ਮੁਥੁਕੁਲਮ ਪਾਰਵਤੀ ਅੰਮਾ

ਮੁਥੂਕੁਲਮ ਪਾਰਵਤੀ ਅੰਮਾ (1904–1977) ਕੇਰਲਾ, ਭਾਰਤ ਤੋਂ ਇੱਕ ਮਲਿਆਲਮ ਭਾਸ਼ਾ ਦੀ ਕਵੀ, ਅਧਿਆਪਕ, ਅਨੁਵਾਦਕ, ਆਜ਼ਾਦੀ ਘੁਲਾਟੀਏ ਅਤੇ ਸਮਾਜ ਸੁਧਾਰਕ ਸੀ। ਉਸ ਨੇ ਸਾਹਿਤ ਦੀਆਂ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਸ਼ੈਲੀਆਂ ਵਿੱਚ ਕਿਤਾਬਾਂ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤ ਕੀਤੀਆਂ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਕਵਿਤਾ, ਛੋਟੀਆਂ ਕਵਿਤਾਵਾਂ, ਨਾਟਕ, ਛੋਟੀਆਂ ਕਹਾਣੀਆਂ, ਬਾਲ ਸਾਹਿਤ, ਅਨੁਵਾਦ ਅਤੇ ਜੀਵਨੀਆਂ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ। ਨਾਰਾਇਣ ਗੁਰੂ ਦੀ ਇੱਕ ਪੈਰੋਕਾਰ ਪਾਰਵਤੀ ਅੰਮਾ ਨੇ ਭਾਰਤੀ ਆਜ਼ਾਦੀ ਸੰਗਰਾਮ ਦਾ ਸਮਰਥਨ ਕੀਤਾ, ਅਤੇ ਭਾਰਤੀ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਕਾਂਗਰਸ ਵੱਲ ਝੁਕਾਅ ਰੱਖਦੀ ਸੀ। ਮੁਥੂਕੁਲਮ ਪਾਰਵਤੀ ਅੰਮਾ ਪੁਰਸਕਾਰ ਇੱਕ ਸਾਹਿਤਕ ਪੁਰਸਕਾਰ ਹੈ ਜੋ ਔਰਤ ਲੇਖਕਾਂ ਨੂੰ ਦਿੱਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।

 ਜੀਵਨ 
ਮੁਥੂਕੁਲਮ ਪਾਰਵਤੀ ਅੰਮਾ ਦਾ ਜਨਮ ਵੀਰਵਾਰ, 28 ਜਨਵਰੀ, 1904 ਨੂੰ ਮੁਥੂਕੁਲਮ ਦੇ ਥੱਟੱਕੱਟੁਸੇਰੀ ਘਰ ਤੋਂ ਰਾਮਾਪਾਣਿਕਰ ਅਤੇ ਕੇਰਲਾ ਦੇ ਮੌਜੂਦਾ ਅਲਾਪੁਝਾ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਅਰੱਟੂਪੁਝਾ ਦੇ ਨੱਲਾਨਿਕਲ ਕੰਦਾਥਿਲ ਘਰ ਤੋਂ ਵੇਲੁੰਬਿਆਮਾ ਦੀ ਸਭ ਤੋਂ ਛੋਟੀ ਧੀ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਰਾਮਾਪਾਣਿਕਰ ਪੇਸ਼ੇ ਤੋਂ ਇੱਕ ਜੋਤਸ਼ੀ ਵੀ ਸੀ, ਇੱਕ ਪ੍ਰਗਤੀਸ਼ੀਲ ਚਿੰਤਕ ਸੀ। ਕੇਰਲਾ ਵਿੱਚ ਛੂਤ-ਛਾਤ ਦੇ ਸਮੇਂ ਦੌਰਾਨ ਵੀ, ਉਸ ਨੇ ਹਿੰਦੂ ਮਹਾਂਕਾਵਿ ਰਾਮਾਇਣ ਅਤੇ ਮਹਾਂਭਾਰਤ ਦੀ ਨਕਲ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਲਿਖੀ ਅਤੇ ਕਈਆਂ ਨੂੰ ਵੰਡੀ। ਜਦੋਂ ਪਾਰਵਤੀ ਡੇਢ ਸਾਲ ਦੀ ਸੀ, ਤਾਂ ਉਸ ਦੇ ਪਿਤਾ ਦੀ ਮੌਤ ਹੋ ਗਈ।

