ਰਜ਼ੀਆ ਅਜ਼ਾਦ

ਰਜ਼ੀਆ ਬਇਮਾਤੋਵਨਾ ਗ਼ਫੂਰੋਵਾ, ਜਿਸ ਨੂੰ  ਰਜ਼ੀਆ ਅਜ਼ਾਦ (18 ਜਨਵਰੀ 1893 – 1957) ਦੇ ਨਾਂ ਨਾਲ਼ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਸੋਵੀਅਤ ਯੁੱਗ ਦੀ ਇੱਕ ਤਾਜਿਕਸਤਾਨੀ ਕਵਿਤਰੀ ਸੀ।

 ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਜੀਵਨ ਅਤੇ ਕਰੀਅਰ 
ਅਜ਼ਾਦ ਦਾ ਜਨਮ ਖ਼ੁਜੰਦ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਵਪਾਰੀ ਦੇ ਪਰਿਵਾਰ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ, ਅਤੇ ਇੱਕ ਅਧਿਆਪਕ ਵਜੋਂ ਆਪਣਾ ਕਰੀਅਰ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰਨ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਉਸਨੇ ਆਪਣੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਸਿੱਖਿਆ ਰਵਾਇਤੀ ਸਕੂਲਾਂ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ ਸੀ।  ਆਪਣੀ ਜੀਵਨੀ ਦੇ ਆਪਣੇ ਬਿਰਤਾਂਤ ਅਨੁਸਾਰ ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਉਸਦੀ ਕਵਿਤਾ ਤੋਂ ਪਤਾ ਚੱਲਦਾ ਹੈ, ਉਸਨੇ ਆਪਣੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਦਾ ਸਾਰਾ ਸਮਾਂ ਖ਼ੁਜੰਦ ਦੀ ਸੀਮਾ ਵਿੱਚ, ਪਹਿਲਾਂ ਆਪਣੇ ਪਰਿਵਾਰਕ ਘਰ ਅਤੇ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਆਪਣੇ ਪਤੀ ਦੇ ਘਰ ਬਿਤਾਇਆ; ਉਸਨੇ ਕਦੇ ਸ਼ਹਿਰ ਦੇ ਬਾਹਰਲੇ ਹਿੱਸੇ ਨੂੰ ਵੀ ਨਹੀਂ ਦੇਖਿਆ। ਇਹ ਸਿਰਫ ਰੂਸੀ ਕ੍ਰਾਂਤੀ ਦੇ ਨਾਲ ਹੀ ਸੀ ਕਿ ਉਸਨੇ ਪਹਿਲੀ ਵਾਰ ਸੱਚਮੁੱਚ ਆਜ਼ਾਦ ਮਹਿਸੂਸ ਕੀਤਾ, ਇਹੀ ਕਾਰਨ ਸੀ ਕਿ ਉਸਨੇ "ਅਜ਼ਾਦ" ਨੂੰ ਆਪਣਾ ਤਖੱਲਸ ਚੁਣਿਆ। 

ਉਸਨੇ ਦੂਜੇ ਵਿਸ਼ਵ ਯੁੱਧ ਦੌਰਾਨ ਕਵਿਤਾ ਲਿਖਣੀ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤੀ, ਦੇਸ਼ ਭਗਤੀ ਦੀਆਂ ਰਚਨਾਵਾਂ ਦੀ ਲਿਖੀਆਂ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਉਸਨੇ ਯੋਧਿਆਂ ਨੂੰ ਲੜਾਈ ਜਾਰੀ ਰੱਖਣ ਦੀ ਅਪੀਲ ਕੀਤੀ। ਉਸਨੇ ਯੁੱਧ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਲਿਖਣਾ ਜਾਰੀ ਰੱਖਿਆ; ਕਾਹਰਮੋਨੀ ਆਦਿਲ (1943), ਮਹੱਬਤ ਬਾ ਵਤਨ (1944), ਗੁਲਸਤਾਨੀ ਇਸ਼ਕ (1946), ਅਜ਼ ਵਾਦੀਹਾਈ ਤਲੋਈ (ਸੁਨਹਿਰੀ ਵਾਦੀਆਂ, 1948), ਇਕਬਾਲ (ਕਿਸਮਤ, 1951), ਅਤੇ ਜ਼ਿੰਦਾਬਾਦ ਸੁਲਹ (1954) ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ। "Ghafforov, Razzoq – Prominent tajik figures of the" . fayllar.org. Retrieved 21 November 2017. ਇਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਬਹੁਤ ਸਾਰੀਆਂ ਬਾਅਦ ਦੀਆਂ ਕਵਿਤਾਵਾਂ ਦਾ ਵਿਸ਼ਾ, ਖ਼ਾਸ ਕਰਕੇ ਇਨਕਲਾਬ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਦੇ ਸਮੇਂ ਵਿੱਚ ਔਰਤਾਂ ਦੀ ਹੋਣੀ ਹੈ। ਹੋਰ ਰਚਨਾਵਾਂ ਬੱਚਿਆਂ ਨੂੰ ਸਮਰਪਿਤ ਹਨ।  1944 ਵਿੱਚ, ਅਜ਼ਾਦ ਤਾਜਿਕਸਤਾਨ ਦੇ ਲੇਖਕਾਂ ਦੀ ਯੂਨੀਅਨ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋ ਗਈ।  ਕਵਿਤਾ ਦੀ ਇੱਕ ਸੰਗ੍ਰਹਿ ਸ਼ਾਇਰੀ ਮੁੰਤਖ਼ਬ (ਚੋਣਵੀਆਂ ਕਵਿਤਾਵਾਂ ), ਮਰਨ ਉਪਰੰਤ 1959 ਵਿੱਚ ਛਪਿਆ। 

 ਨਿੱਜੀ ਜੀਵਨ 
ਉਹ ਵਿਦਵਾਨ ਬੋਬੋਜਾਨ ਗਫੂਰੋਵ ਦੀ ਮਾਂ ਸੀ।

 ਮੌਤ 
1957 ਵਿੱਚ ਖ਼ੁਜੰਦ ਵਿੱਚ ਉਸਦੀ ਮੌਤ ਹੋ ਗਈ।

 ਹਵਾਲੇ 

ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮੌਤ 1957
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1893