ਵੈਂਕਟ ਦੂਜਾ

ਵੈਂਕਟ ਰਾਏ (ਲਗਭਗ 1547 - ਅਕਤੂਬਰ 1614), ਪੂਰਾ ਨਾਂ ਵੈਂਕਟ ਦੇਵ ਰਾਏ ਵਿਜੈਨਗਰ ਸਾਮਰਾਜ ਦਾ ਇੱਕ ਰਾਜਾ ਸੀ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਵੈਂਕਟ II ਵੀ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਅਰਾਵਿਡੂ ਰਾਜਵੰਸ਼ ਵਿੱਚੋਂ ਵਿਜੇਨਗਰ ਦਾ ਤੀਜਾ ਸਮਰਾਟ ਸੀ। ਉਸ ਨੇ ਆਪਣੇ ਵੱਡੇ ਭਰਾ, ਸਮਰਾਟ ਸ਼੍ਰੀਰੰਗ ਦੇਵ ਰਾਏ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਵਿਜੈਨਗਰ ਸਾਮਰਾਜ ਦਾ ਸ਼ਾਸਕ ਬਣਾਇਆ ਜਿਸ ਦੇ ਠਿਕਾਣੇ ਪੇਨੂਕੋਂਡਾ, ਚੰਦਰਗਿਰੀ ਅਤੇ ਵੇਲੋਰ ਵਿੱਚ ਸਨ। ਲਗਭਗ ਤਿੰਨ ਦਹਾਕਿਆਂ ਦੇ ਉਸ ਦੇ ਰਾਜ ਵਿੱਚ ਸਾਮਰਾਜ ਦੀ ਤਾਕਤ ਅਤੇ ਖੁਸ਼ਹਾਲੀ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਪੁਨਰ ਸੁਰਜੀਤੀ ਦੇਖਣ ਨੂੰ ਮਿਲੀ। ਉਸ ਨੇ ਬੀਜਾਪੁਰ ਅਤੇ ਗੋਲਕੋਂਡਾ ਦੇ ਤੁਰਕੋ-ਫ਼ਾਰਸੀ ਦੱਖਣ ਸੁਲਤਾਨਾਂ, ਅੰਦਰੂਨੀ ਵਿਗਾੜਾਂ, ਨਾਲ ਸਫਲਤਾਪੂਰਵਕ ਨਜਿੱਠਿਆ, ਰਾਜ ਵਿੱਚ ਆਰਥਿਕ ਪੁਨਰ ਸੁਰਜੀਤੀ ਨੂੰ ਉਤਸ਼ਾਹਿਤ ਕੀਤਾ। ਉਸ ਨੇ ਤਾਮਿਲਨਾਡੂ ਅਤੇ ਮੌਜੂਦਾ ਆਂਧਰਾ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਦੇ ਕੁਝ ਹਿੱਸਿਆਂ ਦੇ ਬਾਗ਼ੀ ਨਾਇਕਾਂ ਨੂੰ ਦਬਾ ਦਿੱਤਾ। 

 ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਸਾਲ 
ਉਹ ਸਮਰਾਟ ਤਿਰੂਮਲਾ ਦੇਵ ਰਾਏ ਅਤੇ ਉਸ ਦੀ ਰਾਣੀ-ਪਤਨੀ ਵੇਂਗਲੰਬਾ ਦੇ ਚੌਥੇ ਅਤੇ ਸਭ ਤੋਂ ਛੋਟੇ ਪੁੱਤਰ ਅਤੇ ਸਮਰਾਟ ਸ਼੍ਰੀਰੰਗਾ ਦੇਵ ਰਾਏ ਦੇ ਛੋਟਾ ਭਰਾ ਸੀ। ਉਸ ਨੇ 1585 ਵਿੱਚ ਵਿਜੈਨਗਰ ਸਾਮਰਾਜ ਦੇ ਤਖ਼ਤ 'ਤੇ ਬੈਠਣ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਚੰਦਰਗਿਰੀ ਦੇ ਗਵਰਨਰ ਅਤੇ ਤਾਮਿਲ ਦੇਸ਼ ਦੇ ਵਾਇਸਰਾਏ ਵਜੋਂ ਸੇਵਾ ਨਿਭਾਈ।

 ਫੌਜੀ ਮੁਹਿੰਮਾਂ 
 ਪੇਨੁਗੋਂਡਾ ਦੀ ਘੇਰਾਬੰਦੀ (1605–1606) 
ਵੈਂਕਟ II ਨੇ ਪੇਨੁਗੋਂਡਾ ਵਿਖੇ ਗੋਲਕੋਂਡਾ ਦੇ ਇੱਕ ਵੱਡੇ ਹਮਲੇ ਨੂੰ ਵਾਪਸ ਕਰ ਦਿੱਤਾ। ਘੇਰਾਬੰਦੀ ਦੌਰਾਨ, ਜਗਦੇਵ ਰੋਅ ਦੇ ਅਧੀਨ ਵਿਜੇਨਗਰ ਰੱਖਿਆ, ਤੰਜਾਵਰ ਨਾਇਕ ਰਾਜਕੁਮਾਰ ਰਘੁਨਾਥ ਦੀ ਸਹਾਇਤਾ ਨਾਲ, ਮੁੱਖ ਕੁਤਬਸ਼ਾਹੀ ਟੁਕੜੀਆਂ ਨੂੰ ਹਰਾਇਆ; ਸੌਜਾਤਾ ਖ਼ਾਨ ਮਾਰਿਆ ਗਿਆ, ਸੀਤਾ ਖ਼ਾਨ ਨੂੰ ਫੜ ਲਿਆ ਗਿਆ, ਅਤੇ ਹੋਰ ਕਮਾਂਡਰਾਂ ਨੂੰ ਹਰਾ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਸੁਲਤਾਨ ਮੁਹੰਮਦ ਕੁਲੀ ਕੁਤਬ ਸ਼ਾਹ ਨੂੰ ਘੇਰਾਬੰਦੀ ਛੱਡਣ ਅਤੇ ਪਿੱਛੇ ਹਟਣ ਲਈ ਮਜਬੂਰ ਹੋਣਾ ਪਿਆ।

 ਸੁਲਤਾਨਾਂ ਵਿਰੁੱਧ ਜੰਗ ਅਤੇ ਪੇਨਾਰ ਨਦੀ ਦੀ ਲੜਾਈ 
1588 ਵਿੱਚ, ਉਸ ਨੇ ਤੁਰਕੋ-ਫ਼ਾਰਸੀ ਗੋਲਕੋਂਡਾ ਅਤੇ ਬੀਜਾਪੁਰ ਸੁਲਤਾਨਾਂ ਨਾਲ ਜੰਗ ਛੇੜ ਦਿੱਤੀ ਅਤੇ ਆਪਣੇ ਪੂਰਵਜ ਦੁਆਰਾ ਪਹਿਲਾਂ ਗੁਆਏ ਗਏ ਕੁਝ ਇਲਾਕਿਆਂ 'ਤੇ ਕਬਜ਼ਾ ਕਰ ਲਿਆ।Nayaks of Tanjore  by V. Vriddhagirisan p.47 ਰੇਚੇਰਲਾ ਵੇਲਾਮਾ ਰਾਜਵੰਸ਼ ਦੇ ਇੱਕ ਵੰਸ਼ਜ, ਕਸਤੂਰੀ ਰੰਗਾ ਨਾਇਕ ਨੂੰ ਸੁਲਤਾਨਾਂ ਦੀਆਂ ਸਾਂਝੀਆਂ ਫੌਜਾਂ ਦੀ ਜਾਂਚ ਕਰਨ ਲਈ ਭੇਜਿਆ ਗਿਆ ਸੀ। ਕਸਤੂਰੀ ਰੰਗਾ ਅਤੇ ਉਸ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਯਾਚਾਮਾ ਨਾਇਕ ਦੀ ਅਗਵਾਈ ਵਾਲੀ ਹਿੰਦੂ ਫੌਜ ਨੇ ਲੜਾਈਆਂ ਦੀ ਇੱਕ ਲੜੀ ਵਿੱਚ ਸਫਲਤਾ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ। ਵਿਜੇਨਗਰ ਫੌਜ ਦੇ ਨਾਲ ਇਹਨਾਂ ਲੜਾਈਆਂ ਵਿੱਚ ਬਚ ਨਿਕਲਣ ਵਾਲੇ ਮੁਸਲਿਮ ਸਿਪਾਹੀ ਪੇਨਾਰ ਨਦੀ ਦੇ ਉੱਪਰਲੇ ਕੰਢੇ ਆਪਣੀਆਂ ਮੁੱਖ ਫੌਜਾਂ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋ ਗਏ। ਇਤਿਹਾਸਕ ਬਿਰਤਾਂਤਾਂ ਵਿੱਚ ਕਿਹਾ ਗਿਆ ਹੈ ਕਿ ਸੁਲਤਾਨਾਂ ਦੀ ਫੌਜ ਦੀ ਤਾਕਤ 120,000 ਤੋਂ ਵੱਧ ਸੀ ਅਤੇ ਤੁਰਕੋ-ਅਫ਼ਗਾਨ ਤੋਪਖਾਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਤੋਪਖਾਨੇ ਦੀਆਂ ਇਕਾਈਆਂ ਨੂੰ ਗੋਲੀਬਾਰੀ ਕਰਨ ਲਈ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਨਾਲ ਸਨ। ਕਸਤੂਰੀ ਰੰਗਾ ਨੇ ਉੱਤਰ ਵੱਲ ਆਪਣੀਆਂ ਫੌਜਾਂ ਦੀ ਅਗਵਾਈ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਪੇਨਾਰ ਨਦੀ ਦੇ ਉੱਪਰਲੇ ਕੰਢੇ 'ਤੇ ਸਿੱਧੇ ਦੁਸ਼ਮਣ ਦਾ ਸਾਹਮਣਾ ਕੀਤਾ।

ਇਹ ਝੜਪ ਅੱਠ ਘੰਟੇ ਤੱਕ ਚੱਲੀ, ਸਲਤਨਤ ਫੌਜ ਦੀਆਂ ਤੋਪਖਾਨਾ ਇਕਾਈਆਂ ਨੇ ਵਿਜੇਨਗਰ ਰੈਂਕਾਂ ਵਿੱਚ ਤਬਾਹੀ ਮਚਾ ਦਿੱਤੀ ਪਰ ਯਾਚਾਮਾ ਨੇ ਆਪਣੀਆਂ ਫੌਜਾਂ ਵਿੱਚ ਅਨੁਸ਼ਾਸਨ ਬਣਾਈ ਰੱਖਿਆ ਅਤੇ ਹਮਲੇ ਨੂੰ ਸਖ਼ਤੀ ਨਾਲ ਦਬਾ ਦਿੱਤਾ। ਦਿਨ ਦੇ ਅੰਤ ਤੱਕ, ਵਿਜੇਨਗਰ ਦੀ ਬਹਾਦਰ ਅਤੇ ਬੁੱਧੀਮਾਨ ਜਰਨੈਲ ਨੇ ਪੇਨਾਰ ਦੀ ਲੜਾਈ ਜਿੱਤ ਲਈ ਅਤੇ 50,000 ਤੋਂ ਵੱਧ ਤੁਰਕੋ-ਫ਼ਾਰਸੀ ਗੋਲਕੌਂਡਾ ਅਤੇ ਬੀਜਾਪੁਰ ਫੌਜਾਂ ਮਾਰੀਆਂ ਗਈਆਂ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਸੁਲਤਾਨਤ ਦੇ ਸਭ ਤੋਂ ਯੋਗ ਜਰਨੈਲ ਰੁਸਤਮ ਖਾਨ ਅਤੇ ਖਾਸਿਮ ਖਾਨ ਸ਼ਾਮਲ ਸਨ। ਸ਼ਾਹੀ ਫੌਜਾਂ ਨੇ ਆਪਣੇ ਦੁਸ਼ਮਣਾਂ ਨੂੰ ਗੋਲਕੌਂਡਾ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਭਜਾ ਦਿੱਤਾ ਪਰ ਸਮਰਾਟ ਦੇ ਅਹਿਲਕਾਰਾਂ ਵਿਚਕਾਰ ਝਗੜੇ ਨੇ ਗੋਲਕੌਂਡਾ ਉੱਤੇ ਹੋਰ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ਾਂ ਨੂੰ ਰੋਕ ਦਿੱਤਾ। ਉਸ ਦੇ ਉੱਤਰ ਵਿੱਚ ਉਸ ਦੇ ਕਈ ਜਾਗੀਰਦਾਰਾਂ ਨੇ ਹੁਣ ਉਸ ਦੇ ਵਿਰੁੱਧ ਬਗਾਵਤ ਕਰ ਦਿੱਤੀ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਆਲੀਆ ਰਾਮ ਰਾਏ ਦੇ ਕੁਝ ਵੰਸ਼ਜ ਵੀ ਸ਼ਾਮਲ ਸਨ, ਪਰ ਉਸ ਨੇ ਸਫਲਤਾਪੂਰਵਕ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਕਾਬੂ ਕਰ ਲਿਆ।

