ਗੋਕਰਨਾ, ਕਰਨਾਟਕ

ਗੋਕਰਨਾ ਦੱਖਣੀ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਕਰਨਾਟਕ ਰਾਜ ਦੇ ਉੱਤਰ ਕੰਨੜ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਵਿੱਚ  ਇੱਕ ਛੋਟਾ ਜਿਹਾ ਮੰਦਰ ਵਾਲਾ ਸ਼ਹਿਰ ਹੈ, ਇਸਦੀ ਆਬਾਦੀ ਲਗਭਗ 20,000 ਹੈ। ਸ਼ਿਵ ਸ਼ਹਿਰ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਪੂਜਿਆ ਜਾਣ ਵਾਲਾ ਦੇਵਤਾ ਹੈ, ਅਤੇ ਜਿਸਨੂੰ ਇਸਦਾ ਮੁੱਖ ਮੰਦਰ, ਮਹਾਬਲੇਸ਼ਵਰ ਵਜੋਂ ਵੀ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਸਮਰਪਿਤ ਹੈ। ਇਸ ਮੰਦਿਰ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਪੁਰਾਣਾ ਸ਼ਿਵ ਲਿੰਗ (ਆਤਮਲਿੰਗਾ) ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।

ਗੋਕਰਨਾ  ਨੂੰ ਹਿੰਦੂ ਧਰਮ ਵਿੱਚ ਤੀਰਥ ਯਾਤਰਾ ਦੇ ਸੱਤ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਕੇਂਦਰਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਵਜੋਂ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਅਘਨਾਸ਼ਿਨੀ ਨਦੀ ਦੇ ਮੁਹਾਨੇ 'ਤੇ ਉਸ ਸਮੇਂ ਸਥਿਤ ਹੈ ਜੋ ਕਿਸੇ ਸਮੇਂ ਬੇਕਾਬੂ ਤੱਟਵਰਤੀ ਸੀ। ਸੈਰ ਸਪਾਟੇ ਵਿੱਚ ਵਾਧੇ ਦੇ ਕਾਰਨ, ਕਸਬੇ ਦਾ ਚਰਿੱਤਰ ਬਦਲ ਗਿਆ ਹੈ, ਅਤੇ ਹੁਣ ਇਹ ਸਿਰਫ਼ ਤੀਰਥ ਸਥਾਨ ਨਹੀਂ ਰਿਹਾ, ਹਾਲਾਂਕਿ ਵੱਡੀ ਗਿਣਤੀ ਵਿੱਚ ਸ਼ਿਵ ਭਗਤ ਪ੍ਰਾਰਥਨਾ ਅਤੇ ਪੂਜਾ ਲਈ ਆਉਂਦੇ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ।

ਇਸਦੇ ਸ਼ਾਂਤ, ਪੇਂਡੂ ਸੁਭਾਅ ਦੇ ਕਾਰਨ, ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਨੌਜਵਾਨ, ਪੱਛਮੀ ਸੈਲਾਨੀਆਂ ਨੇ 1990 ਦੇ ਦਹਾਕੇ ਵਿੱਚ ਇਸ ਖੇਤਰ ਦਾ ਦੌਰਾ ਕਰਨਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤਾ, ਉੱਦਮੀ ਸਥਾਨਕ ਲੋਕਾਂ ਨੇ ਇਸਦਾ ਫਾਇਦਾ ਉਠਾਉਣ ਲਈ ਸਟੋਰ ਅਤੇ ਰੈਸਟੋਰੈਂਟ ਖੋਲ੍ਹੇ। ਹਾਲ ਹੀ ਦੇ ਸਾਲਾਂ ਵਿੱਚ, ਬਹੁਤ ਘੱਟ ਗਿਣਤੀ ਵਿੱਚ ਰਿਜ਼ੋਰਟ ਖੁੱਲ੍ਹ ਗਏ ਹਨ ਜੋ ਅਮੀਰ ਸੈਲਾਨੀਆਂ ਨੂੰ ਪੂਰਾ ਕਰਦੇ ਹਨ।