ਉਸ ਦਾ ਬਾਅਦ ਦਾ ਜੀਵਨ ਮੁਸ਼ਕਲਾਂ ਨਾਲ ਭਰਿਆ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਉਸ ਸਮੇਂ ਦੇ ਆਮ ਕਾਨੂੰਨ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਉਸ ਦੇ ਪਿਤਾ ਦਾ ਪਰਿਵਾਰਕ ਹਿੱਸਾ ਮਿਲਣ ਦੀ ਸੰਭਾਵਨਾ ਨਹੀਂ ਸੀ। ਇਸ ਲਈ, ਉਹ ਥੱਟਾਕੱਟੁਸੇਰੀ ਤੋਂ ਇੱਕ ਛੋਟੀ ਜਿਹੀ ਜਾਇਦਾਦ ਅਤੇ ਇੱਕ ਛੋਟੇ ਜਿਹੇ ਘਰ ਵਿੱਚ ਚਲੇ ਗਏ ਜੋ ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਪਹਿਲਾਂ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤਾ ਸੀ। ਘਰ ਵਿੱਚ ਮੁਸ਼ਕਲਾਂ ਸਨ, ਪਰ ਉਸ ਦੇ ਵੱਡੇ ਭਰਾ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਇਸ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਪਾਲਿਆ ਜਿਸ ਕਰਕੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਮੁਸ਼ਕਲਾਂ ਨੇ ਬਿਲਕੁਲ ਵੀ ਪ੍ਰਭਾਵਤ ਨਹੀਂ ਕੀਤਾ। ਪਾਰਵਤੀ ਦੀ ਮੁੱਢਲੀ ਸਿੱਖਿਆ ਮੁਥੂਕੁਲਮ ਵਰਣਪੱਲੀ ਪ੍ਰਾਇਮਰੀ ਸਕੂਲ ਅਤੇ ਕੀਰੀਕਾਡ ਸਕੂਲ ਵਿੱਚ ਹੋਈ। ਉੱਚ ਜਾਤੀ ਦੇ ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਉਸ ਦੀ ਜਾਤ ਅਤੇ ਦਿੱਖ ਕਾਰਨ ਹਨੇਰੇ ਅਤੇ ਪਤਲੇ ਪਾਰਵਤੀ ਦੇ ਨੇੜੇ ਬੈਠਣਾ ਪਸੰਦ ਨਹੀਂ ਕਰਦੇ ਸਨ। ਉਹ ਕਲਾਸ ਵਿੱਚ ਜਾਰੀ ਰੱਖਣ ਦੇ ਯੋਗ ਸੀ ਕਿਉਂਕਿ ਕਾਨੂੰਨ ਇਸ ਦੀ ਆਗਿਆ ਦਿੰਦਾ ਸੀ। ਉਸ ਨੇ ਮੁਥੂਕੁਲਮ ਦੇ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨਨ ਨਾਇਰ ਤੋਂ ਵੀ ਪੜ੍ਹਾਈ ਕੀਤੀ।

