ਸ਼੍ਰੀਮਤੀ ਬਲਬੀਰ ਸਿੰਘ (ਬਲਵੰਤ ਕੌਰ)

ਪੰਜਾਬਮੌਤ1994 (ਉਮਰ 81–82)ਅਲਮਾ ਮੈਟਰਪੰਜਾਬ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ
ਬਲਵੰਤ ਕੌਰ (ਅੰਗ੍ਰੇਜ਼ੀ: Balwant Kaur), ਜਿਸਨੂੰ ਆਪਣੇ ਵਿਆਹੁਤਾ ਨਾਮ ਸ਼੍ਰੀਮਤੀ ਬਲਬੀਰ ਸਿੰਘ (1912 - 1994) ਨਾਲ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਸ਼ੈੱਫ, ਰਸੋਈ ਅਧਿਆਪਕ ਅਤੇ ਰਸੋਈ ਕਿਤਾਬ ਲੇਖਕ ਸੀ। ਉਸਦੀਆਂ ਰਸਮੀ ਖਾਣਾ ਪਕਾਉਣ ਅਤੇ ਘਰ ਬਣਾਉਣ ਦੀਆਂ ਕਲਾਸਾਂ 1955 ਵਿੱਚ ਨਵੀਂ ਦਿੱਲੀ ਵਿੱਚ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਈਆਂ ਸਨ, ਅਤੇ ਉਸਦੀ ਪੁਰਸਕਾਰ ਜੇਤੂ ਸ਼੍ਰੀਮਤੀ ਬਲਬੀਰ ਸਿੰਘ ਦੀ ਇੰਡੀਅਨ ਕੁਕਰੀ ਕਿਤਾਬ, ਪਹਿਲੀ ਵਾਰ 1961 ਵਿੱਚ ਲੰਡਨ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤ ਹੋਈ ਸੀ ਜਿਸਦੀ ਬਹੁਤ ਪ੍ਰਸ਼ੰਸਾ ਹੋਈ ਸੀ।

ਸਿੰਘ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਖਾਣਾ ਪਕਾਉਣ ਦੀ ਕਲਾ ਬਾਰੇ ਪੜ੍ਹਾਉਣ ਅਤੇ ਲਿਖਣ ਵਿੱਚ ਮੋਹਰੀ ਸਨ। ਫੂਡ ਨੈੱਟਵਰਕ ਦੇ ਜੱਜ, ਸ਼ੈੱਫ ਸਾਈਮਨ ਮਜੂਮਦਾਰ ਨੇ ਉਸਨੂੰ ਭਾਰਤ ਦੀ ਜੂਲੀਆ ਚਾਈਲਡ ਕਿਹਾ ਹੈ।

 ਪੇਸ਼ੇਵਰ ਜੀਵਨ 
ਬਲਵੰਤ ਕੌਰ ਦਾ ਜਨਮ ਪੰਜਾਬ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਜ਼ਿਮੀਂਦਾਰਾਂ ਦੇ ਪਰਿਵਾਰ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ, ਜਿੱਥੇ ਉਸਨੇ ਅੱਠ ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ ਆਪਣੀ ਮਾਂ ਤੋਂ ਖਾਣਾ ਬਣਾਉਣਾ ਸਿੱਖਿਆ ਸੀ। ਪੰਜਾਬ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਵਿੱਚ ਪੜ੍ਹਦਿਆਂ, ਉਸਦੀ ਮੁਲਾਕਾਤ ਬਲਬੀਰ ਸਿੰਘ ਨਾਲ ਹੋਈ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਉਸਨੇ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਵਿਆਹ ਕਰਵਾ ਲਿਆ। ਉਸਨੇ 1936 ਵਿੱਚ ਗ੍ਰੈਜੂਏਸ਼ਨ ਕੀਤੀ। ਵੰਡ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਹੁਣ ਵਿਆਹੇ ਹੋਏ ਸਿੰਘ ਲੰਡਨ ਚਲੇ ਗਏ, ਜਿੱਥੇ ਡਾ. ਬਲਬੀਰ ਸਿੰਘ ਨੇ ਇੱਕ ਖੋਜ ਫੈਲੋਸ਼ਿਪ ਕੀਤੀ। ਉਸਨੇ ਰੀਜੈਂਟ ਸਟਰੀਟ 'ਤੇ ਇੱਕ ਘਰੇਲੂ ਵਿਗਿਆਨ ਕੋਰਸ ਵਿੱਚ ਭਾਗ ਲਿਆ, ਜਿੱਥੇ ਉਸਨੂੰ ਪੜ੍ਹਾਉਣ ਦੇ ਆਪਣੇ ਪਿਆਰ ਦਾ ਅਹਿਸਾਸ ਹੋਇਆ। ਉਸਨੇ 1955 ਵਿੱਚ ਗ੍ਰੈਜੂਏਸ਼ਨ ਕੀਤੀ।

ਜਦੋਂ ਸਿੰਘ ਉਸੇ ਸਾਲ ਦੇ ਅੰਤ ਵਿੱਚ ਭਾਰਤ ਵਾਪਸ ਆਈ, ਤਾਂ ਉਸਨੇ ਆਪਣੇ ਘਰ ਅਤੇ ਨਵੀਂ ਦਿੱਲੀ ਦੇ ਲੇਡੀ ਇਰਵਿਨ ਕਾਲਜ ਵਿੱਚ ਖਾਣਾ ਪਕਾਉਣ ਅਤੇ ਘਰੇਲੂ ਬਣਾਉਣ ਦੀਆਂ ਕਲਾਸਾਂ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤੀਆਂ। ਉਸਦੀਆਂ ਕਲਾਸਾਂ ਇੰਨੀਆਂ ਮਸ਼ਹੂਰ ਹੋ ਗਈਆਂ ਕਿ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਸਰਕਲਾਂ ਵਿੱਚ ਉਹ ਵਿਆਹ ਬਾਰੇ ਵਿਚਾਰ ਕਰਨ ਵਾਲਿਆਂ ਲਈ ਇੱਕ ਪੂਰਵ ਸ਼ਰਤ ਸਨ। ਉਸਨੇ ਚਾਰ ਦਹਾਕਿਆਂ ਤੋਂ ਵੱਧ ਸਮੇਂ ਤੱਕ ਖਾਣਾ ਪਕਾਉਣਾ ਸਿਖਾਇਆ ਅਤੇ ਖੇਤਰੀ ਅਤੇ ਸਥਾਨਕ ਭਾਰਤੀ ਪਕਵਾਨਾਂ ਦੇ ਇਤਿਹਾਸ, ਸੱਭਿਆਚਾਰ ਅਤੇ ਵਿਗਿਆਨ ਦੀ ਮਾਹਰ ਬਣ ਗਈ। ਪਰਿਵਾਰਕ ਭੋਜਨ, ਰਾਤ ਦੇ ਖਾਣੇ ਦੀਆਂ ਪਾਰਟੀਆਂ ਅਤੇ ਜਸ਼ਨਾਂ ਸਮੇਤ ਸਾਰੇ ਮੌਕਿਆਂ ਲਈ ਪਕਵਾਨਾਂ 'ਤੇ ਉਸਦੀ ਵਿਸਤ੍ਰਿਤ ਪਕਵਾਨਾਂ ਅਤੇ ਸਟੀਕ ਤਰੀਕਿਆਂ ਦੀ ਦਸਤਖਤ ਸ਼ੈਲੀ ਨੂੰ ਲਾਗੂ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।

1961 ਵਿੱਚ, ਉਸਨੇ ਭਾਰਤ ਦੀ ਰਸੋਈ ਵਿਰਾਸਤ, ਸ਼੍ਰੀਮਤੀ ਬਲਬੀਰ ਸਿੰਘ ਦੀ ਇੰਡੀਅਨ ਕੁਕਰੀ, ਲਈ ਇੱਕ ਰਚਨਾ ਲਿਖੀ ਜੋ ਅੱਗੇ ਜਾ ਕੇ ਉਸਦੀ ਸਥਾਈ ਵਿਰਾਸਤ ਬਣ ਗਈ। ਇਹ ਉੱਤਰੀ ਭਾਰਤੀ ਪਕਵਾਨਾਂ ਨੂੰ ਸਰਲ ਭਾਸ਼ਾ ਵਿੱਚ ਕਵਰ ਕਰਦੀ ਹੋਈ, ਕਿਸੇ ਭਾਰਤੀ ਔਰਤ ਦੁਆਰਾ ਲਿਖੀ ਗਈ ਪਹਿਲੀ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਭਾਸ਼ਾ ਦੀ ਰਸੋਈ ਕਿਤਾਬ ਸੀ। 1994 ਤੱਕ, ਕਿਤਾਬ ਦੀਆਂ ਦੁਨੀਆ ਭਰ ਵਿੱਚ 400,000 ਕਾਪੀਆਂ ਵਿਕ ਗਈਆਂ ਸਨ, ਅਤੇ ਸਾਲਾਂ ਦੌਰਾਨ ਇਸ ਵਿੱਚ ਕਈ ਸੋਧਾਂ, ਵਿਅੰਜਨ ਜੋੜਾਂ ਅਤੇ ਮੁੜ ਛਾਪਾਂ ਆਈਆਂ।

1967 ਵਿੱਚ, ਦੂਰਦਰਸ਼ਨ ਨੇ ਸਿੰਘ ਨੂੰ ਨੈੱਟਵਰਕ 'ਤੇ ਖਾਣਾ ਪਕਾਉਣ ਦੇ ਸ਼ੋਅ ਹੋਸਟ ਕਰਨ ਲਈ ਕਿਹਾ।

1994 ਵਿੱਚ, ਸਿੰਘ ਨੇ "ਕਾਂਟੀਨੈਂਟਲ ਕੁਕਰੀ ਫਾਰ ਇੰਡੀਅਨ ਹੋਮਜ਼" ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤ ਕੀਤੀ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ 300 ਪਕਵਾਨ ਸਨ ਅਤੇ ਇਹ ਭਾਰਤੀ ਪਕਵਾਨਾਂ ਬਾਰੇ ਉਸਦੀ ਕਿਤਾਬ ਦੇ ਰਸੋਈ ਸਾਥੀ ਵਜੋਂ ਕੰਮ ਕਰਦਾ ਸੀ। ਕਿਤਾਬ ਦੇ ਪ੍ਰਵਾਨਗੀ ਭਾਗ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, ਸਿੰਘ ਨੂੰ ਆਪਣੀ ਇਕਲੌਤੀ ਪੋਤੀ ਪੱਲਵੀ, ਜੋ ਉਸ ਸਮੇਂ ਨਵੀਂ ਦੁਲਹਨ ਸੀ, ਲਈ ਇਸਨੂੰ ਪੂਰਾ ਕਰਨ ਲਈ ਵੀ ਪ੍ਰੇਰਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ, "ਤਾਂ ਜੋ ਇਹ ਉਸਦਾ ਪਹਿਲਾ ਵਿਆਹ ਦਾ ਤੋਹਫ਼ਾ ਹੋਵੇ"।

 ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਪਕਵਾਨ-ਵਿਧੀਆਂ 
ਹਾਲਾਂਕਿ ਉਸਦੀਆਂ ਬਹੁਤ ਸਾਰੀਆਂ ਪਕਵਾਨਾਂ ਪੁਰਸਕਾਰ ਜੇਤੂ ਸਨ, ਪਰ ਸਿੰਘ ਦੀ ਇੱਕ ਖਾਸ ਵਿਅੰਜਨ ਚਿਕਨ ਟਿੱਕਾ ਮਸਾਲਾ ਸੀ। ਨਸਲੀ ਭੋਜਨ ਇਤਿਹਾਸਕਾਰ ਅਤੇ ਲੇਖਕ ਪੀਟਰ ਅਤੇ ਕੋਲੀਨ ਗਰੋਵ ਆਪਣੇ ਫਲੇਵਰਸ ਆਫ਼ ਹਿਸਟਰੀ ਦੇ ਅੰਤਿਕਾ ਛੇ ਵਿੱਚ ਚਿਕਨ ਟਿੱਕਾ ਮਸਾਲੇ ਦੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਮੂਲ ਦਾਅਵਿਆਂ 'ਤੇ ਚਰਚਾ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਇੱਕ ਸਿੱਟੇ ਤੋਂ ਪਤਾ ਲੱਗਦਾ ਹੈ ਕਿ "ਆਉਣ ਵਾਲੀਆਂ ਚੀਜ਼ਾਂ ਦਾ ਰੂਪ 1961 ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤ ਸ਼੍ਰੀਮਤੀ ਬਲਬੀਰ ਸਿੰਘ ਦੀ 'ਇੰਡੀਅਨ ਕੁਕਰੀ' ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਹੀ ਚਿਕਨ ਮਸਾਲੇ ਦੀ ਇੱਕ ਵਿਅੰਜਨ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ।"

 ਪੁਰਸਕਾਰ ਅਤੇ ਸਨਮਾਨ 
1959 ਵਿੱਚ, ਸਿੰਘ ਨੂੰ ਘਰੇਲੂ ਸੰਭਾਲ ਦੇ ਫਾਇਦਿਆਂ ਨੂੰ ਉਜਾਗਰ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਉਸਦੇ ਕੰਮ ਲਈ ਭਾਰਤੀ ਖੇਤੀਬਾੜੀ ਖੋਜ ਪ੍ਰੀਸ਼ਦ ਦੇ ਪੁਰਸਕਾਰ ਨਾਲ ਸਨਮਾਨਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ।

 ਵਿਰਾਸਤ 
2017 ਵਿੱਚ, ਸਿੰਘ ਦੀ ਪੋਤੀ, ਪੱਲਵੀ ਸੀਤਲਾਨੀ ਨੇ ਆਪਣੀ ਦਾਦੀ ਦੇ ਨਾਮ ਹੇਠ ਇੱਕ ਮਸਾਲੇ ਦੀ ਕੰਪਨੀ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤੀ।

 ਕੰਮ 

 ਸ਼੍ਰੀਮਤੀ ਬਲਬੀਰ ਸਿੰਘ ਦੀ ਇੰਡੀਅਨ ਕੁਕਰੀ (1961), ਅਤੇ ਬਾਅਦ ਦੀਆਂ ਸੋਧਾਂ ਅਤੇ ਪੁਨਰਪ੍ਰਿੰਟਾਂ
 ਭਾਰਤੀ ਘਰਾਂ ਲਈ ਕਾਂਟੀਨੈਂਟਲ ਕੁਕਰੀ (1994)

 ਹਵਾਲੇ 

ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬ ਪ੍ਰਾਂਤ (ਬਰਤਾਨਵੀ ਭਾਰਤ) ਦੇ ਲੋਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:20ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੇ ਭਾਰਤੀ ਲੇਖਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:20ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੀਆਂ ਭਾਰਤੀ ਲੇਖਿਕਾਵਾਂ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮੌਤ 1994
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1912