ ਰਾਜ ਦੇ ਦਮਨਕਾਰੀ ਅਤੇ ਸ਼ੋਸ਼ਣਕਾਰੀ ਸ਼ਾਸਨ ਲਈ ਭਾਰੀ ਬੋਝ ਹੈ।

 ਹਵਾਲੇ 

ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਕਲਾ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਚਿੱਤਰਕਲਾ