ਰੌਸ਼ਨ (ਸੰਗੀਤ ਨਿਰਦੇਸ਼ਕ)

'ਰੌਸ਼ਨ ਲਾਲ ਨਾਗਰਥ (ਜਨਮ14 ਜੁਲਾਈ 1917-ਦੇਹਾਂਤ16 ਨਵੰਬਰ 1967), ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਰੌਸ਼ਨ ਦੇ ਨਾਮ ਨਾਲ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਏਸਰਾਜ ਵਾਦਕ ਅਤੇ ਸੰਗੀਤ ਨਿਰਦੇਸ਼ਕ ਸੀ। ਉਹ ਅਦਾਕਾਰ ਅਤੇ ਫਿਲਮ ਨਿਰਦੇਸ਼ਕ ਰਾਕੇਸ਼ ਰੋਸ਼ਨ ਅਤੇ ਸੰਗੀਤ ਨਿਰਦੇਸ਼ਕ ਰਾਜੇਸ਼ ਰੋਸ਼ਨ ਦੇ ਪਿਤਾ ਅਤੇ ਰਿਤਿਕ ਰੋਸ਼ਨ ਦੇ ਦਾਦਾ ਸਨ।

 ਮੁਢਲਾ ਜੀਵਨ ਅਤੇ ਸਿੱਖਿਆ 
ਰੌਸ਼ਨ ਦਾ ਜਨਮ 14 ਜੁਲਾਈ 1917 ਨੂੰ ਬ੍ਰਿਟਿਸ਼ ਭਾਰਤ ਦੇ ਪੰਜਾਬ ਪ੍ਰਾਂਤ ਦੇ ਗੁਜਰਾਂਵਾਲਾ (ਹੁਣ ਪੰਜਾਬ, ਪਾਕਿਸਤਾਨ) ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਪੰਜਾਬੀ ਸਾਰਸਵਤ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਪਰਿਵਾਰ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਛੋਟੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ ਹੀ ਸੰਗੀਤ ਦੀ ਸਿੱਖਿਆ ਲੈਣੀ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰ ਦਿੱਤੀ ਸੀ ਅਤੇ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਲਖਨਊ ਦੇ ਮੈਰਿਸ ਕਾਲਜ, ਆਗਰਾ ਅਤੇ ਅਵਧ ਦੇ ਸੰਯੁਕਤ ਪ੍ਰਾਂਤ ਵਿੱਚ ਪੰਡਿਤ ਐੱਸ ਐੱਨ ਰਤਨਜੰਕਰ (ਸੰਸਥਾ ਦੇ ਪ੍ਰਿੰਸੀਪਲ)ਤੋਂ ਸੰਗੀਤ ਦੀ ਤਾਲੀਮ ਹਾਸਿਲ ਕੀਤੀ। ਰੌਸ਼ਨ ਮੈਹਰ ਦੇ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਸਰੋਦ ਵਾਦਕ ਅਲਾਉਦੀਨ ਖਾਨ ਦੀ ਅਗਵਾਈ ਹੇਠ ਇੱਕ ਨਿਪੁੰਨ ਸਰੋਦ ਵਜਾਉਣ ਵਾਲਾ ਬਣੇ। 1940 ਵਿੱਚ, ਆਲ ਇੰਡੀਆ ਰੇਡੀਓ ਦਿੱਲੀ ਦੇ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ ਨਿਰਮਾਤਾ/ਸੰਗੀਤ, ਖਵਾਜਾ ਖੁਰਸ਼ੀਦ ਅਨਵਰ ਨੇ ਰੌਸ਼ਨ ਨੂੰ ਏਸਰਾਜ (ਜਿਸ ਸਾਜ਼ ਨੂੰ ਉਹ ਵਜਾਉਂਦੇ ਸਨ)ਵਜਾਉਣ ਲਈ ਸਟਾਫ ਕਲਾਕਾਰ ਵਜੋਂ ਨਿਯੁਕਤ ਕੀਤਾ।  ਬੰਬਈ ਵਿੱਚ ਕਿਸਮਤ ਅਜ਼ਮਾਇਸ਼ ਅਤੇ ਸ਼ੋਹਰਤ ਦੀ ਭਾਲ ਲਈ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ 1948 ਵਿੱਚ ਆਲ ਇੰਡੀਆ ਰੇਡੀਓ ਦਿੱਲੀ ਦੀ ਨੌਕਰੀ ਛੱਡ ਦਿੱਤੀ ਸੀ।

