ਦਵਿਤਾਰਾ

ਦਵਿਤਾਰਾ ਜਾਂ ਦਵਿਸੰਗੀ ਤਾਰਾ ਦੋ ਤਾਰਾਂ ਦਾ ਇੱਕ ਮੰਡਲ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਦੋਵੇ ਤਾਰੇ ਆਪਣੇ ਸਾਂਝੇ ਦਰਵਿਅਮਾਨ ਕੇਂਦਰ (ਸੰਟਰ ਆਫ ਮਹੀਨਾ) ਦੀ ਪਰਿਕਰਮਾ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਦਵਿਤਾਰੇ ਵਿੱਚ ਜਿਆਦਾ ਰੋਸ਼ਨ ਤਾਰੇ ਨੂੰ ਮੁੱਖ ਤਾਰਾ ਬੋਲਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਕਮ ਰੋਸ਼ਨ ਤਾਰੇ ਨੂੰ ਅਮੁੱਖ ਤਾਰਾ ਜਾਂ ਸਾਥੀ ਤਾਰਾ ਬੋਲਦੇ ਹਨ। ਕਦੇ-ਕਦੇ ਦਵਿਤਾਰਾ ਅਤੇ ਦੋਹਰਾ ਤਾਰਾ ਦਾ ਇੱਕ ਹੀ ਮਤਲਬ ਨਿਕਲਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਲੇਕਿਨ ਇਨ੍ਹਾਂ ਦੋਨਾਂ ਵਿੱਚ ਭਿੰਨਤਾਵਾਂ ਹਨ। ਦੋਹਰੇ ਤਾਰੇ ਅਜਿਹੇ ਦੋ ਤਾਰੇ ਹੁੰਦੇ ਹਨ ਜੋ ਧਰਤੀ ਵਲੋਂ ਇਕੱਠੇ ਨਜਰ ਆਉਂਦੇ ਹੋਣ। ਅਜਿਹਾ ਜਾਂ ਤਾਂ ਇਸ ਲਈ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ ਕਿਉਂਕਿ ਉਹ ਵਾਸਤਵ ਵਿੱਚ ਦਵਿਤਾਰਾ ਮੰਡਲ ਵਿੱਚ ਨਾਲ-ਨਾਲ ਹੈ ਜਾਂ ਇਸਲਈ ਕਿਉਂਕਿ ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਬੈਠੇ ਹੋਏ ਉਹ ਇੱਕ ਦੂਜੇ ਦੇ ਨੇੜੇ ਲੱਗ ਰਹੇ ਹਨ ਲੇਕਿਨ ਵਾਸਤਵ ਵਿੱਚ ਉਹਨਾਂ ਦਾ ਇੱਕ ਦੂਜੇ ਵਲੋਂ ਕੋਈ ਸੰਬੰਧ ਨਹੀਂ ਹੈ। ਕਿਸੇ ਦੋਹਰੇ ਤਾਰੇ ਵਿੱਚ ਇਹਨਾਂ ਵਿਚੋਂ ਕਿਹੜੀ ਹਾਲਤ ਹੈ ਉਹ ਲੰਬਨ (ਪੈਰਲੈਕਸ) ਨੂੰ ਮਿਣਨੇ ਵਲੋਂ ਜਾਂਚੀ ਜਾ ਸਕਦੀ ਹੈ।