ਅਕਲੂਜ ਕਿਲ੍ਹਾ

ਇਹ ਕਿਲ੍ਹਾ 13ਵੀਂ ਸਦੀ ਵਿੱਚ ਯਾਦਵ ਰਾਜਾ ਰਾਜਾ ਸਿੰਘ ਦੁਆਰਾ ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ ਸੀ।ਉਸ ਸਮੇਂ ਵਿੱਚ ਇਹ ਕਿਲ੍ਹਾ ਜੰਗ ਵਿੱਚ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਤਬਾਹ ਹੋ ਗਿਆ ਸੀ। ਇਸ ਕਿਲ੍ਹੇ ਦਾ ਇਤਿਹਾਸ ਬਹੁਤ ਲੰਮਾ ਨਹੀਂ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸ ਦਾ ਮੱਧ ਇਤਿਹਾਸ ਉਸ ਸਮੇਂ ਵਿੱਚ ਲਗਭਗ ਅਲੋਪ ਹੋ ਗਿਆ ਸੀ।ਇਤਿਹਾਸ ਵਿੱਚ ਜਿਸ ਦਾ ਜ਼ਿਕਰ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ (ਮੁਗਲ ਕਾਲ ਵਿੱਚ ਇਸ ਨੂੰ ਅਸਦਨਗਰ ਦੇ ਨਾਮ ਨਾਲ ਵੀ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਸੀ) ਯੁਵਰਾਜ ਸੰਭਾਜੀ ਮਹਾਰਾਜ ਨੂੰ 26 ਹੋਰ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਨਾਲ ਮੁਕਰਬ ਖਾਨ ਨੇ ਸੰਗਮੇਸ਼ਵਰ ਤੋਂ ਫਡ਼ ਲਿਆ ਸੀ ਅਤੇ ਇਸ ਕਿਲ੍ਹੇ ਵਿੱਚ ਲਿਆਂਦਾ ਸੀ।

ਇਸ ਕਿਲ੍ਹੇ 'ਤੇ ਬਹਾਮਣੀ, ਆਦਿਲਸ਼ਾਹੀ, ਮੁਗਲ ਅਤੇ ਮਰਾਠਾ ਰਾਜ ਕਰਦੇ ਸਨ। ਮੁਗਲ ਕਾਲ ਦੌਰਾਨ, ਕਿਲ੍ਹਾ ਬਹਾਦਰਗੜ੍ਹ ਅਤੇ ਇਸ ਕਿਲ੍ਹੇ 'ਤੇ ਔਰੰਗਜ਼ੇਬਾਂ ਦੇ ਦੱਖਣ ਦੇ ਸੂਬੇਦਾਰ ਬਹਾਦਰ ਖਾਨ ਰਾਜ ਕਰਦੇ ਸਨ। ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਇਹ ਜ਼ਿਕਰ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ ਕਿ ਰਣਮਸਤਖਾਨ ਕਾਤਲ ਬਣ ਗਿਆ। 1679 ਵਿੱਚ, ਦਿਲੇਰ ਖਾਨ ਅਤੇ ਸੰਭਾਜੀ ਮਹਾਰਾਜ 4 ਮਹੀਨੇ ਰਹੇ। ਔਰੰਗਜ਼ੇਬ 14 ਦਸੰਬਰ 1688 ਤੋਂ 15 ਫਰਵਰੀ 1689 ਤੱਕ ਇਸ ਕਿਲ੍ਹੇ ਵਿੱਚ ਰਹੇ। ਉਸ ਸਮੇਂ, ਮਹਾਰਾਸ਼ਟਰ ਗਜ਼ਟੀਅਰ ਜੋ ਖੁਸ਼ੀ ਮਨਾਉਣ ਲਈ ਅਸਦਪੁਰ ਵਿੱਚ ਬਦਲ ਗਿਆ [ਸਪਸ਼ਟੀਕਰਨ ਦੀ ਲੋੜ] ਜਦੋਂ ਉਸਨੂੰ ਪਤਾ ਲੱਗਾ ਕਿ ਛਤਰਪਤੀ ਸੰਭਾਜੀ ਮਹਾਰਾਜ ਨੂੰ ਸੰਗਮੇਸ਼ਵਰ ਵਿਖੇ ਮੁਕਰਬਖਾਨ ਨੇ ਫੜ ਲਿਆ ਹੈ। ਇਤਿਹਾਸ ਵਿੱਚ ਇਹ ਵੀ ਜ਼ਿਕਰ ਹੈ ਕਿ ਦੂਜੇ ਬਾਜੀਰਾਓ ਪੇਸ਼ਵਾ ਨੂੰ ਅੰਗਰੇਜ਼ਾਂ ਦੁਆਰਾ ਪੇਸ਼ਵਾ ਨੂੰ ਉਖਾੜ ਸੁੱਟਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਤਿੰਨ ਮਹੀਨੇ [ਸਪਸ਼ਟੀਕਰਨ ਦੀ ਲੋੜ] ਲਈ ਰੱਖਿਆ ਗਿਆ ਸੀ। ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ, ਇਹ ਵੀ ਦਰਜ ਹੈ ਕਿ, ਬ੍ਰਿਟਿਸ਼ ਗਵਰਨਰ ਲਾਰਡ ਡੂਲਹੌਜ਼ੀ ਵੀ ਕੁਝ ਸਮੇਂ ਲਈ ਇੱਥੇ ਰਿਹਾ ਸੀ। [ਹਵਾਲਾ ਲੋੜੀਂਦਾ]