 ਕੈਰੀਅਰ 
ਸੰਨ 1948 ਵਿੱਚ, ਰੌਸ਼ਨ ਇੱਕ ਹਿੰਦੀ ਫ਼ਿਲਮ ਸੰਗੀਤ ਨਿਰਦੇਸ਼ਕ ਵਜੋਂ ਕੰਮ ਲੱਭਣ ਲਈ ਬੰਬਈ ਆਏ ਅਤੇ ਫਿਲਮ ਸਿੰਗਾਰ (1949) ਵਿੱਚ ਸੰਗੀਤਕਾਰ ਖਵਾਜਾ ਖੁਰਸ਼ੀਦ ਅਨਵਰ ਦੇ ਸਹਾਇਕ ਬਣ ਗਏ। ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਅਪਣਾ ਸੰਘਰਸ਼ ਉਦੋਂ ਤੱਕ ਜਾਰੀ ਰਖਿਆ ਜਦੋਂ ਤੱਕ ਉਹ ਨਿਰਮਾਤਾ-ਨਿਰਦੇਸ਼ਕ ਕਿਦਾਰ ਸ਼ਰਮਾ ਨੂੰ ਨਹੀਂ ਮਿਲੇ, ਜਿਨਹਾਂ ਨੇ ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਆਪਣੀ ਫਿਲਮ 'ਨੇਕੀ ਔਰ ਬਦੀ' (1949) ਲਈ ਸੰਗੀਤ ਰਚਣ ਦਾ ਕੰਮ ਦਿੱਤਾ,ਜਿਸ ਦੇ ਸਹਿ-ਨਿਰਮਾਤਾ ਮੁੰਸ਼ੀਰਾਮ ਵਰਮਾ ਸੀ ਅਤੇ ਵਿਤਰਕ ਵਰਮਾ ਫਿਲਮਸ ਸੀ।Pran Neville (5 January 2018). "Remembering music director Roshan". The Hindu (newspaper). Archived from the original on 27 October 2021. Retrieved 8 November 2019.  ਹਾਲਾਂਕਿ ਕਿ ਇਹ ਫਿਲਮ ਫਲਾਪ ਰਹੀ, ਕਿਦਾਰ ਸ਼ਰਮਾ ਨੇ ਉਹਨਾਂ  ਨੂੰ ਆਪਣੀ ਅਗਲੀ ਫਿਲਮ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਹੋਰ ਮੌਕਾ ਦਿੱਤਾ। ਰੌਸ਼ਨ ਬਾਵਰੇ ਨੈਨ' (1950)ਦੇ ਨਾਲ ਹਿੰਦੀ ਫ਼ਿਲਮ ਸੰਗੀਤ ਦੇ ਮੈਦਾਨ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਉਘੇ ਖਿਲਾੜੀ ਵਾਂਗ ਉੱਭਰੇ ਜੋ ਇੱਕ ਵੱਡੀ ਸੰਗੀਤਕ ਹਿੱਟ ਬਣੀ।

1950 ਦੇ ਦਹਾਕੇ ਦੇ ਸ਼ੁਰੂ ਵਿੱਚ, ਰੌਸ਼ਨ ਨੇ ਗਾਇਕ ਮੁਹੰਮਦ ਰਫੀ, ਮੁਕੇਸ਼ ਅਤੇ ਤਲਤ ਮਹਿਮੂਦ ਨਾਲ ਕੰਮ ਕੀਤਾ। 1950 ਦੇ ਦਹਾਕੇ ਦੌਰਾਨ ਮਲਹਾਰ (1951) ਸ਼ਿਸ਼ਮ ਅਤੇ ਅਨਹੋਨੀ (1952) ਕੁਝ ਫਿਲਮਾਂ ਸਨ ਜੋ ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਬਣਾਈਆਂ ਸਨ। ਇਸ ਸਮੇਂ ਦੌਰਾਨ, ਉਸਨੇ ਮੀਰਾ ਭਜਨ ਦੀ ਰਚਨਾ ਵੀ ਕੀਤੀ ਜੋ ਇੱਕ ਹਿੱਟ ਹਿੱਟ ਬਣ ਗਈ, "ਐਰੀ ਮੈਂ ਤੋ ਪ੍ਰੇਮ ਦਿਵਾਨੀ ਮੇਰਾ ਦਰਦ ਨਾ ਜਾਨੇ ਕੋਇ" ਲਤਾ ਮੰਗੇਸ਼ਕਰ ਦੁਆਰਾ ਫਿਲਮ ਨੌਬਹਾਰ (1952) ਲਈ ਗਾਇਆ ਗਿਆ।Pran Neville (5 January 2018). "Remembering music director Roshan". The Hindu (newspaper). Archived from the original on 27 October 2021. Retrieved 8 November 2019.

ਉਹ ਹਮੇਸ਼ਾ ਵਪਾਰਕ ਤੌਰ ਉੱਤੇ ਸਫਲ ਨਹੀਂ ਸੀ ਹੁੰਦੇ । ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਇੰਦੀਵਰ ਅਤੇ ਆਨੰਦ ਬਖਸ਼ੀ ਨੂੰ ਗੀਤਕਾਰ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਭਾਰਤੀ ਫਿਲਮ ਉਦਯੋਗ ਵਿੱਚ ਪਹਿਲੀ ਵਾਰ ਮੌਕਾ ਦਿੱਤਾ। ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ, ਉਹ 1960 ਦੇ ਦਹਾਕੇ ਦੇ ਅਖੀਰ ਤੱਕ ਮੁੰਬਈ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਮੰਗੇ ਜਾਣ ਵਾਲੇ ਗੀਤਕਾਰਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਦੋ ਬਣ ਗਏ।

ਆਨੰਦ ਬਖਸ਼ੀ ਨੂੰ ਸੰਨ 1956 ਵਿੱਚ ਸੰਗੀਤ ਨਿਰਦੇਸ਼ਕ ਨਿਸਾਰ ਬਾਜ਼ਮੀ ਨੇ ਆਪਣੀ ਫਿਲਮ 'ਭਲਾ ਆਦਮੀ "ਵਿੱਚ ਪਹਿਲਾ ਮੌਕਾ ਦਿੱਤਾ ਸੀ। 1956 ਵਿੱਚ ਆਨੰਦ ਬਖਸ਼ੀ ਵੱਲੋਂ 'ਭਲਾ ਆਦਮੀ "ਦੇ ਚਾਰ ਗੀਤ ਲਿਖਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਰੌਸ਼ਨ ਨੇ ਬਖਸ਼ੀ ਨੂੰ ਫਿਲਮ "ਸੀ. ਆਈ. ਡੀ. ਗਰਲ" (1959) ਦਿੱਤੀ। 'ਭਲਾ ਆਦਮੀ "ਕੁਝ ਦੇਰੀ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਸੰਨ 1958 ਵਿੱਚ ਰਿਲੀਜ਼ ਹੋਈ ਸੀ। ਆਨੰਦ ਬਖਸ਼ੀ ਅਤੇ ਰੋਸ਼ਨ ਨੇ ਮਿਲ ਕੇ ਇੱਕ ਸੁਪਰਹਿੱਟ ਸੰਗੀਤਕ ਫਿਲਮ 'ਦੇਵਰ' (1966) ਬਣਾਈ।