ਪਾਰਵਤੀ ਅੰਮਾ ਨੇ ਸੰਸਕ੍ਰਿਤ ਵਿਦਵਾਨਾਂ ਚੇਪਦ ਅਚਯੁਤਾਵਰਿਆਰ, ਚਲਿਲ ਵੇਲੁਵਾਸਨ ਅਤੇ ਪਦਮਨਾਭਾਪਾਨਿਕਰ ਤੋਂ ਸੰਸਕ੍ਰਿਤ ਦੀ ਪੜ੍ਹਾਈ ਕੀਤੀ। ਉਸ ਨੇ ਸ਼੍ਰੀਰਾਮੋਦੰਤਮ ਤੋਂ ਕੁਮਾਰਸੰਭਵਮ ਰਘੂਵੰਸ਼ਮ ਮਾਘਮ ਤੱਕ ਸੰਸਕ੍ਰਿਤ ਕਵਿਤਾਵਾਂ ਦਾ ਅਧਿਐਨ ਕਰਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਵਿਦਵਾਨ ਦਾ ਦਰਜਾ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤਾ। ਇਸ ਨੇ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਉਸ ਦੀ ਕਵਿਤਾ ਲਿਖਣ ਵਿੱਚ ਮਦਦ ਕੀਤੀ। ਜਦੋਂ ਉਸ ਨੇ ਕੋਲਮ ਵਿੱਚ ਵੀ.ਐਚ. ਸਕੂਲ ਵਿੱਚ ਦਾਖਲਾ ਲਿਆ, ਤਾਂ ਉਸ ਦੀ ਮੁਲਾਕਾਤ ਕਵੀਆਂ ਮੈਰੀ ਜੌਹਨ ਥੋਤਮ, ਮੁੰਡੱਕਲ ਲਕਸ਼ਮੀ ਅਤੇ ਮਯਾਨਦ ਲਕਸ਼ਮੀ ਨਾਲ ਹੋਈ। ਉਹ ਇਕ ਦੂਜੇ ਨੂੰ ਆਇਤ ਵਿਚ ਚਿੱਠੀਆਂ ਲਿਖਦੇ ਸਨ। ਨੌਵੀਂ ਜਮਾਤ ਪਾਸ ਕਰਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਪਾਰਵਤੀ ਨੇ ਅਧਿਆਪਨ ਦਾ ਕਰੀਅਰ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤਾ। ਫਿਰ ਉਸ ਨੇ ਮਦਰਾਸ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਤੋਂ ਵਡਵਾਨ ਅਤੇ ਵਿਸ਼ਾਰਦ ਦੀਆਂ ਪ੍ਰੀਖਿਆਵਾਂ ਵੀ ਪਾਸ ਕੀਤੀਆਂ। ਉਸ ਨੇ ਇਸ ਸਮੇਂ ਦੌਰਾਨ ਹਿੰਦੀ, ਤਾਮਿਲ ਅਤੇ ਬੰਗਾਲੀ ਭਾਸ਼ਾਵਾਂ ਦਾ ਆਮ ਗਿਆਨ ਵੀ ਹਾਸਲ ਕੀਤਾ।

ਨਾਰਾਇਣ ਗੁਰੂ ਦੀ ਇੱਕ ਪੈਰੋਕਾਰ ਪਾਰਵਤੀ ਅੰਮਾ, ਗੁਰੂ ਦੀਆਂ ਮਹਿਲਾ ਪੈਰੋਕਾਰਾਂ ਦਾ ਇੱਕ ਸੰਘ (ਸਮੂਹ) ਸਥਾਪਤ ਕਰਨਾ ਚਾਹੁੰਦੀ ਸੀ। ਉਹ ਜਿਸ ਮਹਿਲਾ ਆਸ਼ਰਮ (ਔਰਤਾਂ ਲਈ ਆਸ਼ਰਮ ) ਨੂੰ ਸਥਾਪਤ ਕਰਨਾ ਚਾਹੁੰਦੀ ਸੀ, ਉਹ ਉਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੀ ਸ਼ਰਨ ਸੀ ਜੋ ਬੋਧੀ ਸਾਧਵੀਆਂ ਲਈ ਮੌਜੂਦ ਸੀ।

ਪਾਰਵਤੀ ਅੰਮਾ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਭਾਰਤੀ ਆਜ਼ਾਦੀ ਸੰਗਰਾਮ ਦਾ ਸਮਰਥਨ ਕੀਤਾ ਸੀ, ਦਾ ਝੁਕਾਅ ਭਾਰਤੀ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਕਾਂਗਰਸ ਵੱਲ ਸੀ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ 1960 ਦੀਆਂ ਆਮ ਚੋਣਾਂ ਵਿੱਚ ਕਾਂਗਰਸ ਪਾਰਟੀ ਲਈ ਪ੍ਰਚਾਰ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਪੂਰੇ ਕੇਰਲਾ ਵਿੱਚ ਯਾਤਰਾ ਕੀਤੀ, ਵੱਖ-ਵੱਖ ਮੀਟਿੰਗਾਂ ਵਿੱਚ ਬੋਲਦੇ ਹੋਏ। ਚੋਣ ਮੁਹਿੰਮ ਲਈ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੁਆਰਾ ਲਿਖਿਆ ਨਾਟਕ "ਸੇਵ ਇੰਡੀਆ" ਪੂਰੇ ਕੇਰਲਾ ਵਿੱਚ ਪੇਸ਼ ਕੀਤਾ ਗਿਆ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਵੈਕੋਮ ਸੱਤਿਆਗ੍ਰਹਿ ਨਾਲ ਸਬੰਧਤ ਸੰਘਰਸ਼ਾਂ ਵਿੱਚ ਵੀ ਹਿੱਸਾ ਲਿਆ।