 ਵ੍ਯੁਤਪਤੀ 
ਗੋਕਰਨਾ  ਦਾ ਅਰਥ ਹੈ ਗਾਂ ਦਾ ਕੰਨ । ਇਹ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਸ਼ਿਵ ਇੱਥੇ ਇੱਕ ਗਾਂ ( ਪ੍ਰਿਥਵੀ, ਧਰਤੀ ਮਾਤਾ) ਦੇ ਕੰਨ ਵਿੱਚੋਂ ਨਿਕਲਿਆ ਸੀ। ਇਹ ਦੋ ਨਦੀਆਂ ਗੰਗਾਵਲੀ ਅਤੇ ਅਗਨਾਸ਼ਿਨੀ ਦੇ ਕੰਨ-ਆਕਾਰ ਦੇ ਸੰਗਮ 'ਤੇ ਹੈ।

ਭਾਗਵਤ ਪੁਰਾਣ ਦੱਸਦਾ ਹੈ ਕਿ ਇਸ ਮੌਜੂਦਾ ਕਲਿਯੁਗ ਵਿੱਚ 200 ਸਾਲਾਂ ਵਿੱਚ ਆਤਮਵੇਦ ਨਾਮ ਦਾ ਇੱਕ ਪਵਿੱਤਰ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਪਿਛਲੇ ਜਨਮਾਂ ਵਿੱਚ ਕੀਤੇ ਕਰਮਾਂ ਕਾਰਨ ਆਪਣੇ ਮੌਜੂਦਾ ਅਵਤਾਰ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਬੱਚਾ ਪੈਦਾ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਅਸਮਰੱਥ ਸੀ। ਆਤਮਵੇਦ ਬੱਚੇ ਪੈਦਾ ਨਾ ਹੋਣ ਕਰਕੇ ਤਬਾਹ ਹੋ ਗਿਆ ਸੀ, ਅਤੇ ਮਦਦ ਲਈ ਪ੍ਰਾਰਥਨਾ ਕਰਨ ਲਈ ਜੰਗਲ ਵਿੱਚ ਭਟਕ ਗਿਆ ਸੀ। ਉੱਥੇ ਉਹ ਇੱਕ ਸੰਨਿਆਸੀ ਨੂੰ ਮਿਲਿਆ, ਜਿਸਨੂੰ ਉਸਨੇ ਉਸਨੂੰ ਅਤੇ ਉਸਦੀ ਪਤਨੀ ਨੂੰ ਬੱਚਾ ਪੈਦਾ ਕਰਨ ਦੀ ਯੋਗਤਾ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕਰਨ ਲਈ ਬੇਨਤੀ ਕੀਤੀ। ਸੰਨਿਆਸੀ ਨੇ ਆਤਮਵੇਦ ਨੂੰ ਉਸਦੇ ਕਰਮ ਦਾ ਵਿਰੋਧ ਕਰਨ ਦੇ ਵਿਰੁੱਧ ਚੇਤਾਵਨੀ ਦਿੱਤੀ, ਪਰ ਅੰਤ ਵਿੱਚ ਉਸਨੇ ਆਤਮਵੇਦ ਨੂੰ ਇੱਕ ਫਲ ਦਿੱਤਾ ਜੋ ਉਸਦੀ ਪਤਨੀ ਨੂੰ ਬੱਚੇ ਪੈਦਾ ਕਰਨ ਲਈ ਖਾਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਸੀ। ਆਤਮਵੇਦ ਦੀ ਪਤਨੀ ਧੁੰਧੁਲੀ ਗਰਭ ਅਵਸਥਾ ਅਤੇ ਜਣੇਪੇ ਦੇ ਦਰਦ ਵਿੱਚੋਂ ਨਹੀਂ ਲੰਘਣਾ ਚਾਹੁੰਦੀ ਸੀ, ਇਸ ਲਈ ਉਸਨੇ ਸੰਨਿਆਸੀ ਤੋਂ ਆਪਣੀ ਗਾਂ ਨੂੰ ਫਲ ਦਿੱਤਾ। ਇੱਕ ਮਨੁੱਖੀ ਬੱਚਾ ਗਾਂ ਤੋਂ ਪੈਦਾ ਹੋਇਆ ਸੀ, ਮਨੁੱਖ ਇਸਦੇ ਸਾਰੇ ਹਿੱਸਿਆਂ ਵਿੱਚ ਉਸਦੇ ਕੰਨਾਂ ਨੂੰ ਛੱਡ ਕੇ, ਜੋ ਗਊ ਦੇ ਕੰਨ ਸਨ। ਇਸ ਕਾਰਨ ਬੱਚੇ ਦਾ ਨਾਂ ਗੋਕਰਨਾ ਰੱਖਿਆ ਗਿਆ।

