ਪਦਮਾ ਸਚਦੇਵ

ਪਦਮਾ ਸਚਦੇਵ (ਜਨਮ: 17 ਅਪਰੈਲ 1940) ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਕਵਿੱਤਰੀ ਅਤੇ ਨਾਵਲਕਾਰ ਹੈ। ਉਹ ਡੋਗਰੀ ਭਾਸ਼ਾ ਦੀ ਪਹਿਲੀ ਆਧੁਨਿਕ ਕਵਿੱਤਰੀ ਹੈ।

ਉਹ ਹਿੰਦੀ ਵਿੱਚ ਵੀ ਲਿਖਦੀ ਹੈ। ਉਸ ਦੇ ਕਈ ਕਵਿਤਾ ਸੰਗ੍ਰਿਹ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤ ਹੋ ਚੁੱਕੇ ਹਨ। ਮੇਰੀ ਕਵਿਤਾ ਮੇਰੇ ਗੀਤ ਲਈ ਉਸ ਨੂੰ 1971 ਵਿੱਚ ਸਾਹਿਤ ਅਕਾਦਮੀ ਇਨਾਮ ਪ੍ਰਾਪਤ ਹੋਇਆ। ਉਸ ਨੂੰ ਸਾਲ 2001 ਵਿੱਚ ਪਦਮ ਸ਼੍ਰੀ ਅਤੇ ਸਾਲ 2007-08 ਵਿੱਚ ਮੱਧ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਸਰਕਾਰ ਦੁਆਰਾ 'ਕਬੀਰ ਸਨਮਾਨ' ਪ੍ਰਦਾਨ ਕੀਤਾ ਗਿਆ।

ਨਿੱਜੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ 

ਪਦਮ ਸਚਦੇਵ ਦਾ ਜਨਮ ਪੁਰਮੰਡਲ, ਜੰਮੂ, ਵਿੱਚ 1940 ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਉਹ ਇੱਕ ਸੰਸਕ੍ਰਿਤ ਵਿਦਵਾਨ, ਪ੍ਰੋਫੈਸਰ ਜੈ ਦੇਵ ਬਦੂ ਦੇ ਤਿੰਨ ਬੱਚਿਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੀ ਸੀ। ਉਸਦੇ ਪਿਤਾ ਦਾ 1947 ਵਿੱਚ ਭਾਰਤ ਦੀ ਵੰਡ ਦੌਰਾਨ ਹੱਤਿਆ ਕਰ ਦਿੱਤੀ ਗਈ ਸੀ। ਪਦਮ ਸਚਦੇਵ ਨੇ 1966 ਵਿਚ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਡੋਗਰੀ ਕਵੀ ਵੇਦਪਾਲ ਦੀਪ ਅਤੇ ਬਾਅਦ ਵਿਚ ਸੰਗੀਤਕ ਜੋੜੀ “ਸਿੰਘ ਬੰਧੂ” ਦੇ  ਸੁਰਿੰਦਰ ਸਿੰਘ ਨਾਲ ਵਿਆਹ ਕਰਵਾ ਲਿਆ। ਉਹ ਨਵੀਂ ਦਿੱਲੀ ਵਿੱਚ ਰਹਿੰਦੀ ਹੈ।

 ਕਰੀਅਰ 
ਸਚਦੇਵਾ ਨੇ 1961 ਤੋਂ ਆਲ ਇੰਡੀਆ ਰੇਡੀਓ, ਜੰਮੂ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਘੋਸ਼ਣਾਕਰਤਾ ਵਜੋਂ ਕੰਮ ਕੀਤਾ। ਇੱਥੇ ਉਸ ਨੇ ਸਿੰਘ ਬੰਧੂ ਸੰਗੀਤਕ ਜੋੜੀ ਦੇ ਹਿੰਦੁਸਤਾਨੀ ਗਾਇਕਾ ਸੁਰਿੰਦਰ ਸਿੰਘ ਨੂੰ ਮਿਲੀ, ਜੋ ਉਸ ਸਮੇਂ ਡਿਊਟੀ ਅਧਿਕਾਰੀ ਸੀ। ਅਗਲੇ ਸਾਲਾਂ ਵਿੱਚ, ਉਸ ਨੇ ਆਲ ਇੰਡੀਆ ਰੇਡੀਓ, ਮੁੰਬਈ ਨਾਲ ਵੀ ਕੰਮ ਕੀਤਾ। 

ਉਸ ਨੇ ਵੇਦ ਰਾਹੀ ਦੀ ਫ਼ਿਲਮ "ਪ੍ਰੇਮ ਪਰਬਤ" ਦੀ 1973 ਦੀ ਹਿੰਦੀ ਫ਼ਿਲਮ ਦੇ ਗੀਤ 'ਮੇਰਾ ਛੋਟਾ ਸਾ ਘਰ ਬਾਰ' ਦੇ ਬੋਲ ਲਿਖੇ ਸਨ, ਜਿਸ ਦਾ ਸੰਗੀਤ ਜੈਦੇਵ ਨੇ ਦਿੱਤਾ ਸੀ। ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਉਸ ਨੇ 1978 ਦੀਆਂ ਹਿੰਦੀ ਫ਼ਿਲਮਾਂ "ਆਂਖੀ ਦੇਖੀ" ਦੇ ਦੋ ਗੀਤਾਂ ਦੇ ਬੋਲ ਲਿਖੇ, ਜਿਸ ਦਾ ਸੰਗੀਤ ਜੇਪੀ ਕੌਸ਼ਿਕ ਨੇ ਕੀਤਾ ਸੀ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਦੋਗਾਣਾ "ਸੋਨਾ ਰੇ, ਤੁਝੇ ਕੈਸੇ ਮਿਲੂ" ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ ਜੋ ਮੁਹੰਮਦ ਰਫ਼ੀ ਅਤੇ ਸੁਲੱਖਣ ਪੰਡਿਤ ਨੇ ਗਾਇਆ ਸੀ। ਯੋਗੇਸ਼ ਦੇ ਨਾਲ 1979 ਦੀ ਹਿੰਦੀ ਫ਼ਿਲਮ ਸਹਿਸ ਦੇ ਗੀਤ ਵੀ ਲਿਖੇ, ਜਿਸ ਦਾ ਸੰਗੀਤ ਅਮੀਨ ਸੰਗੀਤ ਨੇ ਦਿੱਤਾ।ਹਵਾਲਾ ਲੋੜੀਂਦਾ

 ਕੰਮ 
 ਮੇਰੀ ਕਵਿਤਾ ਮੇਰੇ ਗੀਤ (1969)
 ਤਵੀ ਤੇ ਚਨਾਹਨ (ਦਰਿਆ ਤਵੀ ਅਤੇ ਚੇਨਾਬ, 1976),
 ਨਹੇਰੀਆਂ ਗਾਲੀਆਂ (ਡਾਰਕ ਲੈਂਸ, 1982),
 ਪੋਟਾ ਪੋਟਾ ਨਿੰਬਲ (ਫਿੰਗਰਟੀਫੁੱਲ ਕਲਾਉਡਲੈੱਸ ਸਕਾਈ, 1987),
 ਉੱਤਰ ਵਹਿਨੀ (1992)
 ਟੈਂਥੀਅਨ (1997)
 ਅਮਰਾਇ (ਹਿੰਦੀ ਇੰਟਰਵਿਊਜ਼)
 ਦੀਵਾਨਖਾਨਾ (ਇੰਟਰਵਿਊ)
 ਚਿਤ ਚੇਤੇ (ਯਾਦਾਂ)

 ਇਨਾਮ 
 Dinu Bhai Pant Life Time Achievement Award,2017 by D.B. Pant Memorial Trust, Jammu,J&K
 Krutitava Smagra Samman, 2015 by Bharatiya Bhasha Parishad, West Bengal 
 Saraswati Samman , 2015 for her autobiography "Chitt-Chete" in Dogri language
 Padma Shri Award. 2001
 Sahitya Akademi Award 1971
 Kabir Samman for poetry. 2007-08

 ਪੁਸਤਕ-ਸੂਚੀ 

 Naushin. Kitabghar, 1995.
 Main Kahti Hun Ankhin Dekhi (Travelogue). Bharatiya Gyanpith, 1995.
 *Bhatko nahin Dhananjay. Bharatiya Gyanpith, 1999. .
 Amrai. Rajkamal Prakashan, 2000. .
 Jammu Jo Kabhi Sahara Tha (Novel). Bharatiya Jnanapith, 2003. .
Phira kyā huā?, with Jnaneśvara, and Partha Senagupta. National Book Trust, 2007. .

Translations

 Where Has My Gulla Gone (Anthology). Prabhat Prakashan, 2009. .
 A Drop in the Ocean: An Autobiography. tr. by Uma Vasudev, Jyotsna Singh. National Book Trust, India, 2011. .

ਹਵਾਲੇ

ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ
 ਆਧੁਨਿਕ ਡੋਗਰੀ ਕਵਿਤਾ ਦੀ ਮਾਂ: ਪਦਮਾ ਸਚਦੇਵ ਦਾ ਸਾਹਿਤਕ ਪ੍ਰੋਫਾਈਲ 

ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਡੋਗਰੀ ਕਵੀ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1940
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:20ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੇ ਭਾਰਤੀ ਕਵੀ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਹਿੰਦੀ ਲੇਖਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਮਹਿਲਾ ਨਾਵਲਕਾਰ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:20ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੀਆਂ ਭਾਰਤੀ ਲੇਖਿਕਾਵਾਂ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮਹਿਲਾ ਹਫ਼ਤਾ 2021 ਵਿੱਚ ਸੋਧੇ ਗਏ ਲੇਖ