ਮੁਈਨ ਨਿਜ਼ਾਮੀ

ਮੁਇਨ ਨਿਜ਼ਾਮੀ (ਉਰਦੂ: معین نظامی, ਜਨਮ 1 ਫਰਵਰੀ 1965 ਨੂੰ ਗੁਲਾਮ ਮੋਈਨ ਉਦ ਦੀਨ) ਇੱਕ ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਉਰਦੂ ਕਵੀ, ਸਾਹਿਤਕਾਰ ਅਤੇ ਧਾਰਮਿਕ ਵਿਦਵਾਨ ਹੈ ਜੋ ਫ਼ਾਰਸੀ ਭਾਸ਼ਾ ਅਤੇ ਤਸੱਵੁਫ਼ ਵਿੱਚ ਮਾਹਰ ਹੈ, ਅਤੇ  'ਮੋਈਨ' ਉਸਦਾ ਕਲਮੀ ਨਾਮ ਹੈ। ਉਹ ਫ਼ਾਰਸੀ ਭਾਸ਼ਾ ਅਤੇ ਸਾਹਿਤ ਦੇ ਪ੍ਰੋਫੈਸਰ, ਫ਼ਾਰਸੀ ਵਿਭਾਗ ਦੇ ਚੇਅਰਮੈਨ, ਮੁਖੀ ਹੁਜਵੇਰੀ ਤਸਾਵੁਫ਼ ਚੇਅਰ, ਪੰਜਾਬ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ, ਲਹੌਰ, ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦੇ ਮੁਖੀ ਹਨ। ਨਿਜ਼ਾਮੀ 50 ਤੋਂ ਵੱਧ ਫ਼ਾਰਸੀ ਅਤੇ ਉਰਦੂ (ਸਾਹਿਤਕ ਅਤੇ ਖੋਜ) ਕਿਤਾਬਾਂ ਅਤੇ ਸਥਾਨਕ ਅਤੇ ਵਿਦੇਸ਼ੀ ਰਸਾਲਿਆਂ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤ 60 ਤੋਂ ਵੱਧ ਪੇਪਰਾਂ ਦਾ ਲੇਖਕ ਹੈ। ਉਸਦੀਆਂ ਦੋ ਕਿਤਾਬਾਂ ਤਹਿਰਾਨ, ਈਰਾਨ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤ ਹੋਈਆਂ ਸਨ। ਉਸਨੇ 2006 ਅਤੇ 2007 ਵਿੱਚ ਈਰਾਨ ਦੇ ਸੱਭਿਆਚਾਰਕ ਅਤੇ ਇਸਲਾਮਿਕ ਮਾਰਗਦਰਸ਼ਨ ਮੰਤਰਾਲੇ ਦੁਆਰਾ ਸਰਵੋਤਮ ਹੱਥ-ਲਿਖਤ ਖੋਜ ਦੇ ਦੋ ਪੁਰਸਕਾਰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੇ। ਤਸਾਵੁਫ ਕਲਾਸੀਕਲ ਅਤੇ ਆਧੁਨਿਕ ਫਾਰਸੀ, ਉਰਦੂ ਅਤੇ ਪੰਜਾਬੀ ਸਾਹਿਤ, ਇਸਲਾਮੀ ਕਲਾ ਅਤੇ ਸਾਹਿਤਕ ਅਨੁਵਾਦ ਉਸ ਦੀ ਦਿਲਚਸਪੀ ਦੇ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਖੇਤਰ ਹਨ।

 ਅਰੰਭ ਦਾ ਜੀਵਨ 
ਨਿਜ਼ਾਮੀ ਦਾ ਜਨਮ ਸਰਗੋਧਾ, ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਵਿੱਚ ਚਿਸ਼ਤੀ ਕ੍ਰਮ ਦੇ ਇੱਕ ਸੂਫੀ ਪਰਿਵਾਰ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਉਸਨੇ ਆਪਣੇ ਦਾਦਾ ਗੁਲਾਮ ਸਦਾਦ ਉਦ ਦੀਨ ਤੋਂ ਮੁੱਢਲੀ ਅਰਬੀ ਅਤੇ ਫ਼ਾਰਸੀ ਭਾਸ਼ਾ ਸਿੱਖੀ। ਉਸਨੇ 1981 ਵਿੱਚ ਮੈਟ੍ਰਿਕ ਕੀਤਾ ਅਤੇ 1983 ਵਿੱਚ BISE ਸਰਗੋਧਾ ਤੋਂ ਫੈਕਲਟੀ ਆਫ਼ ਆਰਟਸ ਡਿਪਲੋਮਾ ਨਾਲ ਇੰਟਰਮੀਡੀਏਟ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤਾ। ਉਸੇ ਸਾਲ ਉਸਨੇ ਪੰਜਾਬ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਲਹੌਰ ਵਿੱਚ ਦਾਖਲਾ ਲਿਆ ਜਿੱਥੇ ਉਸਨੇ 1985 ਵਿੱਚ ਫ਼ਾਰਸੀ, ਇਸਲਾਮਿਕ ਸਟੱਡੀਜ਼ ਅਤੇ ਅਰਬੀ ਵਿੱਚ ਆਪਣੀ ਬੈਚਲਰ ਆਫ਼ ਆਰਟਸ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ। 1986-87 ਵਿੱਚ, ਉਸਨੇ ਉਸੇ ਸੰਸਥਾ ਤੋਂ ਆਪਣੀ ਮਾਸਟਰ ਆਫ਼ ਆਰਟਸ ਦੀ ਡਿਗਰੀ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਪੰਜਾਬ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ, ਲਹੌਰ ਵਿੱਚ ਪਹਿਲਾ ਸਥਾਨ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤਾ। ਆਪਣੇ ਅਧਿਐਨ ਦੌਰਾਨ, ਉਸਨੇ ਉਰਦੂ ਅਤੇ ਫ਼ਾਰਸੀ ਵਿੱਚ ਕਵਿਤਾ ਲਿਖਣੀ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤੀ।