ਤਾਂ ਜੋ ਬ੍ਰਹਮਾ ਜੋ ਬ੍ਰਹਿਮੰਡ ਦੀ ਰਚਨਾ ਕਰਨ ਦੀ ਆਪਣੀ ਸ਼ਕਤੀ ਤੋਂ ਪੈਦਾ ਹੋਏ ਹੰਕਾਰ ਤੋਂ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਸ਼ਿਵ ਦੇ ਸਰਾਪ ਤੋਂ ਛੁਟਕਾਰਾ ਪਾਉਣ ਲਈ ਤਪੱਸਿਆ ਕਰ ਬੈਠਾ, ਉਹ ਗਾਂ ਦੇ ਕੰਨਾਂ ਤੋਂ ਉਸ ਦੇ ਸਾਹਮਣੇ ਪ੍ਰਗਟ ਹੋਇਆ। ਇਸ ਲਈ ਇਸ ਸਥਾਨ ਨੂੰ ਗੋਕਰਨਾ ਜਾਂ ਗਾਂ ਦੇ ਕੰਨ ਵਜੋਂ ਜਾਣਿਆ ਜਾਣ ਲੱਗਾ। ਹਿੰਦੂ ਪੁਰਾਣ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ ਕਿ ਜਦੋਂ ਵਿਸ਼ਨੂੰ ਦੇ ਛੇਵੇਂ ਅਵਤਾਰ ਪਰਸ਼ੂਰਾਮ ਨੇ ਕੇਰਲ ਦੀ ਰਚਨਾ ਕੀਤੀ ਸੀ, ਇਹ ਗੋਕਰਨਾ  ਤੋਂ ਕੰਨਿਆਕੁਮਾਰੀ ਤੱਕ ਸੀ।

ਸ਼੍ਰੀਮਦ ਭਾਗਵਤ ਪੁਰਾਣ ਵਿੱਚ ਗੋਕਰਨਾ ਦਾ ਜ਼ਿਕਰ ਗੋਕਰਨਾ  ਅਤੇ ਧੁੰਧਕਾਰੀ ਭਰਾਵਾਂ ਦੇ ਘਰ ਵਜੋਂ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ।

ਕਥਾ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, ਰਾਵਣ ਨੂੰ ਸ਼ਿਵ ਦੁਆਰਾ ਆਤਮਲਿੰਗ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ ਅਤੇ ਨਿਰਦੇਸ਼ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ ਕਿ ਇਹ ਸਥਾਈ ਤੌਰ 'ਤੇ ਰਹੇਗਾ ਜਿੱਥੇ ਇਹ ਧਰਤੀ 'ਤੇ ਪਹਿਲਾਂ ਰੱਖਿਆ ਗਿਆ ਸੀ। ਪਰ ਗਣੇਸ਼ ਲੜਕੇ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਆਏ ਅਤੇ ਇਸ ਨੂੰ ਗੋਕਰਨਾ  ਵਿੱਚ ਲਗਾਇਆ ਜਦੋਂ ਰਾਵਣ ਸੰਸਕਾਰ ਕਰ ਰਿਹਾ ਸੀ। ਇੱਕ ਵਾਰ ਰੱਖਿਆ ਰਾਵਣ ਇਸ ਨੂੰ ਜ਼ਮੀਨ ਤੋਂ ਹਟਾ ਨਹੀਂ ਸਕਿਆ, ਪਰ ਉਸਨੇ ਲਿੰਗ ਦੇ ਕੁਝ ਟੁਕੜੇ ਹਟਾ ਦਿੱਤੇ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਦਿਸ਼ਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਸੁੱਟ ਦਿੱਤਾ।

 ਭੂਗੋਲ 
 ਦੰਤਕਥਾ 
ਸ਼ਹਿਰ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਪੁਰਾਣਾ ਇਤਿਹਾਸ ਤ੍ਰੇਤਾ ਯੁੱਗ ਵਿੱਚ ਹੈ, ਰਾਵਣ (ਲੰਕਾ ਦਾ ਦੈਂਤ/ਅਸੁਰਾ ਰਾਜਾ) ਕੈਲਾਸਾ ਪਹੁੰਚਿਆ ਅਤੇ ਸ਼ਿਵ ਤੋਂ "ਆਤਮਾ ਲਿੰਗ" ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਨ ਲਈ ਸਖ਼ਤ ਤਪੱਸਿਆ ਕੀਤੀ, ਕਿਉਂਕਿ ਰਾਵਣ ਦੀ ਮਾਂ ਨੇ ਭਗਵਾਨ ਸ਼ਿਵ ਦੇ ਆਤਮਲਿੰਗ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕਰਨ ਦੀ ਡੂੰਘੀ ਇੱਛਾ ਪ੍ਰਗਟਾਈ ਸੀ। .   ਲੰਮੀ ਤਪੱਸਿਆ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਸ਼ਿਵ ਨੇ ਰਾਵਣ ਨੂੰ ਇੱਕ ਵਰਦਾਨ ਵਜੋਂ ਆਤਮਾ ਲਿੰਗ ਦਿੱਤਾ ਅਤੇ ਰਾਵਣ ਨੂੰ ਇਸ ਨੂੰ ਪੈਦਲ ਘਰ ਲੈ ਜਾਣ ਲਈ ਕਿਹਾ, ਕਿ ਉਹ ਇਸਨੂੰ ਕਦੇ ਵੀ ਥੋੜ੍ਹੇ ਸਮੇਂ ਲਈ ਵੀ ਧਰਤੀ 'ਤੇ ਨਾ ਰੱਖੇ, ਅਜਿਹਾ ਨਾ ਕਰਨ 'ਤੇ ਇਹ ਲਿੰਗ ਸਦੀਵੀ ਸਥਾਨ 'ਤੇ ਜੁੜ ਜਾਵੇਗਾ। ਜਿੱਥੇ ਉਸਨੇ ਆਪਣੇ ਹੁਕਮਾਂ ਨੂੰ ਤੋੜਿਆ।

ਮਹਾਂ ਵਿਸ਼ਨੂੰ ਨੇ ਸਿੱਖਿਆ ਕਿ ਰਾਵਣ 'ਆਤਮਾ ਲਿੰਗ' ਦੀ ਪੂਜਾ ਕਰਨ ਨਾਲ ਸਭ ਸ਼ਕਤੀਸ਼ਾਲੀ ਬਣ ਜਾਵੇਗਾ ਅਤੇ ਸੰਸਾਰ ਲਈ ਖਤਰਾ ਹੈ ਅਤੇ ਰਾਵਣ ਦਾ ਵਿਸ਼ਵਾਸ ਹੈ ਕਿ ਕੋਈ ਵੀ ਉਸਨੂੰ ਹਰਾ ਨਹੀਂ ਸਕਦਾ, ਇੱਕ ਵਾਰ ਜਦੋਂ ਉਸਨੇ ਸ਼ਿਵ ਦੀ ਸ਼ਕਤੀ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰ ਲਈ। ਮਹਾਂ ਵਿਸ਼ਨੂੰ ਨੇ ਲਿੰਗ ਨੂੰ ਕਿਤੇ ਸਥਾਪਿਤ ਕਰਨ ਦੀ ਯੋਜਨਾ ਬਣਾਈ ਅਤੇ ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਉਸਨੇ ਸੋਚਿਆ ਕਿ ਗਣਪਤੀ ਇਕੱਲਾ ਅਜਿਹਾ ਕਰਨ ਦੇ ਸਮਰੱਥ ਹੈ, ਉਸਨੇ ਸਾਰੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਨਾਲ ਮਿਲ ਕੇ ਗਣਪਤੀ ਨੂੰ ਯੋਜਨਾ ਨੂੰ ਲਾਗੂ ਕਰਨ ਲਈ ਬੇਨਤੀ ਕੀਤੀ। ਗਣਪਤੀ ਗੋਕਰਨਾ  ਨੂੰ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਲੜਕੇ ਵਜੋਂ ਸਵੀਕਾਰ ਕਰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਪਹੁੰਚਦਾ ਹੈ।

