ਚਤੁਰਭੁਜ ਮੇਹਰ

ਚਤੁਰਭੁਜ ਮੇਹਰ (ਅੰਗ੍ਰੇਜ਼ੀ: Chaturbhuj Meher) ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਜੁਲਾਹਾ ਹੈ, ਜਿਸਨੂੰ ਓਡੀਸ਼ਾ ਦੀ ਟਾਈ-ਡਾਈ ਹੈਂਡਲੂਮ ਪਰੰਪਰਾ ਦੇ ਮੁੱਖ ਬੁਣਕਰਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। 13 ਅਕਤੂਬਰ 1935 ਨੂੰ ਓਡੀਸ਼ਾ ਦੇ ਸੋਨੇਪੁਰ ਵਿਖੇ ਜਨਮੇ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਰਸਮੀ ਸਿੱਖਿਆ ਸਿਰਫ਼ ਸਕੂਲ ਪੱਧਰ ਤੱਕ ਹੀ ਸੀ ਪਰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਬੁਣਕਰਾਂ ਦੇ ਸੇਵਾ ਕੇਂਦਰ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਬੁਣਕਰ ਵਜੋਂ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋਣ ਲਈ ਰਵਾਇਤੀ ਬੁਣਾਈ ਕਲਾ ਸਿੱਖੀ। ਸੋਨਪੁਰ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਹੈਂਡਲੂਮ ਫੈਕਟਰੀ, ਵਯਨ ਵਿਹਾਰ ਅਤੇ ਇੱਕ ਖੋਜ ਸੰਸਥਾ, ਹੈਂਡਲੂਮ ਰਿਸਰਚ ਐਂਡ ਟ੍ਰੇਨਿੰਗ ਸੈਂਟਰ ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੁਆਰਾ ਕੀਤੀ ਗਈ ਹੈ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ 10,000 ਤੋਂ ਵੱਧ ਕਾਰੀਗਰਾਂ ਨੂੰ ਸਿਖਲਾਈ ਦਿੱਤੀ ਹੈ।

ਦੱਸਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਐਸ਼ਵਰਿਆ ਰਾਏ, ਸਾਬਕਾ ਮਿਸ ਵਰਲਡ ਅਤੇ ਬਾਲੀਵੁੱਡ ਅਦਾਕਾਰਾ, ਨੇ ਆਪਣੇ ਵਿਆਹ ਵਾਲੇ ਦਿਨ ਮੇਹਰ ਦੀ ਸੋਨੇਪੁਰੀ ਸਾੜੀ ਦੀ ਇੱਕ ਰਚਨਾ ਪਹਿਨੀ ਸੀ, ਜੋ ਉਸਦੀ ਸੱਸ, ਜਯਾ ਬੱਚਨ ਦੁਆਰਾ ਤੋਹਫ਼ੇ ਵਜੋਂ ਦਿੱਤੀ ਗਈ ਸੀ। ਉਸਨੂੰ ਚਿੰਤਾ ਓ ਚੇਤਨਾ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਪੁਰਸਕਾਰ (1992), ਵਿਸ਼ਵਕਰਮਾ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਪੁਰਸਕਾਰ (1997) ਅਤੇ ਪ੍ਰਿਯਦਰਸ਼ਨੀ ਪੁਰਸਕਾਰ (2005) ਵਰਗੇ ਪੁਰਸਕਾਰਾਂ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ, 1991 ਅਤੇ 1995 ਵਿੱਚ ਦੋ ਵਾਰ ਓਡੀਸ਼ਾ ਰਾਜ ਪੁਰਸਕਾਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਹੈ। ਭਾਰਤ ਸਰਕਾਰ ਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ 2005 ਵਿੱਚ ਭਾਰਤੀ ਹੱਥਖੱਡੀ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਯੋਗਦਾਨ ਲਈ ਚੌਥੇ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੇ ਨਾਗਰਿਕ ਸਨਮਾਨ ਪਦਮ ਸ਼੍ਰੀ ਨਾਲ ਸਨਮਾਨਿਤ ਕੀਤਾ।

 ਹਵਾਲੇ 

ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1935