 ਬਾਗ਼ੀ ਨਾਇਕਾਂ ਦੀ ਅਧੀਨਗੀ 
 ਗਿੰਗੀ ਦੇ ਨਾਇਕ 
1586 ਵਿੱਚ, ਗਿੰਗੀ ਦੇ ਨਾਇਕ ਨੇ ਸਮਰਾਟ ਵੈਂਕਟਪਤੀ ਵਿਰੁੱਧ ਬਗਾਵਤ ਕੀਤੀ, ਜਿਸ ਨੇ ਫਿਰ ਉਸ ਨੂੰ ਫੜ ਲਿਆ ਅਤੇ ਉਸ ਨੂੰ ਕੈਦ ਕਰ ਦਿੱਤਾ। ਉਸ ਨੂੰ ਉਦੋਂ ਹੀ ਰਿਹਾ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਜਦੋਂ ਤੰਜੌਰ ਦੇ ਨਾਇਕ ਰਘੂਨਾਥ ਨੇ ਸਮਰਾਟ ਨੂੰ ਉਸਦੀ ਪੇਨੂਕੋਂਡਾ ਮੁਹਿੰਮ ਵਿੱਚ ਸਹਾਇਤਾ ਕਰਨ ਦੇ ਬਦਲੇ ਉਸਦੀ ਰਿਹਾਈ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ।

ਉਸ ਦੀ ਕੈਦ ਦੌਰਾਨ, ਗਿੰਗੀ ਉੱਤੇ ਇੱਕ ਹੋਰ ਵੈਂਕਟ ਦਾ ਸ਼ਾਸਨ ਸੀ, ਜਿਸਨੂੰ ਸਮਰਾਟ ਵੈਂਕਟਪਤੀ ਰਾਏ ਦੁਆਰਾ ਉਸਦੇ ਵਿਰੁੱਧ ਭੇਜਿਆ ਗਿਆ ਸੀ।

 ਵੇਲੋਰ ਦਾ ਨਾਇਕ 
1601 ਵਿੱਚ, ਆਰਕੋਟ ਅਤੇ ਚੇਂਗੇਲਪੇਟ ਦੇ ਉਸ ਦੇ ਵਾਇਸਰਾਏ, ਚੇਨੱਪਾ ਨਾਇਕ ਦੀ ਅਗਵਾਈ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਹੋਰ ਮੁਹਿੰਮ ਨੇ ਵੈਲੋਰ ਦੇ ਨਾਇਕ ਲਿੰਗਮਾ ਨਾਇਕ ਦੀ ਅਗਵਾਈ ਵਾਲੀ ਬਗਾਵਤ ਨੂੰ ਦਬਾ ਦਿੱਤਾ। ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਵੈਲੋਰ ਦੇ ਲਿੰਗਮਾ ਨਾਇਕ ਨੂੰ ਮੁੰਨਾਲੀ ਦੇ ਮੈਦਾਨਾਂ ਵਿੱਚ ਹਰਾਇਆ ਗਿਆ, ਅਤੇ ਵੈਲੋਰ ਕਿਲ੍ਹੇ 'ਤੇ ਕਬਜ਼ਾ ਕਰ ਲਿਆ ਗਿਆ। ਵੇਲੋਰ ਸਮਰਾਟ ਵੈਂਕਟਪਤੀ ਰਾਏ ਦੇ ਸਿੱਧੇ ਨਿਯੰਤਰਣ ਵਿੱਚ ਆ ਗਿਆ। ਯਾਚਾਮਾ ਨਾਇਕ ਦੀ ਅਗਵਾਈ ਹੇਠ ਇੱਕ ਹੋਰ ਮੁਹਿੰਮ ਸਿੱਧੇ ਮਦੁਰਾਈ ਨਾਇਕ ਪ੍ਰਾਂਤ ਵਿੱਚ ਗਈ ਅਤੇ ਬਾਗ਼ੀ ਨਾਇਕਾਂ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਅਧੀਨ ਕਰ ਲਿਆ।