ਜਿਵੇਂ ਹੀ ਰਾਵਣ ਗੋਕਰਨਾ  ਦੇ ਨੇੜੇ ਸੀ, ਮਹਾ ਵਿਸ਼ਨੂੰ ਜੋ ਚੰਗੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਜਾਣਦਾ ਸੀ ਕਿ ਰਾਵਣ ਆਪਣੇ ਨਿਯਮਿਤ ਸੰਸਕਾਰ ( ਸੰਦਿਆਵੰਧਨ ) ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਪਾਬੰਦ ਸੀ, ਆਪਣੇ ਸੁਦਰਸ਼ਨ ਚੱਕਰ (ਪਹੀਏ) ਨਾਲ ਸੂਰਜ ਨੂੰ ਛੁਪਾਉਂਦਾ ਸੀ। ਇਹ ਸੋਚ ਕੇ ਕਿ ਇਹ ਸ਼ਾਮ ਦੇ ਸੰਸਕਾਰ ਕਰਨ ਦਾ ਸਮਾਂ ਹੈ, ਰਾਵਣ ਨੇ ਇੱਕ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਲੜਕੇ ਨੂੰ ਲੱਭਿਆ ਅਤੇ ਉਸਨੂੰ ਆਪਣੇ ਹੱਥ ਵਿੱਚ ਆਤਮਲਿੰਗ ਫੜਨ ਲਈ ਕਿਹਾ ਜਦੋਂ ਤੱਕ ਉਹ ਸੰਸਕਾਰ ਖਤਮ ਕਰਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਵਾਪਸ ਨਹੀਂ ਆਉਂਦਾ। ਗਣਪਤੀ ਨੇ ਇਕ ਸ਼ਰਤ 'ਤੇ ਲਿੰਗ ਨੂੰ ਫੜਨ ਲਈ ਸਹਿਮਤੀ ਦਿੱਤੀ ਕਿ ਉਹ ਅਜਿਹਾ ਉਦੋਂ ਤੱਕ ਕਰੇਗਾ ਜਦੋਂ ਤੱਕ ਉਹ ਲਿੰਗ ਦਾ ਭਾਰ ਚੁੱਕਣ ਦੇ ਯੋਗ ਨਹੀਂ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਅਤੇ ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਉਹ ਤਿੰਨ ਵਾਰ ਰਾਵਣ ਨੂੰ ਬੁਲਾਏਗਾ ਅਤੇ ਜੇਕਰ ਉਸ ਕੋਲ ਨਾ ਆਇਆ ਤਾਂ ਉਹ ਲਿੰਗ ਨੂੰ ਰੱਖ ਦੇਵੇਗਾ। 

ਗਣਪਤੀ ਨੇ ਰਾਵਣ ਨੂੰ ਤਿੰਨ ਵਾਰ ਬੁਲਾਇਆ ਜਦੋਂ ਉਹ ਆਪਣਾ ਸੰਸਕਾਰ ਕਰ ਰਿਹਾ ਸੀ ਅਤੇ ਲਿੰਗ ਨੂੰ ਧਰਤੀ 'ਤੇ ਰੱਖਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਉਹ ਅਲੋਪ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਆਤਮਲਿੰਗ ਇਕਦਮ ਧਰਤੀ ਵਿਚ ਮਜ਼ਬੂਤੀ ਨਾਲ ਸਮਾ ਗਿਆ। ਰਾਵਣ ਨੂੰ ਪਤਾ ਲੱਗਾ ਕਿ ਉਸ ਨੂੰ ਦੇਵਤਿਆਂ ਨੇ ਧੋਖਾ ਦਿੱਤਾ ਹੈ। ਉਦਾਸ ਦੈਂਤ ਰਾਜਾ ਰਾਵਣ ਬਹੁਤ ਪਰੇਸ਼ਾਨ ਸੀ ਅਤੇ ਉਸ ਨੇ ਲਿੰਗ ਨੂੰ ਖਿੱਚਣ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕੀਤੀ, ਪਰ ਲਿੰਗ ਥੋੜਾ ਜਿਹਾ ਨਹੀਂ ਹਿਲਿਆ। ਇਸ ਦੇ ਨਤੀਜੇ ਵਜੋਂ ਉਸ ਨੇ ਲਿੰਗ ਦੇ ਢੱਕਣ ਨੂੰ ਧਾਰੇਸ਼ਵਰ, ਗੁਣਵੰਤੇਸ਼ਵਰ, ਮੁਰੁਦੇਸ਼ਵਰ ਅਤੇ ਸ਼ੇਜੇਸ਼ਵਰ ਮੰਦਰਾਂ ਵਿੱਚ ਸੁੱਟ ਦਿੱਤਾ। ਰਾਵਣ ਲਿੰਗ ਨੂੰ ਦੁਬਾਰਾ ਜ਼ਮੀਨ ਤੋਂ ਚੁੱਕਣ ਵਿੱਚ ਅਸਮਰੱਥ ਸੀ ਅਤੇ ਸ਼ਿਵ ਲਿੰਗ ਨੂੰ ਮਹਾਂਬਲ ਵਜੋਂ ਬੁਲਾਇਆ, ਇੱਕ ਬਹੁਤ ਤਾਕਤ ਨਾਲ, ਅਤੇ ਉਦੋਂ ਤੋਂ, ਮਹਾਂਬਲੇਸ਼ਵਰ ਵਜੋਂ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਲਿੰਗ। ਸ਼ਿਵ ਨੇ ਇਹ ਸਭ ਹਵਾ ਦੇ ਦੇਵਤਾ ਵਾਯੂ ਦੇਵਾ ਤੋਂ ਸਿੱਖਿਆ, ਅਤੇ ਦੇਵੀ ਪਾਰਵਤੀ ਦੇਵੀ ਅਤੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੀ ਆਪਣੀ ਰੇਲਗੱਡੀ ਨਾਲ ਧਰਤੀ 'ਤੇ ਆਇਆ, ਉਸਨੇ ਇਨ੍ਹਾਂ ਪੰਜ ਸਥਾਨਾਂ ਦਾ ਦੌਰਾ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਲਿੰਗ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕੀਤੀ ਜੋ ਹੁਣ ਪੰਜ ਰੂਪ ਧਾਰਨ ਕਰ ਚੁੱਕੇ ਹਨ। ਉਸਨੇ ਸਵੀਕਾਰ ਕੀਤਾ ਕਿ ਇਹ ਪੰਜ ਸਥਾਨ ਉਸਦੇ "ਪੰਚ ਖੇਤਰ" (ਪੰਜ ਪਵਿੱਤਰ ਸਥਾਨ) ਹੋਣਗੇ।