ਅਕਲੂਜ ਕਿਲ੍ਹਾ (ਮਰਾਠੀ: अकलूज किल्ला) ਮਹਾਰਾਸ਼ਟਰ ਦੇ ਸੋਲਾਪੁਰ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਵਿੱਚ, ਸੋਲਾਪੁਰ ਤੋਂ 115 ਕਿਲੋਮੀਟਰ ਦੂਰ ਸਥਿਤ ਇੱਕ ਕਿਲ੍ਹਾ ਹੈ। ਇਹ ਕਿਲ੍ਹਾ ਸੋਲਾਪੁਰ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦਾ ਇੱਕ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਕਿਲ੍ਹਾ ਹੈ। ਕਿਲ੍ਹੇ ਦੀ ਮੁਰੰਮਤ ਸ਼੍ਰੀ ਦਿਨਕਰਰਾਓ ਥੋਪਟੇ ਅਤੇ ਅਵਿਨਾਸ਼ ਥੋਪਟੇ ਦੁਆਰਾ ਸਥਾਨਕ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਮਦਦ ਨਾਲ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਕਿਲ੍ਹੇ ਨੂੰ ਹੁਣ ਸ਼ਿਵਸ਼੍ਰਿਸ਼ਟੀ ਵੀ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। [ਹਵਾਲਾ ਲੋੜੀਂਦਾ]

 ਇਤਿਹਾਸ 
ਇਤਿਹਾਸ ਦਾ ਜ਼ਿਕਰ ਅਕਲੁਜ ਕਸਬੇ ਦੇ ਹੇਠਾਂ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ। ਸੰਭਾਜੀ ਮਹਾਰਾਜ ਨੂੰ 26 ਹੋਰ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਨਾਲ ਸੰਗਮੇਸ਼ਵਰ ਤੋਂ ਮੁਕਰਬ ਖਾਨ ਨੇ ਫੜ ਲਿਆ ਅਤੇ ਇਸ ਕਿਲ੍ਹੇ ਵਿੱਚ ਲਿਆਂਦਾ [1]

 ਕਿਵੇਂ ਪਹੁੰਚਣਾ ਹੈ 
ਸਭ ਤੋਂ ਨੇੜਲਾ ਸ਼ਹਿਰ ਸੋਲਾਪੁਰ ਹੈ। ਕਿਲ੍ਹਾ ਸਵੇਰੇ 10 ਵਜੇ ਤੋਂ ਸ਼ਾਮ 6 ਵਜੇ ਤੱਕ ਜਨਤਾ ਲਈ ਖੁੱਲ੍ਹਾ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਨੀਰਾ ਨਦੀ ਦੇ ਕੰਢੇ ਸਥਿਤ ਹੈ। ਸਭ ਤੋਂ ਨੇੜਲਾ ਹਵਾਈ ਅੱਡਾ ਪੁਣੇ 170 ਕਿਲੋਮੀਟਰ (ਲਗਭਗ) 'ਤੇ ਹੈ।

 ਦੇਖਣ ਯੋਗ ਸਥਾਨ 
ਕਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਅੰਦਰ ਸ਼ਿਵਾਜੀ ਮਹਾਰਾਜ ਦੇ ਜੀਵਨ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਂਦੀਆਂ ਫਾਈਬਰ ਤੋਂ ਬਣੀਆਂ ਕਈ ਮੂਰਤੀਆਂ ਹਨ।[2] ਕਿਲ੍ਹੇ ਦੀਆਂ ਸਾਰੀਆਂ ਥਾਵਾਂ ਦਾ ਦੌਰਾ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਲਗਭਗ ਇੱਕ ਘੰਟਾ ਲੱਗਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਮਹਾਰਾਸ਼ਟਰ ਦੇ ਚੰਗੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸੰਭਾਲੇ ਗਏ ਕਿਲ੍ਹਿਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਹੈ।

 See also 

 List of forts in Maharashtra
 List of forts in India
 Sambhaji Maharaj
 Marathi People
 List of Maratha dynasties and states
 Maratha War of Independence
 Maratha Army
 Maratha titles
 Military history of India
 Akluj

 References