 ਨੰਦੇਲਾ ਦੀ ਲੜਾਈ 
ਨੰਦਿਆਲਾ ਦੇ ਮੁਖੀ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨਮਰਾਜ ਨੇ ਵੈਂਕਟਪਤੀ ਰਾਏ ਵਿਰੁੱਧ ਬਗਾਵਤ ਕੀਤੀ। ਇਸ ਕਾਰਵਾਈ ਤੋਂ ਨਾਰਾਜ਼ ਹੋ ਕੇ ਸਮਰਾਟ ਨੇ ਮਤਲਾ ਅਨੰਤ ਦੀ ਕਮਾਨ ਹੇਠ ਇੱਕ ਫੌਜ ਭੇਜੀ। ਉਸ ਨੇ ਨੰਦੇਲਾ ਵਿਖੇ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨਮਰਾਜ ਦੀ ਫੌਜ ਨੂੰ ਹਰਾਇਆ।

 ਪ੍ਰਾਂਤਕ ਬਗਾਵਤਾਂ ਦਾ ਅਧੀਨ ਹੋਣਾ 
ਵਿਜੇਨਗਰ ਸਾਮਰਾਜ ਪ੍ਰਾਂਤਾਂ ਦੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਮੁਖੀਆਂ ਨੇ ਸਮਰਾਟ ਵਿਰੁੱਧ ਬਗਾਵਤ ਕੀਤੀ। ਵਿਵਸਥਾ ਬਹਾਲ ਕਰਨ ਲਈ ਸਮਰਾਟ ਨੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਪ੍ਰਾਂਤਾਂ ਦੇ ਬਾਗ਼ੀ ਮੁਖੀਆਂ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਅਧੀਨ ਕਰਨ ਲਈ ਮਤਲਾ ਮੁਖੀ ਅਨੰਤ ਦੀ ਅਗਵਾਈ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਫੌਜ ਭੇਜੀ। ਮਤਲਾ ਅਨੰਤ ਨੇ ਰਵੇਲੀਆ ਵੇਲੀਕੋਂਡਾ ਵੈਂਕਟਾਦਰੀ ਨੂੰ ਹਰਾਇਆ ਅਤੇ ਮਾਰ ਦਿੱਤਾ, ਜਮਾਲਾਮਾਦੁਗੁ ਦੀ ਲੜਾਈ ਵਿੱਚ ਅਣਜਾਣ ਬਾਗ਼ੀ ਨੂੰ ਹਰਾਇਆ, ਅਤੇ ਕਟਕ ਦੇ ਕਿਲ੍ਹੇ ਨੂੰ ਘਟਾ ਦਿੱਤਾ। ਉਸ ਨੇ ਮੁਖੀ ਕੋਂਡਾਰਾਜੂ ਵੈਂਕਟਾਦਰੀ ਨੂੰ ਹਰਾਇਆ ਅਤੇ ਉਸ ਤੋਂ ਚੇਨੂਰ ਸ਼ਹਿਰ 'ਤੇ ਕਬਜ਼ਾ ਕਰ ਲਿਆ। ਗੋਬਰੂ ਮੁਖੀਆਂ ਨੇ ਸਮਰਾਟ ਵੇਲੁਗੋਤੀ ਚੇਨਯਾ ਵਿਰੁੱਧ ਬਗਾਵਤ ਕੀਤੀ।  ਵੇਲੁਗੋਤੀ ਯਾਚਾਮਾ ਨਾਇਡੂ ਅਤੇ ਉਸ ਦੇ ਰਿਸ਼ਤੇਦਾਰ ਸਿੰਗਾਮਾ ਨਾਇਡੂ ਨੇ ਸਾਲ 1601 ਵਿੱਚ ਉਟਰਮੁਲਟਰ ਵਿਖੇ ਦੇਵੀਪੁਪਾ ਨਯਰਲੂ ਨੂੰ ਹਰਾਇਆ। ਯਾਚਮਾ ਨਾਇਡੂ ਨੇ ਤਿਰੂਪਤੀ ਵਿਖੇ ਪਹਾੜੀ ਮੁਖੀਆਂ ਨੂੰ ਹਰਾਇਆ ਅਤੇ ਚੇਂਗਲਪੱਟੂ 'ਤੇ ਕਬਜ਼ਾ ਕਰ ਲਿਆ। ਪਾਲੇਮਬੁਕੋਟਾ ਦੇ ਕਿਲੇ ਦੇ ਬਾਹਰ ਯਾਚਮਾ ਨਾਇਡੂ ਨੇ ਮੁੱਖ ਯਤੀਰਾਜੂ ਨੂੰ ਹਰਾਇਆ। ਰਘੁਨਾਥ ਨਾਇਕ ਨੇ ਮੁਰਾਸਾ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਵਿਰੁੱਧ ਜੰਗ ਛੇੜੀ ਅਤੇ ਸਫਲਤਾਪੂਰਵਕ ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਅਧੀਨ ਕਰ ਲਿਆ।

 ਰਾਜਧਾਨੀ ਬਦਲਣਾ 
1592 ਦੇ ਆਸ-ਪਾਸ, ਵੈਂਕਟਪਤੀ ਨੇ ਸ਼ਾਹੀ ਰਾਜਧਾਨੀ ਪੇਨੂਕੋਂਡਾ ਤੋਂ ਦੱਖਣ ਵੱਲ ਤਿਰੂਪਤੀ ਪਹਾੜੀਆਂ ਦੇ ਨੇੜੇ ਚੰਦਰਗਿਰੀ ਵਿੱਚ ਤਬਦੀਲ ਕਰ ਦਿੱਤੀ। 1604 ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਉਸ ਨੇ ਰਾਜਧਾਨੀ ਚੰਦਰਗਿਰੀ ਤੋਂ ਹੋਰ ਦੱਖਣ ਵੱਲ ਵੇਲੋਰ ਵਿੱਚ ਤਬਦੀਲ ਕਰ ਦਿੱਤੀ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਇੱਕ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਅਧਾਰ ਵਜੋਂ ਵਰਤਿਆ ਜਾਂਦਾ ਸੀ।

 ਪੁਨਰ ਸੁਰਜੀਤੀ 
ਉਸ ਦੇ ਸਾਮਰਾਜ ਦੇ ਉੱਤਰੀ ਖੇਤਰਾਂ ਨੂੰ ਟੈਕਸਾਂ 'ਤੇ ਆਸਾਨ ਸ਼ਰਤਾਂ ਦੀ ਪੇਸ਼ਕਸ਼ ਕਰਕੇ ਅਤੇ ਖੇਤੀਬਾੜੀ ਨੂੰ ਮੁੜ ਸੁਰਜੀਤ ਕਰਕੇ ਕ੍ਰਮਬੱਧ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਅਕਸਰ ਹਮਲਾਵਰ ਤੁਰਕੋ-ਫ਼ਾਰਸੀ ਸੁਲਤਾਨਾਂ ਦੁਆਰਾ ਚਲਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਸੀ। ਪਿੰਡ ਦੇ ਪ੍ਰਸ਼ਾਸਨ ਨੂੰ ਸੁਚਾਰੂ ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ ਸੀ ਅਤੇ ਨਿਆਂਪਾਲਿਕਾ ਨੂੰ ਸਖ਼ਤੀ ਨਾਲ ਲਾਗੂ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।

 ਡੱਚਾਂ ਦਾ ਆਗਮਨ 
1608 ਵਿੱਚ, ਡੱਚ ਜੋ ਪਹਿਲਾਂ ਹੀ ਗੋਲਕੋਂਡਾ ਅਤੇ ਗਿੰਗੀ ਖੇਤਰਾਂ ਵਿੱਚ ਵਪਾਰ ਕਰ ਰਹੇ ਸਨ, ਨੇ ਪੁਲੀਕਟ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਫੈਕਟਰੀ ਸਥਾਪਤ ਕਰਨ ਦੀ ਇਜਾਜ਼ਤ ਮੰਗੀ। ਅੰਗਰੇਜ਼ਾਂ ਨੇ ਵੀ ਪੁਲੀਕਟ ਤੋਂ ਡੱਚਾਂ ਰਾਹੀਂ ਵਪਾਰ ਕਰਨਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰ ਦਿੱਤਾ। 1586 ਤੋਂ, ਵੈਂਕਟਪਤੀ ਰਾਏ ਦੀ ਮਨਪਸੰਦ ਰਾਣੀ-ਪਤਨੀ, ਗੋਬੁਰੀ ਓਬਾਯਾਮਾ, ਜੋ ਹੁਣ ਚੰਦਰਗਿਰੀ ਵਿਖੇ ਨਵੀਂ ਰਾਜਧਾਨੀ ਤੋਂ ਕੰਮ ਕਰ ਰਹੀ ਹੈ, ਨੂੰ ਪੁਲੀਕਟ ਨੂੰ ਰਾਜ ਕਰਨ ਲਈ ਸੌਂਪਿਆ ਗਿਆ ਸੀ।.  ਉਸ ਨੇ ਪੁਲੀਕਟ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਨਿਵਾਸ ਬਣਾਉਣ ਲਈ ਪੁਰਤਗਾਲੀ ਜੇਸੁਇਟਸ ਨੂੰ ਵੀ ਸਹਾਇਤਾ ਦਿੱਤੀ।

