ਸਈਅਦ ਆਬਿਦ ਅਲੀ

ਸਈਅਦ ਆਬਿਦ ਅਲੀ  (ਜਨਮ 9 ਸਤੰਬਰ 1941) ਇੱਕ ਸਾਬਕਾ ਹਰਫਨਮੌਲਾ ਭਾਰਤੀ ਕ੍ਰਿਕਟਰ ਹੈ। ਉਹ ਹੇਠਲੇ ਕ੍ਰਮ ਦਾ ਬੱਲੇਬਾਜ਼ ਅਤੇ ਮੱਧਮ ਤੇਜ਼ ਗੇਂਦਬਾਜ਼ ਸੀ।

 ਮੁੱਢਲਾ ਜੀਵਨ 
ਆਬਿਦ ਅਲੀ ਨੇ ਹੈਦਰਾਬਾਦ ਦੇ ਸੇਂਟ ਜਾਰਜ ਗ੍ਰਾਮਰ ਸਕੂਲ ਅਤੇ ਆਲ ਸੇਂਟਸ ਹਾਈ ਸਕੂਲ ਵਿੱਚ ਪੜ੍ਹਾਈ ਕੀਤੀ। 1956 ਵਿੱਚ, ਉਸ ਨੂੰ ਚੋਣਕਾਰਾਂ ਦੁਆਰਾ ਹੈਦਰਾਬਾਦ ਸਕੂਲਜ਼ ਲਈ ਖੇਡਣ ਲਈ ਚੁਣਿਆ ਗਿਆ, ਜੋ ਉਸਦੀ ਫੀਲਡਿੰਗ ਤੋਂ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਹੋਏ ਸਨ। ਉਸ ਨੇ ਕੇਰਲ ਵਿਰੁੱਧ 82 ਦੌੜਾਂ ਬਣਾਈਆਂ ਅਤੇ ਸਰਵੋਤਮ ਫੀਲਡਰ ਦਾ ਇਨਾਮ ਜਿੱਤਿਆ। ਕੁਝ ਸਾਲਾਂ ਬਾਅਦ ਜਦੋਂ ਸਟੇਟ ਬੈਂਕ ਆਫ ਹੈਦਰਾਬਾਦ ਨੇ ਕ੍ਰਿਕਟ ਟੀਮ ਬਣਾਈ ਤਾਂ ਉਸ ਨੂੰ ਉੱਥੇ ਨੌਕਰੀ ਦਿੱਤੀ ਗਈ। ਉਸ ਨੇ ਗੇਂਦਬਾਜ਼ ਬਣਨ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਵਿਕਟਕੀਪਰ ਵਜੋਂ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕੀਤੀ।

 ਖੇਡ ਕਰੀਅਰ 
ਆਬਿਦ ਨੇ 1958-59 ਵਿੱਚ ਹੈਦਰਾਬਾਦ ਜੂਨੀਅਰ ਟੀਮ ਅਤੇ ਅਗਲੇ ਸਾਲ ਰਾਜ ਰਣਜੀ ਟਰਾਫੀ ਟੀਮ ਵਿੱਚ ਜਗ੍ਹਾ ਬਣਾਈ। ਉਸਨੇ ਪਹਿਲੇ ਕੁਝ ਸਾਲਾਂ ਵਿੱਚ ਮੁਸ਼ਕਿਲ ਨਾਲ ਗੇਂਦਬਾਜ਼ੀ ਕੀਤੀ ਅਤੇ 1967 ਤੱਕ ਆਪਣਾ ਪਹਿਲਾ ਰਣਜੀ ਸੈਂਕੜਾ ਨਹੀਂ ਬਣਾਇਆ। ਉਸ ਨੂੰ ਉਸ ਸਾਲ ਆਸਟ੍ਰੇਲੀਆ ਅਤੇ ਨਿਊਜ਼ੀਲੈਂਡ ਦੇ ਦੌਰੇ ਲਈ ਟੀਮ ਲਈ ਅਚਾਨਕ ਚੁਣਿਆ ਗਿਆ ਸੀ।