 ਟਿਕਾਣਾ 
ਗੋਕਰਨਾ ਮੰਗਲੌਰ ਦੇ ਉੱਤਰ ਵੱਲ 238 ਕਿਲੋਮੀਟਰ ਦੇ ਕਰੀਬ ਹੈ, ਬੈਂਗਲੁਰੂ ਤੋਂ 483 ਕਿਲੋਮੀਟਰ ਅਤੇ  ਕਾਰਵਾੜ ਤੋਂ 59 ਕਿ.ਮੀ. ਇਹ ਅਰਬ ਸਾਗਰ ਦੇ ਨਾਲ ਕਾਰਵਾਰ ਤੱਟ ਦੇ ਨਾਲ ਗੰਗਾਵਲੀ ਅਤੇ ਅਘਨਾਸ਼ਿਨੀ ਨਦੀਆਂ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਹੈ। 

ਕੁਮਤਾ ਤੋਂ ਬੱਸਾਂ ਅਤੇ ਮੈਕਸਿਕੈਬ ਰਾਹੀਂ ਗੋਕਰਨਾ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚਿਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ , ਅੰਕੋਲਾ (26km), ਕਾਰਵਾਰ (59ਕਿਲੋਮੀਟਰ) ਅਤੇ ਭਟਕਲ (88km) ਨੈਸ਼ਨਲ ਹਾਈਵੇਅ 66 ( NH-66 ) । ਕਰਨਾਟਕ ਸਟੇਟ ਰੋਡ ਟਰਾਂਸਪੋਰਟ ਕਾਰਪੋਰੇਸ਼ਨ (ਕੇਐਸਆਰਟੀਸੀ) ਪਣਜੀ, ਬੈਂਗਲੁਰੂ ਅਤੇ ਮੰਗਲੌਰ ਵਰਗੇ ਸ਼ਹਿਰਾਂ ਤੋਂ ਲੰਬੀ-ਸਫ਼ਰ ਵਾਲੀਆਂ ਬੱਸਾਂ ਚਲਾਉਂਦੀ ਹੈ। ਪ੍ਰਾਈਵੇਟ ਬੱਸਾਂ (ਵਿਜਯਾਨੰਦ ਰੋਡਲਾਈਨਜ਼ - VRL, ਸੁਗਾਮਾ, ਸੀ ਬਰਡ, ਆਦਿ) ਰਾਜਧਾਨੀ ਬੈਂਗਲੁਰੂ ਤੋਂ ਗੋਕਰਨਾ  ਤੱਕ ਰੋਜ਼ਾਨਾ ਰਾਤ ਦਾ ਸਫ਼ਰ ਚਲਾਉਂਦੀਆਂ ਹਨ।