 ਅਕਾਦਮਿਕ ਕਰੀਅਰ 
ਨਿਜ਼ਾਮੀ ਨੇ 1986-87 ਵਿੱਚ ਆਪਣੀ ਮਾਸਟਰ ਆਫ਼ ਆਰਟਸ ਦੀ ਡਿਗਰੀ ਪੂਰੀ ਕਰਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਕਲਚਰਲ ਕੌਂਸਿਲੀਏਟ, ਈਰਾਨ ਅੰਬੈਸੀ, ਇਸਲਾਮਾਬਾਦ ਵਿੱਚ ਫ਼ਾਰਸੀ ਅਤੇ ਉਰਦੂ ਦੇ ਪਾਠਕ ਵਜੋਂ ਆਪਣਾ ਕੈਰੀਅਰ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਥੋੜ੍ਹੀ ਦੇਰ ਬਾਅਦ ਪੰਜਾਬ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਵਿੱਚ ਫ਼ਾਰਸੀ ਭਾਸ਼ਾ ਅਤੇ ਸਾਹਿਤ ਦੇ ਲੈਕਚਰਾਰ ਵਜੋਂ ਚੁਣਿਆ ਗਿਆ। ਲਾਹੌਰ, ਜਿੱਥੇ ਉਹ ਪਿਛਲੇ ਸਮੇਂ ਵਿੱਚ ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਵੀ ਰਹੇ ਸਨ। ਉਸਨੇ ਫ਼ਾਰਸੀ ਅਤੇ ਉਰਦੂ ਦੇ ਪ੍ਰੋਫੈਸਰ ਵਜੋਂ ਅਤੇ ਲਹੌਰ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਆਫ਼ ਮੈਨੇਜਮੈਂਟ ਸਾਇੰਸਿਜ਼ ਵਿੱਚ ਭਾਸ਼ਾਵਾਂ ਅਤੇ ਸਾਹਿਤ ਲਈ ਗੁਰਮਨੀ ਸੈਂਟਰ ਦੇ ਡਾਇਰੈਕਟਰ ਵਜੋਂ ਕੰਮ ਕਰਨਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤਾ।

 ਚੁਣੇ ਗਏ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਨ 
ਉਸਨੇ ਸਾਹਿਤ ਅਤੇ ਸ਼ਾਇਰੀ (ਗ਼ਜ਼ਲ, ਨਜ਼ਮ) 'ਤੇ ਆਧਾਰਿਤ 50 ਤੋਂ ਵੱਧ ਕਿਤਾਬਾਂ ਲਿਖੀਆਂ ਹਨ। ਉਸ ਦੀਆਂ ਕਾਵਿ ਪੁਸਤਕਾਂ ਵਿੱਚ ਨੀਂਦ ਸੇ ਬੋਝਲ ਅੱਖੀਂ, ਇਸਤੇਖਾਰਾ, ਤਲੀਸਮਤ, ਤਾਜਸੀਮ ਆਦਿ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ। ਉਸ ਦੁਆਰਾ ਲਿਖੀ ਗਈ ਇੱਕ ਕਿਤਾਬ ਜਿਸਦਾ ਨਾਮ ਮੋਇਨ ਫਾਰਸੀ ਹੈ, ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਵਿੱਚ ਬੈਚਲਰ ਪੱਧਰ 'ਤੇ ਇੱਕ ਸਹਿਯੋਗੀ ਵਿਸ਼ੇ ਵਜੋਂ ਪੜ੍ਹਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।Poetry Books ListMoeen Nizami PoetryHamariweb.com

ਉਰਦੂ ਅਤੇ ਫ਼ਾਰਸੀ ਵਿੱਚ ਕਵਿਤਾ ਦੀਆਂ ਕਿਤਾਬਾਂ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ:

 ਇਸਤੇਖਾਰਾ
 ਤਾਲਿਸਮਾਤ
 ਇਕਬਾਲ ਸ਼ਨਾਸੀ ਭਾਗ. 1,2,3
 ਮੋਇਨ ਅਲ ਤਾਰੀਕਤ
 ਤਾਜਸੀਮ
 ਨੀਂਦ ਸੇ ਬੋਝਲ ਆਂਖੇਂ
 ਝਲਕ
 ਦੀਵਾਨ-ਏ-ਸਈਦ ਖ਼ਾਨ ਮੁਲਤਾਨੀ ਕਾਸਿਦ, ਗ਼ਜ਼ਲੀਅਤ-ਓ-ਮਕ਼ਤ"Book of Persian prose, poetry launched". www.thenews.com. Retrieved September 29, 2017.
 ਸਰਾਏ ਮੌਲਾ, ਸ਼ੇਖ ਅਬੂ ਅਲ ਹਸਨ ਖਰਕਾਨੀ ਦੀਆਂ ਗੱਲਾਂ ਦਾ ਅਨੁਵਾਦ</ www.dervishonline.com. Retrieved March 28, 2021.

 ਹਵਾਲੇ 

ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1965
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਲੇਖਕ