ਗੋਕੁਲ

ਗੋਕੁਲ ਭਾਰਤੀ ਰਾਜ ਉੱਤਰ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਦੇ ਮਥੁਰਾ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦਾ ਇੱਕ ਸ਼ਹਿਰ ਹੈ। ਇਹ ਮਥੁਰਾ ਤੋਂ 15 ਕਿਲੋਮੀਟਰ (9.3 ਮੀਲ) ਦੱਖਣ-ਪੂਰਬ ਵਿੱਚ ਸਥਿਤ ਹੈ। ਭਗਵਤ ਪੁਰਾਣ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਬਾਰੇ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਉਸਨੇ ਆਪਣਾ ਬਚਪਨ ਗੋਕੁਲ ਵਿੱਚ ਬਿਤਾਇਆ ਸੀ।
link=https://en.wikipedia.org/wiki/File:Indischer_Maler_um_1640_001.jpg|thumb|ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਯਮੁਨਾ ਨਦੀ ਦੇ ਹੇਠਾਂ ਰਹਿੰਦੇ ਹੋਏ ਕਾਲੀਆ ਨਾਗ ਉੱਤੇ ਨੱਚਦਾ ਹੈ, ਜਦੋਂ ਕਿ ਗੋਕੁਲ ਕਿਨਾਰੇ, ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਦੇ ਪਿਤਾ ਨੰਦ ਬਾਬਾ ਅਤੇ ਉਸ ਦੇ ਭਰਾ ਬਲਰਾਮ ਤੇ ਹੋਰ ਲੋਕ ਦਿਖਾਈ ਦਿੰਦੇ ਹਨ।

 ਭੂਗੋਲ 
ਕਸਬੇ ਦਾ ਔਸਤ ਘੇਰਾ 163 ਮੀਟਰ (535 ਫੁੱਟ) ਹੈ।

 ਜਨ-ਅੰਕੜੇ 
ਭਾਰਤ ਦੀ 2001 ਦੀ ਮਰਦਮਸ਼ੁਮਾਰੀ ਅਨੁਸਾਰ ਗੋਕੁਲ ਦੀ ਆਬਾਦੀ 4041 ਸੀ। ਮਰਦਾਂ ਦੀ ਆਬਾਦੀ 55% ਅਤੇ ਔਰਤਾਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ 45% ਸੀ। ਔਸਤ ਸਾਖਰਤਾ ਦਰ 60% ਸੀ, ਜੋ ਕਿ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਔਸਤ 59.5% ਤੋਂ ਵੱਧ ਸੀ: ਮਰਦਾਂ ਦੀ ਸਾਖਰਤਾ ਦਰ 68% ਅਤੇ ਔਰਤਾਂ ਦੀ ਸਾਖਰਤਾ ਦਰ 49% ਸੀ। 18% ਆਬਾਦੀ 8 ਸਾਲ ਤੋਂ ਘੱਟ ਉਮਰ ਦੀ ਸੀ।

 ਦਿਲਚਸਪੀ ਦੇ ਸਥਾਨ 

 ਮਹਾਪ੍ਰਭੂ ਸ਼੍ਰੀਮਦ ਵੱਲਭਚਾਰੀਆ ਦੀ ਬੈਠਕਜੀ 
ਸ਼੍ਰੀ ਵੱਲਭਚਾਰੀਆ ਮਹਾਪ੍ਰਭੂ ਉਹ ਸਨ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਗੋਕੁਲ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਥਾਵਾਂ ਦੀ ਮੁੜ ਖੋਜ ਕੀਤੀ ਜਿੱਥੇ ਪੁਰਸ਼ੋਤਮ ਸ਼੍ਰੀ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਨੇ ਆਪਣੀ ਲੀਲਾ ਕੀਤੀ ਸੀ। ਉਸਨੇ ਉਥੇ ਸ਼੍ਰੀਮਦ ਭਾਗਵਤ ਪਰਯਾਨਨ ਨੂੰ ਦੋ ਥਾਵਾਂ ਤੇ ਕੀਤਾ ਜਿਸ ਨੂੰ ਬੈਠਕਜੀ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। 

 ਰਾਜਾ ਠਾਕੁਰ ਮੰਦਰ 
ਇਹ ਵੱਲਭ ਸੰਪ੍ਰਦਾਇ ਪੁਸ਼ਤੀਮਾਰਗ ਦਾ ਇੱਕ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਮੰਦਰ ਹੈ। ਇਹ ਸ਼੍ਰੀ ਗੁਸਾਈ ਜੀ ਦਾ ਘਰ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਉਹ ਸਥਾਨ ਜਿੱਥੇ ਸਵੈ-ਪ੍ਰਗਟ ਦੇਵਤਾ ਸ਼੍ਰੀ ਨਵਨੀਤਲਾਲ [ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਦਾ ਇੱਕ ਰੂਪ] ਰਹਿੰਦਾ ਸੀ। ਇਹ ਇਕ ਦੈਵੀ ਸਥਾਨ ਮੰਨਿਆਂ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।

 ਹਵਾਲੇ 

ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮਹਾਭਾਰਤ ਵਿਚ ਵਰਣਿਤ ਥਾਵਾਂ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਉੱਤਰ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਦੇ ਸ਼ਹਿਰ