ଭାରତୀୟ ବାୟୁଯାନ ଅଧିନିୟମ, ୨୦୨୪

ଭାରତୀୟ ବାୟୁଯାନ ଅଧିନିୟମ, ୨୦୨୪ (IAST: Bhāratīya Vāyuyān Adhiniyam; ଅର୍ଥାତ୍ ‘ଭାରତୀୟ ବିମାନ ଆଇନ, ୨୦୨୪’) ହେଉଛି ଭାରତ ସଂସଦ ଦ୍ୱାରା ପ୍ରଣୀତ ଏକ ଆଇନ। ଏହି ଆଇନ ମାଧ୍ୟମରେ ବିମାନର ଆକୃତି (ଡିଜାଇନ), ଉତ୍ପାଦନ, ରକ୍ଷାଣାବେକ୍ଷଣ, ଅଧିକାର, ବ୍ୟବହାର, ପରିଚାଳନା, ବିକ୍ରୟ, ରପ୍ତାନି ଓ ଆମଦାନି ଉପରେ ନିୟମନ ଓ ନିୟନ୍ତ୍ରଣ ବ୍ୟବସ୍ଥା କରାଯାଇଛି, ଏବଂ ଏହା ସହ ସମ୍ପୃକ୍ତ କିମ୍ବା ଅନୁସଙ୍ଗିକ ବିଷୟଗୁଡ଼ିକ ପାଇଁ ବ୍ୟବସ୍ଥା ରହିଛି ।

ଏହି ଆଇନ ଦ୍ୱାରା ୧୯୩୪ ମସିହାର ବିମାନ ଆଇନ (Aircraft Act, 1934) କୁ ପ୍ରତିସ୍ଥାପିତ କରାଯାଇଛି।

 କାଳକ୍ରମ 
୩୧ ଜୁଲାଇ ୨୦୨୪ ରେ ଭାରତୀୟ ବାୟୁଯାନ ବିଧେୟକ, ୨୦୨୪ କୁ ଭାରତ ସଂସଦର ନିମ୍ନ ସଦନ ଲୋକସଭାରେ ପ୍ରସ୍ତୁତ କରାଯାଇଥିଲା ।

୯ ଅଗଷ୍ଟ ୨୦୨୪ ରେ ଭାରତୀୟ ବାୟୁଯାନ ବିଧେୟକ, ୨୦୨୪ ଲୋକସଭାରେ ପାସ୍ ହୋଇଥିଲା।

୫ ଡିସେମ୍ବର ୨୦୨୪ ରେ ଭାରତୀୟ ବାୟୁଯାନ ବିଧେୟକ, ୨୦୨୪ କୁ ଭାରତ ସଂସଦର ଉଚ୍ଚ ସଦନ ରାଜ୍ୟସଭାରେ ପ୍ରସ୍ତୁତ କରାଯାଇଥିଲା।

୫ ଡିସେମ୍ବର ୨୦୨୪ ରେ ଭାରତୀୟ ବାୟୁଯାନ ବିଧେୟକ, ୨୦୨୪ ରାଜ୍ୟସଭାରେ ପାସ୍ ହୋଇଥିଲା।

୧୧ ଡିସେମ୍ବର ୨୦୨୪ ରେ ଭାରତର ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ଭାରତୀୟ ବାୟୁଯାନ ବିଧେୟକ, ୨୦୨୪ କୁ ସମ୍ମତି (ଆସେଣ୍ଟ) ପ୍ରଦାନ କରିଥିଲେ, ଯାହା ଫଳରେ ଏହା ଭାରତୀୟ ବାୟୁଯାନ ଅଧିନିୟମ, ୨୦୨୪ ରୂପେ ପରିଣତ ହୋଇଥିଲା।

 ଆଇନ ସଂପର୍କରେ 
ଭାରତୀୟ ବାୟୁଯାନ ଅଧିନିୟମ, ୨୦୨୪ କୁ ମୋଟ ଆଠଟି ଅଧ୍ୟାୟରେ ବିଭକ୍ତ କରାଯାଇଛି, ଯେଉଁଥିରେ ଭାରତର ସିଭିଲ୍ ଏଭିଏସନ୍ ପ୍ରଶାସନର ଭିନ୍ନ-ଭିନ୍ନ ପ୍ରାଙ୍ଗୁଳିକୁ ଆଲୋଚନା କରାଯାଇଛି। ଏହାର ଗଠନ ୧୯୩୪ ମସିହାର ପୁରୁଣା ବିମାନ ଆଇନକୁ ପ୍ରତିସ୍ଥାପିତ କରି ଆଧୁନିକ ନିୟମନ ପ୍ରଣାଳୀ ପ୍ରତି ଏକ ପରିବର୍ତ୍ତନକୁ ପ୍ରତିବିମ୍ବିତ କରେ।

