ਤਾਲਿਬ ਚਕਵਾਲੀ

Category:Articles with hCards

ਤਾਲਿਬ ਚਕਾਲੀ (1900-1988), ਇੱਕ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਉਰਦੂ ਗ਼ਜ਼ਲ ਕਵੀ ਅਤੇ ਖਾਸ ਕਰਕੇ ਚਕਵਾਲ, ਭਾਰਤ ਤੋਂ ਨਜ਼ਮ ਲੇਖਕ ਸੀ। ਉਸ ਦਾ ਅਸਲੀ ਨਾਮ ਮਨੋਹਰ ਲਾਲ ਕਪੂਰ ਸੀ ਪਰ ਉਸਨੇ ਤਾਲਿਬ ਚਕਵਾਲੀ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਤਖਾਲਸ (ਕਲਮ ਨਾਮ) ਵਜੋਂ ਵਰਤਣ ਦਾ ਫੈਸਲਾ ਕੀਤਾ।

 ਜੀਵਨ 
ਚਕਵਾਲੀ ਮਨੋਹਰ ਲਾਲ ਕਪੂਰ ਦਾ ਤਖੱਲਸ ਹੈ, ਜਿਸਦਾ ਜਨਮ 13 ਮਈ 1900 ਨੂੰ ਚਕਵਾਲ, ਪੰਜਾਬ, ਬ੍ਰਿਟਿਸ਼ ਭਾਰਤ (ਹੁਣ ਪਾਕਿਸਤਾਨ) ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਉਹ ਬਾਲ ਮੁਕੰਦ ਕਪੂਰ ਦਾ ਇਕਲੌਤਾ ਪੁੱਤਰ ਸੀ, ਜੋ ਜਨਮ ਤੋਂ ਤੁਰੰਤ ਬਾਅਦ ਅਨਾਥ ਹੋ ਗਿਆ ਸੀ ਅਤੇ ਉਸ ਦੇ ਦਾਦਾ, ਈਸ਼ਵਰ ਦਾਸ, ਇੱਕ ਅਮੀਰ ਜ਼ਿਮੀਂਦਾਰ ਦੁਆਰਾ ਪਾਲਿਆ ਗਿਆ ਸੀ। ਉਸ ਦਾ ਪਰਿਵਾਰ ਮੂਲ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਅਫਗਾਨਿਸਤਾਨ ਦੇ ਪ੍ਰਾਚੀਨ ਸ਼ਹਿਰ ਬਲਖ ਦਾ ਰਹਿਣ ਵਾਲਾ ਸੀ, ਅਤੇ ਚੱਕਵਾਲ ਜਾਣ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਉਹ ਪਹਿਲਾਂ ਪਿਸ਼ਾਵਰ ਚਲਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਚਕਵਾਲ ਹਾਈ ਸਕੂਲ ਵਿੱਚ ਆਪਣਾ ਸਕੂਲ ਪੂਰਾ ਕਰਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਉਸਨੇ 1921 ਵਿੱਚ ਸਰਕਾਰੀ ਕਾਲਜ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ, ਲਾਹੌਰ ਤੋਂ ਬੀਏ (ਆਨਰਜ਼) ਦੀ ਡਿਗਰੀ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ, ਅਤੇ 1923 ਵਿੱਚ ਪੰਜਾਬ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਲਾਅ ਕਾਲਜ ਤੋਂ ਐਲਐਲਬੀ ਦੀ ਡਿਗਰੀ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ। ਉਸ ਨੇ 1923 ਤੋਂ 1936 ਤੱਕ ਚਕਵਾਲ ਵਿੱਚ ਕਾਨੂੰਨ ਦੀ ਪ੍ਰੈਕਟਿਸ ਕੀਤੀ, ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਰਾਵਲਪਿੰਡੀ ਚਲੇ ਗਏ ਜਿੱਥੇ ਉਸਨੇ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਇਮਾਰਤੀ ਸਮੱਗਰੀ ਦੇ ਥੋਕ ਸਪਲਾਇਰ ਵਜੋਂ ਸਥਾਪਿਤ ਕੀਤਾ; ੧੯੪੭ ਵਿੱਚ ਬ੍ਰਿਟਿਸ਼ ਭਾਰਤ ਦੀ ਵੰਡ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਉਹ ਦਿੱਲੀ ਚਲਾ ਗਿਆ ਜਿੱਥੇ ੧੯੮੮ ਵਿੱਚ ਉਸਦੀ ਮੌਤ ਹੋ ਗਈ।

ਜਦੋਂ ਉਹ ਲਾਹੌਰ ਵਿੱਚ ਪੜ੍ਹਦਾ ਸੀ ਤਾਂ ਚਕਵਾਲੀ ਨੇ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਅਤੇ ਪੰਜਾਬੀ ਵਿੱਚ ਕਵਿਤਾਵਾਂ ਲਿਖਣੀਆਂ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤੀਆਂ ਪਰ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਉਰਦੂ ਵਿੱਚ ਤਬਦੀਲ ਹੋ ਗਿਆ। 1932 ਵਿੱਚ, ਉਸਨੇ ਬਜ਼ਮ ਏ ਅਦਬ ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ ਕੀਤੀ। ਉਸ ਦੀ ਕਵਿਤਾ ਵਰਡਜ਼ਵਰਥ, ਸ਼ੈਲੀ, ਜ਼ੌਕ, ਗਾਲਿਬ ਅਤੇ ਇਕਬਾਲ ਦੇ ਪ੍ਰਭਾਵ ਨੂੰ ਪ੍ਰਗਟ ਕਰਦੀ ਹੈ। ਉਸ ਦਾ ਪਹਿਲਾ ਕਾਵਿ ਸੰਗ੍ਰਹਿ ਅਨਵਰ ਏ ਹਕੀਕਤ ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿਚ ਚੌਧਰੀ ਜ਼ਕੱਲਾਹ ਦੀ ਜਾਣ-ਪਛਾਣ ਹੈ, 1929 ਵਿਚ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤ ਹੋਇਆ ਸੀ।Khumkhana e Javed Vol 5 of Lala Sri Ram

 ਹਵਾਲੇ 

ਸ਼੍ਰੇਣੀ:20ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੇ ਭਾਰਤੀ ਕਵੀ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮੌਤ 1988
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1900
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤ ਦੇ ਉਰਦੂ-ਭਾਸ਼ਾ ਕਵੀ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬੀ-ਭਾਸ਼ਾ ਕਵੀ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਵਿਕੀ ਲਵਸ ਲਿਟਰੇਚਰ 2022
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਕਵੀ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਕਵੀ