ਬ੍ਰਿਟਿਸ਼ ਭਾਰਤੀ ਫੌਜ

ਬ੍ਰਿਟਿਸ਼ ਭਾਰਤੀ ਫੌਜ ਜਾਂ ਬ੍ਰਿਟਿਸ਼ ਇੰਡੀਅਨ ਆਰਮੀ, ਜਿਸਨੂੰ ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ ਭਾਰਤੀ ਫੌਜ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, 1947 ਵਿੱਚ ਇਸ ਦੇ ਭੰਗ ਹੋਣ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਬ੍ਰਿਟਿਸ਼ ਰਾਜ ਦੀ ਮੁੱਖ ਫੌਜ ਸੀ। ਇਹ ਬ੍ਰਿਟਿਸ਼ ਭਾਰਤੀ ਸਾਮਰਾਜ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਲਈ ਜ਼ਿੰਮੇਵਾਰ ਸੀ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਰਿਆਸਤਾਂ ਵੀ ਸ਼ਾਮਲ ਸਨ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦੀਆਂ ਆਪਣੀਆਂ ਫੌਜਾਂ ਵੀ ਹੋ ਸਕਦੀਆਂ ਸਨ। ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਇੰਪੀਰੀਅਲ ਗਜ਼ਟੀਅਰ ਆਫ਼ ਇੰਡੀਆ ਵਿੱਚ ਹਵਾਲਾ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਹੈ, "ਬ੍ਰਿਟਿਸ਼ ਸਰਕਾਰ ਨੇ ਮੂਲ ਰਾਜਕੁਮਾਰਾਂ ਦੇ ਰਾਜ ਨੂੰ ਹਮਲੇ ਤੋਂ ਅਤੇ ਇੱਥੋਂ ਤੱਕ ਕਿ ਅੰਦਰੋਂ ਬਗਾਵਤ ਤੋਂ ਬਚਾਉਣ ਦਾ ਬੀੜਾ ਚੁੱਕਿਆ ਹੈ: ਇਸਦੀ ਫੌਜ ਨਾ ਸਿਰਫ਼ ਬ੍ਰਿਟਿਸ਼ ਭਾਰਤ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਲਈ ਸੰਗਠਿਤ ਹੈ, ਪਰ ਉਸ ਦੇ ਅਧੀਨ ਸਾਰੀਆਂ ਜਾਇਦਾਦਾਂ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਲਈ ਸੰਗਠਿਤ ਹੈ। ਰਾਜੇ-ਬਾਦਸ਼ਾਹ ਦੀ ਸਰਦਾਰੀ।" ਭਾਰਤੀ ਫੌਜ ਬ੍ਰਿਟਿਸ਼ ਸਾਮਰਾਜ ਦੀਆਂ ਫੌਜਾਂ ਦਾ ਇੱਕ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਹਿੱਸਾ ਸੀ, ਭਾਰਤ ਅਤੇ ਵਿਦੇਸ਼ਾਂ ਵਿੱਚ, ਖਾਸ ਤੌਰ 'ਤੇ ਪਹਿਲੇ ਵਿਸ਼ਵ ਯੁੱਧ ਅਤੇ ਦੂਜੇ ਵਿਸ਼ਵ ਯੁੱਧ ਦੌਰਾਨ।