ਉਸ ਨੇ ਸ਼ਾਇਦ ਕਪਤਾਨ ਐਮ.ਏ.ਕੇ. ਪਟੌਦੀ ਦੀ ਜਗ੍ਹਾ ਆਸਟਰੇਲੀਆ ਦੇ ਖਿਲਾਫ ਪਹਿਲੇ ਟੈਸਟ ਲਈ ਟੀਮ ਵਿੱਚ ਜਗ੍ਹਾ ਬਣਾਈ ਜੋ ਜ਼ਖਮੀ ਹੋ ਕੇ ਬਾਹਰ ਹੋ ਗਿਆ ਸੀ। ਆਬਿਦ ਨੇ ਦੋਵੇਂ ਪਾਰੀਆਂ ਵਿੱਚ 33 ਦੌੜਾਂ ਬਣਾਈਆਂ ਅਤੇ 55 ਦੌੜਾਂ ਦੇ ਕੇ 6 ਵਿਕਟਾਂ ਲਈਆਂ, ਇਸ ਮੌਕੇ 'ਤੇ ਡੈਬਿਊ 'ਤੇ ਭਾਰਤੀ ਦੁਆਰਾ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ। ਤੀਜੇ ਟੈਸਟ ਵਿੱਚ ਓਪਨਿੰਗ ਕਰਨ ਲਈ ਭੇਜਿਆ, ਉਸਨੇ 47 ਦੌੜਾਂ ਬਣਾਈਆਂ। ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਆਖਰੀ ਟੈਸਟ 'ਚ 81 ਅਤੇ 78 ਦੌੜਾਂ ਦੀ ਪਾਰੀ ਖੇਡੀ।

ਆਬਿਦ ਨਾਨ-ਸਟ੍ਰਾਈਕਰ ਸੀ ਜਦੋਂ ਸੁਨੀਲ ਗਾਵਸਕਰ ਨੇ 1971 ਦੇ ਪੋਰਟ ਆਫ਼ ਸਪੇਨ ਟੈਸਟ ਵਿੱਚ ਵੈਸਟਇੰਡੀਜ਼ ਵਿਰੁੱਧ ਜੇਤੂ ਦੌੜਾਂ ਬਣਾਈਆਂ ਸਨ। ਜਦੋਂ ਵੈਸਟਇੰਡੀਜ਼ ਨੇ ਸੀਰੀਜ਼ ਦੇ ਆਖ਼ਰੀ ਟੈਸਟ ਵਿੱਚ ਮੁਸ਼ਕਲ ਟੀਚੇ ਦਾ ਪਿੱਛਾ ਕਰਨ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕੀਤੀ ਤਾਂ ਆਬਿਦ ਨੇ ਰੋਹਨ ਕਨਹਾਈ ਅਤੇ ਗੈਰੀ ਸੋਬਰਸ ਨੂੰ ਲਗਾਤਾਰ ਗੇਂਦਾਂ ਵਿੱਚ ਬੋਲਡ ਕਰ ਦਿੱਤਾ। ਕੁਝ ਮਹੀਨਿਆਂ ਬਾਅਦ, ਉਸਨੇ ਜੇਤੂ ਚੌਕਾ ਮਾਰਿਆ ਜਦੋਂ ਭਾਰਤ ਨੇ ਓਵਲ ਵਿੱਚ ਇੰਗਲੈਂਡ ਨੂੰ ਚਾਰ ਵਿਕਟਾਂ ਨਾਲ ਹਰਾਇਆ।V. V. Subrahmanyam, Abid needs help, Sportstar, 4 March 2006 

ਇਸੇ ਲੜੀ ਦੇ ਮਾਨਚੈਸਟਰ ਟੈਸਟ ਵਿੱਚ ਉਸ ਨੇ ਪਹਿਲੇ ਦਿਨ ਲੰਚ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ 19 ਦੌੜਾਂ ਦੇ ਕੇ ਪਹਿਲੀਆਂ ਚਾਰ ਵਿਕਟਾਂ ਲੈ ਕੇ ਇੰਗਲੈਂਡ ਨੂੰ 41 ਦੌੜਾਂ ’ਤੇ 4 ਵਿਕਟਾਂ ’ਤੇ ਢਾਹ ਦਿੱਤਾ।

ਉਸਨੇ ਨੌਂ ਹੋਰ ਟੈਸਟ ਮੈਚ ਖੇਡੇ, ਅਤੇ 1975 ਵਿਸ਼ਵ ਕੱਪ ਵਿੱਚ ਨਿਊਜ਼ੀਲੈਂਡ ਵਿਰੁੱਧ 70 ਦੌੜਾਂ ਬਣਾਈਆਂ। ਉਹ ਚਾਰ ਹੋਰ ਸਾਲਾਂ ਤੱਕ ਪਹਿਲੀ ਸ਼੍ਰੇਣੀ ਕ੍ਰਿਕਟ ਖੇਡਦਾ ਰਿਹਾ। ਆਬਿਦ ਅਲੀ ਨੇ ਰਣਜੀ ਟਰਾਫੀ ਵਿੱਚ ਹੈਦਰਾਬਾਦ ਲਈ 2000 ਤੋਂ ਵੱਧ ਦੌੜਾਂ ਬਣਾਈਆਂ ਅਤੇ ਸੌ ਤੋਂ ਵੱਧ ਵਿਕਟਾਂ ਲਈਆਂ। ਉਸਦਾ ਸਰਵੋਤਮ ਵਿਅਕਤੀਗਤ ਸਕੋਰ 1968-69 ਵਿੱਚ ਕੇਰਲ ਦੇ ਖਿਲਾਫ ਨਾਬਾਦ 173 ਦੌੜਾਂ ਸੀ ਅਤੇ ਉਸਦੀ ਸਰਵੋਤਮ ਗੇਂਦਬਾਜ਼ੀ 1974 ਵਿੱਚ ਓਵਲ ਵਿੱਚ ਸਰੀ ਦੇ ਖਿਲਾਫ 23 ਦੌੜਾਂ ਦੇ ਕੇ 6 ਦੌੜਾਂ ਸੀ।

 ਕੋਚਿੰਗ ਕਰੀਅਰ 
ਆਬਿਦ ਨੇ 1980 ਵਿੱਚ ਕੈਲੀਫੋਰਨੀਆ ਜਾਣ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ, ਕੁਝ ਸਾਲਾਂ ਲਈ ਹੈਦਰਾਬਾਦ ਦੀ ਜੂਨੀਅਰ ਟੀਮ ਨੂੰ ਕੋਚ ਕੀਤਾ। ਉਸਨੇ 1990 ਦੇ ਦਹਾਕੇ ਦੇ ਅਖੀਰ ਵਿੱਚ ਮਾਲਦੀਵ ਅਤੇ 2002 ਅਤੇ 2005 ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਯੂਏਈ ਨੂੰ ਕੋਚ ਕੀਤਾ। ਯੂਏਈ ਦੀ ਕੋਚਿੰਗ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ, ਉਸਨੇ 2001-02 ਵਿੱਚ ਰਣਜੀ ਟਰਾਫੀ ਵਿੱਚ ਦੱਖਣੀ ਜ਼ੋਨ ਲੀਗ ਜਿੱਤਣ ਵਾਲੀ ਆਂਧਰਾ ਟੀਮ ਨੂੰ ਸਿਖਲਾਈ ਦਿੱਤੀ। ਉਹ ਵਰਤਮਾਨ ਵਿੱਚ ਕੈਲੀਫੋਰਨੀਆ ਵਿੱਚ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ, ਜਿੱਥੇ ਉਹ ਹੁਣ ਸਟੈਨਫੋਰਡ ਕ੍ਰਿਕਟ ਅਕੈਡਮੀ ਵਿੱਚ ਹੋਨਹਾਰ ਨੌਜਵਾਨਾਂ ਨੂੰ ਕੋਚ ਦਿੰਦਾ ਹੈ।V. V. Subrahmanyam, Abid needs help, Sportstar, 4 March 2006 

 ਨਿੱਜੀ ਜੀਵਨ 
ਆਬਿਦ ਅਲੀ ਲਈ ਸ਼ਰਧਾਂਜਲੀ 1990 ਦੇ ਦਹਾਕੇ ਦੇ ਸ਼ੁਰੂ ਵਿੱਚ ਮੀਡੀਆ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਗਟ ਹੋਈ; ਅਸਲ ਵਿੱਚ ਉਹ ਦਿਲ ਦੀ ਬਾਈਪਾਸ ਸਰਜਰੀ ਤੋਂ ਬਚ ਗਿਆ ਸੀ।V. V. Subrahmanyam, Abid needs help, Sportstar, 4 March 2006 

ਉਸ ਦੇ ਦੋ ਬੱਚੇ ਹਨ, ਇਕ ਬੇਟੀ ਅਤੇ ਇਕ ਪੁੱਤਰ।

 ਹਵਾਲੇ 

 Sujit Mukherjee, Matched winners, Orient Longman (1996), p 76-90
 Christopher Martin-Jenkins, Who's Who of Test Cricketers

 ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ 


ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਕ੍ਰਿਕਟ ਖਿਡਾਰੀ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਇੱਕ ਦਿਨਾ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਕ੍ਰਿਕਟ ਖਿਡਾਰੀ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਮੁਸਲਮਾਨ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1941