ਸੁਮਿੱਤਰਾ ਕੁਲਕਰਨੀ

ਸੁਮਿੱਤਰਾ ਕੁਲਕਰਨੀ (née ਗਾਂਧੀ) ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਸਿਆਸਤਦਾਨ ਹੈ। ਉਹ ਮਹਾਤਮਾ ਗਾਂਧੀ ਦੇ ਪਰਿਵਾਰ ਵਿੱਚ ਪੈਦਾ ਹੋਈ, ਉਸ ਨੇ ਐਮਏ ਦੀ ਪੜ੍ਹਾਈ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਰਾਜਨੀਤੀ ਵਿੱਚ ਆਉਣ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਪ੍ਰਸ਼ਾਸਨਿਕ ਸੇਵਾ ਅਧਿਕਾਰੀ ਵਜੋਂ ਸੇਵਾ ਕੀਤੀ। ਉਸ ਨੇ 1972 ਤੋਂ 1978 ਤੱਕ ਰਾਜ ਸਭਾ ਦੀ ਮੈਂਬਰ ਵਜੋਂ ਵੀ ਸੇਵਾ ਕੀਤੀ।

 ਜੀਵਨ 
ਕੁਲਕਰਨੀ ਦਾ ਜਨਮ 5 ਅਕਤੂਬਰ 1929 ਨੂੰ ਅਹਿਮਦਾਬਾਦ ਦੇ ਸਾਬਰਮਤੀ ਆਸ਼ਰਮ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਉਹ ਰਾਮਦਾਸ ਗਾਂਧੀ ਦੀ ਧੀ ਅਤੇ ਮਹਾਤਮਾ ਗਾਂਧੀ ਦੀ ਪੋਤੀ ਹੈ। ਉਸ ਨੇ ਕਈ ਸਾਲ ਗਾਂਧੀ ਦੇ ਆਸ਼ਰਮ ਵਿੱਚ ਸੇਵਾ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਵਰਧਾ ਦੇ ਨੇੜੇ ਸੇਵਾਗ੍ਰਾਮ ਵਿੱਚ ਵੱਡੀ ਹੋਈ। ਉਸ ਨੇ ਵੂਮੈਨ ਕਾਲਜ, ਬਨਾਰਸ ਹਿੰਦੂ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਤੋਂ ਵਿਦੇਸ਼ੀ ਨੀਤੀ ਅਤੇ ਆਧੁਨਿਕ ਸੰਸਾਰ ਦੀ ਕੂਟਨੀਤੀ  ਵਿੱਚ ਮੁਹਾਰਤ ਦੇ ਨਾਲ ਇਤਿਹਾਸ ਵਿੱਚ ਐਮਏ ਦੀ ਪੜ੍ਹਾਈ ਕੀਤੀ ਹੈ। ਉਸ ਨੇ ਐਲਐਲਬੀ ਦੀ ਪੜ੍ਹਾਈ ਵੀ ਕੀਤੀ ਹੈ।

ਉਹ ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਪ੍ਰਸ਼ਾਸਨਿਕ ਸੇਵਾ (ਆਈਏਐਸ) ਅਧਿਕਾਰੀ ਸੀ ਅਤੇ ਮੱਧ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਕੁਲੈਕਟਰ ਸੀ। ਉਸ ਨੂੰ ਇੰਦਰਾ ਗਾਂਧੀ ਨੇ ਇੰਡੀਅਨ ਨੈਸ਼ਨਲ ਕਾਂਗਰਸ (INC) ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋਣ ਲਈ ਪ੍ਰੇਰਿਆ। ਉਸ ਨੇ 1972 ਵਿੱਚ IAS ਤੋਂ ਅਸਤੀਫ਼ਾ ਦੇ ਦਿੱਤਾ ਅਤੇ ਗੁਜਰਾਤ ਦੀ ਪ੍ਰਤੀਨਿਧਤਾ ਕਰਨ ਵਾਲੀ ਰਾਜ ਸਭਾ ਦੀ INC ਮੈਂਬਰ ਵਜੋਂ ਚੁਣੀ ਗਈ। ਐਮਰਜੈਂਸੀ ਦੌਰਾਨ ਉਹ INC ਤੋਂ ਨਿਰਾਸ਼ ਹੋ ਗਈ ਅਤੇ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਉਸ ਨੇ 2 ਮਾਰਚ 1977 ਨੂੰ ਕਾਂਗਰਸ ਫਾਰ ਡੈਮੋਕਰੇਸੀ (CFD) ਵਿੱਚ ਬਦਲੀ ਕੀਤੀ। CFD ਨੂੰ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਜਨਤਾ ਪਾਰਟੀ ਵਿੱਚ ਮਿਲਾ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ। ਉਸ ਨੇ 10 ਅਪ੍ਰੈਲ 1972 ਤੋਂ 9 ਅਪ੍ਰੈਲ 1978 ਤੱਕ ਰਾਜ ਸਭਾ ਦੀ ਮੈਂਬਰ ਵਜੋਂ ਸੇਵਾ ਨਿਭਾਈ।

 ਨਿੱਜੀ ਜੀਵਨ 
ਕੁਲਕਰਨੀ ਨੇ IIM ਅਹਿਮਦਾਬਾਦ ਦੇ ਡੀਨ ਗਜਾਨਨ ਰਘੂਨਾਥ ਕੁਲਕਰਨੀ ਨਾਲ ਵਿਆਹ ਕਰਵਾਇਆ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਜੁੜਵਾਂ ਪੁੱਤਰ ਸ਼੍ਰੀਰਾਮ ਅਤੇ ਸ਼੍ਰੀਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਅਤੇ ਇੱਕ ਬੇਟੀ ਸੋਨਾਲੀ ਹੈ।RAJYA SABHA MEMBERS BIOGRAPHICAL SKETCHES 1952-2019 (PDF). RAJYA SABHA SECRETARIAT, NEW DELHI. 2019. p. 244.Kalappa, Bansy (8 June 2019). "Godse talk won't dent Gandhi's image: Mahatma's granddaughter Sumitra". The New Indian Express. Retrieved 17 January 2024.

 ਹਵਾਲੇ 

ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1929
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮਹਾਤਮਾ ਗਾਂਧੀ ਪਰਿਵਾਰ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਤਾ ਪਾਰਟੀ ਸਿਆਸਤਦਾਨ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:20ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੀਆਂ ਨਾਰੀ ਸਿਆਸਤਦਾਨ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਲੋਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਔਰਤਾਂ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਔਰਤ ਸਿਆਸਤਦਾਨ