ਗੋਦਾਵਰੀ ਦੱਤਾ

ਗੋਦਾਵਰੀ ਦੱਤਾ (1930 – 14 ਅਗਸਤ 2024) ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਚਿੱਤਰਕਾਰ ਸੀ, ਜੋ ਉਸ ਦੀਆਂ ਮਧੂਬਨੀ ਪੇਂਟਿੰਗਾਂ ਲਈ ਜਾਣੀ ਜਾਂਦੀ ਸੀ। ਉਹ ਭਾਰਤ ਦੇ ਚੌਥੇ ਸਰਵਉੱਚ ਨਾਗਰਿਕ ਪੁਰਸਕਾਰ, ਪਦਮ ਸ਼੍ਰੀ ਦੀ ਪ੍ਰਾਪਤਕਰਤਾ ਸੀ।

 ਆਰੰਭਕ ਜੀਵਨ 
ਗੋਦਾਵਰੀ ਦੱਤਾ ਦਾ ਜਨਮ 1930 ਵਿੱਚ ਬਹਾਦਰਪੁਰ, ਦਰਭੰਗਾ ਜ਼ਿਲ੍ਹਾ, ਬਿਹਾਰ, ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਉਸ ਨੂੰ ਚਿੱਤਰਕਾਰੀ ਕਰਨਾ ਉਸ ਦੀ ਮਾਂ, ਸੁਭਦਰਾ ਦੇਵੀ, ਜੋ ਕਿ ਖ਼ੁਦ ਇੱਕ ਕਲਾਕਾਰ ਸੀ, ਦੁਆਰਾ ਸਿਖਾਇਆ ਗਿਆ ਸੀ। 10 ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ, ਦੱਤਾ ਦੇ ਪਿਤਾ ਦੀ ਮੌਤ ਹੋ ਗਈ ਅਤੇ ਉਸ ਦੇ ਤਿੰਨ ਭੈਣ-ਭਰਾਵਾਂ ਦੇ ਨਾਲ ਉਸ ਦੀ ਮਾਂ ਨੇ ਉਸ ਦਾ ਪਾਲਣ-ਪੋਸ਼ਣ ਕੀਤਾ। ਦੱਤਾ ਨੇ 1947 ਵਿੱਚ ਵਿਆਹ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਇੱਕ ਬੇਟੇ ਨੂੰ ਜਨਮ ਦਿੱਤਾ ਜਿਸ ਨੂੰ ਉਸ ਨੇ ਇਕੱਲੇ ਪਾਲਿਆ।

 ਕੰਮ ਅਤੇ ਕਰੀਅਰ 
ਦੱਤਾ ਨੇ ਛੇ ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ 1971 ਵਿੱਚ ਪਹਿਲਾਂ ਕੰਧਾਂ ਉੱਤੇ ਅਤੇ ਫਿਰ ਕਾਗਜ਼ ਉੱਤੇ ਪੇਂਟਿੰਗ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤੀ।[ <span title="This claim needs references to reliable sources. (August 2024)">ਹਵਾਲਾ ਲੋੜੀਂਦਾ</span> ] ਦੱਤਾ ਮਿਥਿਲਾ ਪੇਂਟਿੰਗਾਂ ਦੀ ਕਯਾਸ਼ਤਾ ਸ਼ੈਲੀ ਵਿੱਚ ਚੰਗੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਜਾਣੂ ਸੀ, ਜੋ ਕਾਲੇ ਅਤੇ ਚਿੱਟੇ ਭਿੰਨਤਾਵਾਂ ਦਾ ਸਮਰਥਨ ਕਰਦੀ ਹੈ, ਅਤੇ ਉਸ ਨੇ ਚਿੱਤਰਕਾਰੀ ਲਈ ਬਾਂਸ ਦੀਆਂ ਸੋਟੀਆਂ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕੀਤੀ। ਰਾਮਾਇਣ ਅਤੇ ਮਹਾਭਾਰਤ ਦੇ ਪਾਤਰਾਂ ਦੇ ਨਾਲ-ਨਾਲ ਰੋਜ਼ਾਨਾ ਜੀਵਨ ਦੀਆਂ ਘਟਨਾਵਾਂ ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਵਿਆਹ ਜਾਂ ਨਾਚ ਦੇ ਨਾਲ-ਨਾਲ ਉਸ ਦੀ ਕਲਾ ਦੇ ਮੁੜ-ਮੁੜ ਥੀਮ ਹਨ। ਦੱਤਾ ਨੇ ਭਾਰਤ ਦੇ ਸੱਭਿਆਚਾਰਕ ਸਰੋਤ ਅਤੇ ਸਿਖਲਾਈ ਕੇਂਦਰ ਦੇ ਅਧੀਨ ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਅਤੇ ਅਧਿਆਪਕਾਂ ਦੋਵਾਂ ਨੂੰ ਸਿਖਲਾਈ ਦਿੱਤੀ।

