ਕਾਨਨ ਦੇਵੀ

ਕਾਨਨ ਦੇਵੀ (22 ਅਪ੍ਰੈਲ 1916 - 17 ਜੁਲਾਈ 1992) ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਅਭਿਨੇਤਰੀ ਅਤੇ ਗਾਇਕ ਸੀ। ਉਹ ਭਾਰਤੀ ਸਿਨੇਮਾ ਦੇ ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਗਾਇਕ ਸਿਤਾਰਿਆਂ ਵਿਚੋਂ ਇੱਕ ਸੀ, ਅਤੇ ਇਹ ਬੰਗਾਲੀ ਸਿਨੇਮਾ ਦੇ ਪਹਿਲੇ ਤਾਰੇ ਵਜੋਂ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਹੈ। ਉਸ ਦੀ ਗਾਉਣ ਦੀ ਸ਼ੈਲੀ ਦੀ, ਆਮ ਤੌਰ ਤੇ ਰੈਪਿਡ ਟੈਮਪੋ ਵਿਚ, ਨਵੀਂ ਥੀਏਟਰਾਂ, ਕੋਲਕਾਤਾ ਦੀਆਂ ਕੁਝ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੀਆਂ ਫਿਲਮਾਂ ਵਿੱਚ ਵਰਤੋਂ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਸੀ।

 ਜੀਵਨ 
ਕਾਨਨ ਦਾ ਜਨਮ ਪੱਛਮੀ ਬੰਗਾਲ ਦੇ ਹਾਵੜਾ ਵਿਖੇ 22 ਅਪ੍ਰੈਲ 1916 ਨੂੰ ਹੋਇਆ ਸੀ। "ਸਬਾਰਾਏ ਅਮੀ ਨਾਮੀ" ਸਿਰਲੇਖ ਵਾਲੀ ਆਪਣੀ ਸਵੈ-ਜੀਵਨੀ ਵਿੱਚ, ਕਾਨਨ ਨੇ ਦੇਖਿਆ ਕਿ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਉਹ ਆਪਣੇ ਮਾਪੇ ਮੰਨਦੀ ਸੀ ਉਹ ਰਤਨ ਚੰਦਰ ਦਾਸ ਅਤੇ ਰਾਜੋਬਾਲਾ ਸਨ, ਜੋ ਇਕੱਠੇ ਰਹਿੰਦੇ ਸਨ। ਉਸ ਦੇ ਗੋਦ ਲੈਣ ਵਾਲੇ ਪਿਤਾ, ਰਤਨ ਚੰਦਰ ਦਾਸ ਦੀ ਮੌਤ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਨੌਜਵਾਨ ਕਾਨਨ ਅਤੇ ਰਾਜੋਬਾਲਾ ਆਪਣੇ-ਆਪ ਨੂੰ ਬਚਾਉਣ ਲਈ ਰਹਿ ਗਏ ਸਨ। ਕੁਝ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ ਕਿ ਉਸ ਨੇ ਆਪਣੀ ਸਕੂਲ ਦੀ ਪੜ੍ਹਾਈ ਹਾਵੜਾ ਦੇ ਸੇਂਟ ਐਗਨੇਸ ਕਾਨਵੈਂਟ ਸਕੂਲ ਤੋਂ ਕੀਤੀ ਜੋ ਮੁਕੰਮਲ ਨਹੀਂ ਹੋਈ ਸੀ।

ਇੱਕ ਸ਼ੁੱਭ-ਚਿੰਤਕ, ਤੁਲਸੀ ਬੈਨਰਜੀ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਉਸ ਨੇ ਕਾਕਾ ਬਾਬੂ ਕਿਹਾ ਸੀ, ਨੇ ਕਾਨਨ ਨਾਲ ਮੁਲਾਕਾਤ ਕੀਤੀ ਸੀ ਜਦੋਂ ਉਹ ਸਿਰਫ਼ 10 ਸਾਲ ਸੀ ਮਦਨ ਥੀਏਟਰ/ਜੋਤੀ ਸਟੂਡੀਓਜ਼ 'ਚ ਸੀ, ਜਿੱਥੇ ਉਸ ਨੂੰ ਜੈਦੇਵ (1926) ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਛੋਟੀ ਜਿਹੀ ਭੂਮਿਕਾ 'ਚ ਦੇਖਿਆ ਗਿਆ ਸੀ, ਜਿਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ 1927 ਵਿੱਚ ਸ਼ੰਕਰਾਚਾਰੀਆ ਵਿੱਚ ਦਿਖਾਈ ਦਿੱਤੀ। ਉਸ ਨੂੰ ਕਾਨਨ ਬਾਲਾ ਦੇ ਤੌਰ 'ਤੇ ਵੀ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਸੀ।

ਕਾਨਨ ਨੇ ਮਦਨ ਥਿਏਟਰਜ਼ ਪ੍ਰੋਡਕਸ਼ਨ ਨਾਲ (1926–1932), ਰਿਸ਼ਿਰ ਪ੍ਰੇਮ (1931), ਜੋਰੇਬਰਾਤ (1931), ਵਿਸ਼ਨੂੰ ਮਾਇਆ (1932) ਅਤੇ ਪ੍ਰਹਿਲਾਦ ਵਰਗੀਆਂ ਘੱਟੋ-ਘੱਟ ਪੰਜ ਫ਼ਿਲਮਾਂ ਕੀਤੀਆਂ, ਪਿਛਲੇ ਦੋ ਵਿੱਚ ਪੁਰਸ਼ ਦੀ ਮੁੱਖ ਭੂਮਿਕਾਵਾਂ ਵੀ ਨਿਭਾਈਆਂ।

ਫਿਰ ਉਸ ਨੇ 1933 ਤੋਂ 1936 ਤੱਕ ਰਾਧਾ ਫ਼ਿਲਮਾਂ, ਫਿਰ 1937 ਤੋਂ 1941 ਤੱਕ ਨਿਊ ਥੀਏਟਰ, 1942 ਤੋਂ 1948 ਤੱਕ ਐਮ.ਪੀ ਪ੍ਰੋਡਕਸ਼ਨ ਦੇ ਨਾਲ ਕੰਮ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਅੰਤ ਵਿੱਚ 1949 ਤੋਂ 1965 ਤੱਕ ਆਪਣਾ ਲੇਬਲ ਸ਼੍ਰੀਮਤੀ ਪਿਕਚਰਜ਼ ਸਥਾਪਤ ਕੀਤਾ।

ਇੱਕ ਬਾਲ ਕਲਾਕਾਰ ਦੇ ਤੌਰ 'ਤੇ ਸਾਈਲੈਂਟ ਫ਼ਿਲਮਾਂ ਦੀਆਂ ਭੂਮਿਕਾਵਾਂ ਤੋਂ, ਕਾਨਨ ਨੇ ਟੌਕੀ ਫਿਲਮਾਂ ਵਿੱਚ ਸਫਲਤਾਪੂਰਵਕ ਤਬਦੀਲੀ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਇਸ ਨੂੰ ਜੋਰੇਬਰਟ (1931), ਮਨੋਮੋਏ ਗਰਲਜ਼ ਸਕੂਲ, ਖੂਨੀ ਕੌਨ ਅਤੇ ਮਾਂ (1934) ਵਿੱਚ ਦੇਖਿਆ ਗਿਆ।

ਜੋਤੀਸ਼ ਬੈਨਰਜੀ ਨਾਲ ਉਸ ਦੀਆਂ ਫਿਲਮਾਂ ਵਿੱਚ ਜੋਏਦੇਵ (1926), ਰਿਸ਼ਿਰ ਪ੍ਰੇਮ (1931), ਜੋਰੇਬਰਾਤ (1931), ਵਿਸ਼ਨੂਮਾਇਆ (1932), ਕੰਠਹਾਰ (1935) ਅਤੇ ਮਨੋਮੋਏ ਗਰਲਜ਼ ਸਕੂਲ (1935) ਸ਼ਾਮਲ ਸਨ। ਪ੍ਰਫੁੱਲ ਘੋਸ਼ ਨਾਲ ਉਸ ਦੀਆਂ ਫਿਲਮਾਂ ਸ਼੍ਰੀ ਗੌਰੰਗਾ (1933), ਚਾਰ ਦਰਵੇਸ਼ (1933), ਮਾਂ (1934) ਅਤੇ ਹਰੀ ਭੱਟੀ ਸਨ। ਰਾਧਾ ਫ਼ਿਲਮ ਕੰਪਨੀ ਦੀਆਂ ਕੰਠਹਾਰ (1935), ਕ੍ਰਿਸ਼ਨਾ ਸੁਦਾਮਾ (1936), ਬਿਸ਼ਾਬ੍ਰਿਕਸ਼ (1936) ਅਤੇ ਚਾਰ ਦਰਵੇਸ਼ (1933) ਹਨ।

ਨਿਊ ਥੀਏਟਰਜ਼ ਦੇ ਪੀ.ਸੀ. ਬੜੂਆ ਚਾਹੁੰਦੀ ਸੀ ਕਿ ਉਹ ਉਸ ਫ਼ਿਲਮ ਦੀ ਦੇਵਦਾਸ (1935), ਵਿੱਚ ਮੁੱਖ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾਏ, ਪਰ, ਰਾਧਾ ਨਾਲ ਇਕਰਾਰਨਾਮੇ ਦੇ ਕਾਰਨ, ਉਹ ਫ਼ਿਲਮ ਵਿੱਚ ਅਭਿਨੈ ਨਹੀਂ ਕਰ ਸਕੀ, ਜਿਸ ਕਾਰਨ ਉਸ ਨੂੰ ਸਾਰੀ ਉਮਰ ਪਛਤਾਵਾ ਰਿਹਾ।

ਬੀਰੇਨ ਸਿਰਕਰ ਦੀ ਮਲਕੀਅਤ ਵਾਲੇ ਨਿਊ ਥੀਏਟਰਾਂ ਦੀਆਂ ਫ਼ਿਲਮਾਂ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਇੱਕ ਸੁਪਰਹਿੱਟ ਗਾਇਕ ਵਜੋਂ ਸਥਾਪਤ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਉਸ ਦੀਆਂ ਫਿਲਮਾਂ ਭਰਪੂਰ ਦਰਸ਼ਕਾਂ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚੀਆਂ। ਉਸ ਨੂੰ ਬਹੁਤ ਵੱਡੀ ਮਾਤਰਾ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਸ਼ੰਸਕ ਮਿਲੇ ਅਤੇ ਉਸ ਨੂੰ ਨਿਰੰਤਰ ਸੁਰੱਖਿਆ ਵਿੱਚ ਸਫ਼ਰ ਕਰਨਾ ਪਿਆ। 1937 ਤੋਂ ਕਲਕੱਤਾ ਦੇ ਨਿਊ ਥੀਏਟਰਜ਼ ਨਾਲ ਆਪਣੇ ਸਾਲਾਂ ਦੌਰਾਨ, ਉਸ ਨੇ ਬੜੂਆ ਦੀ ਮੁਕਤੀ (1937) ਵਿੱਚ ਮੁੱਖ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾਈ, ਜੋ ਕਿ ਸ਼ਾਇਦ ਉਸ ਦੀ ਸ਼ਾਨਦਾਰ ਕਾਰਗੁਜ਼ਾਰੀ ਸੀ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਉਸ ਨੇ ਸਟੂਡੀਓ ਦਾ ਚੋਟੀ ਦਾ ਸਟਾਰ ਬਣਾਇਆ। ਮੁਕਤ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਉਸ ਨੇ ਵਿਦਿਆਪਤੀ, ਸਾਥੀ (1938), ਸਟ੍ਰੀਟ ਸਿੰਗਰ (1938), ਸਪੇਰਾ (1939), ਜਵਾਨੀ ਕੀ ਰੀਤ (1939), ਪਰਾਜੇ (1939), ਅਭਿਨੇਤਰੀ (1940), ਲਗਾਨ (1941), ਪਰਿਚੇ (1941) ਕੀਤੀ। ਇਸ ਬਿੰਦੂ ਤੋਂ ਉਹ ਕਾਨਨ ਦੇਵੀ ਦੇ ਨਾਮ ਨਾਲ ਜਾਣੀ ਜਾਣ ਲੱਗ ਪਈ।

ਉਹ ਸੰਗੀਤ ਦੇ ਮਾਸਟਰ ਰਾਏ ਚੰਦ ਬੋੜਾਲ ਦੇ ਸੰਪਰਕ ਵਿੱਚ ਆਈ, ਜਿਸ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਨਾ ਸਿਰਫ਼ ਹਿੰਦੀ ਲਹਿਜ਼ੇ ਵਿੱਚ ਕੋਚਿੰਗ ਦਿੱਤੀ ਅਤੇ ਲਹਿਜ਼ੇ ਨਾਲ ਜਾਣੂ ਕਰਵਾਇਆ, ਬਲਕਿ ਉਸ ਦੇ ਸੰਗੀਤ ਵਿੱਚ ਕਈ ਕਲਾਸੀਕਲ ਪੱਛਮੀ ਅਤੇ ਭਾਰਤੀ ਰੂਪਾਂ ਦਾ ਪ੍ਰਯੋਗ ਕੀਤਾ। ਉਸ ਨੇ ਆਪਣੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਸੰਗੀਤ ਦੀ ਸਿਖਲਾਈ ਅੱਲਾ ਰਾਖਾ ਦੇ ਅਧੀਨ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ। ਉਸ ਨੇ ਮੇਗਾਫੋਨ ਗ੍ਰਾਮਫੋਨ ਕੰਪਨੀ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਗਾਇਕਾ ਵਜੋਂ ਨੌਕਰੀ ਕੀਤੀ, ਭੀਸ਼ਮਦੇਵ ਚੈਟਰਜੀ ਦੀ ਅਗਵਾਈ ਵਿੱਚ ਅਗਲੀ ਸਿਖਲਾਈ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ। ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ, ਉਸ ਨੇ ਅਨਦੀ ਦਸਤੀਦਾਰ ਦੇ ਅਧੀਨ ਰਬਿੰਦਰ ਸੰਗੀਤ ਸਿੱਖਿਆ। ਕਾਨਨ ਜਦੋਂ ਤੱਕ 1941 ਵਿੱਚ ਆਪਣੇ ਇਕਰਾਰਨਾਮੇ ਤੋਂ ਅਸਤੀਫ਼ਾ ਦੇ ਦਿੱਤਾ ਅਤੇ ਬੰਗਾਲੀ ਤੇ ਹਿੰਦੀ ਫਿਲਮਾਂ ਵਿੱਚ ਫ੍ਰੀਲਾਂਸ ਕੰਮ ਕਰਨ ਲੱਗ ਪਈ ਉਦੋਂ ਤਕ ਨਿਊ ਥੀਏਟਰਾਂ ਦੀ ਚੋਟੀ ਦੀ ਸਟਾਰ ਰਹੀ।

ਉਸ ਨੇ ਕੇ.ਐਲ.ਐਲ. ਸੈਗਲ, ਪੰਕਜ ਮਲਿਕ, ਪ੍ਰਮਾਤੇਸ਼ ਬੜੂਆ, ਪਹਾਰੀ ਸਾਨਿਆਲ, ਚਬੀ ਵਿਸ਼ਵਾਸ ਅਤੇ ਅਸ਼ੋਕ ਕੁਮਾਰ ਨਾਲ ਭਾਰਤੀ ਸਿਨੇਮਾ ਦੇ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੇ ਨਾਵਾਂ ਨਾਲ ਕੰਮ ਕੀਤਾ।

ਐਮ.ਪੀ. ਪ੍ਰੋਡਕਸ਼ਨ ਦਾ ਜਵਾਬ ਸ਼ਾਇਦ ਉਸ ਦੀ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੀ ਹਿੱਟ ਸੀ। ਉਸ ਦਾ ਗਾਣਾ "ਦੁਨੀਆ ਯੇ ਦੁਨੀਆ, ਹੈ ਤੂਫਾਨ ਮੇਲ" ਨੂੰ ਕਾਫ਼ੀ ਪਸੰਦ ਕੀਤਾ ਗਿਆ। ਉਸ ਨੇ ਇਸ ਨੂੰ ਹੋਸਪਿਟਲ (1943), ਬੈਨਫੂਲ (1945) ਅਤੇ ਰਾਜਲਕਸ਼ਮੀ (1946) ਵਿੱਚ ਵੀ ਦੁਹਰਾਇਆ। ਕਾਨਨ ਦੇਵੀ ਦੀ ਆਖਰੀ ਹਿੰਦੀ ਫ਼ਿਲਮ ਅਸ਼ੋਕ ਕੁਮਾਰ ਦੇ ਨਾਲ ਚੰਦਰਸ਼ੇਖਰ (1948) ਸੀ।

ਕਾਨਨ 1949 ਵਿੱਚ ਸ਼੍ਰੀਮਤੀ ਪਿਕਚਰਜ਼ ਨਾਲ ਨਿਰਮਾਤਾ ਬਣੀ ਅਤੇ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਫਿਲਮ "ਅਨਨਿਆ" (1949) ਨਾਲ ਸਬਇਆਸਚੀ ਕਲੈਕਸ਼ਨ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕੀਤੀ। ਉਸ ਦੀਆਂ ਆਪਣੀਆਂ ਪੇਸ਼ਕਸ਼ਾਂ ਮੁੱਖ ਤੌਰ 'ਤੇ ਸ਼ਰਤ ਚੰਦਰ ਚੱਟੋਪਾਧਿਆਏ ਦੀਆਂ ਕਹਾਣੀਆਂ 'ਤੇ ਅਧਾਰਤ ਸਨ।

ਕਾਨਨ ਨੇ ਦਸੰਬਰ 1940 ਵਿੱਚ ਅਸ਼ੋਕ ਮਿੱਤਰ ਨਾਲ ਵਿਆਹ ਕਰਵਾਇਆ। ਉਹ ਕੱਟੜ ਬ੍ਰਹਮੋ ਸਮਾਜ ਦੇ ਵਿਦਵਾਨ ਹੇਰਮਾ ਚੰਦਰ ਮਿੱਤਰ ਦਾ ਪੁੱਤਰ ਸੀ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਸਰਬੋਤਮ ਇਰਾਦਿਆਂ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਡਾ ਵਿਆਹ ਉਸ ਸਮੇਂ ਦੇ ਰੂੜ੍ਹੀਵਾਦੀ ਸਮਾਜ ਦੁਆਰਾ ਬਣਾਈ ਗਈ ਸਖ਼ਤ ਨਿਖੇਧੀ ਦਾ ਵਿਰੋਧ ਨਹੀਂ ਕਰ ਸਕਿਆ। ਇਥੋਂ ਤੱਕ ਕਿ ਕਵੀ ਰਬਿੰਦਰਨਾਥ ਟੈਗੋਰ, ਜਿਸ ਨੇ ਵਿਆਹੇ ਜੋੜੇ ਨੂੰ ਇੱਕ ਤੋਹਫ਼ਾ ਭੇਜਿਆ ਸੀ, ਦੀ ਜੋੜੀ ਨੂੰ ਅਸ਼ੀਰਵਾਦ ਦੇਣ ਲਈ ਅਲੋਚਨਾ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ। ਮੁੱਖ ਮੁੱਦਾ ਇਹ ਸੀ ਕਿ ਕਾਨਨ ਤੋਂ ਉਸ ਦੀ ਵਿਆਹ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਫ਼ਿਲਮਾਂ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕਰਨ ਦੀ ਉਮੀਦ ਨਹੀਂ ਸੀ। ਉਸ ਨੇ 1945 ਵਿੱਚ ਤਲਾਕ ਲਈ ਅਰਜ਼ੀ ਦਾਖਲ ਕੀਤੀ ਸੀ। ਤਲਾਕ ਦੇ ਦਰਦ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ, ਕਾਨਨ ਨੇ ਆਪਣੇ ਜੀਵਨ ਵਿੱਚ ਪਹਿਲੀ ਵਾਰ ਵਿਆਹ ਰਾਹੀਂ ਸਮਾਜਿਕ ਮਾਨਤਾ ਦੇਣ ਲਈ ਆਪਣੇ ਪਹਿਲੇ ਪਤੀ ਪ੍ਰਤੀ ਤਹਿ ਦਿਲੋਂ ਧੰਨਵਾਦ ਕੀਤਾ। ਤਲਾਕ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਵੀ, ਕਾਨਨ ਨੇ ਰਾਣੀ ਮਹਾਂਲੋਬਿਸ, ਅਸ਼ੋਕ ਮਿੱਤਰ ਦੀ ਭੈਣ ਅਤੇ ਉਸ ਦੇ ਪਤੀ, ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਸਮਾਜ ਵਿਗਿਆਨੀ ਪੀ.ਸੀ. ਮਹਾਨਾਲੋਬਿਸ ਅਤੇ ਕੁਸਮਕੁਮਾਰੀ ਦੇਵੀ ਨਾਲ, ਅਸ਼ੋਕ ਮਿੱਤਰ ਦੀ ਮਾਂ ਨਾਲ ਚੰਗੇ ਸੰਬੰਧ ਬਣਾਏ ਰੱਖੇ। 

ਕਾਨਨ ਨੇ 1949 ਦੇ ਆਸ-ਪਾਸ ਹਰਿਦਾਸ ਭੱਟਾਚਾਰਜੀ ਨਾਲ ਵਿਆਹ ਕੀਤਾ। ਹਰੀਦਾਸ ਭੱਟਾਚਾਰਜੀ ਉਸ ਸਮੇਂ ਬੰਗਾਲ ਦੇ ਰਾਜਪਾਲ ਦੇ ਏ.ਡੀ.ਸੀ, ਸਨ। ਆਖਰਕਾਰ ਉਸ ਨੇ ਕਾਨਨ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਫ਼ਿਲਮ ਨਿਰਮਾਣ ਉੱਦਮ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਕਰਨ ਲਈ ਨੇਵੀ ਸੇਵਾ ਛੱਡ ਦਿੱਤੀ ਅਤੇ ਇੱਕ ਸਮਰੱਥ ਨਿਰਦੇਸ਼ਕ ਬਣ ਗਈ। ਕਲਕੱਤਾ ਵਿੱਚ ਆਪਣੇ ਪੁੱਤਰ ਸਿਧਾਰਥ ਦੀ ਪਰਵਰਿਸ਼ ਕਰਦਿਆਂ, ਉਸ ਨੇ ਮਹਿਲਾ ਸ਼ਿਲਪੀ ਮਹਲ ਦੀ ਪ੍ਰਧਾਨ ਵਜੋਂ ਵੀ ਕੰਮ ਕੀਤਾ।

 ਸਨਮਾਨ 

 1942- ਪਰਿਚਿਆ ਲਈ ਬੀ.ਐਫ.ਜੇ.ਏ. ਅਵਾਰਡ-ਸਰਬੋਤਮ ਅਭਿਨੇਤਰੀ ਦਾ ਪੁਰਸਕਾਰ ਜਿੱਤਿਆ
 1943- ਸ਼ੇਸ਼ ਉੱਤਰ ਲਈ ਬੀ.ਐਫ.ਜੇ.ਏ. ਅਵਾਰਡ-ਸਰਬੋਤਮ ਅਭਿਨੇਤਰੀ ਦਾ ਪੁਰਸਕਾਰ ਮਿਲਿਆ