ਮੁਥੂਕੁਲਮ ਦੀਆਂ ਔਰਤਾਂ ਲੰਬੇ ਸਮੇਂ ਤੋਂ ਮੁਥੂਕੁਲਮ ਪਬਲਿਕ ਹੈਲਥ ਸੈਂਟਰ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਮੈਟਰਨਿਟੀ ਵਾਰਡ ਚਾਹੁੰਦੀਆਂ ਸਨ। ਪਾਰਵਤੀ ਅੰਮਾ ਉਨ੍ਹਾਂ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਲੋਕਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਹੈ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਇਸਨੂੰ ਸੰਭਵ ਬਣਾਉਣ ਲਈ ਕੰਮ ਕੀਤਾ। ਉਹ ਗਾਂਧੀਵਾਦੀ ਵਿਚਾਰਾਂ ਦੀ ਇੱਕ ਮਹਾਨ ਪ੍ਰਚਾਰਕ ਸੀ ਅਤੇ ਸ਼ਰਾਬ ਵਿਰੋਧੀ ਗਤੀਵਿਧੀਆਂ ਵਿੱਚ ਸਰਗਰਮੀ ਨਾਲ ਹਿੱਸਾ ਲੈਂਦੀ ਸੀ ਅਤੇ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਸ਼ਰਾਬਬੰਦੀ ਦੀਆਂ ਬੁਰਾਈਆਂ ਬਾਰੇ ਜਾਗਰੂਕ ਕਰਨ ਲਈ ਵਿਆਪਕ ਤੌਰ 'ਤੇ ਲਿਖਿਆ ਅਤੇ ਪ੍ਰਚਾਰ ਕੀਤਾ।

ਪਾਰਵਤੀ ਅੰਮਾ, ਜੋ ਕਿ ਇੱਕ ਡਾਂਸਰ ਵੀ ਸੀ, ਹਰੀਪਦ ਸਰਕਾਰੀ ਗਰਲਜ਼ ਸਕੂਲ ਵਿੱਚ ਹੈੱਡਮਿਸਟ੍ਰੈਸ ਸੀ ਜਦੋਂ ਉਸ ਨੇ ਕਯਾਰੁਪਿੰਨੀ ਤਿਰੂਵਥਿਰਾ ਦੀ ਰਚਨਾ ਕੀਤੀ, ਜੋ ਕਿ ਰਵਾਇਤੀ ਤਿਰੂਵਤੀਰਾ ਨਾਚ ਦੀ ਇੱਕ ਸੋਧ ਸੀ।

ਉਸ ਦੀ ਮੌਤ 15 ਸਤੰਬਰ 1977 ਨੂੰ ਹੋਈ।

 ਸਾਹਿਤਕ ਕਰੀਅਰ 
ਬਾਰਾਂ ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ ਕਵਿਤਾ ਲਿਖਣੀ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਪਾਰਵਤੀ ਅੰਮਾ ਦੀ ਪਹਿਲੀ ਰਚਨਾ ਯਥਾਰਥ ਜੀਵਿਤਮ (ਭਾਵ: ਅਸਲ ਜ਼ਿੰਦਗੀ) ਟੀਸੀ ਕਲਿਆਣਯੰਮਾ ਦੇ ਸ਼ਾਰਦਾ, ਇੱਕ ਮਹਿਲਾ ਮੈਗਜ਼ੀਨ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤ ਹੋਈ ਸੀ। ਉਦੈਪ੍ਰਭਾ (ਭਾਵ: ਸਵੇਰ ਦੀ ਰੌਸ਼ਨੀ) ਨਾਮ ਹੇਠ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤ ਕਵਿਤਾਵਾਂ ਦੇ ਪਹਿਲੇ ਸੰਗ੍ਰਹਿ ਦੀ ਜਾਣ-ਪਛਾਣ ਉਲੂਰ ਦੁਆਰਾ ਲਿਖੀ ਗਈ ਸੀ। ਉਲੂਰ ਨੇ ਦੇਖਿਆ ਕਿ ਉਸ ਦੀ ਸ਼ੈਲੀ ਕੁਮਾਰਨ ਆਸਨ ਦੇ ਬਹੁਤ ਨੇੜੇ ਹੈ।

