ਜਾਤਰਾ (ਥੀਏਟਰ)

ਜਾਤਰਾ (ਮੂਲ ਬੰਗਾਲੀ: যাত্রা) ਬੰਗਾਲੀ ਥੀਏਟਰ ਦਾ ਇੱਕ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਲੋਕ-ਥੀਏਟਰ ਰੂਪ ਹੈ, ਜੋ ਭਾਰਤੀ ਉਪਮਹਾਦੀਪ ਦੇ ਬੰਗਾਲੀ ਬੋਲਣ ਵਾਲੇ ਖੇਤਰਾਂ, ਬੰਗਲਾਦੇਸ਼ ਸਮੇਤ ਅਤੇ ਭਾਰਤੀ ਰਾਜ ਦੇ ਪੱਛਮੀ ਬੰਗਾਲ, ਬਿਹਾਰ, ਅਸਾਮ, ਉੜੀਸਾ ਅਤੇ  ਤਰੀਪੁਰਾ ਵਿੱਚ ਫੈਲਿਆ ਹੈ।Jatra South Asian Folklore: An Encyclopedia: Afghanistan, Bangladesh, India, Nepal, Pakistan, Sri Lanka, by Peter J. Claus, Sarah Diamond, Margaret Ann Mills.Jatra The Cambridge guide to Asian theatre, by James R. Brandon, Martin Banham.Eastern regions The world encyclopedia of contemporary theatre, by Don Rubin, Chua Soo Pong, Ravi Chaturvedi.Jatra Britannica.com. 2005 ਵਿੱਚ ਕਲਕੱਤਾ ਦੇ ਪੁਰਾਣੇ ਜਾਤਰਾ ਜ਼ਿਲ੍ਹਾ, ਚਿਤਪੁਰ ਰੋਡ ਵਿੱਚ ਲਗਪਗ 55 ਟਰੁੱਪ ਸਨ, ਅਤੇ ਕੁੱਲ ਮਿਲਾ ਕੇ, ਜਾਤਰਾ ਇੱਕ 21ਮਿਲੀਅਨ$-ਪ੍ਰਤੀ ਸਾਲ ਉਦਯੋਗ ਹੈ, ਜੋ ਇਕੱਲੇ ਪੱਛਮੀ ਬੰਗਾਲ ਵਿੱਚ ਹੀ ਕਰੀਬ 4000 ਮੰਚਾਂ ਤੇ ਪੇਸ਼ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈJatra 2 BBC News, 2005.। ਇਸਨੇ 2001 ਵਿੱਚ, 300 ਤੋਂ ਵੱਧ ਜਾਤਰਾ ਕੰਪਨੀਆਂ ਨੇ  20,000 ਤੋਂ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਰੁਜ਼ਗਾਰ ਦਿੱਤਾ, ਜੋ ਸਥਾਨਕ ਫਿਲਮ ਉਦਯੋਗ ਅਤੇ ਸ਼ਹਿਰੀ ਥੀਏਟਰ ਨਾਲੋਂ ਵੱਧ ਹੈ।Yatra Indian theatre: theatre of origin, theatre of freedom, by Ralph Yarrow.