ਉਸ ਨੂੰ 1968 ਵਿੱਚ ਪਦਮਸ਼੍ਰੀ ਪੁਰਸਕਾਰ ਨਾਲ ਸਨਮਾਨਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਉਸ ਨੂੰ 1976 ਵਿੱਚ ਦਾਦਾ-ਸਾਹਿਬ ਫਾਲਕੇ ਅਵਾਰਡ ਨਾਲ ਸਨਮਾਨਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਕਾਨਨ ਦੀ ਤੁਲਨਾ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਡਾਕ ਟਿਕਟ, ਫਰਵਰੀ 2011 ਵਿੱਚ ਭਾਰਤ ਦੇ ਸੰਚਾਰ ਅਤੇ ਸੂਚਨਾ ਤਕਨਾਲੋਜੀ ਰਾਜ ਮੰਤਰੀ ਦੁਆਰਾ ਉਸ ਨੂੰ ਸਨਮਾਨਿਤ ਕਰਨ ਲਈ ਜਾਰੀ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ।

 ਫ਼ਿਲਮੋਗ੍ਰਾਫੀ 
 ਅਦਾਕਾਰਾ 
 Year Film Name Director Co-star Remarks 1926Joydev Jyotish Bannerji Actor 1927 Shankaracharya D.G. Kali Prasad   1931Rishir Prem Jyotish Bannerji Actor 1931Jore Barat Jyotish Bannerji Actor Short 1932Bishnumaya Jyotish Bandyopadhyay Actor 1932Prahlad Priyanath Ganguly Actor 1932Vishnu Maya Jyotish Bannerji Actor 1933Sree Gouranga Prafulla Ghosh Actor 1933Char Darvesh Prafulla Ghosh ActorFantasy 1934Maa Prafulla Ghosh Actor 1934Hari Bhakti Prafulla Ghosh Actor 1935Kanthahaar Jyotish Bannerji Actor 1935Manmoyee Girls School Jyotish Bannerji Actor 1935Basabdatta Satish Dasgupta Actor 1936Bishabriksha Phani Burma Actor 1936Krishna Sudama Phani Barma Actor 1936Khooni Kaun G. R. Sethi Actor 1936Maa Prafulla Ghosh Actor 1937Vidyapati Debaki Bose Actor 1937Mukti Pramathesh Chandra Barua Actor 1937Vidyapati in Hindi Debaki Bose Actor 1937Bidyapati (Bengali)  Debaki Bose Actor 1938Sathi Phani Majumdar Actor 1938Street Singer Phani Majumdar Actor 1939Sapera Debaki Bose Actor 1939Jawani-Ki-Raat Hemchandra Chunder Actor 1939Sapurey Debaki Bose Actor 1940Parajay Hemchandra Chunder Actor 1940Haar Jeet Amar Mullick Actor 1940Abhinetri Amar Mullick Actor 1941Parichay Nitin Bose Actor 1941Lagan Nitin Bose Actor 1942Shesh Uttar Pramathesh Chandra Barua Actor 1942Jawab Pramathesh Chandra Barua Actor 1943Jogajog Sushil Majumdar Actor 1943Jogajog Sushil Majumdar Actor 1944Bideshini Premendra Mitra Actor 1945Path Bendhe Dilo Premendra Mitra Actor 1945Banphool Niren Lahiri Actor 1945Raj Lakshmi Premendra Mitra Actor 1946Tumi Aar Aami Apurba Kumar Mitra Actor 1946Krishna Leela Debaki Bose Actor 1946Arabian Nights Niren Lahiri Actor 1947Chandrasekhar Debaki Bose Actor 1947Faisla Apurba Kumar Mitra Actor 1948Bankalekha Chitta Bose Actor 1948Anirban Soumyen Mukherjee Actor 1949Ananya Sabyasachi Actor 1949Anuradha Pranab Roy Actor 1950Mej Didi Ajay Kar Actor 1952Darpachurna Actor 1954Nababidhan Haridas Bhattacharya Actor 1955DebatraHaridas Bhattacharya Actor 1956Asha Haridas Bhattacharya Actor 1959Indranath Srikanta O Annadadidi Haridas Bhattacharya Actor