1924 ਵਿੱਚ ਸ਼੍ਰੀ ਨਾਰਾਇਣ ਗੁਰੂ ਦੇ ਜਨਮਦਿਨ ਦੇ ਜਸ਼ਨਾਂ 'ਤੇ, ਉਸ ਨੇ ਗੁਰੂ ਨੂੰ ਸਮਰਪਿਤ ਕਿਲਿੱਪੱਟੂ ਸ਼ੈਲੀ ਵਿੱਚ ਲਿਖਿਆ ਇੱਕ ਕਵਿਤਾ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਵਧਾਈ ਪੱਤਰ ਤਿਆਰ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਗਾਇਆ ਸੀ। ਕਵਿਤਾ ਸੁਣ ਕੇ, ਗੁਰੂ ਨੇ ਉਸ ਦੀ ਬਹੁਤ ਪ੍ਰਸ਼ੰਸਾ ਕੀਤੀ।

ਉਸ ਨੇ ਸਾਹਿਤ ਦੀਆਂ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਸ਼ੈਲੀਆਂ ਵਿੱਚ ਕਿਤਾਬਾਂ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤ ਕੀਤੀਆਂ ਹਨ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਕਵਿਤਾ, ਛੋਟੀਆਂ ਕਵਿਤਾਵਾਂ, ਨਾਟਕ, ਛੋਟੀਆਂ ਕਹਾਣੀਆਂ, ਅਨੁਵਾਦ ਅਤੇ ਜੀਵਨੀਆਂ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ। ਸ਼੍ਰੀਬੁਧ ਚਰਿਤ (ਬੁੱਧ ਦੀ ਜੀਵਨੀ), ਕਵੀ ਕੁਮਾਰਨ ਆਸਣ ਦਾ ਅਧੂਰਾ ਕੰਮ, ਪਾਰਵਤੀ ਅੰਮਾ ਦੁਆਰਾ ਪੂਰਾ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਉਸ ਨੇ ਬੱਚਿਆਂ ਲਈ ਇੱਕ-ਅੰਕ ਨਾਟਕ ਵੀ ਲਿਖੇ ਹਨ।

 ਕੰਮ 

 ਉਦੈਪ੍ਰਭਾ 
 ਸ਼੍ਰੀ ਚਿਤਿਰਾ ਮਹਾ ਵਿਜਯਮ 
 ਮਾਥਰੂ ਵਿਲਾਪਮ (ਅਰਥ: ਮਾਂ ਦਾ ਵਿਰਲਾਪ) 
 ਓਰੂ ਵਿਲਾਪਮ (ਭਾਵ: ਇੱਕ ਵਿਰਲਾਪ)
 ਗਣਜਲੀ 
 ਗਣ ਦੇਵਥਾ (ਭਾਵ: ਗੀਤਾਂ ਦੀ ਦੇਵੀ)
 ਪੂਕਾਰੀ (ਭਾਵ: ਫੁੱਲਾਂ ਵਾਲਾ) (ਕਾਵਿ ਸੰਗ੍ਰਹਿ) 
 ਭੁਵਨਦੀਪਿਕਾ 
 ਅਹਿਲਿਆ 
 ਸੇਵ ਇੰਡੀਆ (ਨਾਟਕ)
 ਧਰਮ ਬਾਲੀ (ਨਾਟਕ)
 ਕਰਮਾਫਲਮ
 ਕਥਾਮੰਜਰੀ (ਕਹਾਣੀਆਂ) 
 ਸ਼੍ਰੀ ਨਰਾਇਣ ਮਾਰਗਮ (ਦਰਸ਼ਨ)
 ਰੰਦੂ ਦੇਵਥਾਕਲ (ਅਰਥ: ਦੋ ਦੇਵੀ) (ਜੀਵਨੀ)
 ਸ਼੍ਰੀ ਬੁੱਧ ਚਰਿਤਮ 
 ਸ਼੍ਰੀਮਦ ਭਗਵਦ ਗੀਤਾ (ਅਨੁਵਾਦ) 
 ਗੀਤਾਂਜਲੀ (ਅਨੁਵਾਦ) 
 ਭਾਰਤੀਯ ਵਨਿਤਾਕਲ (ਅਰਥ: ਭਾਰਤੀ ਔਰਤਾਂ) (ਅਨੁਵਾਦ)

