ਕਪਿਲਾ ਵਾਤਸਯਾਨ

ਕਪਿਲਾ ਵਾਤਸਯਾਨ (25 ਦਸੰਬਰ 1928 – 16 ਸਤੰਬਰ 2020) ਭਾਰਤੀ ਕਲਾਸੀਕਲ ਨਾਚ, ਕਲਾ, ਆਰਕੀਟੈਕਚਰ, ਅਤੇ ਕਲਾ ਇਤਿਹਾਸ ਦੀ ਇੱਕ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਵਿਦਵਾਨ ਸੀ। ਉਸਨੇ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਸੰਸਦ ਅਤੇ ਨੌਕਰਸ਼ਾਹ ਦੇ ਮੈਂਬਰ ਵਜੋਂ ਸੇਵਾ ਕੀਤੀ, ਅਤੇ ਇੰਦਰਾ ਗਾਂਧੀ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਕਲਾ ਕੇਂਦਰ ਦੇ ਸੰਸਥਾਪਕ ਨਿਰਦੇਸ਼ਕ ਵਜੋਂ ਵੀ ਕੰਮ ਕੀਤਾ।

1970 ਵਿੱਚ, ਵਾਤਸਯਾਨ ਨੇ ਸੰਗੀਤ ਨਾਟਕ ਅਕਾਦਮੀ ਫੈਲੋਸ਼ਿਪ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ, ਜੋ ਕਿ ਸੰਗੀਤ, ਨ੍ਰਿਤ ਅਤੇ ਨਾਟਕ ਲਈ ਭਾਰਤ ਦੀ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਅਕਾਦਮੀ, ਸੰਗੀਤ ਨਾਟਕ ਅਕਾਦਮੀ ਦੁਆਰਾ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਸਨਮਾਨ ਹੈ; ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਲਲਿਤ ਕਲਾ ਅਕਾਦਮੀ ਫੈਲੋਸ਼ਿਪ, 1995 ਵਿੱਚ ਲਲਿਤ ਕਲਾ ਅਕਾਦਮੀ, ਲਲਿਤ ਕਲਾ ਅਕਾਦਮੀ, ਭਾਰਤ ਦੀ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਅਕਾਦਮੀ ਦੁਆਰਾ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕੀਤੀ ਗਈ ਲਲਿਤ ਕਲਾ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਚੀ ਸਨਮਾਨ ਹੈ। 2011 ਵਿੱਚ, ਭਾਰਤ ਸਰਕਾਰ ਨੇ ਉਸਨੂੰ ਪਦਮ ਵਿਭੂਸ਼ਣ, ਭਾਰਤ ਦਾ ਦੂਜਾ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਨਾਗਰਿਕ ਸਨਮਾਨ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕੀਤਾ।

 ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਜੀਵਨ ਅਤੇ ਪਿਛੋਕੜ 
ਉਸਦਾ ਜਨਮ ਦਿੱਲੀ ਵਿੱਚ ਰਾਮ ਲਾਲ ਅਤੇ ਸਤਿਆਵਤੀ ਮਲਿਕ ਦੇ ਘਰ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਉਸਨੇ ਦਿੱਲੀ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਤੋਂ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਸਾਹਿਤ ਵਿੱਚ ਐਮ.ਏ. ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਉਸਨੇ ਮਿਸ਼ੀਗਨ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ, ਐਨ ਆਰਬਰ ਵਿੱਚ ਸਿੱਖਿਆ ਵਿੱਚ ਦੂਸਰੀ ਐਮਏ ਅਤੇ ਬਨਾਰਸ ਹਿੰਦੂ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਵਿੱਚ ਪੀਐਚਡੀ ਪੂਰੀ ਕੀਤੀ।

ਕਵੀ ਅਤੇ ਕਲਾ ਆਲੋਚਕ ਕੇਸ਼ਵ ਮਲਿਕ ਉਸਦਾ ਵੱਡਾ ਭਰਾ ਸੀ, ਅਤੇ ਉਸਦਾ ਵਿਆਹ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਹਿੰਦੀ ਲੇਖਕ ਐਸ ਐਚ ਵਾਤਸਾਯਾਨ 'ਅਜਨਿਆ' (1911-1987) ਨਾਲ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ 1956 ਵਿੱਚ ਵਿਆਹ ਕੀਤਾ ਅਤੇ 1969 ਵਿੱਚ ਵੱਖ ਹੋ ਗਏ।

 ਮੌਤ 
ਕਪਿਲਾ ਵਾਤਸਯਾਨ ਦੀ ਮੌਤ 16 ਸਤੰਬਰ 2020 ਨੂੰ, 92 ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ, ਨਵੀਂ ਦਿੱਲੀ ਵਿੱਚ ਉਸਦੇ ਘਰ ਵਿੱਚ ਹੋਈ।

 ਹਵਾਲੇ 

ਸ਼੍ਰੇਣੀ:20ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੀਆਂ ਭਾਰਤੀ ਲੇਖਿਕਾਵਾਂ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਇਤਿਹਾਸਕਾਰ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਕਲਾ ਇਤਿਹਾਸਕਾਰ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮੌਤ 2020
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1928