ਇੰਡੀਅਨ ਆਰਮੀ ਸ਼ਬਦ ਪਹਿਲੀ ਵਾਰ ਗੈਰ ਰਸਮੀ ਤੌਰ 'ਤੇ ਪ੍ਰੈਜ਼ੀਡੈਂਸੀ ਦੀਆਂ ਫ਼ੌਜਾਂ ਦੇ ਇੱਕ ਸਮੂਹਿਕ ਵਰਣਨ ਵਜੋਂ ਵਰਤਿਆ ਗਿਆ ਜਾਪਦਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਸਮੂਹਿਕ ਤੌਰ 'ਤੇ ਬ੍ਰਿਟਿਸ਼ ਭਾਰਤ ਦੀ ਪ੍ਰੈਜ਼ੀਡੈਂਸੀ ਦੀ ਬੰਗਾਲ ਆਰਮੀ, ਮਦਰਾਸ ਆਰਮੀ ਅਤੇ ਬੰਬਈ ਆਰਮੀ ਸ਼ਾਮਲ ਸਨ, ਖਾਸ ਤੌਰ 'ਤੇ ਭਾਰਤੀ ਵਿਦਰੋਹ ਤੋਂ ਬਾਅਦ। ਪਹਿਲੀ ਫੌਜ ਨੂੰ ਅਧਿਕਾਰਤ ਤੌਰ 'ਤੇ ਭਾਰਤੀ ਫੌਜ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਨੂੰ ਭਾਰਤ ਸਰਕਾਰ ਦੁਆਰਾ 1895 ਵਿੱਚ ਖੜ੍ਹਾ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ, ਜੋ ਤਿੰਨ ਲੰਬੇ ਸਮੇਂ ਤੋਂ ਸਥਾਪਿਤ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਫੌਜਾਂ ਦੇ ਨਾਲ ਮੌਜੂਦ ਸੀ। ਹਾਲਾਂਕਿ, 1903 ਵਿੱਚ ਭਾਰਤੀ ਫੌਜ ਨੇ ਇਹਨਾਂ ਤਿੰਨਾਂ ਫੌਜਾਂ ਨੂੰ ਜਜ਼ਬ ਕਰ ਲਿਆ। ਭਾਰਤੀ ਫੌਜ ਨੂੰ ਭਾਰਤ ਦੀ ਫੌਜ (1903-1947) ਨਾਲ ਉਲਝਣਾ ਨਹੀਂ ਚਾਹੀਦਾ ਜੋ ਕਿ ਖੁਦ ਭਾਰਤੀ ਫੌਜ ਸੀ ਅਤੇ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਬ੍ਰਿਟਿਸ਼ ਫੌਜ (ਭਾਰਤ ਨੂੰ ਭੇਜੀਆਂ ਗਈਆਂ ਬ੍ਰਿਟਿਸ਼ ਇਕਾਈਆਂ), ਜੋ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਭਾਰਤੀ ਫੌਜ ਅਤੇ ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਫੌਜ ਵਿੱਚ ਵੰਡੀਆਂ ਗਈਆਂ ਸਨ।

ਹਵਾਲੇ

 ਬਿਬਲੀਓਗ੍ਰਾਫੀ 





















ਹੋਰ ਪੜ੍ਹੋ













 Roy, Pinaki. “Black Peepers who charged: Remembering the British-Indian Military Personnel of the Two World Wars”. Modernity of India: Ambiguities and Deformities. Eds. Sarkar, A.K., K. Chakraborty, and M. Dutta. Kolkata: Setu Prakashani, 2014 (). pp. 181–96.

ਪ੍ਰਾਇਮਰੀ ਸਰੋਤ
  Cross, J. P., and Buddhiman Gurung, eds. Gurkhas at War in Their Own Words: The Gurkha Experience 1939 to the Present (London: Greenhill, 2002),
 Masters, John (1956). Bugles and a Tiger: Viking. (autobiographical account of his service as a junior British officer in a Gurkha regiment in the years leading up to World War II)
 Omissi, David E. ed. Indian Voices of the Great War: Soldiers' Letters, 1914–18 (1999)
 Francis J Short. Stories from the British Indian Army (2015)

ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ

 British Military History - Including British Indian Army during WW2
 The Indian Army 1900–1939 
The Indian Army  talk by Rob Lyman on WWII Indian Army at We Have Ways Festival

Category:ਭਾਰਤੀ ਫੌਜ ਦਾ ਇਤਿਹਾਸ