ਮੁਥਾਇਆ ਵਨੀਤਾ

ਮੁਥਾਇਆ ਵਨੀਤਾ (ਅੰਗ੍ਰੇਜ਼ੀ: Muthayya Vanitha) ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਇਲੈਕਟ੍ਰਾਨਿਕਸ ਸਿਸਟਮ ਇੰਜੀਨੀਅਰ ਹੈ ਜਿਸਨੇ ਭਾਰਤੀ ਪੁਲਾੜ ਖੋਜ ਸੰਗਠਨ ਵਿੱਚ ਸੈਟੇਲਾਈਟਾਂ 'ਤੇ ਪ੍ਰੋਜੈਕਟਾਂ ਦੀ ਅਗਵਾਈ ਕੀਤੀ ਹੈ। ਉਹ ਇਸਰੋ ਦੇ ਚੰਦਰਯਾਨ-2 ਚੰਦਰ ਮਿਸ਼ਨ ਦੀ ਪ੍ਰੋਜੈਕਟ ਡਾਇਰੈਕਟਰ ਸੀ।

 ਮੁੱਢਲਾ ਜੀਵਨ ਅਤੇ ਸਿੱਖਿਆ 
ਵਨੀਤਾ ਚੇਨਈ, ਭਾਰਤ ਤੋਂ ਹੈ ਅਤੇ ਅਸਲ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਡਿਜ਼ਾਈਨ ਇੰਜੀਨੀਅਰ ਵਜੋਂ ਸਿਖਲਾਈ ਪ੍ਰਾਪਤ ਸੀ। ਉਸਨੇ ਆਪਣੀ ਸਕੂਲੀ ਪੜ੍ਹਾਈ ਤ੍ਰਿਚੀ ਦੇ ਬਾਇਲਰ ਪਲਾਂਟ ਸਕੂਲ ਤੋਂ ਪੂਰੀ ਕੀਤੀ। ਉਸਨੇ ਗਿੰਡੀ ਦੇ ਕਾਲਜ ਆਫ਼ ਇੰਜੀਨੀਅਰਿੰਗ ਤੋਂ ਗ੍ਰੈਜੂਏਸ਼ਨ ਕੀਤੀ।

 ਕਰੀਅਰ 
ਵਨੀਤਾ ਨੇ ਇਸਰੋ ਵਿੱਚ ਤਿੰਨ ਦਹਾਕਿਆਂ ਤੋਂ ਵੱਧ ਸਮੇਂ ਤੋਂ ਕੰਮ ਕੀਤਾ ਹੈ।  ਉਹ ਇਸਰੋ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਜੂਨੀਅਰ ਇੰਜੀਨੀਅਰ ਵਜੋਂ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋਈ ਅਤੇ ਹਾਰਡਵੇਅਰ ਟੈਸਟਿੰਗ ਅਤੇ ਵਿਕਾਸ ਦੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਖੇਤਰਾਂ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕਰਦੀ ਰਹੀ।  ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਉਹ ਪ੍ਰਬੰਧਕੀ ਅਹੁਦਿਆਂ 'ਤੇ ਸਫਲ ਹੋ ਗਈ, ਇਸਰੋ ਸੈਟੇਲਾਈਟ ਸੈਂਟਰ ਦੇ ਡਿਜੀਟਲ ਸਿਸਟਮ ਗਰੁੱਪ ਵਿੱਚ ਟੈਲੀਮੈਟਰੀ ਅਤੇ ਟੈਲੀਕਾਮਮੰਡ ਡਿਵੀਜ਼ਨਾਂ ਦੀ ਅਗਵਾਈ ਕੀਤੀ। ਉਸਨੇ ਕਾਰਟੋਸੈਟ-1, ਓਸ਼ਨਸੈਟ-2, ਅਤੇ ਮੇਘਾ-ਟ੍ਰੋਪਿਕਸ ਸਮੇਤ ਕਈ ਉਪਗ੍ਰਹਿਆਂ ਲਈ ਡਿਪਟੀ ਪ੍ਰੋਜੈਕਟ ਡਾਇਰੈਕਟਰ ਵਜੋਂ ਵੀ ਕੰਮ ਕੀਤਾ ਹੈ, ਜਿੱਥੇ ਉਹ ਡੇਟਾ ਓਪਰੇਸ਼ਨਾਂ ਲਈ ਜ਼ਿੰਮੇਵਾਰ ਸੀ। ਵਨੀਤਾ 2013 ਵਿੱਚ ਮੰਗਲ ਗ੍ਰਹਿ 'ਤੇ ਸਫਲ ਮੰਗਲਯਾਨ ਮਿਸ਼ਨ ਵਿੱਚ ਵੀ ਸ਼ਾਮਲ ਸੀ।