1960 ਦਾ ਦਹਾਕਾ ਰੌਸ਼ਨ ਅਤੇ ਉਸ ਦੇ ਸੰਗੀਤ ਲਈ ਸੁਨਹਿਰੀ ਯੁੱਗ ਸਾਬਤ ਹੋਇਆ। ਹਿੰਦੁਸਤਾਨੀ ਸ਼ਾਸਤਰੀ ਸੰਗੀਤ ਨਾਲ ਲੋਕ ਸੰਗੀਤ ਨੂੰ ਢਾਲਣ ਦੀ ਉਸ ਦੀ ਯੋਗਤਾ ਉਸ ਦਾ ਟ੍ਰੇਡਮਾਰਕ ਬਣ ਗਈ ਅਤੇ ਨਤੀਜੇ ਵਜੋਂ ਸਫਲ ਸੰਗੀਤਕ ਫਿਲਮਾਂ  ਬਣ ਗਈਆਂ। ਇਸ ਸਮੇਂ ਦੌਰਾਨ, ਰੌਸ਼ਨ ਨੇ "ਬਰਸਾਤ ਕੀ ਰਾਤ ਤੋਂ ਨਾ ਤੋ ਕਾਰਵਾਂ ਕੀ ਤਲਾਸ਼ ਹੈ" ਅਤੇ "ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਭਰ ਨਹੀਂ ਭੂਲੇਗੀ ਵੋ ਬਰਸਾਤ ਕੀ ਰਾਤ" (ਬਰਸਾਤ ਕੀ ਰਾਤ, 1960) ਵਰਗੀਆਂ ਹਿੱਟ ਫਿਲਮਾਂ ਦਿੱਤੀਆਂ। ਬਰਸਾਤ ਕੀ ਰਾਤ ਵੀ 1960 ਦੇ ਦਹਾਕੇ ਦੀ ਇੱਕ "ਸੁਪਰ ਹਿੱਟ" ਫਿਲਮ ਸੀ।

"ਅਬ ਕਿਆ ਮਿਸਾਲ ਦੂੰ" ਅਤੇ "ਕਭੀ ਤੋ ਮਿਲੇਗੀ, ਕਹੀ ਤੋ ਮਿਲੇਗੀ" (ਆਰਤੀ, 1962) "ਜੋ ਵਾਦਾ ਕਿਆ ਵੋ ਨਿਭਾਨਾ ਪੜੇਗਾ", "ਪਾਓ ਛੂ ਲੇਨੇ ਦੋ", "ਜੋ ਬਾਤ ਤੁਝਮੇਂ ਹੈ" ਅਤੇ "ਜੁਰਮ-ਏ-ਉਲਫਤ ਪੇ" (ਤਾਜ ਮਹਿਲ, 1963) "ਨਿਗਾਹੈਂ ਮਿਲਾਨੇ ਕੋ ਜੀ ਚਾਹਤਾ ਹੈ" ਅਤੇ 'ਲਾਗਾ ਚੁਨਰੀ ਮੇਂ ਦਾਗ " (ਦਿਲ ਹੀ ਹੈ, 1963) ਸੰਸਾਰ ਸੇ ਭਾਗੇ ਫਿਰਤੇ ਹੋ ਅਤੇ" ਮਨ ਰੇ ਤੂ ਕਾਹੇ " (ਚਿਤਰਲੇਖਾ, 1964) ਅਤੇ" ਓਹ ਰੇ ਤਾਲ ਮਿਲੇ "ਅਤੇ" ਖੁਸ਼ੀ ਖ਼ੁਸ਼ੀ ਕਰ ਦੋ ਵਿਦਾ " (1968) । ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਫਿਲਮ 'ਮਮਤਾ' (1966) ਲਈ ਕੁਝ ਧੁਨਾਂ ਦੀ ਰਚਨਾ ਕੀਤੀ, ਜਿਸ ਦੇ ਬੋਲ ਮਜਰੁਹ ਸੁਲਤਾਨਪੁਰੀ ਨੇ ਲਿਖੇ ਸਨ, 'ਰਹਤੇ ਥੇ ਕਭੀ ਜਿਨਕੇ ਦਿਲ ਮੇਂ' ਅਤੇ 'ਰਹੇ ਨਾ ਰਹੇ ਹਮ' ਲਤਾ ਮੰਗੇਸ਼ਕਰ ਨੇ ਗਾਏ ਸਨ ਅਤੇ ਹੇਮੰਤ ਕੁਮਾਰ ਨਾਲ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਹਿੱਟ ਡੁਏਟ 'ਛੂਪਾ ਲੋ ਯੂ ਦਿਲ ਮੇਂ ਪਿਆਰ ਮੇਰਾ' ਸੀ। ਦੇਵਰ (1966): "ਆਯਾ ਹੈ ਮੁਝੇ ਫਿਰ ਯਾਦ ਵੋ ਜ਼ਲਿਮ, ਗੁਜਰਾ ਜ਼ਮਾਨਾ ਬਚਪਨ ਕਾ" ਬਹਾਰੋ ਨੇ ਮੇਰਾ ਚਮਨ ਲੂਟ ਕਰ "" ਦੁਨੀਆ ਮੇਂ ਐਸਾ ਕਹਾਂ ਸਬ ਕਾ ਨਸੀਬ ਹੈ " ਵੀ ਉਹਨਾਂ ਦਾ ਇੱਕ ਹਿੱਟ ਸੰਗੀਤ ਸੀ।Pran Neville (5 January 2018). "Remembering music director Roshan". The Hindu (newspaper). Archived from the original on 27 October 2021. Retrieved 8 November 2019.