 ਸ਼ਖਸੀਅਤ 
ਵੈਂਕਟ II ਇਤਿਹਾਸਕ ਰਿਕਾਰਡਾਂ ਤੋਂ ਮਨਮੋਹਕ ਸੁੰਦਰਤਾ ਦੀ ਇੱਕ ਸ਼ਖਸੀਅਤ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਉਭਰਦਾ ਹੈ, ਜੋ ਕਿ ਉਹਨਾਂ ਬਿਰਤਾਂਤਾਂ ਵਿੱਚ ਅਮਰ ਹੈ ਜੋ ਉਸ ਦੇ ਗੁਣਾਂ ਦੀ ਤੁਲਨਾ ਸਵਰਗੀ ਸ਼ਾਨ ਨਾਲ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਮੰਗਲੰਪਦ ਗ੍ਰਾਂਟ ਉਸ ਦੇ ਆਕਰਸ਼ਣ ਨੂੰ ਬ੍ਰਹਮ ਉਚਾਈਆਂ ਤੱਕ ਉੱਚਾ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਉਸ ਦੇ ਗੱਲ੍ਹਾਂ ਦੀ ਤੁਲਨਾ ਚਮਕਦਾਰ ਚੰਦ ਨਾਲ ਕਰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਸੁਝਾਅ ਦਿੰਦਾ ਹੈ ਕਿ ਉਹ ਆਪਣੀ ਚਮਕ ਵਿੱਚ ਪਿਆਰ ਦੇ ਤੱਤ ਨੂੰ ਪਾਰ ਕਰ ਗਿਆ ਸੀ। ਵੈਂਕਟਪਤੀ ਰਾਏ ਦੇ ਸਰੀਰਕ ਸੁਹਜ ਦੀ ਫਾਦਰ ਡੂ ਜੈਰਿਕ ਦੁਆਰਾ ਪ੍ਰਮਾਣਿਕਤਾ ਇਸ ਚਿੱਤਰ ਨੂੰ ਹੋਰ ਮਜ਼ਬੂਤ ​​ਕਰਦੀ ਹੈ, ਉਸ ਦੇ ਸੁੰਦਰ ਚਿਹਰੇ ਨੂੰ ਉਜਾਗਰ ਕਰਦੀ ਹੈ, ਭਾਵਪੂਰਨ ਅੱਖਾਂ ਅਤੇ ਚੰਗੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਅਨੁਪਾਤਕ ਕੱਦ ਦੁਆਰਾ ਉਜਾਗਰ ਕੀਤੀ ਗਈ ਹੈ। ਇਹ ਵਰਣਨ ਤਿਰੂਪਤੀ ਮੰਦਰ ਨੂੰ ਸਜਾਉਣ ਵਾਲੀ ਮੂਰਤੀ ਵਿੱਚ ਠੋਸ ਰੂਪ ਪਾਉਂਦਾ ਹੈ, ਜਿੱਥੇ ਵੈਂਕਟ II ਦੀ ਸ਼ਾਹੀ ਪਰ ਪਹੁੰਚਯੋਗ ਮੌਜੂਦਗੀ ਉਸਦੀ ਸਥਾਈ ਵਿਰਾਸਤ ਦੇ ਪ੍ਰਮਾਣ ਵਜੋਂ ਖੜ੍ਹੀ ਹੈ, ਜੋ ਇਤਿਹਾਸ ਦੇ ਇਤਿਹਾਸ ਵਿੱਚ ਉੱਕਰੀ ਹੋਈ ਹੈ।