ਇਹ ਕੋਂਕਣ ਰੇਲਵੇ ਦੁਆਰਾ ਮੁੰਬਈ ਤੋਂ ਮੰਗਲੌਰ ਰੂਟ ਜਾਂ ਗੋਆ ਤੋਂ ਮੰਗਲੌਰ ਰੂਟ 'ਤੇ ਪਹੁੰਚਿਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਰੇਲਵੇ ਸਟੇਸ਼ਨ (ਜਿਸਨੂੰ ਗੋਕਰਨਾ ਰੋਡ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ)  ਹੈ ਕਸਬੇ ਤੋਂ 10 ਕਿਮੀ. ਸਟੇਸ਼ਨ ਵਿੱਚ ਮਾਮੂਲੀ ਕੀਮਤ 'ਤੇ ਇੱਕ ਰਿਟਾਇਰਿੰਗ ਰੂਮ ਹੈ। ਮਤਸਿਆਗੰਧਾ ਐਕਸਪ੍ਰੈਸ, ਕੇਐਸਆਰ ਬੈਂਗਲੁਰੂ ਕਾਰਵਾਰ ਐਕਸਪ੍ਰੈਸ, ਪੂਰਨਾ ਐਕਸਪ੍ਰੈਸ, ਮਾਰੂਸਾਗਰ ਐਕਸਪ੍ਰੈਸ ਅਤੇ ਮੈਂਗਲੋਰ ਲੋਕਲ ਅਤੇ ਡੇਮੂ ਲੋਕਲ ਵਰਗੀਆਂ ਬਹੁਤ ਸਾਰੀਆਂ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਰੇਲਗੱਡੀਆਂ ਇੱਥੇ ਰੋਜ਼ਾਨਾ ਲੋਕਲ ਟਰੇਨਾਂ ਰੁਕਦੀਆਂ ਹਨ।

ਸਭ ਤੋਂ ਨਜ਼ਦੀਕੀ ਹਵਾਈ ਅੱਡੇ ਹੁਬਲੀ ਹਵਾਈ ਅੱਡਾ, ਕਰਨਾਟਕ ਹਨ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦੀਆਂ ਸਿਰਫ ਘਰੇਲੂ ਉਡਾਣਾਂ ਹਨ, ਗੋਆ ਵਿਖੇ ਗੋਆ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਹਵਾਈ ਅੱਡਾ ਅਤੇ ਬਾਜਪੇ ਵਿਖੇ ਮੰਗਲੌਰ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਹਵਾਈ ਅੱਡਾ, ਕਰਨਾਟਕ, ਗੋਕਰਨਾ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚਣ ਲਈ ਸਭ ਤੋਂ ਨਜ਼ਦੀਕੀ ਹਵਾਈ ਅੱਡੇ ਹਨ।

ਨੇੜਲੇ ਪਿੰਡ ਬਾਂਕੀਕੋਡਲਾ-ਹਨੇਹੱਲੀ, ਸਨੀਕੱਟਾ, ਤਦਾਦੀ, ਤੋਰਕੇ, ਮਦਨਗੇਰੇ, ਮਸਕਰੀ, ਅਦੀਗੋਨੇ, ਨੇਲਾਗੁਨੀ ਅਤੇ ਬਿਜੁਰ  ਹਨ।

 ਬੀਚ 
ਗੋਕਰਨਾ ਵੱਲ ਜਾਣ ਵਾਲੇ ਵਾਵਰੋਲੇ ਮਾਰਗ 'ਤੇ ਚੱਲਣ ਵਾਲਾ ਰਸਤਾ ਸੁੰਦਰ ਹੈ, ਜਿਸ ਦੇ ਇਕ ਪਾਸੇ ਪੱਥਰੀਲੇ ਪਹਾੜ ਅਤੇ ਪੱਛਮੀ ਘਾਟ ਅਤੇ ਦੂਜੇ ਪਾਸੇ ਅਰਬ ਸਾਗਰ ਹੈ । ਗੋਕਰਨਾ ਬੀਚਾਂ ਲਈ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਗੋਕਰਨਾ ਮੁੱਖ ਬੀਚ ਸ਼ਹਿਰ ਵਿੱਚ ਹੈ ਅਤੇ ਕੁਡਲੇ ਬੀਚ ਪੱਛਮ ਵੱਲ ਹੈ। ਓਮ ਬੀਚ, ਹਾਫ ਮੂਨ ਬੀਚ, ਪੈਰਾਡਾਈਜ਼ ਬੀਚ (ਪੂਰੇ ਚੰਦਰਮਾ ਵਜੋਂ ਵੀ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ) ਅਤੇ ਬੇਲੇਕਨ ਬੀਚ ਦੱਖਣ ਵੱਲ ਹਨ।