ਦੱਤਾ ਅਕਸਰ ਜਰਮਨੀ ਅਤੇ ਜਾਪਾਨ ਜਾਂਦਾ ਸੀ, ਜਿੱਥੇ ਉਹ ਕਈ ਵਾਰ ਇੱਕ ਸਾਲ ਤੱਕ ਠਹਿਰਦਾ ਸੀ।Kumar, Smita (16 March 2014). "Artist to chart new waters, in book - Octogenarian comes a long way from scared girl to face of Mithila art". Telegraph India. Archived from the original on 26 March 2023. Retrieved 25 January 2019. ਉਸ ਸਮੇਂ ਦੌਰਾਨ ਉਸ ਦੁਆਰਾ ਬਣਾਈਆਂ ਗਈਆਂ ਰਚਨਾਵਾਂ ਦਾ ਇੱਕ ਸੈੱਟ ਟਾਕੋਮਾਚੀ, ਜਾਪਾਨ ਵਿੱਚ ਮਿਥਿਲਾ ਮਿਊਜ਼ੀਅਮ ਅਤੇ ਫੁਕੂਓਕਾ ਏਸ਼ੀਅਨ ਆਰਟ ਮਿਊਜ਼ੀਅਮ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।

ਦਸੰਬਰ 1983 ਵਿੱਚ, ਦੱਤਾ ਨੇ ਮਿਥਿਲਾ ਕਲਾ ਵਿਕਾਸ ਸਮਿਤੀ ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ ਕੀਤੀ, ਇੱਕ NGO ਜਿਸ ਦਾ ਉਦੇਸ਼ ਸਿੱਖਿਆ ਦੁਆਰਾ ਗਰੀਬੀ ਨਾਲ ਲੜਨਾ ਹੈ, ਅਤੇ ਪੇਂਟਿੰਗ ਦੀ ਮਧੂਬਨੀ ਸ਼ੈਲੀ ਨੂੰ ਉਤਸ਼ਾਹਿਤ ਕਰਨਾ ਹੈ। ਸੰਸਥਾ ਪਛੜੇ ਭਾਈਚਾਰਿਆਂ ਲਈ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮਾਂ ਨੂੰ ਡਿਜ਼ਾਈਨ ਕਰਨ ਅਤੇ ਲਾਗੂ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਰੁੱਝੀ ਹੋਈ ਹੈ। ਦੱਤਾ ਨੇ ਪੇਂਡੂ ਔਰਤਾਂ ਦੀ ਆਰਥਿਕ ਤੌਰ 'ਤੇ ਸੁਤੰਤਰ ਬਣਨ ਵਿੱਚ ਵੀ ਮਦਦ ਕੀਤੀ, ਅਤੇ ਉਹ ਲੜਕੀਆਂ ਦੀ ਸਿੱਖਿਆ ਦੀ ਸਮਰਥਕ ਸੀ।"80 Years long journey of Godavari Dutta behind Padma Shri". Patna Beats. 15 April 2019. Archived from the original  on 9 June 2022. Retrieved 25 January 2019.

2019 ਵਿੱਚ, ਦੱਤਾ ਨੂੰ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਰਾਮ ਨਾਥ ਕੋਵਿੰਦ ਦੁਆਰਾ ਪਦਮ ਸ਼੍ਰੀ ਨਾਲ ਸਨਮਾਨਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।Karelia, Gopi (29 January 2020). "Mud Walls to Museums: 93-YO's Madhubani Paintings Stun All, Bags Padma Shri". The Better India. Retrieved 14 August 2024.

 ਮੌਤ 
ਦੱਤਾ ਦੀ ਮੌਤ 14 ਅਗਸਤ 2024 ਨੂੰ 93 ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ ਹੋਈ ਸੀ।

 ਇਨਾਮ 

 ਨੈਸ਼ਨਲ ਅਵਾਰਡ (1980)Kumar, Smita (16 March 2014). "Artist to chart new waters, in book - Octogenarian comes a long way from scared girl to face of Mithila art". Telegraph India. Archived from the original on 26 March 2023. Retrieved 25 January 2019.
 ਸ਼ਿਲਪ ਗੁਰੂ (2006)
 ਪਦਮ ਸ਼੍ਰੀ ਅਵਾਰਡ (2019)Karelia, Gopi (29 January 2020). "Mud Walls to Museums: 93-YO's Madhubani Paintings Stun All, Bags Padma Shri". The Better India. Retrieved 14 August 2024.

 ਹਵਾਲੇ 

 ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ 

 ਯੂਟਿਊਬ ' ਤੇ ਦੂਰਦਰਸ਼ਨ ਦੁਆਰਾ ਦਸਤਾਵੇਜ਼ੀ ( ਹਿੰਦੀ ਵਿੱਚ)
 ਯੂਟਿਊਬ ' ਤੇ ਫੋਲਕਾਰਟੋਪੀਡੀਆ ਨਾਲ ਇੰਟਰਵਿਊ (ਹਿੰਦੀ ਵਿੱਚ)
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਔਰਤ ਚਿੱਤਰਕਾਰ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮੌਤ 2024
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1930
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪਦਮ ਸ਼੍ਰੀ ਵਿਜੇਤਾ