ਖ਼ਵਾਜਾ ਯੂਸਫ਼ ਜਾਨ

ਖ਼ਵਾਜਾ ਯੂਸਫ਼ ਜਾਨ ਕਸ਼ਮੀਰੀ-ਬੰਗਾਲੀ ਰਾਜਨੇਤਾ ਅਤੇ ਢਾਕਾ ਨਵਾਬ ਪਰਿਵਾਰ ਦਾ ਮੈਂਬਰ ਸੀ। 

 ਮੁੱਢਲਾ ਜੀਵਨ 
ਜਾਨ ਦਾ ਜਨਮ ਇਕ ਕਸ਼ਮੀਰੀ ਮੁਸਲਮਾਨ ਪਰਿਵਾਰ ਦੇ ਘਰ 21 ਜਨਵਰੀ 1850 ਨੂੰ ਢਾਕਾ, ਬੰਗਾਲ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ, ਬਰਤਾਨਵੀ ਭਾਰਤ ਵਿਚ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਉਸਨੇ ਘਰੇਲੂ ਟਿਊਟਰਾਂ ਤੋਂ ਅਰਬੀ, ਉਰਦੂ, ਫ਼ਾਰਸੀ ਅਤੇ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਦੀ ਪੜ੍ਹਾਈ ਕੀਤੀ। ਉਸਨੇ 1883 ਵਿਚ ਮੁਹੰਮਦ ਐਸੋਸੀਏਸ਼ਨ  ਦਾ ਆਯੋਜਨ ਕੀਤਾ।

 ਕਰੀਅਰ 
1884 ਤੋਂ 1923 ਜਨਵਰੀ ਤੱਕ ਢਾਕਾ ਮਿਊਂਸਪੈਲਿਟੀ ਦੇ ਮੈਂਬਰ ਵਜੋਂ ਸੇਵਾ ਨਿਭਾਈ।  1897 ਤੋਂ 1901 ਤੱਕ ਉਹ ਢਾਕਾ ਨਗਰ ਪਾਲਿਕਾ ਦਾ ਚੇਅਰਮੈਨ ਰਿਹਾ। ਉਸਨੇ 1897 ਤੋਂ 1905 ਤੱਕ ਢਾਕਾ ਜ਼ਿਲ੍ਹਾ ਬੋਰਡ ਦੇ ਉਪ-ਚੇਅਰਮੈਨ ਵਜੋਂ ਸੇਵਾ ਨਿਭਾਈ।  1903 ਵਿਚ ਉਸਨੂੰ ਖਾਨ ਬਹਾਦੁਰ ਅਤੇ 1910 ਵਿਚ ਬ੍ਰਿਟਿਸ਼ ਸਰਕਾਰ ਨੇ ਨਵਾਬ ਨੂੰ ਸਰਟੀਫਿਕੇਟ ਆਫ਼ ਆਨਰ ਨਾਲ ਸਨਮਾਨਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ।  1905 ਵਿਚ ਉਸਨੇ ਢਾਕਾ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਵਿਚ ਨਵਾਬ ਸਲੀਮੁੱਲਾ ਦੀ ਅਗਵਾਈ ਵਿਚ ਨਾਰਥਬਰੂਕ ਹਾਲ ਵਿਚ ਇਕ ਮੀਟਿੰਗ ਵਿਚ ਸ਼ਿਰਕਤ ਕੀਤੀ, ਜਿੱਥੇ ਮੁਹੰਮਦਨ ਐਸੋਸੀਏਸ਼ਨ ਨੂੰ ਮੁਹੰਮਦ ਪ੍ਰਾਂਤ ਸੰਘ  ਵਿਚ ਬਦਲ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।

ਜਾਨ ਨੂੰ ਯੂਨੀਅਨ ਦਾ ਸਕੱਤਰ ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ। 1901 ਤੋਂ 1905 ਤੱਕ ਉਹ ਢਾਕਾ ਮਿਊਂਸਪੈਲਿਟੀ ਦਾ ਵਾਈਸ ਚੇਅਰਮੈਨ ਰਿਹਾ ਅਤੇ 1905 ਤੋਂ 1916 ਤੱਕ ਉਹ ਢਾਕਾ ਮਿਊਂਸਪੈਲਿਟੀ ਦੇ ਚੇਅਰਮੈਨ ਰਹੇ।  16 ਅਕਤੂਬਰ 1910 ਨੂੰ, ਉਸਨੇ ਬੰਗਾਲ ਵਿਚ ਮੁਸਲਿਮ ਲੀਗ ਦੀ ਬੈਠਕ ਦੀ ਪ੍ਰਧਾਨਗੀ ਕੀਤੀ। ਉਸਨੇ ਬੰਗਾਲ ਦੀ ਵੰਡ ਦਾ ਸਮਰਥਨ ਕੀਤਾ। 1913 ਵਿਚ ਨਯਾ ਬਜ਼ਾਰ ਵਿਚ ਇਕ ਮਾਰਕੀਟ ਦਾ ਨਾਮ ਉਸ ਦੇ ਨਾਮ 'ਤੇ ਰੱਖਿਆ। ਉਹ 1921 ਤੋਂ 1923 ਤੱਕ ਜ਼ਿਲ੍ਹਾ ਬੋਰਡ ਦੇ ਚੇਅਰਮੈਨ ਰਹੇ। ਉਸਨੇ 1907 ਤੋਂ ਪੂਰਬੀ ਬੰਗਾਲ ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਵਿੱਚ ਸੇਵਾ ਨਿਭਾਈ। ਉਸਨੇ 28 ਸਾਲ ਢਾਕਾ ਦੇ ਆਨਰੇਰੀ ਮੈਜਿਸਟਰੇਟ ਵਜੋਂ ਸੇਵਾ ਨਿਭਾਈ। ਉਹ ਲੇਡੀ ਡਫਰਿਨ ਹਸਪਤਾਲ, ਢਾਕਾ ਦਾ ਸਕੱਤਰ ਵੀ ਸੀ।  

 ਮੌਤ 
ਜਾਨ ਦੀ 8 ਨਵੰਬਰ 1923 ਨੂੰ ਢਾਕਾ, ਪੂਰਬੀ ਬੰਗਾਲ, ਬ੍ਰਿਟਿਸ਼ ਰਾਜ ਵਿੱਚ ਮੌਤ ਹੋ ਗਈ। 

 ਹਵਾਲੇ 

ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮੌਤ 1923
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1850