ਸਵੇਰਾ (1958 ਫ਼ਿਲਮ)

ਸਵੇਰ 1958 ਦੀ ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਹਿੰਦੀ-ਭਾਸ਼ਾ ਦੀ ਫ਼ਿਲਮ ਹੈ ਜਿਸ ਦਾ ਨਿਰਦੇਸ਼ਨ ਸਤਯਨ ਬੋਸ ਨੇ ਕੀਤਾ ਹੈ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਅਸ਼ੋਕ ਕੁਮਾਰ, ਮੀਨਾ ਕੁਮਾਰੀ ਨੇ ਮੁੱਖ ਭੂਮਿਕਾਵਾਂ ਨਿਭਾਈਆਂ ਹਨ। ਸੰਗੀਤ ਨਿਰਦੇਸ਼ਕ ਸੈਲੇਸ਼ ਮੁਖਰਜੀ ਨੇ ਫਿਲਮ ਦਾ ਸੰਗੀਤ ਦਿੱਤਾ।

 ਪਲਾਟ (ਕਹਾਣੀ ) 
ਕੁੰਦਨ (ਅਸ਼ੋਕ ਕੁਮਾਰ) ਇੱਕ ਮੈਡੀਕਲ ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਹੈ ਜਿਸ ਨੂੰ ਇੱਕ ਕਤਲ ਦੇ ਦੋਸ਼ ਵਿੱਚ ਝੂਠਾ ਫਸਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਉਹ ਆਪਣੀ ਡਿਗਰੀ ਪੂਰੀ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਅਸਫਲ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ। ਉਸ ਦੀ ਗੁਆਂਢਣ ਅਤੇ ਬਚਪਨ ਦੀ ਦੋਸਤ ਸ਼ਾਂਤੀ (ਮੀਨਾ ਕੁਮਾਰੀ) ਜਿਸ ਨਾਲ ਕੁੰਦਨ ਵੱਡਾ ਹੋਇਆ ਸੀ, ਦਾ ਵਿਆਹ ਕੁੰਦਨ ਨਾਲ ਉਸ ਦੀ ਮਾਂ ਦੇ ਕਹਿਣ 'ਤੇ ਹੋਇਆ ਸੀ ਪਰ ਜਦੋਂ ਕੁੰਦਨ ਨੇ ਅਪਰਾਧ ਦਾ ਰਾਹ ਅਪਨਾ ਲਿਆ  ਤਾਂ ਉਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਉਹ ਦੋਵੇਂ ਵੱਖ ਹੋ ਗਏ। ਆਖਰਕਾਰ, ਕੁੰਦਨ ਇੱਕ ਟੈਕਸੀ ਡਰਾਈਵਰ ਦੀ ਨੌਕਰੀ ਕਰਣ ਲੱਗ ਪੈਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਅਪਰਾਧੀਆਂ ਦੇ ਇੱਕ ਸਮੂਹ ਨਾਲ ਦੋਸਤੀ ਕਰ ਲੈਂਦਾ ਹੈ। ਇੱਕ ਯਾਤਰਾ ਦੌਰਾਨ, ਉਹ ਇੱਕ ਅਖੌਤੀ ਸਵਾਮੀ ਪੂਰਨਾਨੰਦ (ਬਿਪਿਨ ਗੁਪਤਾ) ਨੂੰ ਮਿਲਦਾ ਹੈ ਜੋ ਅਪਰਾਧਿਕ ਗਤੀਵਿਧੀਆਂ ਵਿੱਚ ਵੀ ਸ਼ਾਮਲ ਹੈ, ਕੁੰਦਨ ਤੁਰੰਤ ਉਸ ਨਾਲ ਦੋਸਤੀ ਕਰ ਲੈਂਦਾ ਹੈ। ਆਪਣੀ ਇੱਕ ਰੇਲ ਯਾਤਰਾ ਦੌਰਾਨ  ਉਹ ਦੋਵੇਂ ਇੱਕ ਹਾਦਸੇ ਦਾ ਸ਼ਿਕਾਰ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਸਵਾਮੀ ਜ਼ਖਮੀ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਕੁੰਦਨ ਸਵਾਮੀ ਨੂੰ ਬਚਾਉਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਉਸ ਨੂੰ ਨੇੜੇ ਦੇ ਇੱਕ ਆਸ਼ਰਮ ਵਿੱਚ ਲੈ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਜਿੱਥੇ ਕੁੰਦਨ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਸਵਾਮੀ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਪੇਸ਼ ਕਰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਜ਼ਖਮੀ ਸਵਾਮੀ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਕਮਰੇ ਵਿੱਚ ਰੱਖਦਾ ਹੈ। ਇੱਥੇ ਕੁੰਦਨ ਸ਼ਾਂਤੀ ਨੂੰ ਮਿਲਦਾ ਹੈ ਜੋ ਆਸ਼ਰਮ ਵਿੱਚ ਹੀ ਕੰਮ ਕਰਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਉਸ ਦੇ ਹੱਥ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਕੱਟ ਨਾਲ ਉਸ ਦੀ ਪਛਾਣ ਉਸ ਦੇ ਪਤੀ ਵਜੋਂ ਕਰਦੀ  ਹੈ। ਸ਼ਾਂਤੀ ਕੁੰਦਨ ਨੂੰ ਨਵੇਂ ਸਿਰੇ ਤੋਂ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਮਦਦ ਕਰਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਉਹ ਖੁਸ਼ੀ ਨਾਲ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ।

 ਕਾਸਟ 

 ਕੁੰਦਨ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਅਸ਼ੋਕ ਕੁਮਾਰ
 ਸ਼ਾਂਤੀ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਮੀਨਾ ਕੁਮਾਰੀ
 ਸਵਾਮੀ ਪੂਰਨਾਨੰਦ ਵਜੋਂ ਬਿਪਿਨ ਗੁਪਤਾ
 ਲੀਲਾ ਮਿਸ਼ਰਾ
 ਕੇਸ਼ਟੋ  ਮੁਖਰਜੀ
 ਭਗਵਾਨ ਸਿਨਹਾ
 ਕਾਮਮੋ
 ਸੈਮਸਨ
 ਉਮਾ ਖੋਸਲਾ
 ਲੀਲਾ ਮਿਸ਼ਰਾ
 ਸ਼ੀਲਾ ਵਾਜ਼
 ਸਰਿਤਾ
 ਜਗਦੇਵ
 ਮੁਮਤਾਜ ਬੇਗਮ
 ਪ੍ਰੇਮ ਧਵਨ
 ਰਾਮ ਲਾਲ
 ਭਗਵਾਨ ਸਿਨਹਾ
 ਬੀ. ਐਨ. ਬੈਨਰਜੀ
 ਧੂਮਲ
 ਰਮੇਸ਼ ਸਿਨਹਾ

 ਚਾਲਕ ਦੱਲ 

 ਡਾਇਰੈਕਟਰ-ਸਤਿਅਨ ਬੋਸ
 ਨਿਰਮਾਤਾ-ਰੂਬੀ ਸੇਨ (ਬਾਸੂ ਚਿਤਰਾ ਮੰਦਿਰ) 
 ਸੰਵਾਦ-ਗੋਵਿੰਦ ਮੂਨਿਸ
 ਸਕ੍ਰੀਨਪਲੇ-ਸਤਿਅਨ ਬੋਸ
 ਸਿਨੇਮਾਟੋਗ੍ਰਾਫੀ-ਮਦਨ ਸਿਨਹਾ
 ਸੰਗੀਤ-ਸੈਲੇਸ਼ ਮੁਖਰਜੀ
 ਗੀਤ-ਸ਼ੈਲੇਂਦਰ, ਪ੍ਰੇਮ ਧਵਨ
 ਐਡੀਟਿੰਗ-ਦੁਲਾਲ ਦੱਤਾ
 ਕਲਾ ਨਿਰਦੇਸ਼ਨ-ਬੀਰੇਨ ਨਾਗ
 ਪਲੇਅਬੈਕ ਗਾਇਕ-ਮੰਨਾ ਡੇ, ਲਤਾ ਮੰਗੇਸ਼ਕਰ, ਗੀਤਾ ਦੱਤ

 ਸਾਊਂਡਟ੍ਰੈਕ 
ਇਸ ਫ਼ਿਲਮ ਵਿੱਚ ਸੱਤ ਗੀਤ ਸਨ। ਫਿਲਮ ਦਾ ਸੰਗੀਤ ਸੈਲੇਸ਼ ਮੁਖਰਜੀ ਨੇ ਤਿਆਰ ਕੀਤਾ ਸੀ। ਸ਼ੈਲੇਂਦਰ ਅਤੇ ਪ੍ਰੇਮ ਧਵਨ ਨੇ ਗੀਤ ਲਿਖੇ ਹਨ।
ਗੀਤ.ਗਾਇਕ"ਆਂਖ ਮਿਚੋਲੀ ਖੇਲ ਰਹੀ"ਲਤਾ ਮੰਗੇਸ਼ਕਰ"ਓ  ਪਰਦੇਸੀ ਛੋਰਾ"ਲਤਾ ਮੰਗੇਸ਼ਕਰ"ਨਦੀਆ ਕੇ ਪਾਣੀ"ਲਤਾ ਮੰਗੇਸ਼ਕਰ"ਛੁਪਾ ਛੁੱਪੀ ਓ ਛੁੱਪੀ ਅਗੜ  ਬਗੜ  ਜੈ ਰੇ"ਲਤਾ ਮੰਗੇਸ਼ਕਰ, ਮੰਨਾ ਡੇ"ਜੀਵਨ ਕੇ ਰਾਸ੍ਤੇ ਹਜ਼ਾਰ"ਮੰਨਾ ਡੇ"ਠੇਹਰੋ ਜ਼ਰਾ ਸੀ ਦੇਰ ਤੋ"ਗੀਤਾ ਦੱਤ"ਮਾਨੇ  ਨਾ ਮਾਨੇ ਨਾ "ਗੀਤਾ ਦੱਤ

 ਹਵਾਲੇ