 ਨਿੱਜੀ ਜੀਵਨ ਅਤੇ ਮੌਤ 
ਰੌਸ਼ਨ ਨੇ ਆਪਣੀ ਦੂਜੀ ਪਤਨੀ ਇਰਾ ਮੋਇਤਰਾ ਨਾਲ 1948 ਵਿੱਚ ਵਿਆਹ ਕਰਵਾਇਆ ਅਤੇ ਬੰਬਈ ਚਲੇ ਗਏ।Pran Neville (5 January 2018). "Remembering music director Roshan". The Hindu (newspaper). Archived from the original on 27 October 2021. Retrieved 8 November 2019. ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਹਨ-ਰਾਕੇਸ਼ ਰੋਸ਼ਨ (ਜਨਮ 1949) ਅਤੇ ਰਾਜੇਸ਼ ਰੋਸ਼ਨ (ਜਨਮ 1955) ।

ਰੌਸ਼ਨ 20 ਸਾਲਾਂ ਤੋਂ ਦਿਲ ਦੀ ਗੰਭੀਰ ਸਮੱਸਿਆ ਤੋਂ ਪੀੜਤ ਸਨ। ਇੱਕ ਸਮਾਜਿਕ ਇਕੱਠ ਵਿੱਚ ਹਿੱਸਾ ਲੈਂਦੇ ਹੋਏ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਅਚਾਨਕ ਦਿਲ ਦਾ ਦੌਰਾ ਪਿਆ ਅਤੇ 16 ਨਵੰਬਰ 1967 ਨੂੰ 50 ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ ਮੁੰਬਈ, ਮਹਾਰਾਸ਼ਟਰ, ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਮੌਤ ਹੋ ਗਈ।Pran Neville (5 January 2018). "Remembering music director Roshan". The Hindu (newspaper). Archived from the original on 27 October 2021. Retrieved 8 November 2019.

 ਫ਼ਿਲਮੋਗ੍ਰਾਫੀ ਅਤੇ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਗੀਤ 
ਸਾਲ.ਫ਼ਿਲਮਫ਼ਿਲਮ ਗੀਤ ਲੇਖਕਗੀਤ ਅਤੇ ਨੋਟਸ1949ਨੇਕੀ ਔਰ ਬਦੀਕਿਦਾਰ ਸ਼ਰਮਾਸੰਗੀਤਕਾਰ ਵਜੋਂ ਰੌਸ਼ਨ ਦੀ ਪਹਿਲੀ ਫਿਲਮ1950ਬਾਵਰੇ ਨੈਨPran Neville (5 January 2018). "Remembering music director Roshan". The Hindu (newspaper). Archived from the original on 27 October 2021. Retrieved 8 November 2019.ਕਿਦਾਰ ਸ਼ਰਮਾਰੋਸ਼ਨ ਦਾ ਪਹਿਲਾ ਹਿੱਟ ਗੀਤ 'ਖ਼ਿਆਲੋਂ ਮੇਂ ਕਿਸੀ ਕੇ' ਮੁਕੇਸ਼ ਅਤੇ ਗੀਤਾ ਦੱਤ ਨੇ ਗਾਇਆ1951ਹਮ ਲੌਗਊਧਵ ਕੁਮਾਰ, ਵਿਸ਼ਵਮਿੱਤਰ ਆਦਿਲਲਤਾ ਮੰਗੇਸ਼ਕਰ ਦੁਆਰਾ ਗਾਇਆ "ਬਹੇ ਅੰਖਿਓਂ ਸੇ ਧਾਰ", ਮੁਕੇਸ਼ ਦੁਆਰਾ ਗਾਇਆ ਗਿਆ "ਅਪਨੀ ਨਜ਼ਰ ਸੇ ਉਨਕੀ ਨਜ਼ਰ ਤਕ"1951ਮਲਹਾਰਕੈਫ ਇਰਫ਼ਾਨੀ, ਇੰਦੀਵਰਲਤਾ ਮੰਗੇਸ਼ਕਰ ਅਤੇ ਮੁਕੇਸ਼ ਵੱਲੋਂ ਗਾਇਆ "ਬਡ਼ੇ ਆਰਾਮੋਂ ਸੇ ਰਖਾ ਹੈ" "ਕਹਾ ਹੋ ਤੁਮ ਜ਼ਰਾ ਆਵਾਜ਼ ਦੋ" ਲਤਾ ਮੰਗੇਸ਼ਕਰ ਅਤੇ ਮੁਕੇਸ ਵੱਲੋਂ ਗਾਯਾ ਗਿਆ।1952ਅਨਹੋਨੀਅਲੀ ਸਰਦਾਰ ਜਾਫਰੀ, ਸ਼ੈਲੇਂਦਰਲਤਾ ਮੰਗੇਸ਼ਕਰ ਅਤੇ ਤਲਤ ਮਹਿਮੂਦ ਦੁਆਰਾ ਗਾਇਆ ਗਿਆ "ਮੇਰੇ ਦਿਲ ਕੀ ਧਦਕਨ ਕਿਆ ਬੋਲੇ"1952ਨੌਬਾਹਰਮੀਰਾ ਬਾਈ, ਸ਼ੈਲੇਂਦਰ"ਏ ਰੀ ਮੈਂ ਤੋ ਪ੍ਰੇਮ ਦੀਵਾਨੀ", ਲਤਾ ਮੰਗੇਸ਼ਕਰ ਦੁਆਰਾ ਗਾਇਆ ਗਿਆ ਇੱਕ ਮੀਰਾ ਭਜਨ 1952ਰਾਗਰਂਗਕੈਫ ਇਰਫ਼ਾਨੀ, ਪਿਆਰੇਲਾਲ ਸੰਤੋਸ਼ੀ, ਸਰਸ਼ਰ ਸੈਲਾਨੀ, ਪ੍ਰਕਾਸ਼ ਬਖਸ਼ੀਲਤਾ ਮੰਗੇਸ਼ਕਰ ਅਤੇ ਤਲਤ ਮਹਿਮੂਦ ਦੁਆਰਾ ਗਾਇਆ ਗਿਆ "ਦਿਲ-ਏ-ਬੇਕਰਾਰ ਸੋ ਜਾ"1952ਸੰਸਕਾਰਸ਼ੈਲੇਂਦਰ1952ਸ਼ਿਸ਼ਮਊਧਵ ਕੁਮਾਰ, ਕੈਫ ਇਰਫਾਨੀ, ਜ਼ਿਆ ਸਰਹਦੀ, ਨਜ਼ੀਮ ਪਾਣੀਪਤੀ, ਇੰਦੀਵਰ, ਮਧੂਕਰ ਰਾਜਸਥਾਨੀਲਤਾ ਮੰਗੇਸ਼ਕਰ ਨੇ ਗਾਇਆ 'ਬਨਾਈ ਹੈ ਇਤਨੀ ਬੜੀ  ਜਿਸ ਨੇ ਦੁਨੀਆ'1953ਅਗੋਸ਼ਸ਼ੈਲੇਂਦਰ, ਇੰਦੀਵਰ, ਕੈਫ ਇਰਫਾਨੀ, ਊਧਵ ਕੁਮਾਰਲਤਾ ਮੰਗੇਸ਼ਕਰ ਨੇ ਗਾਇਆ 'ਮੁਹੱਬਤ ਏਕ ਸ਼ੋਲਾ ਹੈ'1953ਫਿਰਦੌਸਡੀ. ਐਨ. ਮਧੋਕ, ਸ਼ੈਲੇਂਦਰਰੌਬਿਨ ਚੈਟਰਜੀ ਦੁਆਰਾ ਤਿਆਰ ਕੀਤੇ ਗਏ ਕੁਝ ਗੀਤ1953ਗੁਨਾਹਕਿਦਾਰ ਸ਼ਰਮਾਕੁਝ ਗੀਤ ਸਨੇਹਲ ਭਟਕਰ ਦੁਆਰਾ ਤਿਆਰ ਕੀਤੇ ਗਏ ਹਨ।1953ਮਾਲਕਿਨਰਾਜਿੰਦਰ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ1953ਮਾਸ਼ੂਕਾਕਮਰ ਜਲਾਲਾਬਾਦੀ, ਸ਼ੈਲੇਂਦਰ"ਝਿਲਮਿਲ ਤਾਰੇ" ਮੁਕੇਸ਼ ਦੁਆਰਾ ਗਾਇਆ ਗਿਆ, "ਯੇ ਸਮਾ ਹਮ ਤੁਮ ਜਵਾਨ", ਕਿਸ਼ੋਰ ਕੁਮਾਰ ਅਤੇ ਮੀਨਾ ਕਪੂਰ ਦੁਆਰਾ ਗਾਇਆ ਹੋਇਆ।1954ਬਾਪ ਬੇਟੀਕਵੀ ਪ੍ਰਦੀਪ1954ਬਾਰਾਤੀਜਾਨ ਨਿਸਾਰ ਅਖ਼ਤਰ, ਡੀ. ਐਨ. ਮਧੋਕ, ਰਾਜਾ ਮਹਿਦੀ ਅਲੀ ਖਾਨ, ਤਨਵੀਰ ਨਕਵੀ1954ਭੈਰਵੀਰਸਤੇ ਵਿੱਚ ਹੀ ਛੱਡ ਦਿੱਤਾ। ਨਿਰਮਾਤਾਃ ਸੁਰੇਲ ਚਿਤਰਾ ਲਈ ਲਤਾ ਮੰਗੇਸ਼ਕਰ।  