ਆਇਸ਼ਾ ਗੁਲਾਲਈ ਵਜ਼ੀਰ

ਆਇਸ਼ਾ ਗੁਲਾਲਈ ਵਜ਼ੀਰ (ਅੰਗ੍ਰੇਜ਼ੀ: Ayesha Gulalai Wazir; ) ਇੱਕ ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਸਿਆਸਤਦਾਨ ਹੈ ਜੋ 2013 ਤੋਂ ਮਈ 2018 ਤੱਕ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦੀ ਨੈਸ਼ਨਲ ਅਸੈਂਬਲੀ ਦਾ ਸਾਬਕਾ ਮੈਂਬਰ ਸੀ।

 ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਜੀਵਨ ਅਤੇ ਸਿੱਖਿਆ 
ਆਇਸ਼ਾ ਗੁਲਾਲਈ ਦਾ ਜਨਮ ਦੱਖਣੀ ਵਜ਼ੀਰਿਸਤਾਨ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ ਅਤੇ ਉਸਨੇ ਪਿਸ਼ਾਵਰ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਤੋਂ ਤੁਲਨਾਤਮਕ ਧਰਮ ਵਿੱਚ ਮੇਜਰ ਦੇ ਨਾਲ ਇਸਲਾਮਿਕ ਸਟੱਡੀਜ਼ ਵਿੱਚ ਐਮ.ਫਿਲ ਦੀ ਡਿਗਰੀ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ ਸੀ।

ਗ੍ਰੈਜੂਏਟ ਹੋਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਉਸਨੇ ਥੋੜ੍ਹੇ ਸਮੇਂ ਲਈ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਡੇਲੀ ਦ ਨਿਊਜ਼ ਇੰਟਰਨੈਸ਼ਨਲ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਪੱਤਰਕਾਰ ਵਜੋਂ ਕੰਮ ਕੀਤਾ। ਉਹ ਟ੍ਰਾਈਬਲ ਯੂਨੀਅਨ ਆਫ ਜਰਨਲਿਸਟਸ ਦੀ ਚੇਅਰਪਰਸਨ ਅਤੇ ਫਾਟਾ ਸੁਧਾਰ ਕਮੇਟੀ ਦੀ ਸੂਚਨਾ ਸਕੱਤਰ ਵੀ ਰਹੀ। ਉਹ ਮਾਰੀਆ ਤੋਰਪਾਕੇ ਦੀ ਭੈਣ ਹੈ।

 ਸਿਆਸੀ ਕੈਰੀਅਰ 
ਵਜ਼ੀਰ ਨੇ ਆਪਣੇ ਸਿਆਸੀ ਜੀਵਨ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਬੰਨੂ ਡੋਮਲ ਤੋਂ ਮਨੁੱਖੀ ਅਧਿਕਾਰ ਕਾਰਕੁਨ ਵਜੋਂ ਕੀਤੀ ਸੀ। ਉਹ ਸੰਘੀ ਪ੍ਰਸ਼ਾਸਿਤ ਕਬਾਇਲੀ ਖੇਤਰਾਂ ਵਿੱਚ ਮਹਿਲਾ ਵਿੰਗ ਲਈ ਕੋਆਰਡੀਨੇਟਰ ਦੇ ਤੌਰ 'ਤੇ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਪੀਪਲਜ਼ ਪਾਰਟੀ ਸੰਸਦ ਮੈਂਬਰਾਂ (ਪੀਪੀਪੀਪੀ) ਦੀ ਇੱਕ ਵਰਕਰ ਸੀ। ਉਹ ਆਲ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਮੁਸਲਿਮ ਲੀਗ (APML) ਦੀ ਮੈਂਬਰ ਵੀ ਰਹੀ ਹੈ। ਦੱਸਿਆ ਗਿਆ ਸੀ ਕਿ ਪੀਪੀਪੀਪੀ ਨੈਸ਼ਨਲ ਅਸੈਂਬਲੀ ਦੀ ਸੀਟ ਲਈ ਚੋਣ ਲੜਨ ਲਈ 2008 ਦੀਆਂ ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਆਮ ਚੋਣਾਂ ਵਿੱਚ ਉਸ ਨੂੰ ਪਾਰਟੀ ਟਿਕਟ ਦੇਣ ਬਾਰੇ ਵਿਚਾਰ ਕਰ ਰਹੀ ਸੀ, ਪਰ ਉਮਰ ਦੇ ਮੁੱਦੇ 'ਤੇ ਪਾਬੰਦੀ ਕਾਰਨ ਉਹ ਮੁਕਾਬਲਾ ਨਹੀਂ ਕਰ ਸਕੀ ਸੀ।  

2012 ਵਿੱਚ, ਉਹ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਤਹਿਰੀਕ-ਏ-ਇਨਸਾਫ਼ (ਪੀ.ਟੀ.ਆਈ.) ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋ ਗਈ ਅਤੇ ਪੀਟੀਆਈ ਦੀ ਕੇਂਦਰੀ ਕਮੇਟੀ ਦੀ ਮੈਂਬਰ ਵਜੋਂ ਨਾਮਜ਼ਦ ਹੋਈ। ਵਜ਼ੀਰ 2013 ਦੀਆਂ ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਆਮ ਚੋਣਾਂ ਵਿੱਚ FATA ਤੋਂ ਔਰਤਾਂ ਲਈ ਰਾਖਵੀਂ ਸੀਟ 'ਤੇ ਪੀਟੀਆਈ ਦੇ ਉਮੀਦਵਾਰ ਵਜੋਂ  ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦੀ ਨੈਸ਼ਨਲ ਅਸੈਂਬਲੀ ਲਈ ਅਸਿੱਧੇ ਤੌਰ 'ਤੇ ਚੁਣਿਆ ਗਿਆ ਸੀ। ਉਹ ਫਾਟਾ ਤੋਂ ਨੈਸ਼ਨਲ ਅਸੈਂਬਲੀ ਦੀ ਪਹਿਲੀ ਮਹਿਲਾ ਮੈਂਬਰ ਬਣੀ ਅਤੇ ਨਾਲ ਹੀ ਸੰਸਦ ਦੇ ਸਭ ਤੋਂ ਨੌਜਵਾਨ ਮੈਂਬਰਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਹੈ। 

ਮਈ 2019 ਵਿੱਚ, ਗੁਲਾਲਈ ਨੇ ਬਿਲਾਵਲ ਭੁੱਟੋ ਜ਼ਰਦਾਰੀ ਨੂੰ ਆਪਣੀ ਪਾਰਟੀ (ਪੀਪੀਪੀ) ਨੂੰ ਪੀਟੀਆਈ-ਜੀ ਵਿੱਚ ਵਿਲੀਨ ਕਰਨ ਲਈ ਕਿਹਾ ਕਿਉਂਕਿ ਉਹ ਸੋਚਦੀ ਸੀ ਕਿ ਇਹ ਪਹਿਲਾਂ ਹੀ ਇੱਕ ਸੂਬੇ ਵਿੱਚ ਘਟਾ ਦਿੱਤੀ ਗਈ ਹੈ।

ਫਰਵਰੀ 2018 ਵਿੱਚ, ਉਸਨੇ ਪੀਟੀਆਈ ਦੇ ਇੱਕ ਧੜੇ ਵਜੋਂ ਆਪਣੀ ਪਾਰਟੀ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਤਹਿਰੀਕ-ਏ-ਇਨਸਾਫ਼ (ਗੁਲਾਲਾਈ) (ਪੀਟੀਆਈ-ਜੀ), ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕੀਤੀ। ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦੇ ਚੋਣ ਕਮਿਸ਼ਨ ਨੇ ਪੀਟੀਆਈ-ਜੀ ਨੂੰ ਚੋਣ ਨਿਸ਼ਾਨ ਵਜੋਂ ਰੈਕੇਟ ਅਲਾਟ ਕੀਤਾ। ਪਾਰਟੀ ਲੋਕਤੰਤਰ ਦੇ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਰੂਪ ਦਾ ਸਮਰਥਨ ਕਰਦੀ ਹੈ।