ਗੋਕਰਨਾ ਬੀਚ ਕਸਬੇ ਦਾ ਤੱਟ ਬਣਾਉਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸਦੇ ਬਾਅਦ ਉੱਤਰੀ ਦਿਸ਼ਾ ਵਿੱਚ ਮੁੱਖ ਬੀਚ ਆਉਂਦਾ ਹੈ ਜਦੋਂ ਕਿ ਬਾਕੀ ਚਾਰ ਬੀਚ ਦੱਖਣ ਵੱਲ ਪੈਂਦੇ ਹਨ। ਗੋਕਰਨਾ ਮੇਨ ਬੀਚ ਮੁੱਖ ਤੌਰ 'ਤੇ ਭਾਰਤੀ ਸ਼ਰਧਾਲੂਆਂ ਦੁਆਰਾ ਵਰਤਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਮੇਨ ਬੀਚ ਇੱਕ ਲੰਬਾ ਖੁੱਲਾ ਬੀਚ ਹੈ, ਜੋ ਸਰਫਿੰਗ ਲਈ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਕੁਡਲੇ ਅਤੇ ਓਮ ਲਗਭਗ 6 ਸਾਲ ਦੇ ਹਨ ਗੋਕਰਨਾ ਸ਼ਹਿਰ ਤੋਂ ਇੱਕ ਚਿੱਕੜ ਵਾਲੀ ਪਹਾੜੀ ਦੇ ਨਾਲ ਕਿਲੋਮੀਟਰ; ਉਹ ਰਿਕਸ਼ਾ ਜਾਂ ਪੈਦਲ ਪਹੁੰਚਯੋਗ ਹਨ। ਅੱਧਾ ਚੰਦ ਅਤੇ ਪੈਰਾਡਾਈਜ਼ ਓਮ ਬੀਚ ਤੋਂ ਪਰੇ ਹਨ ਅਤੇ ਸਿਰਫ ਟ੍ਰੈਕਿੰਗ ਜਾਂ ਕਿਸ਼ਤੀ ਦੁਆਰਾ ਪਹੁੰਚਯੋਗ ਹਨ। ਓਮ ਬੀਚ ਦਾ ਨਾਂ ਇਸ ਲਈ ਰੱਖਿਆ ਗਿਆ ਹੈ ਕਿਉਂਕਿ ਇਹ ਸ਼ੁਭ ॐ ਓਮ ਪ੍ਰਤੀਕ ਵਰਗਾ ਹੈ। ਓਮ ਬੀਚ ਇੱਕ ਕੁਦਰਤੀ ਤੌਰ 'ਤੇ ਓਮ ਦੇ ਆਕਾਰ ਦਾ ਬੀਚ ਹੈ, ਇਹ ਵੀਕਐਂਡ 'ਤੇ ਸਥਾਨਕ ਸੈਲਾਨੀਆਂ ਨੂੰ ਆਕਰਸ਼ਿਤ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਵਿੱਚ ਕੁਝ ਝੁੱਗੀਆਂ ਅਤੇ ਖਾਣ-ਪੀਣ ਦੀਆਂ ਦੁਕਾਨਾਂ ਹਨ, ਅਤੇ ਹੋਰ ਬੀਚਾਂ ਲਈ ਕਿਸ਼ਤੀ ਸੇਵਾ ਵੀ ਹੈ।

 ਇਹ ਵੀ ਵੇਖੋ 

 ਭੂਕੈਲਾਸਾ (1940 ਫਿਲਮ)
 ਮੁਰੁਦੇਸ਼ਵਾਰਾ
 ਅਪਸਰਕੋਂਡਾ
 ਕਰਵਾਰ
 ਮੰਗਲੌਰ
 ਓਮ ਪਰਵਤ

 ਹਵਾਲੇ 

 ਸਰੋਤ: ਕਰਨਾਟਕ ਸਟੇਟ ਗਜ਼ਟੀਅਰ 1983

 ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ 

 ਗੋਕਰਨਾ ਗਣਿਤ
 ਗੋਕਰਨਾ  ਮੰਦਰ ਦੀ ਅਧਿਕਾਰਤ ਵੈੱਬਸਾਈਟ 
 ਟੂਰ ਗਾਈਡ ਗੋਕਰਨਾ ਮੰਦਿਰ 

ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਕਰਨਾਟਕ ਦੇ ਬੀਚ