ਰੇਲਵੇ ਮਿਊਜ਼ੀਅਮ, ਮੈਸੂਰ

ਮੈਸੂਰ, ਭਾਰਤ ਵਿਖੇ ਰੇਲਵੇ ਮਿਊਜ਼ੀਅਮ ਵਿੰਟੇਜ ਲੋਕੋਮੋਟਿਵਾਂ ਦੀ ਇੱਕ ਬਾਹਰੀ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨੀ ਹੈ। ਰੇਲਵੇ ਮਿਊਜ਼ੀਅਮ ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ 1979 ਵਿੱਚ ਭਾਰਤੀ ਰੇਲਵੇ ਵੱਲੋਂ  ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ, ਜੋ ਦਿੱਲੀ ਵਿੱਚ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਰੇਲਵੇ ਅਜਾਇਬ ਘਰ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਅਜਿਹਾ ਦੂਜਾ ਅਜਾਇਬ ਘਰ ਹੈ। ਅਜਾਇਬ ਘਰ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨਰਾਜ ਸਾਗਰ ਰੋਡ 'ਤੇ ਕੇਂਦਰੀ ਖੁਰਾਕ ਤਕਨਾਲੋਜੀ ਅਤੇ ਖੋਜ ਸੰਸਥਾਨ ਦੇ ਸਾਹਮਣੇ ਹੈ। ਇਸ ਵਿੱਚ ਲੋਕੋਮੋਟਿਵ ਅਤੇ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਰੇਲਵੇ ਦੇ ਵਿਕਾਸ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਂਦੀਆਂ ਤਸਵੀਰਾਂ ਅਤੇ ਪੇਂਟਿੰਗਾਂ ਦੀ ਇੱਕ ਗੈਲਰੀ ਹੈ। ਰੇਲਵੇ ਸਿਗਨਲ ਅਤੇ ਲਾਈਟਾਂ ਵੀ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਿਤ ਕੀਤੀਆਂ ਗਈਆਂ ਹਨ। ਅਜਾਇਬ ਘਰ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਬੈਟਰੀ-ਸੰਚਾਲਿਤ ਮਿੰਨੀ-ਟ੍ਰੇਨ ਹੈ ਜੋ ਮੈਦਾਨ ਵਿੱਚ ਬੱਚਿਆਂ ਲਈ ਇੱਕ ਛੋਟੀ ਯਾਤਰਾ ਦਿੰਦੀ ਹੈ।

 ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਿਤ ਕਰਦਾ ਹੈ 
thumb
 ES 506 4-6-2 ਪ੍ਰਵੇਸ਼ ਦੁਆਰ 'ਤੇ ਪਹਿਲਾ ਲੋਕੋਮੋਟਿਵ ਹੈ।
 ਇੱਕ ਔਸਟਿਨ ਰੇਲ-ਮੋਟਰ ਕਾਰ
 ਕਈ ਨਿਰੀਖਣ ਕਾਰਾਂ, ਇੱਕ ਨਿਰੀਖਣ ਕਾਰ ਨੂੰ ਟਿਕਟ ਦਫਤਰ ਵਜੋਂ ਵਰਤਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
 ਦੋ ਸ਼ਾਹੀ ਕੋਚ ਜੋ ਮੈਸੂਰ ਦੇ ਮਹਾਰਾਜੇ ਦੇ ਸਨ।
 ਮਹਾਰਾਣੀ ਸੈਲੂਨ ਕੈਰੇਜ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਰਸੋਈ, ਡਾਇਨਿੰਗ ਕਾਰ ਯੂਨਿਟ ਅਤੇ ਸ਼ਾਹੀ ਟਾਇਲਟ 1899 ਦੀ ਹੈ।
 A WG Bagnall #1625 ਜੋ ਕਿ ਖੁਸ਼ਾਲਗੜ੍ਹ - ਕੋਹਾਟ - ਥਾਲ ਰੇਲਵੇ ਲਈ 1900 ਵਿੱਚ ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ ਸੀ ਜੋ ਕਿ ਇੱਕ ਫੌਜੀ ਸਰਹੱਦੀ ਲਾਈਨ ਸੀ, ਨੂੰ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਉੱਤਰ ਪੱਛਮੀ ਰੇਲਵੇ ਵਿੱਚ ਤਬਦੀਲ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਇਹ ਮਰਾਲਾ ਵਿੱਚ ਟਿੰਬਰ ਡਿਪੂ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕਰਦਾ ਸੀ ਅਤੇ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਢਿਲਵਾਂ ਕ੍ਰੀਓਸੋਟਿੰਗ ਪਲਾਂਟ ਵਿੱਚ ਤਬਦੀਲ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਇਹ 2'-6" ਗੇਜ ਲੋਕੋਮੋਟਿਵ 2-4-2ST ਦੇ ਤੌਰ 'ਤੇ ਕੌਂਫਿਗਰ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ।
 1920 ਵਿੱਚ ਉੱਤਰੀ ਬ੍ਰਿਟਿਸ਼ ਲੋਕੋਮੋਟਿਵ ਕੰਪਨੀ ਵੱਲੋਂ  ਬਣਾਈ ਗਈ SIR ਤੋਂ ਕਲਾਸ E #37244 4-4-4T। ਅਸਲ ਵਿੱਚ #8, ਇਹ ਤਿੰਨ ਸੁਪਰਹੀਟਿਡ ਲੋਕੋਮੋਟਿਵਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਸੀ।
 ਕਲਾਸ TS/1 #37338 2-6-2T SR ਤੋਂ, WG Bagnall ਵੱਲੋਂ  1932 ਵਿੱਚ ਮੈਸੂਰ ਰਾਜ ਰੇਲਵੇ ਲਈ ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ ਸੀ।
 1963 ਵਿੱਚ ਟੈਲਕੋ ਵੱਲੋਂ  ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ ਇੱਕ YP #2511।

 ਆਸਟਿਨ ਰੇਲਵੇ ਕਾਰ 
ਖੱਬੇ ਪਾਸੇ ਦੀ ਤਸਵੀਰ 1925 ਦੇ ਮਾਡਲ ਔਸਟਿਨ ਦੀ ਹੈ, ਅਸਲ ਵਿੱਚ ਸੜਕ 'ਤੇ ਚੱਲਣ ਲਈ ਬਣਾਈ ਗਈ ਇੱਕ ਆਟੋਮੋਬਾਈਲ ਹੈ। ਇਸ ਨੂੰ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਸਕਰੈਪ ਡੀਲਰ ਨੂੰ ਵੇਚ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਰੇਲਵੇ ਦੇ ਇੱਕ ਮੁਲਾਜ਼ਮ ਨੇ ਇਹ ਕਾਰ ਸਕਰੈਪ ਡੀਲਰ ਤੋਂ ਲਿਆ ਕੇ ਬਹਾਲ ਕਰ ਦਿੱਤੀ। ਹਾਲਾਂਕਿ, ਉਸਨੇ ਕਾਰ ਵਿੱਚ ਕੁਝ ਵੱਡੇ ਬਦਲਾਅ ਕੀਤੇ ਹਨ। ਉਸਨੇ ਕਾਰ ਵਿੱਚ ਰੇਲ ਦੇ ਪਹੀਏ ਫਿੱਟ ਕੀਤੇ ਅਤੇ ਸਟੀਅਰਿੰਗ ਹਟਾ ਦਿੱਤੀ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਇਸ ਨੇ ਰੇਲ ਕਾਰ ਵਜੋਂ ਆਪਣਾ ਸਫ਼ਰ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤਾ।

 MG ਭਾਫ ਲੋਕੋਮੋਟਿਵ - YP-2511 
ਵਾਈ ਪੀ 2511ਨੂੰ 1963 ਵਿੱਚ ਟੈਲਕੋ ਵੱਲੋਂ  ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ ਸੀ। ਇਹ ਇੱਕ ਮੀਟਰ ਗੇਜ ਭਾਫ਼ ਇੰਜਣ ਹੈ। ਵਾਈ ਪੀ 2511 ਬਾਇਲਰ ਦੇ ਵੇਰਵਿਆਂ ਵਾਲੀ ਪਲੇਟ ਵਿੱਚ ਦੱਸਿਆ ਗਿਆ ਹੈ ਕਿ ਬਾਇਲਰ 1957 ਵਿੱਚ ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ ਸੀ। ਬਾਇਲਰ ਦਾ ਨੰਬਰ 2352 ਸੀ।

 ਐਨਜੀ ਸਟੀਮ ਲੋਕੋਮੋਟਿਵ - 119 ਈ 
alt=NG Steam Locomotive - 119 E|thumb| ਐਨਜੀ ਸਟੀਮ ਲੋਕੋਮੋਟਿਵ - 119 ਈ
ਇਸ ਉੱਤਰੀ ਪੱਛਮੀ ਰੇਲਵੇ ਐੱਨਜੀ ਟੈਂਕ ਲੋਕੋ ਨੰਬਰ 119 ਈ ਨੇ ਕੋਲੇ ਦੀ ਬਜਾਏ ਬਾਲਣ ਵਜੋਂ ਬਾਲਣ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕੀਤੀ ਸੀ। ਇਹ 1900 ਵਿੱਚ ਡਬਲਯੂ ਜੀ ਬੈਗਨਲ ਲਿਮਟਿਡ, ਇੰਗਲੈਂਡ ਵੱਲੋਂ  ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ ਸੀ। 

 NG ਭਾਫ ਲੋਕੋਮੋਟਿਵ-E-506 
alt=NG Steam Locomotive-E-506|left|thumb| NG ਭਾਫ ਲੋਕੋਮੋਟਿਵ-E-506
ਇਹ ਮੈਸੂਰ ਸਟੇਟ ਰੇਲਵੇ (MSR) ਨੂੰ 4-6-2 ਪਹੀਆ ਪ੍ਰਬੰਧਾਂ ਵਾਲਾ ਨੈਰੋ ਗੇਜ ਸਟੀਮ ਲੋਕੋਮੋਟਿਵ ਸਪਲਾਈ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਇੱਕ 'E' ਕਲਾਸ ਲੋਕੋਮੋਟਿਵ ਨੂੰ ਇੱਕ ਸੁਪਰ-ਹੀਟਰ ਨਾਲ ਦੁਬਾਰਾ ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ ਪਰ ES ਕਲਾਸ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਦੁਬਾਰਾ ਵਰਗੀਕ੍ਰਿਤ ਨਹੀਂ ਕੀਤਾ ਗਿਆ, ਇੱਕ ਦੱਖਣੀ ਰੇਲਵੇ ਲੋਕੋਮੋਟਿਵ ਬਣ ਗਿਆ ਅਤੇ 1957 ਵਿੱਚ ਇਸਨੂੰ 506 ਨੰਬਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ। ਇਹ 1922 ਵਿੱਚ ਕੇਰ, ਸਟੂਅਰਟ ਅਤੇ ਕੰਪਨੀ ਲਿਮਿਟੇਡ, ਇੰਗਲੈਂਡ (ਕੇਐਸ) ਵੱਲੋਂ  ਸਪਲਾਈ ਕੀਤੇ ਤਿੰਨ ਲੋਕੋਮੋਟਿਵਾਂ (4237-9) ਦੇ ਇੱਕ ਬੈਚ ਦਾ ਇੱਕ ਹਿੱਸਾ ਸੀ। 

 MG ਭਾਫ ਲੋਕੋਮੋਟਿਵ -TS 37338 
alt=MG Steam Locomotive -TS 37338|thumb| MG ਭਾਫ ਲੋਕੋਮੋਟਿਵ -TS 37338
ਇਸ 2-6-2T ਨੂੰ ਡਬਲਯੂ ਜੀ ਬੈਗਨਲ ਲਿਮਿਟੇਡ, ਸਟਾਫਫੋਰਡ, ਇੰਗਲੈਂਡ ਵੱਲੋਂ  1932 ਵਿੱਚ ਮੈਸੂਰ ਸਟੇਟ ਰੇਲਵੇ ਲਈ ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ ਸੀ। TS ਇੱਕ ਮੀਟਰ ਗੇਜ ਉਪਨਗਰੀ ਟੈਂਕ ਇੰਜਣ ਸੀ, ਜੋ ਬੈਂਗਲੁਰੂ-ਤੁਮਕੁਰ ਲਾਈਨ 'ਤੇ ਹੌਲੀ ਯਾਤਰੀ ਸੇਵਾਵਾਂ ਲਈ ਵਰਤਿਆ ਜਾਂਦਾ ਸੀ।

 ਇਹ ਵੀ ਵੇਖੋ 
 ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਰੇਲ ਅਜਾਇਬ ਘਰ, ਨਵੀਂ ਦਿੱਲੀ
 ਰੇਵਾੜੀ ਰੇਲਵੇ ਹੈਰੀਟੇਜ ਮਿਊਜ਼ੀਅਮ
 ਖੇਤਰੀ ਰੇਲਵੇ ਅਜਾਇਬ ਘਰ, ਚੇਨਈ
 ਰੇਲਵੇ ਵਿਰਾਸਤੀ ਕੇਂਦਰ, ਤਿਰੂਚਿਰਾਪੱਲੀ
 ਜੋਸ਼ੀ ਦਾ ਮਿਨੀਏਚਰ ਰੇਲਵੇ ਦਾ ਅਜਾਇਬ ਘਰ

 ਹਵਾਲੇ 
 ਸਮੇਂ ਵੱਲੋਂ  ਚੁਗਿੰਗ 
 ਮੈਸੂਰ ਰੇਲਵੇ ਮਿਊਜ਼ੀਅਮ mysore.org.uk 
 ਮੈਸੂਰ ਰੇਲਵੇ ਮਿਊਜ਼ੀਅਮ trainweb.org
 ਤਕਨੀਕੀ ਅਤੇ ਇਤਿਹਾਸਕ ਜਾਣਕਾਰੀ ਲਈ ਸਰੋਤ: ਹਿਊਗ ਹਿਊਜ਼ ਵੱਲੋਂ  ਭਾਰਤੀ ਲੋਕੋਮੋਟਿਵਜ਼

ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਰੇਲਵੇ ਅਜਾਇਬ ਘਰ