ਵਜ਼ੀਰ ਨੈਸ਼ਨਲ ਅਸੈਂਬਲੀ ਦੀ ਸੀਟ ਲਈ ਪੀਟੀਆਈ-ਜੀ ਦੇ ਉਮੀਦਵਾਰ ਵਜੋਂ ਚੋਣ ਖੇਤਰ NA-25 (ਨੌਸ਼ਹਿਰਾ-1), ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਹਲਕਾ NA-53 (ਇਸਲਾਮਾਬਾਦ-2), ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਹਲਕਾ NA-161 (ਲੋਧਰਾਂ-2) ਅਤੇ ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਹਲਕਾ NA ਤੋਂ ਚੋਣ ਲੜਿਆ ਸੀ। -231 (ਸੁਜਾਵਲ) 2018 ਦੀਆਂ ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਆਮ ਚੋਣਾਂ ਵਿੱਚ ਪਰ ਅਸਫਲ ਰਿਹਾ ਅਤੇ ਸਾਰੀਆਂ ਚਾਰ ਸੀਟਾਂ ਤੋਂ ਹਾਰ ਗਿਆ।

ਉਸਨੇ ਅਗਸਤ 2017 ਵਿੱਚ ਪੀਟੀਆਈ ਛੱਡ ਦਿੱਤੀ, ਇਹ ਦੋਸ਼ ਲਗਾਉਂਦੇ ਹੋਏ ਕਿ ਪਾਰਟੀ ਔਰਤਾਂ ਨੂੰ ਸਨਮਾਨ ਅਤੇ ਸਨਮਾਨ ਦੀ ਗਾਰੰਟੀ ਨਹੀਂ ਦਿੰਦੀ। ਉਸਨੇ ਅਕਤੂਬਰ, 2013 ਵਿੱਚ ਉਸਨੂੰ ਭੇਜੇ ਗਏ ਅਣਉਚਿਤ ਟੈਕਸਟ ਸੁਨੇਹਿਆਂ ਲਈ ਇਮਰਾਨ ਖਾਨ ਨੂੰ ਦੋਸ਼ੀ ਠਹਿਰਾਇਆ ਹੈ। ਉਸਨੇ ਨੈਸ਼ਨਲ ਅਸੈਂਬਲੀ ਦੀ ਸੀਟ ਤੋਂ ਅਸਤੀਫਾ ਦੇਣ ਤੋਂ ਵੀ ਇਨਕਾਰ ਕਰ ਦਿੱਤਾ।

2018 ਦੀਆਂ ਆਮ ਚੋਣਾਂ ਵਿੱਚ, PTI-G ਨੈਸ਼ਨਲ ਅਸੈਂਬਲੀ ਵਿੱਚ ਸਿਰਫ 4,130 ਅਤੇ ਸੂਬਾਈ ਅਸੈਂਬਲੀ ਵਿੱਚ 1,235 ਵੋਟਾਂ ਹਾਸਲ ਕਰ ਸਕੀ। ਪਾਰਟੀ ਦਾ ਕੋਈ ਵੀ ਉਮੀਦਵਾਰ ਕਿਸੇ ਵੀ ਹਲਕੇ ਤੋਂ ਜਿੱਤ ਨਹੀਂ ਸਕਿਆ।

25 ਮਈ, 2023 ਨੂੰ ਉਹ ਇੱਕ ਪ੍ਰੈਸ ਕਾਨਫਰੰਸ ਵਿੱਚ PML-Q ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋ ਗਈ।

 ਹਵਾਲੇ 

ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