ਨਿਹਾਲ ਚੰਦ

ਨਿਹਾਲ ਚੰਦ (ਅੰਗ੍ਰੇਜ਼ੀ: Nihâl Chand; 1710–1782) ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਚਿੱਤਰਕਾਰ ਅਤੇ ਕਵੀ ਸੀ, ਜਿਸਨੇ ਰਾਜਪੂਤ ਚਿੱਤਰਕਾਰੀ ਦੀਆਂ ਕੁਝ ਸਭ ਤੋਂ ਮਸ਼ਹੂਰ ਉਦਾਹਰਣਾਂ ਪੈਦਾ ਕੀਤੀਆਂ। ਉਹ ਸ਼ਾਸਕ ਸਾਵੰਤ ਸਿੰਘ (ਜਿਸਨੂੰ ਨਾਗਰੀ ਦਾਸ ਵੀ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ) ਦੇ ਸਮੇਂ ਕਿਸ਼ਨਗੜ੍ਹ ਦੇ ਦਰਬਾਰ ਵਿੱਚ ਮੁੱਖ ਚਿੱਤਰਕਾਰ ਸੀ। ਉਸਨੂੰ ਰਾਜਾ ਸਾਵੰਤ ਸਿੰਘ ਲਈ ਤਿਆਰ ਕੀਤੀਆਂ ਗਈਆਂ ਇੱਕ ਵਿਲੱਖਣ ਸ਼ੈਲੀ ਦੀਆਂ ਪੇਂਟਿੰਗਾਂ ਦੇ ਇੱਕ ਛੋਟੇ ਸਮੂਹ ਦਾ ਸਿਹਰਾ ਦਿੱਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਅਤੇ ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਰਾਜਾ ਅਤੇ ਬਾਣੀ ਥਾਨੀ ਨੂੰ ਕ੍ਰਮਵਾਰ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਅਤੇ ਰਾਧਾ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਦਰਸਾਉਂਦੇ ਹਨ। ਇਹ "ਵਿਆਪਕ ਤੌਰ 'ਤੇ ਸਾਰੇ ਰਾਜਸਥਾਨੀ ਲਘੂ ਚਿੱਤਰਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਤਮ ਮੰਨੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ", ਅਤੇ ਆਪਣੀ ਕਿਸਮ ਲਈ ਅਸਧਾਰਨ ਤੌਰ 'ਤੇ ਵੱਡੇ ਹੁੰਦੇ ਹਨ, 19 ਗੁਣਾ 14 ਇੰਚ (48 x 36 ਸੈ.ਮੀ.) ਤੱਕ ਪਹੁੰਚਦੇ ਹਨ। ਉਹ ਵੱਲਭ ਦਾ ਇੱਕ ਸ਼ਰਧਾਲੂ ਚੇਲਾ ਸੀ ਜਿਸਨੇ ਇੱਕ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ-ਕੇਂਦ੍ਰਿਤ ਦਰਸ਼ਨ ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ ਕੀਤੀ ਸੀ ਜੋ ਉਸ ਦੀਆਂ ਪੇਂਟਿੰਗਾਂ ਵਿੱਚ ਵਾਰ-ਵਾਰ ਸਾਹਮਣੇ ਆਉਂਦੀ ਹੈ ਕਿਉਂਕਿ ਉਹ ਹਲਕੇ ਨੀਲੇ ਚਮੜੀ ਵਾਲੇ ਦੇਵਤੇ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਂਦਾ ਹੈ। ਉਹ 1719 ਅਤੇ 1726 ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਕਿਸ਼ਨਗੜ੍ਹ ਆਇਆ।

 ਗੈਲਰੀ 

 ਹਵਾਲੇ 

 ਹੋਰ ਪੜ੍ਹੋ 

 ਬਾਨੀ ਥਾਨੀ
 ਹਾਰਲੇ, ਜੇ.ਸੀ., ਭਾਰਤੀ ਉਪ-ਮਹਾਂਦੀਪ ਦੀ ਕਲਾ ਅਤੇ ਆਰਕੀਟੈਕਚਰ, ਦੂਜਾ ਐਡੀਸ਼ਨ। 1994, ਯੇਲ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਪ੍ਰੈਸ ਪੈਲੀਕਨ ਹਿਸਟਰੀ ਆਫ਼ ਆਰਟ,
 ਕਿਸ਼ਨਗੜ੍ਹ ਲਘੂ ਚਿੱਤਰ - ਬ੍ਰਹਮ ਪਿਆਰ ਦੀ ਖੋਜ ਵਿੱਚ
 (ਸੂਚੀ ਵੇਖੋ: ਪੰਨਾ. 148-152; ਪਲੇਟ 56, 70)

 ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ 

 ਰਾਜਾ ਸਾਵੰਤ ਸਿੰਘ ਅਤੇ ਬਾਣੀ ਥਾਨੀ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਅਤੇ ਰਾਧਾ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਮਹਿਲ ਦੇ ਬਾਗ਼ ਵਿੱਚ ਸੈਰ ਕਰਦੇ ਹੋਏ