ਨਿਸ਼ੀ ਭਾਸ਼ਾ

ਨਿਸ਼ੀ (ਜਿਸ ਨੂੰ ਨਾਇਸ਼ੀ, ਨਿਸੀ, ਨੀਸ਼ਿੰਗ, ਨਿਸੀ, ਨਾਈਯਿੰਗ, ਬੈਂਲਨੀ, ਦਫਲਾ, ਦਫਲਾ, ਲੀਲ ਵੀ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ) ਅਰੂਣਾਚਲ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਦੇ ਹੇਠਲੇ ਸੂਬਾਂਸ਼ਿਆ ਅਤੇ ਪੂਰਬੀ ਕਮੈਂਜ ਜ਼ਿਲ੍ਹਿਆਂ ਅਤੇ ਆਸਾਮ ਦੇ ਡਾਰਾਂਗ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਵਿੱਚ ਬੋਲੀ ਜਾਂਦੀ ਤਾਨੀ ਸ਼ਾਖਾ ਦੀ ਇੱਕ ਚੀਨੀ-ਤਿੱਬਤੀ ਭਾਸ਼ਾ ਹੈ। ਭਾਰਤ ਦੀ 1991 ਦੀ ਮਰਦਮਸ਼ੁਮਾਰੀ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ ਨਿਸ਼ੀ ਬੋਲਣ ਵਾਲਿਆਂ ਦੀ ਆਬਾਦੀ 173,791 ਹੈ। 1997 ਦੇ ਅੰਕੜਿਆਂ ਅਨੁਸਾਰ ਨਿਸ਼ੀ ਭਾਸ਼ੀ ਬੋਲਣ ਵਾਲਿਆਂ ਦੀ ਕੁਲ ਆਬਾਦੀ 261,000 ਹੈ ਜਿਸ ਵਿੱਚ 37,300 ਟੈਗਨ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ। ਹਾਲਾਂਕਿ ਖੇਤਰਾਂ ਵਿੱਚ ਬਹੁਤ ਸਾਰੀਆਂ ਭਿੰਨਤਾਵਾਂ ਹਨ, ਹਾਲਾਂਕਿ ਨਿਸ਼ੀ ਦੀਆਂ ਉਪਭਾਸ਼ਾਵਾਂ, ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਟੈਗਿਨ, ਆਸਾਨੀ ਨਾਲ ਆਪਸ ਵਿੱਚ ਸਮਝਣ ਯੋਗ ਹੁੰਦੀਆਂ ਹਨ ਨਿਸ਼ੀ ਨੂੰ ਕਈ ਵਾਰ ਪੱਛਮੀ ਤਾਨੀ ਭਾਸ਼ਾਵਾਂ ਦੀ ਸਾਖਾ ਵਜੋਂ ਵਰਤਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। 

 ਨਿਸ਼ੀ ਇੱਕ ਵਿਸ਼ਾ-ਵਸਤੂ-ਕਿਰਿਆ ਭਾਸ਼ਾ ਹੈ।

 ਮੂਲ 
ਇਸ ਬੋਲੀ ਦੀ ਮੁੱਖ ਮੂਲ ਨੂੰ ਜਾਰਜ ਅਬਰਾਹਮ ਗੀਅਰਸਨ ਨੇ ਦਫਲਾ ਕਿਹਾ ਹੈ।Linguistic Survey Of India, Vol. III part I (Tibeto Burman Family) first published almost a century ago 

 ਧੁਨੀ ਵਿਗਿਆਨ 
 ਨਿਸ਼ੀ ਇੱਕ ਧੁਨੀ-ਆਧਾਰਿਤ ਭਾਸ਼ਾ ਹੈ ਜੋ ਤਿੰਨ ਟਨ ਵਰਤਦੀ ਹੈ: ਵਧ ਰਹੀ, ਨਿਰਪੱਖ ਅਤੇ ਡਿੱਗਣ। ਇਹ ਸਾਰੇ ਸ੍ਵਰਾਂ ਤੇ ਲਾਗੂ ਕੀਤਾ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ, ਅਤੇ ਅਕਸਰ ਸ਼ਬਦ ਦਾ ਮਤਲਬ ਬਦਲ ਸਕਦਾ ਹੈ:
 bénam – "to hold"
 benam – "to deliver"
 bènam – "to vomit"
+ Vowels Front Central Back High i ɨ u Mid e ə o Low a
+ Consonants Letterkkhgngcjnytdnpbmyrlsh IPAkxgŋt͡ʃd͡ʒɲt̪d̪npbmjrlsh

 ਵਿਆਕਰਣ 
ਨਿਆਸ਼ੀ ਨੰਬਰ, ਵਿਅਕਤੀ ਅਤੇ ਕੇਸ ਵਿਚਕਾਰ ਫਰਕ ਦੱਸਦਾ ਹੈ ਇਸਦਾ ਲਿੰਗ ਪ੍ਰਣਾਲੀ ਨਹੀਂ ਹੈ, ਲੇਕਿਨ ਲਿੰਗ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ਤਾ ਲਈ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਐਂਟੀਕਸ ਨੰਬਰਾਂ ਵਿੱਚ ਜੋੜਿਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ। 

 ਨਾਵ 
+ ਨਿੱਜਵਾਚਕ ਨਾਵਪੁਰਖਇਕਵਚਨ ਦੋਵਚਨ ਬਹੁਵਚਨ ਪਹਿਲਾਂ ŋo  ŋuiɲ  ŋulਦੂਜਾ no  nuiɲ  nul ਤੀਜਾ mɨ  buiɲ  bul

 ਸ਼ਬਦਾਵਲੀ 

 ਅੰਕ 
ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ 
ਰੋਮੀਕਰਨ  ਨਾਇਸ਼ੀ  ਗਲੋਇੱਕ akin, aking  akin  aken ਦੋ anyi, enyi  aɲiə  aɲi ਤਿਨ om  oum  aum ਚਾਰ api  ਪੰਜ ang, ango  aŋ(o) 
ਮਨੁੱਖੀ ਬਨਾਮ ਗੈਰ-ਮਨੁੱਖੀ ਵਸਤੂਆਂ ਦੇ ਮਾਮਲੇ ਵਿੱਚ ਗਿਣਤੀ ਦੀ ਗਿਣਤੀ ਵੱਖ ਹੁੰਦੀ ਹੈ।

:ਹਵਾਲੇ 

ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਅਸਮ ਦੀਆਂ ਭਾਸ਼ਾਵਾਂ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਸ਼ਾਵਾਂ