ਸ਼ਬਦ `ਜਾਤਰਾ' ਦਾ ਮਤਲਬ ਹੈ ਸਫ਼ਰ ਜਾਂ ਚੱਲਣਾ। ਜਾਤਰਾ, ਜੋ ਬੁਨਿਆਦੀ ਤੌਰ ਤੇ ਇੱਕ ਸੰਗੀਤ ਥੀਏਟਰ ਫਾਰਮ ਹੈ, ਦੇ ਮੁਢ ਦਾ ਸਿਹਰਾ ਸ਼੍ਰੀ ਚੈਤੰਨਿਆ ਦੀ ਭਗਤੀ ਲਹਿਰ ਦੇ ਉਭਾਰ ਨੂੰ ਜਾਂਦਾ ਹੈ,  ਚੈਤੰਨਿਆ ਆਪ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨਾ ਦੀ ਜੀਵਨ ਕਹਾਣੀ ਵਿੱਚੋਂ ਰੁਕਮਿਨੀ ਹਰਣ  ਦੀ ਪੇਸ਼ਕਾਰੀ ਜੋ ਇਸ ਤਮਾਸ਼ੇ ਦੀ ਪਹਿਲੀ ਨਿਸ਼ਚਿਤ ਪੇਸ਼ਕਾਰੀ ਸੀ, ਵਿੱਚ ਰੁਕਮਿਨੀ ਦਾ ਰੋਲ ਅਦਾ ਕੀਤਾ ਸੀ।ਇਸਤਮਾਸ਼ੇ ਦਾ, ਜੋ 1507 ਈ. ਵਿੱਚ ਰਾਤ ਭਰ ਚੱਲਿਆ,Jatra History of Indian Theatre: Loka Ranya Panorama of Indian Folk Theatre, by Manohar Laxman Varadpande. ਚੈਤੰਨਿਆ ਦੀ hagiography ਚੈਤੰਨਿਆ ਭਗਵਤ (ਇੱਕ ਚੇਲਾ Vrindavana Dasa Thakuraਦੀ ਲਿਖੀ) ਵਿੱਚ ਜ਼ਿਕਰ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ। ਭਾਵੇਂ ਗਾਉਣ ਦੇ ਇੱਕ  ਰੂਪ 'Carya', ਜੋ 9ਵੀਂ ਅਤੇ 12ਵੀਂ ਸਦੀ ਵਿੱਚਕਾਰ ਬੰਗਾਲ ਵਿੱਚ ਲੋਕਪ੍ਰਿਯ ਸੀ, ਅਤੇ ਜੋ ਉੜੀਸਾ ਵਿੱਚ ਵੀ ਉਸੇ ਸਮੇਂ  'Carya Padas' ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਸੀ, ਦੀ ਮੌਜੂਦਗੀ ਦੇ ਪ੍ਰਮਾਣ ਮਿਲਦੇ ਹਨJatra National Portal of India. ਜਾਤਰਾ ਮੰਚਕਲਾ, ਉੱਤਰ ਪ੍ਰਦੇਸ਼  ਦੀ  ਨੌਟੰਕੀ, ਮਹਾਰਾਸ਼ਟਰ ਦੇ ਤਮਾਸ਼ਾ ਅਤੇ ਗੁਜਰਾਤ ਦੇ ਭਵਾਈ ਨਾਲ ਮਿਲਦੀ ਜੁਲਦੀ ਹੈ।thumb|ਕੋਲਕਾਤਾ ਵਿੱਚ ਜਾਤਰਾ ਪੋਸਟਰ, ਸਥਾਨਕ ਪੌਪ ਆਰਟ ਦੀ ਇੱਕ ਵਿਲੱਖਣ ਮਿਸਾਲ  

 ਹੋਰ ਪੜ੍ਹੋ 
 ਜਾਤਰਾ- ਭਾਰਤ ਦਾ ਲੋਕ ਥੀਏਟਰ, (ਇੱਕ ਵਿਸਤ੍ਰਿਤ ਅਧਿਐਨ)  ਲੇਖਕ: ਬਲਵੰਤ ਗਾਰਗੀ
 ਬੰਗਾਲੀ ਨਾਟਕ: ਇਸ ਦਾ ਮੂਲ ਅਤੇ ਵਿਕਾਸ, ਲੇਖਕ: ਪੀ Guha-Thakurta. Routledge, 2001. ISBN 0-415-24504-4. ਅਧਿਆਇ 4: The Yatra as Acted
 Jatra: A work on retired Jatra Artistes ਲੇਖਕ: ਸੌਮਿਆ ਸ਼ੰਕਰ ਬੋਸ

 ਹਵਾਲੇ 

ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਥੀਏਟਰ