ਐਮੀਲੀਆ ਪਲਾਤਰ

ਨਵਾਬਜਾਦੀ ਐਮੀਲੀਆ ਪਲਾਤਰ (Broel-Plater, ; 13 ਨਵੰਬਰ 1806 – 23 ਦਸੰਬਰ 1831) ਸੀ ਨਵਾਬਜਾਦੀ ਅਤੇ ਇਨਕਲਾਬੀ ਜਿਸਦਾ ਪਾਲਣ ਪੋਸ਼ਣ ਇੱਕ ਵੰਡੇ ਹੋਏ ਪੋਲਿਸ਼–ਲਿਥੁਆਨੀਆਈ ਰਾਸ਼ਟਰਮੰਡਲ"Litwa: przewodnik", Tomasz Krzywicki, Oficyna Wydawnicza "Rewasz", 2005, s. 196 ਵਿੱਚ ਦੇਸ਼ਭਗਤ ਪਰੰਪਰਾ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ।ਉਸ ਨੇ ਨਵੰਬਰ 1830 ਦੀ ਬਗਾਵਤ ਸਮੇਂ ਲੜਾਈ ਲੜੀ, ਜਿਸ ਦੌਰਾਨ ਉਸਨੇ ਇੱਕ ਛੋਟੀ ਜਿਹੀ ਟੁਕੜੀ ਕਾਇਮ ਕੀਤੀ, ਕਈ ਕੰਮਾਂ ਵਿੱਚ ਹਿੱਸਾ ਲਿਆ ਅਤੇ ਪੋਲਿਸ਼ ਬਗ਼ਾਵਤ ਦੀਆਂ ਫ਼ੌਜੀ ਸ਼ਕਤੀਆਂ ਵਿੱਚ ਕਪਤਾਨ ਦਾ ਦਰਜਾ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤਾ। ਬਗ਼ਾਵਤ ਦੇ ਅੰਤ ਦੇ ਨੇੜੇ, ਉਹ ਬੀਮਾਰ ਹੋ ਗਈ ਅਤੇ ਉਸ ਦੀ ਬੇਵਕਤ ਮੌਤ ਹੋ ਗਈ। 

ਹਾਲਾਂਕਿ ਉਸਨੇ ਕਿਸੇ ਵੀ ਵੱਡੇ ਕੰਮ ਵਿੱਚ ਹਿੱਸਾ ਨਹੀਂ ਲਿਆ, ਉਸਦੀ ਕਹਾਣੀ ਵਿਆਪਕ ਤੌਰ 'ਤੇ ਪ੍ਰਚਾਰਿਤ ਹੋਈ ਅਤੇ ਇਸ ਨੇ ਕਲਾ ਅਤੇ ਸਾਹਿਤ ਦੇ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਕਾਰਜਾਂ ਨੂੰ ਪ੍ਰੇਰਿਤ ਕੀਤਾ। ਉਹ ਪੋਲੈਂਡ ਅਤੇ ਲਿਥੂਆਨੀਆ, ਪੋਲਿਸ਼-ਲਿਥੂਆਨਿਆਈ ਕਾਮਨਵੈਲਥ ਦੇ ਪਹਿਲੇ ਸਾਰੇ ਹਿੱਸਿਆਂ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਕੌਮੀ ਨਾਇਕਾ ਹੈ। ਕੌਮੀ ਕਾਜ ਲਈ ਲੜ ਰਹੀਆਂ ਲੜਕੀਆਂ ਦੇ ਪ੍ਰਤੀਕ ਵਜੋਂ ਪੋਲਿਸ਼ ਕਲਾਕਾਰਾਂ ਅਤੇ ਰਾਸ਼ਟਰ ਦੇ ਲੋਕਾਂ ਵਿੱਚ ਉਸ ਬੜਾ ਸਨਮਾਨਜਨਕ ਸਥਾਨ ਹੈ। ਉਸ ਨੂੰ ਅਕਸਰ ਲਿਥੂਆਨੀਆਈ ਜੋਨ ਆਰਕ ਦੇ ਤੌਰ 'ਤੇ ਯਾਦ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।

 ਜੀਵਨੀ 

 ਸ਼ੁਰੂ ਦਾ ਜੀਵਨ 
ਐਮੀਲੀਆ ਪਲਾਤਰ ਵਿਲਨੀਅਸ ਵਿੱਚ ਪੋਲਿਸ਼-ਲਿਥੁਆਨੀਆਈ ਪਲਾਤਰ ਪਰਿਵਾਰ ਦੇ ਇੱਕ ਕੁਲੀਨ ਪਰਿਵਾਰ ਵਿੱਚ ਪੈਦਾ ਹੋਈ ਸੀ। ਉਸ ਦਾ ਪਰਿਵਾਰ, ਪਲਾਤਰ ਕੋਟ ਆਫ਼ ਆਰਮਜ਼ ਦਾ ਧਾਰਨੀ ਸੀ, ਇਸਦੀ ਜੜ੍ਹ ਵੈਸਟਫਾਲਿਆ ਵਿੱਚ ਮਿਲਦੀ ਸੀ, ਪਰ ਉਹ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਪੋਲਕ੍ਰਿਤ ਹੋ ਚੁੱਕਾ ਸੀ।  ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਪਰਿਵਾਰ 15 ਵੀਂ ਸਦੀ ਵਿੱਚ ਲਿਵੋਨੀਆ ਵਿੱਚ ਅਤੇ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਲਿਥੂਆਨੀਆ ਵਿੱਚ ਵਸ ਗਿਆ, ਜਿਸ ਦੀ ਵਿਲਨੀਅਸ ਰਾਜਧਾਨੀ ਹੈ। ਉਸਨੂੰ ਪੋਲਿਸ਼, ਪੋਲਿਸ਼-ਲਿਥੂਆਨੀਆਈ ਜਾਂ ਲਿਥੂਆਨੀਆਈ ਦੇ ਤੌਰ 'ਤੇ ਬੁਲਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।

ਉਸ ਦੇ ਮਾਪਿਆਂ ਨੇ, 1815 ਵਿੱਚ ਜਦੋਂ ਉਹ ਨੌਂ ਸਾਲਾਂ ਦੀ ਸੀ, ਤਲਾਕ ਕਰ ਲਿਆ ਸੀ। ਉਸ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਪਰਿਵਾਰ ਦੇ ਦੂਰ ਦੁਰਾਡੇ ਦੇ ਰਿਸ਼ਤੇਦਾਰਾਂ ਨੇ ਪਾਲਿਆ ਸੀ। ਚੰਗੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਪੜ੍ਹੀ-ਲਿਖੀ, ਪਲਾਤਰ ਨੂੰ ਟਡੇਸਜ਼ ਕੌਸ਼ਿਸੁਜ਼ਕੋ ਅਤੇ ਪ੍ਰਿੰਸ ਜੋਜ਼ੇਫ ਪੋਨੀਆਤੋਵਸਕੀ ਦੀਆਂ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ਾਂ ਦੀ ਕਦਰ ਕਰਨ ਦਾ ਪਾਠ ਪੜ੍ਹਾਇਆ ਗਿਆ ਸੀ। ਉਹ ਜੋਹਾਨ ਵੋਲਫਗਾਂਗ ਵੌਨ ਗੇਟੇ ਅਤੇ ਫ੍ਰਿਡਰਿਕ ਸ਼ਿਲਰ ਤੋਂ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਹੋਈ, ਜਿਹਨਾਂ ਨੂੰ ਉਹ ਮੂਲ ਜਰਮਨ ਭਾਸ਼ਾ ਵਿੱਚ ਪੜ੍ਹ ਸਕਦੀ ਸੀ।ਉਹ ਇੱਕ ਅਜਿਹੇ ਵਾਤਾਵਰਨ ਵਿੱਚ ਵੱਡੀ ਹੋਈ ਸੀ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਪੋਲੈਂਡ ਦੇ ਇਤਿਹਾਸ ਦੀ ਕਦਰ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਸੀ, ਅਤੇ ਉਸ ਦੇ ਸਾਹਿਤਕ ਨਾਇਕਾਂ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਿੰਸਿਸ ਵਾਂਡਾ ਅਤੇ ਐਡਮ ਮਿਕਵੇਵਿਜ਼ ਦੇ ਗ੍ਰੈਜਿਨਾ ਸ਼ਾਮਲ ਸਨ। ਉਸ ਨੇ ਬੂਬੂਲੀਨਾ ਦੀ ਵੀ ਪ੍ਰਸ਼ੰਸਕ ਸੀ ਜੋ ਓਟੋਮੈਨਾਂ ਦੇ ਵਿਰੁੱਧ ਯੂਨਾਨੀਆਂ ਦੇ ਵਿਦ੍ਰੋਹ ਦੀ ਪ੍ਰਤੀਕ ਬਣ ਗਈ ਸੀ,ਇੱਕ ਪੋਲਿਸ਼ ਵੀਰਾਂਗਣ ਅੰਨਾ ਡੋਰੋਟਾ ਕਰੋਜ਼ਾਨੋਵਸਕਾ, ਅਤੇ ਜੋਨ ਆਫ ਆਰਕ ਉਸ ਦੀਆਂ ਪ੍ਰੇਰਨਾਦਾਇਕ ਆਗੂ ਸਨ। ਇਹ ਚੀਜ਼ਾਂ ਦੇ ਨਾਲ ਨਾਲ ਉਸਨੂੰ ਘੋੜਸਵਾਰੀ ਅਤੇ ਨਿਸ਼ਾਨੇਬਾਜ਼ੀ ਵਿੱਚ ਬਹੁਤ ਦਿਲਚਸਪੀ ਸੀ, ਜੋ ਸ਼ੁਰੂ ਉੱਨੀਵੀਂ ਸਦੀ ਦੀਆਂ ਅਮੀਰ ਘਰਾਣਿਆਂ ਦੀਆਂ ਕੁੜੀਆਂ ਉੱਕਾ ਪ੍ਰਚਲਿਤ ਨਹੀਂ ਸਨ। ਉਹ ਰੁਥੇਨੀ ਅਤੇ ਬੇਲਾਰੂਸੀ ਲੋਕ ਸੱਭਿਆਚਾਰ ਵਿੱਚ ਵੀ ਡੂੰਘੀ ਦਿਲਚਸਪੀ ਲੈਂਦੀ ਸੀ। ਉਸਦੇ ਫ਼ਿਲਾਰੇਤ ਐਸੋਸੀਏਸ਼ਨ ਵਿੱਚ ਸੰਪਰਕ ਅਤੇ ਦੋਸਤ ਸਨ।Stefan Kieniewicz, Emilia Plater, Polski Słownik Biograficzny, Tom XXVII, Zakład Narodowy Imenia Ossolińskich I Wydawnictwo Polskieh Akademii Nauk, 1983, p.652

ਹਵਾਲੇ

 ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ 
 Original letter by Emilia Plater, in which she confirms the fact that she joined the ranks of the army of her own will
 Westphalian Plater family
 Death place of Emilia Plater. Ruins of Justinavas manor and Emilia's sculpture 

ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1806
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮੌਤ 1831