ଅଧ୍ୟାୟ–୧: ପ୍ରାରମ୍ଭିକ — ଆଇନର ପରିଚୟ, ମୁଖ୍ୟ ପଦଗୁଡ଼ିକର ସଂଜ୍ଞା, ଏବଂ ଏହାର କ୍ଷେତ୍ର ଓ ପ୍ରୟୋଗକ୍ଷମତା ନିର୍ଦ୍ଦିଷ୍ଟ କରେ।

ଅଧ୍ୟାୟ–୨: ସିଭିଲ୍ ଏଭିଏସନ୍‌ର ନିୟମନ — ବିମାନଚଳନ କାର୍ଯ୍ୟକଳାପ ଉପରେ ନିରୀକ୍ଷଣ ପାଇଁ କେନ୍ଦ୍ର ସରକାର ଓ DGCA ର କ୍ଷମତା, ଲାଇସେନ୍ସ ଓ ପରିଚାଳନା ମାନଦଣ୍ଡ ସହିତ, ବିବରଣୀ ଦେଇଥାଏ।

ଅଧ୍ୟାୟ–୩: ବିମାନ ପରିଚାଳନା — ଭାରତୀୟ ଆକାଶସୀମାରେ ଉଡ଼ୁଥିବା ବିମାନଗୁଡ଼ିକ ପାଇଁ ପଞ୍ଜୀକରଣ, ବିମାନଯୋଗ୍ୟତା (ଏୟାରୱର୍ଥିନେସ୍) ଓ ପରିଚାଳନା ସମ୍ପର୍କିତ ଆବଶ୍ୟକତା ଆବରଣ କରେ।

ଅଧ୍ୟାୟ–୪: କର୍ମଚାରୀଙ୍କ ଲାଇସେନ୍ସିଂ — ପାଇଲଟ୍, ଇଞ୍ଜିନିୟର ଓ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ବିମାନଚଳନ ବୃତ୍ତିଜୀବୀଙ୍କ ପାଇଁ ଯୋଗ୍ୟତା ଓ ଲାଇସେନ୍ସ ପ୍ରକ୍ରିୟା ନିର୍ଦ୍ଦିଷ୍ଟ କରେ।

ଅଧ୍ୟାୟ–୫: ଏୟାରୋଡ୍ରୋମ୍ ଓ ନାଭିଗେସନ୍ ସେବା — ବିମାନବନ୍ଦର ଏବଂ ଆକାଶ ନାଭିଗେସନ୍ ଢାଞ୍ଚାର ସ୍ଥାପନା ଓ କାର୍ଯ୍ୟନିର୍ବାହକୁ ନିୟମିତ କରେ।

ଅଧ୍ୟାୟ–୬: ସୁରକ୍ଷା ଓ ସେକ୍ୟୁରିଟି — ବିମାନ ସୁରକ୍ଷା, ଦୁର୍ଘଟନା ତଦନ୍ତ ଏବଂ ସୁରକ୍ଷା ପ୍ରୋଟୋକଲ୍‌ଗୁଡ଼ିକ ଉପରେ କେନ୍ଦ୍ରିତ।

ଅଧ୍ୟାୟ–୭: କାର୍ଯ୍ୟାନୁଷ୍ଠାନ ଓ ଦଣ୍ଡ — ଅପରାଧ ଓ ଦଣ୍ଡବିଧାନ ସୂଚୀଭୁକ୍ତ କରେ ଏବଂ ନିରୀକ୍ଷଣ ଓ ନ୍ୟାୟନିର୍ଣ୍ଣୟ ସହିତ କାର୍ଯ୍ୟାନୁଷ୍ଠାନ ମେକାନିଜମ୍ ବର୍ଣ୍ଣନା କରେ।

ଅଧ୍ୟାୟ–୮: ବିବିଧ — ସାନ୍ତରଣ ବ୍ୟବସ୍ଥା, ନିୟମ ପ୍ରଣୟନ କ୍ଷମତା ଏବଂ ବିଲୋପ ସମ୍ପର୍କିତ ବ୍ୟବସ୍ଥାଗୁଡ଼ିକ ଅନ୍ତର୍ଭୁକ୍ତ କରେ।

 ଆଧାର 

ଶ୍ରେଣୀ:ଭାରତୀୟ ଆଇନ