 ਚੰਦਰਯਾਨ-2 
ਵਨੀਤਾ ਨੂੰ ਇਸਰੋ ਦੇ ਚੰਦਰਯਾਨ-2 ਚੰਦਰ ਮਿਸ਼ਨ ਲਈ ਐਸੋਸੀਏਟ ਡਾਇਰੈਕਟਰ ਤੋਂ ਪ੍ਰੋਜੈਕਟ ਡਾਇਰੈਕਟਰ ਵਜੋਂ ਤਰੱਕੀ ਦਿੱਤੀ ਗਈ ਸੀ। ਉਹ ਇਸਰੋ ਵਿਖੇ ਇੰਟਰਪਲਾਂਟੇਰੀ ਮਿਸ਼ਨ ਦੀ ਅਗਵਾਈ ਕਰਨ ਵਾਲੀ ਪਹਿਲੀ ਔਰਤ ਹੈ। ਉਹ ਇਸਰੋ ਦੀ ਪਹਿਲੀ ਮਹਿਲਾ ਪ੍ਰੋਜੈਕਟ ਡਾਇਰੈਕਟਰ ਵੀ ਹੈ। ਚੰਦਰਯਾਨ-1 ਦੇ ਪਿਛਲੇ ਪ੍ਰੋਜੈਕਟ ਡਾਇਰੈਕਟਰ, ਮਾਈਲਸਵਾਮੀ ਅੰਨਾਦੁਰਾਈ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਇਹ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾਉਣ ਲਈ ਮਨਾ ਲਿਆ ਸੀ, ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਡੇਟਾ ਹੈਂਡਲਿੰਗ, ਟੀਮ ਪ੍ਰਬੰਧਨ ਅਤੇ ਸਮੱਸਿਆ ਹੱਲ ਕਰਨ ਦੇ ਹੁਨਰਾਂ ਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਇਸ ਅਹੁਦੇ ਲਈ ਆਦਰਸ਼ ਵਿਅਕਤੀ ਬਣਾਇਆ। ਵਨੀਤਾ ਦੀਆਂ ਜ਼ਿੰਮੇਵਾਰੀਆਂ ਵਿੱਚ ਸਾਰੇ ਪ੍ਰਣਾਲੀਆਂ ਦੇ ਵਿਕਾਸ ਅਤੇ ਲਾਗੂਕਰਨ ਦੀ ਪੂਰੀ ਨਿਗਰਾਨੀ ਨੂੰ ਯਕੀਨੀ ਬਣਾਉਣਾ ਅਤੇ ਪ੍ਰੋਜੈਕਟ ਲਈ ਇੱਕ ਅਧਿਕਾਰ ਬਿੰਦੂ ਵਜੋਂ ਕੰਮ ਕਰਨਾ ਸ਼ਾਮਲ ਹੈ। ਲਾਂਚਿੰਗ 22 ਜੁਲਾਈ 2019 ਨੂੰ ਸਫਲਤਾਪੂਰਵਕ ਹੋਈ  ਚੰਦਰਯਾਨ-1 ਦੇ ਉਲਟ, ਜਿਸਦਾ ਉਦੇਸ਼ ਚੰਦਰਮਾ ਦੀ ਸਤ੍ਹਾ ਦੁਆਲੇ ਚੱਕਰ ਲਗਾਉਣ ਦੀ ਬਜਾਏ ਉਸ 'ਤੇ ਇੱਕ ਪ੍ਰੋਬ ਉਤਾਰਨਾ ਸੀ।

 ਪੁਰਸਕਾਰ ਅਤੇ ਸਨਮਾਨ 
ਵਨੀਤਾ ਨੂੰ 2006 ਵਿੱਚ ਐਸਟ੍ਰੋਨੋਮੀਕਲ ਸੋਸਾਇਟੀ ਆਫ਼ ਇੰਡੀਆ ਦੁਆਰਾ ਸਰਵੋਤਮ ਔਰਤ ਵਿਗਿਆਨੀ ਦਾ ਪੁਰਸਕਾਰ ਮਿਲਿਆ। ਉਸਨੂੰ 2019 ਵਿੱਚ ਨੇਚਰ ਦੁਆਰਾ ਦੇਖੇ ਗਏ ਪੰਜ ਵਿਗਿਆਨੀਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਵਜੋਂ ਵੀ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਸੀ।

 ਹਵਾਲੇ 

 ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ 


ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1964
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