 ਮੌਤ ਅਤੇ ਉਤਰਾਧਿਕਾਰ 
ਵੈਂਕਟਪਤੀ, ਕਈ ਰਾਣੀਆਂ ਹੋਣ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ, ਉਸ ਦਾ ਕੋਈ ਪੁੱਤਰ ਨਹੀਂ ਸੀ, ਇਸ ਲਈ ਉਸ ਨੇ ਆਪਣੇ ਵੱਡੇ ਭਰਾ ਰਾਮ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਸ਼੍ਰੀਰੰਗਾ ਦੂਜੇ ਨੂੰ ਆਪਣਾ ਉੱਤਰਾਧਿਕਾਰੀ ਨਿਯੁਕਤ ਕੀਤਾ। ਇਹ ਉਸ ਦੀ ਇੱਕ ਪਸੰਦੀਦਾ ਰਾਣੀ ਬਯਾਮਾ ਨੂੰ ਰੋਕਣ ਲਈ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ ਜਿਸ ਨੇ ਆਪਣੀ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਨੌਕਰਾਣੀ ਤੋਂ ਇੱਕ ਬੱਚਾ ਉਧਾਰ ਲੈ ਕੇ ਅਤੇ ਇਸਨੂੰ ਆਪਣਾ ਕਹਿ ਕੇ ਰਾਜਾ ਨਾਲ ਧੋਖਾ ਕੀਤਾ ਸੀ। ਜਦੋਂ ਕਿ ਰੌਬਰਟ ਸਵੈਲ ਦੀ ਕਿਤਾਬ ਵਿੱਚ ਜ਼ਿਕਰ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ ਕਿ ਬੱਚੇ ਨੂੰ ਵੈਂਕਟ ਪਹਿਲੇ (ਅਚਿਊਤ ਦੇਵ ਰਾਏ ਦੇ ਪੁੱਤਰ) ਦੀ ਭਤੀਜੀ ਅਤੇ ਇੱਕ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਲੜਕੇ ਦੇ ਵਿਆਹ ਤੋਂ ਪੈਦਾ ਹੋਈ ਬਯਾਮਾ ਦੁਆਰਾ ਗੁਪਤ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਮਹਿਲ ਵਿੱਚ ਲਿਆਂਦਾ ਗਿਆ ਸੀ, ਜਿਸਨੂੰ ਰਾਜਾ ਵੈਂਕਟ ਦਾ ਪੁੱਤਰ ਹੋਣ ਦਾ ਦਿਖਾਵਾ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ ਅਤੇ ਸਿੱਖਿਆ ਦਿੱਤੀ ਗਈ ਸੀ।

ਵੈਂਕਟਪਤੀ ਰਾਏ, ਅਖੌਤੀ ਵਾਰਸ ਦੀ ਵਿਵਾਦਪੂਰਨ ਸਥਿਤੀ ਨੂੰ ਜਾਣਦੇ ਹੋਏ, ਆਪਣੇ ਉਪ-ਰਾਜੀ ਭਰਾ ਰਾਮ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਸ਼੍ਰੀਰੰਗਾ ਦੂਜੇ ਨੂੰ ਆਪਣਾ ਉੱਤਰਾਧਿਕਾਰੀ ਨਿਯੁਕਤ ਕੀਤਾ। ਹਾਲਾਂਕਿ, ਅਕਤੂਬਰ 1614 ਵਿੱਚ ਵੈਂਕਟਪਤੀ ਰਾਏ ਦੀ ਮੌਤ ਨੇ ਸਾਮਰਾਜ ਨੂੰ ਇੱਕ ਉਤਰਾਧਿਕਾਰੀ ਸੰਕਟ ਵਿੱਚ ਪਾ ਦਿੱਤਾ ਜੋ ਚਾਰ ਸਾਲ ਚੱਲਿਆ।[16] ਸੰਕਟ ਦੇ ਕਾਰਨ, ਕੁਝ ਨਾਇਕ ਜਾਗੀਰਾਂ ਨੇ ਸਮਰਾਟ ਨੂੰ ਸ਼ਰਧਾਂਜਲੀ ਭੇਜਣਾ ਬੰਦ ਕਰ ਦਿੱਤਾ, ਅਤੇ ਤੁਰਕੋ-ਫ਼ਾਰਸੀ ਬੀਜਾਪੁਰ ਅਤੇ ਗੋਲਕੌਂਡਾ ਸੁਲਤਾਨੀਆਂ ਨੇ ਵਿਜੇਨਗਰ ਸਾਮਰਾਜ 'ਤੇ ਹੋਰ ਕਬਜ਼ਾ ਕਰ ਲਿਆ। ਵੈਂਕਟਪਤੀ ਰਾਏ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਸ਼੍ਰੀਰੰਗਾ II ਨੇ ਗੱਦੀ ਸੰਭਾਲੀ।

 ਹਵਾਲੇ 

ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਵਿਜੈਨਗਰ ਸਾਮਰਾਜ