ਪਲੇਅਬੈਕ ਗਾਇਕਾ

 Asha (1956) (playback singer)
 Debatra (1955) (playback singer)
 Naba Bidhan (1954) (playback singer)
 Darpachurna (1952) (playback singer)
 Mejdidi (1950) (playback singer)
 Ananya (1949) (playback singer)
 Anirban (1948) (playback singer)
 Bankalekha (1948) (playback singer) ... a.k.a. The Crooked Writing
 Faisla (1947) (playback singer)
 Chandrashekhar (1947) (playback singer)
 Arabian Nights (1946) (playback singer)
 Krishna Leela (1946) (playback singer) ... a.k.a. Radha Krishna Prem ... a.k.a. The Story of Lord Krishna
 Tum Aur Main (1946) (playback singer)
 Tumi Aar Aami (1946) (playback singer)
 Ban Phool (1945) (playback singer)
 Path Bendhe Dilo (1945) (playback singer)
 Rajlaxmi (1945) (playback singer)
 Bideshini (1944) (playback singer)
 Jogajog (1943) (playback singer)
 Jawab (1942) (playback singer) ... a.k.a. Shesh Uttar (India: Bengali title) ... a.k.a. The Last Reply
 Lagan (1941) (playback singer)
 Parichay (1941) (playback singer) ... a.k.a. Acquaintance ... a.k.a. Marriage
 Abhinetri (1940) (playback singer)
 Haar Jeet (1940) (playback singer)
 Jawani Ki Reet (1939) (playback singer)
 Parajay (1939) (playback singer)
 Sapera (1939) (playback singer) ... a.k.a. The Snake-Charmer (India: English title)
 Sapurey (1939) (playback singer) ... a.k.a. The Snake-Charmer (India: English title)
 Bidyapati (1937) (playback singer)
 Mukti (1937/I) (playback singer) ... a.k.a. Freedom ... a.k.a. The Liberation of the Soul
 Mukti (1937/II) (playback singer)
 Vidyapati (1937) (playback singer)
 Bishabriksha (1936) (playback singer) ... a.k.a. The Poison Tree
 Krishna Sudama (1936) (playback singer) ... a.k.a. Krishna and Sudama
 Manmoyee Girls School (1935) (playback singer)
 Maa (1934) (playback singer)
 Char Darvesh (1933) (playback singer) ... a.k.a. Merchant of Arabia (India: English title)
 Vishnumaya (1932) (playback singer) ... a.k.a. Doings of Lord Vishnu
 Jore Barat (1931) (playback singer)
 Prahlad (1931/I) (playback singer)

ਨਿਰਮਾਤਾ
 Abhaya O Srikanta (1965) (producer)
 Indranath Srikanta O Annadadidi (1959) (producer)
 Rajlakshmi O Srikanta (1958) (producer)
 Andhare Alo (1957) (producer)
 Asha (1956) (producer)
 Debatra (1955) (producer)
 Naba Bidhan (1954) (producer)
 Darpachurna (1952) (producer)
 Mejdidi (1950) (producer)
 Ananya (1949) (producer)
 Bamuner Meye (1949) (producer)

 ਫਿਲਮੋਗ੍ਰਾਫੀ 

ਸਾਲਫ਼ਿਲਮ ਦਾ ਨਾਮਡਾਇਰੈਕਟਰਟਿੱਪਣੀਆਂ1926ਜੋਏਦੇਵਜਯੋਤੀਸ਼ ਬੈਨਰਜੀ1927ਸ਼ੰਕਰਾਚਾਰੀਆਡੀ. ਜੀ. ਕਾਲੀ ਪ੍ਰਸਾਦ1931ਰਿਸ਼ੀਰ ਪ੍ਰੇਮਜਯੋਤੀਸ਼ ਬੈਨਰਜੀ1931ਜੋਰ ਬੈਰਾਟਛੋਟਾ1932ਬਿਸ਼ਨੂਮਾਯਾ1932ਪ੍ਰਹਿਲਾਦਪ੍ਰਿਆਨਾਥ ਗਾਂਗੁਲੀ1932ਵਿਸ਼ਨੂੰ ਮਾਇਆਜਯੋਤੀਸ਼ ਬੈਨਰਜੀ1933ਸ੍ਰੀ ਗੌਰੰਗਾਪ੍ਰਫੁੱਲ ਘੋਸ਼1933ਚਾਰ ਦਰਵੇਸ਼1934ਮਾਂ1934ਹਰੀ ਭਗਤੀ1935ਕੰਥਾਹਾਰਜਯੋਤੀਸ਼ ਬੈਨਰਜੀ1935ਮਨਮੋਈ ਗਰਲਜ਼ ਸਕੂਲ1935ਬਸਬਦੱਤਾਸਤੀਸ਼ ਦਾਸਗੁਪਤਾ1936ਬਿਸ਼ਬਰਿਕਸ਼ਾਫਾਨੀ ਬਰਮਾ1936ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਸੁਦਾਮਾ1936ਖੂਨੀ ਕੌਨਜੀ. ਆਰ. ਸੇਠੀ1936ਮਾਂਪ੍ਰਫੁੱਲ ਘੋਸ਼1937ਵਿਦਿਆਪਤੀਦੇਬਕੀ ਬੋਸਮੁਕਤੀਪ੍ਰਮਥੇਸ਼ ਚੰਦਰ ਬਰੂਆਵਿਦਿਆਪਤੀਦੇਬਕੀ ਬੋਸਇਸ ਨੂੰ ਹਿੰਦੀ ਅਤੇ ਬੰਗਾਲੀ ਵਿੱਚ ਇੱਕੋ ਸਮੇਂ ਫਿਲਮਾਇਆ ਗਿਆ ਸੀ। ਬਾਅਦ ਵਾਲਾ ਸੰਸਕਰਣ ਜਿਸਦਾ ਸਿਰਲੇਖ ਬਿਦਯਾਪਤੀ ਹੈ1938ਸਤੀਫਾਨੀ ਮਜੂਮਦਾਰਸਟਰੀਟ  ਸਿੰਗਰ1939ਸਪੇਰਾਦੇਬਕੀ ਬੋਸ1939ਸਪੋਰੀ1940ਜਵਾਨੀ-ਕੀ-ਰੀਤਹੇਮਚੰਦਰ ਚੰਦਰ1940ਪਰਾਜਯ1940ਹਰ ਜੀਤਅਮਰ ਮਲਿਕ1940ਅਭਿਨੇਤਰੀ1941ਪਰੀਚੇਨਿਤਿਨ ਬੋਸ1941ਲਗਨ1942ਸ਼ੇਸ਼ ਉੱਤਰਪ੍ਰਮਥੇਸ਼ ਚੰਦਰ ਬਰੂਆ1942ਜਵਾਬ1943ਜੋਗਾਜੋਗਸੁਸ਼ੀਲ ਮਜੂਮਦਾਰ1943ਜੋਗਾਜੋਗ1944ਬਿਦੇਸ਼ਿਨੀਪ੍ਰੇਮੇਂਦਰ ਮਿੱਤਰਾ1945ਪਾਥ ਬੇਂਧੇ ਦਿਲੋ1945ਬਨਫੂਲਨਿਰੇਨ ਲਹਿਰੀ 1945ਰਾਜ ਲਕਸ਼ਮੀਪ੍ਰੇਮੇਂਦਰ ਮਿੱਤਰਾ1946ਤੂਮੀ ਆਰ ਆਮੀਅਪੂਰਬਾ ਕੁਮਾਰ ਮਿੱਤਰਾ1946ਕ੍ਰਿਸ਼ਨਾ ਲੀਲਾਦੇਬਕੀ ਬੋਸ1946ਅਰੇਬਿਯਨ ਨਾਇਟ੍ਸਨਿਰੇਨ ਲਾਹਿਡ਼ੀ1947ਚੰਦਰਸ਼ੇਖਰਦੇਬਕੀ ਬੋਸ1947ਫੈਸਲਾਅਪੂਰਬਾ ਕੁਮਾਰ ਮਿੱਤਰਾ1948ਬੰਕਲੇਖਾਚਿੱਟਾ ਬੋਸ1948ਅਨਿਰਬਾਨਸੌਮੀਨ ਮੁਖਰਜੀ1949ਅਨਨਿਆਸਬਿਆਸਾਚੀ1949ਅਨੁਰਾਧਾਪ੍ਰਣਬ ਰਾਏ1950ਮੇਜ ਦੀਦੀਅਜੈ ਕਰ1952ਦਰਪਚੁਰਨਾ1954ਨਬਬੀਧਨਹਰਿਦਾਸ ਭੱਟਾਚਾਰੀਆ1955ਦੇਬਤਰਾ1956ਆਸ਼ਾ1957ਅੰਡਾਰੇ ਅਲੋ1958ਰਾਜਲਕਸ਼ਮੀ ਓ ਸ਼੍ਰੀਕਾਂਤ1959ਇੰਦਰਨਾਥ ਸ਼੍ਰੀਕਾਂਤ ਓ ਅੰਨਾਦਾਦੀਦ1965ਅਭੈ ਓ ਸ਼੍ਰੀਕਾਂਤਈਮੈਂ

 ਪਲੇਅਬੈਕ ਗਾਇਕ 

 ਹਵਾਲੇ 

 ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ 

 www.kanandevi.com



ਸ਼੍ਰੇਣੀ:20ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੀਆਂ ਫ਼ਿਲਮੀ ਅਦਾਕਾਰਾਂ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਬੰਗਾਲੀ ਸਿਨੇਮਾ ਵਿੱਚ ਅਦਾਕਾਰਾਵਾਂ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਹਿੰਦੀ ਸਿਨੇਮਾ ਵਿੱਚ ਅਭਿਨੇਤਰੀਆਂ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਬੰਗਾਲੀ ਲੋਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਅਦਾਕਾਰਾਵਾਂ