 ਉਸ 'ਤੇ ਕੀਤੇ ਗਏ ਕੰਮ 
2005 ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤ ਉਸ ਦੀ ਜੀਵਨੀ ਵੀ. ਦੇਥਨ ਦੁਆਰਾ ਲਿਖੀ ਗਈ ਹੈ ਅਤੇ ਫੈਬੀਅਨ ਬੁੱਕਸ, ਨੂਰਾਨਾਡ ਦੁਆਰਾ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤ ਕੀਤੀ ਗਈ ਹੈ। 2016 ਵਿੱਚ, ਕੇਰਲ ਭਾਸ਼ਾ ਇੰਸਟੀਚਿਊਟ ਨੇ ਪਾਰਵਤੀ ਅੰਮਾ ਦੀ ਜੀਵਨੀ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤ ਕੀਤੀ ਜਿਸਦਾ ਨਾਮ ਮੁਥੂਕੁਲਮ ਪਾਰਵਤੀ ਅੰਮਾ ਸੀ ( ) ਨਿਰਮਲਾ ਰਾਜਗੋਪਾਲ ਦੁਆਰਾ ਲਿਖਿਆ ਗਿਆ।

 ਪੁਰਸਕਾਰ ਜੇਤੂ 

 2003: ਚੰਦਰਮਾਥੀ
 2010: ਸੀ.ਐਸ. ਚੰਦਰਿਕਾ, ਅਰਥਵਮੁੱਲਾ ਔਰਤਕਲ ਸਿਰਲੇਖ ਵਾਲੇ ਉਸ ਦੇ ਲੇਖ ਲਈ।
 2017: ਸ਼ਾਹੀਨਾ ਈ.ਕੇ.
 2019: ਜੀਸ਼ਾ ਅਭਿਨਯਾ, ਏਲੀ ਏਲੀ ਲਾਮਾ ਸਬਕਤਾਨੀ ਲਈ ਨਾਟਕਾਂ ਦਾ ਸੰਗ੍ਰਹਿ। 
 2020: EK ਸ਼ੀਬਾ, ਕੰਮ ਮੰਜਾ ਨਦੀਕਾਲੁਦੇ ਸੂਰਿਆਨ ਲਈ। 
 2021: ਵੀਪੀ ਸੁਹਰਾ, ਆਪਣੀ ਆਤਮਕਥਾ ਜੋਰਾਯੁਦੇ ਕਥਾ (ਭਾਵ: 'ਜੋਰਾ ਦੀ ਕਹਾਣੀ') ਲਈ 
 2023: ਵੀ.ਕੇ. ਦੀਪਾ, ਉਸਦੇ ਲਘੂ ਕਹਾਣੀ ਸੰਗ੍ਰਹਿ ਵੂਮੈਨ ਈਟਰਸ ਲਈ। 
 2024: ਸ਼ੀਲਾ ਟੋਮੀ।  ਇਹ ਪੁਰਸਕਾਰ ਉਸਦੇ ਨਾਵਲ ਸਿਰਲੇਖ ਆ ਨਦੀਯੋਦ ਪੇਰੂ ਚੋਡੀਕਰੁਥ ਲਈ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। 
 2025: ਸੁਧਾ ਮੈਨਨ, ਆਪਣੇ ਕੰਮ ਚਰਿਤਰਮ ਅਦ੍ਰਿਸ਼ਯਮੱਕੀਆ ਮੁਰੀਵਿਕਲ (ਭਾਵ: ਇਤਿਹਾਸ ਦੁਆਰਾ ਅਦਿੱਖ ਬਣੇ ਜ਼ਖ਼ਮ) ਲਈ। 

 ਹਵਾਲੇ 

ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤ ਦੀਆਂ ਕ੍ਰਾਂਤੀਕਾਰੀ ਔਰਤਾਂ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:20ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੇ ਭਾਰਤੀ ਕਵੀ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:20ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੀਆਂ ਭਾਰਤੀ ਲੇਖਿਕਾਵਾਂ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮੌਤ 1977
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1904
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਲੋਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਔਰਤਾਂ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਅਣ-ਸਮੀਖਿਆ ਅਨੁਵਾਦਾਂ ਵਾਲੇ ਸਫ਼ੇ