ਇਸ ਫ਼ਿਲਮ ਲਈ 'ਕਾਹੇ ਤਰਾਸਾਯੇ ਜੀਆਰਾ' ਰਿਕਾਰਡ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ ਪਰ ਕਈ ਸਾਲਾਂ ਬਾਅਦ ਚਿੱਤਰਲੇਖਾ ਵਿੱਚ ਇਸ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕੀਤੀ ਗਈ।1954ਚਾਂਦਨੀ ਚੌਕਮਜਰੁਹ ਸੁਲਤਾਨਪੁਰੀ, ਕਾਮਿਲ ਰਸ਼ੀਦ, ਸ਼ੈਲੇਂਦਰ, ਰਾਜਾ ਮਹਿਦੀ ਅਲੀ ਖਾਨ, ਸੈਫੁਦੀਨ ਸੈਫਆਸ਼ਾ ਭੋਸਲੇ ਨੇ ਗਾਇਆ 'ਤੇਰਾ ਦਿਲ ਕਹਾਂ ਹੈ'1954ਮਹਿਬੂਬਤਨਵੀਰ ਨਕਵੀ, ਮਜਰੂਹ ਸੁਲਤਾਨਪੁਰੀ, ਇੰਦੀਵਰਓ. ਪੀ. ਨਈਅਰ ਦੁਆਰਾ ਤਿਆਰ ਕੀਤੇ ਗਏ ਕੁਝ ਗੀਤ1955ਛੋਰਾ ਛੋਰੀਕਿਦਾਰ ਸ਼ਰਮਾ, ਹਿੰਮਤ ਰਾਏ ਸ਼ਰਮਾ, ਨੂਰ ਦੇਵਸੀ1955ਘਰ ਘਰ ਵਿੱਚ ਦੀਵਾਲੀਪ੍ਰੇਮ ਧਵਨ, ਇੰਦੀਵਰ1955ਜਸ਼ਨਰਾਜਿੰਦਰ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ1956ਰੰਗੀਨ ਰਤਨਕਿਦਾਰ ਸ਼ਰਮਾ1956ਤਕਸਾਲਪ੍ਰੇਮ ਧਵਨਲਤਾ ਮੰਗੇਸ਼ਕਰ ਨੇ 'ਦਿਲ ਭੀ ਤੇਰਾ, ਹਮ ਭੀ ਤੇਰੇ' ਗਾਇਆ1957ਆਗਰਾ ਰੋਡਪ੍ਰੇਮ ਧਵਨ, ਭਰਤ ਵਿਆਸਭਾਰਤ ਵਿਆਸ1957ਕੌਫੀ ਹਾਊਸਪ੍ਰੇਮ ਧਵਨ, ਸ਼ੈਲੇਂਦਰ, ਹਸਰਤ ਜੈਪੁਰੀ1957ਦੋ ਰੋਟੀਖੁਮਾਰ ਬਾਰਾਬੰਕਵੀ1958ਅਜੀ ਬਾਸ ਸ਼ੁਕਰੀਆਫਾਰੂਕ ਕੈਸਰਲਤਾ ਮੰਗੇਸ਼ਕਰ ਦੁਆਰਾ ਗਾਇਆ ਗਿਆ "ਸਾਰੀ ਸਾਰੀ ਰਾਤ ਤੇਰੀ ਯਾਦ ਸਾਤੈ"1958ਰਾਜਾ ਬੇਟਾਰਾਜਿੰਦਰ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ1959ਆਂਗਨਰਾਜਿੰਦਰ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ, ਅਵਿਨਾਸ਼, ਪੰਡਿਤ ਇੰਦਰਾ1959ਸੀ. ਆਈ. ਡੀ.ਗ੍ਰ੍ਲਆਨੰਦ ਬਖਸ਼ੀ, ਹਸਰਤ ਜੈਪੁਰੀ1959ਦੀਪ ਜਲਤਾ ਰਹੇਸ਼ੈਲੇਂਦਰ, ਰਾਹਿਲ ਗੋਰਖਪੁਰੀ1959ਹੀਰਾ ਮੋਤੀਸ਼ੈਲੇਂਦਰ, ਪ੍ਰੇਮ ਧਵਨ1959ਮਧੂਸ਼ੈਲੇਂਦਰ, ਨਕਸ਼ ਲਾਇਲਪੁਰੀ, ਪ੍ਰੇਮ ਧਵਨ1959ਮੈਨੇ ਜੀਨਾ ਸਿਖ ਲੀਆਰਾਹਿਲ ਗੋਰਖਪੁਰੀ, ਆਨੰਦ ਬਖਸ਼ੀਮੁਕੇਸ਼ ਨੇ ਗਾਇਆ 'ਤੇਰੇ ਪਿਆਰ ਕੋ ਇਜ਼ ਤਰਾਹ ਸੇ ਭੁਲਾਨਾ'1960ਬਾਬਰਸਾਹਿਰ ਲੁਧਿਆਣਾਵੀਸੁਧਾ ਮਲਹੋਤਰਾ ਦੁਆਰਾ ਗਾਇਆ ਗਿਆ "ਸਲਾਮ-ਏ-ਹਸਰਤ ਕਬੂਲ ਕਰ ਲੋ"1960ਬਰਸਾਤ ਦੀ ਰਾਤਸਾਹਿਰ ਲੁਧਿਆਣਾਵੀਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਹਿੱਟ ਫਿਲਮਾਂ ਦੇ ਨਾਲ ਉਸ ਦੇ ਕਰੀਅਰ ਦੀ ਸਭ ਤੋਂ ਵੰਡੀ ਸੰਗੀਤਕ ਫਿਲਮ। ਮੁਹੰਮਦ ਰਫੀ ਨੇ "ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਭਰ ਨਹੀਂ ਭੁਲੇਗੀ ਵੋ ਬਰਸਾਤ ਕੀ ਰਾਤ" ਗੀਤ ਨੂੰ ਇਕੱਲੇ ਅਤੇ ਲਤਾ ਮੰਗੇਸ਼ਕਰ ਨਾਲ ਇੱਕ ਯੁਗਲ ਸੰਸਕਰਣ ਵਿੱਚ ਗਾਇਆ ਹੈ।1961ਵਾਰੰਟਪ੍ਰੇਮ ਧਵਨ, ਆਨੰਦ ਬਖਸ਼ੀ1961ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਔਰ ਹਮਸ਼ਿਵ ਕੁਮਾਰ ਸਰੋਜ, ਵੀਰ ਮੁਹੰਮਦ ਪੁਰੀਲਤਾ ਮੰਗੇਸ਼ਕਰ ਨੇ 'ਤੂੰ ਹਮ ਕੋ ਦੇਖ ਔਰ ਹਮਾਰੀ ਨਜ਼ਰ ਸੇ ਦੇਖ' ਗੀਤ ਗਾਇਆ ਹੈ।1962<i id="mwAek">ਆਰਤੀ</i>ਮਜਰੂਹ ਸੁਲਤਾਨਪੁਰੀਰਫੀ ਅਤੇ ਲਤਾ ਦੁਆਰਾ ਗਾਇਆ ਗਿਆ "ਆਪ ਨੇ ਯਾਦ ਦਿਲਾਇਆ ਤੋ ਮੁਝੇ ਯਾਦ ਆਯਾ"1962ਸੂਰਤ ਅਤੇ ਸੀਰਤਸ਼ੈਲੇਂਦਰ1962ਵੱਲਾਹ ਕਿਆ ਬਾਤ ਹੈਪ੍ਰੇਮ ਧਵਨ, ਆਨੰਦ ਬਖਸ਼ੀ1963ਕਮਲਸ਼ੀਅਲ ਪਾਇਲਟ ਓਫਿਸਰਆਨੰਦ ਬਖਸ਼ੀ1963<i id="mwAgI">ਦਿਲ ਹੀ ਤੋ ਹੈ</i>ਸਾਹਿਰ ਲੁਧਿਆਣਵੀ"ਲਾਗਾ ਚੁਨਰੀ ਮੇਂ ਦਾਗ" ਮੰਨਾ ਡੇ ਦੁਆਰਾ ਗਾਇਆ ਗਿਆ1963<i id="mwAgo">ਤਾਜ ਮਹਿਲ</i>Sonal Pandya (14 January 2017). "Rajesh Roshan: 'Jo Wada Kiya Wo' still haunts me". Cinestaan.com website. Archived from the original on 9 November 2019. Retrieved 9 November 2019.ਸਾਹਿਰ ਲੁਧਿਆਣਵੀਮੁਹੰਮਦ ਰਫੀ ਅਤੇ ਲਤਾ ਮੰਗੇਸ਼ਕਰ ਦੁਆਰਾ ਗਾਏ ਗਏ ਗੀਤ "ਜੋ ਵਾਦਾ ਕੀਆ ਵੋ ਨਿਭਾਨਾ ਪੜੇਗਾ" ਅਤੇ ਫਿਲਮ ਆਪਣੇ ਆਪ ਵਿੱਚ "ਸੁਪਰ ਹਿੱਟ" ਸਨ "Top Earners 1960-1969". BoxOfficeIndia.com website. 18 January 2008. Archived from the original on 19 September 2012. Retrieved 12 November 2019.1964ਚਿੱਤਰਲੇਖਾਸਾਹਿਰ ਲੁਧਿਆਣਵੀਸਾਲ 2006 ਵਿੱਚ ਮੁਹੰਮਦ ਰਫੀ ਦੁਆਰਾ ਗਾਇਆ ਗਿਆ ਗੀਤ "ਮਨ ਰੇ ਤੂੰ ਕਹੇ ਨਾ ਧੀਰ ਧਰੇ" ਨੂੰ ਭਾਰਤੀ ਫਿਲਮ ਉਦਯੋਗ ਵਿੱਚ ਪੇਸ਼ੇਵਰਾਂ ਦੀ ਇੱਕ ਜਿਊਰੀ ਦੁਆਰਾ ਚੋਟੀ ਦੇ ਨੰਬਰ ਇੱਕ ਹਿੰਦੀ ਗੀਤ ਵਜੋਂ ਚੁਣਿਆ ਗਿਆ ਸੀ।1965ਬੇਦਾਗਸ਼ਕੀਲ ਬਦਾਯੁਨੀ, ਆਨੰਦ ਬਖਸ਼ੀ1965ਭੀਗੀ ਰਾਤਮਜਰੂਹ ਸੁਲਤਾਨਪੁਰੀਮੁਹੰਮਦ ਰਫੀ ਅਤੇ ਲਤਾ ਮੰਗੇਸ਼ਕਰ ਦੁਆਰਾ ਦੋ ਸੰਸਕਰਣਾਂ ਵਿੱਚ ਇੱਕ-ਇੱਕ 'ਦਿਲ ਜੋ ਨਾ ਕਹ ਸਕਾ'1966ਦਾਦੀ ਮਾਂ।ਮਜਰੂਹ ਸੁਲਤਾਨਪੁਰੀ"ਉਸਕੋ ਨਹੀਂ ਦੇਖਾ ਹਮਨੇ ਕਭੀ"-ਮਾਂ ਨੂੰ ਇੱਕ ਗੀਤ, ਮਹਿੰਦਰ ਕਪੂਰ ਅਤੇ ਮੰਨਾ ਡੇ ਦੁਆਰਾ ਗਾਇਆ ਗਿਆ1965ਨਈ ਉਮਰ ਕੀ ਨਈ ਫਸਲਨੀਰਜ, ਮਨਮੋਹਨ ਤਿਵਾਡ਼ੀਮੁਹੰਮਦ ਰਫੀ ਦੁਆਰਾ ਗਾਇਆ ਗਿਆ "ਕਾਰਵਾਂ ਗੁਜਰ ਗਯਾ"1966ਦੇਵਰਆਨੰਦ ਬਖਸ਼ੀਮੁਕੇਸ਼ ਦੁਆਰਾ ਗਾਇਆ ਬਹਾਰੋਂ ਨੇ ਮੇਰਾ ਚਮਨ ਲੂਟ 1966ਮਮਤਾਮਜਰੂਹ ਸੁਲਤਾਨਪੁਰੀਮੁਹੰਮਦ ਰਫੀ ਅਤੇ ਸੁਮਨ ਕਲਿਆਣਪੁਰ ਦੁਆਰਾ ਇੱਕ ਵੱਖਰੇ ਸੰਸਕਰਣ ਦੇ ਨਾਲ ਲਤਾ ਮੰਗੇਸ਼ਕਰ ਦੁਆਰਾ ਗਾਇਆ ਗਿਆ "ਰਹੇ ਨਾ ਰਹੇ ਹਮ"1967ਬਹੁ ਬੇਗਮਸਾਹਿਰ ਲੁਧਿਆਣਾਵੀਆਸ਼ਾ ਭੋਸਲੇ ਅਤੇ ਮੁਹੰਮਦ ਰਫੀ ਦੁਆਰਾ ਗਾਇਆ ਗਿਆ "ਹਮ ਇੰਤਜਾਰ ਕਰੇਂਗੇ ਤੇਰਾ ਕਯਾਮਤ ਤਕ"1967<i id="mwAmI">ਨੂਰ ਜਹਾਂ</i>ਸ਼ਕੀਲ ਬਦਾਯੁਨੀਸੁਮਨ ਕਲਿਆਣਪੁਰ ਦੁਆਰਾ "ਸ਼ਰਾਬੀ ਸ਼ਰਾਬੀ ਯੇ ਸਾਵਨ ਕਾ ਮੌਸਮ"1968ਅਨੋਖੀ ਰਾਤਇੰਦੀਵਰ, ਕੈਫ਼ੀ ਆਜ਼ਮੀ"ਓਹ ਰੇ ਤਾਲ ਮਿਲੇ ਨਦੀ ਕੇ ਜਲ ਮੇਂ" ਮੁਕੇਸ਼ ਦੁਆਰਾ ਗਾਇਆ ਗਿਆ1973ਦੁਰ ਨਹੀਂ ਮੰਜ਼ਿਲਅੰਜਾਨ, ਇੰਡੀਵਰਮੌਤ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਦੀ ਰਿਲੀਜ਼। ਸ਼ੰਕਰ-ਜੈਕਿਸ਼ਨ ਦੁਆਰਾ ਤਿਆਰ ਕੀਤੇ ਗਏ ਕੁਝ ਗੀਤ

 ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਫ਼ਿਲਮਾਂ ਕਵਾਲੀਆਂ 

 ਨਾ ਤੋ ਕਾਰਵਾਂ ਕੀ ਤਲਾਸ਼ ਹੈ ਫ਼ਿਲਮ ਬਰਸਾਤ ਕੀ ਰਾਤ (1960) 
 ਯੇ ਹੈ ਇਸ਼ਕ ਇਸ਼ਕ ਫ਼ਿਲਮ ਬਰਸਾਤ ਕੀ ਰਾਤ (1960) 
 'ਨਿਗਾਹੈਂ ਮਿਲਾਨੇ ਕੋ ਜੀ ਚਾਹਤਾ ਹੈ' ਫ਼ਿਲਮ 'ਦਿਲ ਹੀ ਤੋ ਹੈ' (1963 ਫ਼ਿਲਮ) ਦਿਲ ਹੀ ਤੋ ਹੈ (1963 ਫ਼ਿਲਮ) 
 "ਵਾਕਿਫ਼ ਹੂਂ ਖੂਬ ਇਸ਼ਕ ਕੇ ਤਰਜ਼-ਏ-ਬਯਾਂ ਸੇ ਮੈਂ" ਫਿਲਮ ਮੁਹੰਮਦ ਰਫੀ, ਮੰਨਾ ਡੇ ਅਤੇ "ਧੁੰਡਕੇ ਲੌਂ ਕਹਾਂ ਸੇ ਮੈਂ" ਮੁਹੰਮਦ ਰਫ਼ੀ, ਮੰਨ੍ਨਾ ਡੇ ਬਹੂ ਬੇਗਮ

 ਪੁਰਸਕਾਰ 

 ਫਿਲਮਫੇਅਰ ਬੈਸਟ ਮਿਊਜ਼ਿਕ ਡਾਇਰੈਕਟਰ ਅਵਾਰਡ (ਤਾਜ ਮਹਿਲ) (1963) Pran Neville (5 January 2018). "Remembering music director Roshan". The Hindu (newspaper). Archived from the original on 27 October 2021. Retrieved 8 November 2019.

 ਹਵਾਲੇ 

 ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ 

ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਗੁਜਰਾਂਵਾਲਾ ਦੇ ਲੋਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:20ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੇ ਭਾਰਤੀ ਸੰਗੀਤਕਾਰ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਫ਼ਿਲਮਫ਼ੇਅਰ ਪੁਰਸਕਾਰ ਵਿਜੇਤਾ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮੌਤ 1967
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1917
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:Articles with hCards
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸੰਖੇਪ ਜਾਣਕਾਰੀ ਵਿਕੀਡਾਟਾ ਤੋਂ ਵੱਖਰੀ ਹੈ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸੰਖੇਪ ਜਾਣਕਾਰੀ ਵਾਲੇ ਲੇਖ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਅਣ-ਸਮੀਖਿਆ ਅਨੁਵਾਦਾਂ ਵਾਲੇ ਸਫ਼ੇ