ଦୈବାସୁର ସମ୍ପଦ ବିଭାଗ ଯୋଗ

ଦୈବାସୁର ସମ୍ପଦ ବିଭାଗ ଯୋଗ  ଭଗବଦ୍‌ଗୀତାର ଷୋଡଶ ଅଧ୍ୟାୟ । ମହାଭାରତ ପୁରାଣର ଭୀଷ୍ମ ପର୍ବ ମଧ୍ୟରେ, ୨୫ତମ ଅଧ୍ୟାୟ ରୁ ୪୨ତମ ଅଧ୍ୟାୟ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ୧୮ଟି ଅଧ୍ୟାୟ ଭଗବଦ୍‌ଗୀତା ଭାବେ ପରିଚିତ । ଭୀଷ୍ମ ପର୍ବର ୪୦ ତମ ଅଧ୍ୟାୟରେ ୨୪ଟି ଶ୍ଳୋକ ମାଧ୍ୟମରେ ଦୈବାସୁର ସମ୍ପଦ ବିଭାଗ ଯୋଗର ମହିମା ବର୍ଣ୍ଣନା ହୋଇଛି ।

ଭାଗବତ ଗୀତାର ଏକ ସ୍ୱତନ୍ତ୍ର ଗ୍ରନ୍ଥ ଭାବେ ମଧ୍ୟ ମାନ୍ୟତା ରହିଛି ।  କୁରୁକ୍ଷେତ୍ର ଯୁଦ୍ଧର ଆରମ୍ଭ ସମୟରେ ଭଗବାନ ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣ ନିଜେ ଅର୍ଜୁନଙ୍କୁ ଯେଉଁ ଜ୍ଞାନ ଦେଇଥିଲେ, ତାହା ହିଁ ଏହି ଗୀତା; ଏହିକାରଣରୁ ଏହା ହିନ୍ଦୁମାନଙ୍କ ପାଇଁ ପରମ ପବିତ୍ର ଗ୍ରନ୍ଥଗୁଡିକ ମଧ୍ୟରୁ ଅନ୍ୟତମ ।  ଭଗବଦ୍‌ଗୀତାକୁ ଏକ ସିଦ୍ଧାନ୍ତ ଗ୍ରନ୍ଥ ଭାବେ ଗ୍ରହଣ କରାଯାଏ; ଏଥିରେ ବେଦ, ବେଦାନ୍ତ ଓ ଯୋଗ ଶାସ୍ତ୍ରର ବିଶେଷତା ନିହିତ ଅଛି ବୋଲି ବିଶ୍ୱାସ ।  ଭଗବଦ୍‌ଗୀତାକୁ ସାଧାରଣତଃ “ଗୀତା” ବୋଲି କୁହାଯାଏ ଏବଂ ଏହା “ଗୀତୋପନିଷଦ୍” ବୋଲି ମଧ୍ୟ ପରିଚିତ । ଏହି ଗ୍ରନ୍ଥରେ ଭଗବାନଙ୍କ ତତ୍ତ୍ୱ, ଆତ୍ମତତ୍ତ୍ୱ, ଜୀବନର ଲକ୍ଷ୍ୟ ଓ ତାହାକୁ ପ୍ରାପ୍ତି କରିବାର ପଥ ସମ୍ବନ୍ଧୀୟ ଶିକ୍ଷା ଦିଆଯାଇଛି।

 ବିଷୟ 
ଦୈବାସୁର ସମ୍ପଦ ବିଭାଗ ଯୋଗ ଭଗବଦ୍‌ଗୀତାର ଷୋଡଶ ଅଧ୍ୟାୟ । ଏହି ଅଧ୍ୟାୟରେ ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣ ଦୈବୀ ଓ ଆସୁରୀ — ଏହି ଦୁଇ ପ୍ରକାର ପ୍ରକୃତିର ବର୍ଣ୍ଣନା କରିଛନ୍ତି । ଧାର୍ମିକ ଗ୍ରନ୍ଥମାନଙ୍କ ଉପଦେଶକୁ ଅନୁସରଣ କରିବା, ସତ୍ତ୍ୱଗୁଣକୁ ପୋଷଣ କରିବା ଏବଂ ଆଧ୍ୟାତ୍ମିକ ସାଧନା ମାଧ୍ୟମରେ ମନକୁ ପବିତ୍ର କରିବା ଦ୍ୱାରା ଦୈବୀ ଗୁଣଗୁଡ଼ିକ ବିକାଶ ପାଏ । ଏହି ଦୈବୀ ଗୁଣଗୁଡ଼ିକର ବୃଦ୍ଧି ଶେଷ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଭଗବତ୍‌ପ୍ରାପ୍ତିକୁ ନେଇଯାଏ । ଏହାର ବିପରୀତରେ, ସଂସାରରେ ଆସୁରୀ ପ୍ରବୃତ୍ତି ମଧ୍ୟ ଦେଖିବାକୁ ମିଳେ, ଯାହା ମୋହ ଅର୍ଥାତ୍ ଆସକ୍ତି ଓ ଅଜ୍ଞାନତାର ଗୁଣମାନଙ୍କ ସହ ଏବଂ ଭୌତିକ ଚିନ୍ତାଧାରା ଦ୍ୱାରା ବିକାଶ ପାଏ । ଏହା ଆମ ବ୍ୟକ୍ତିତ୍ୱରେ ଅବଗୁଣମାନଙ୍କୁ ପୋଷଣ କରେ ଏବଂ ଶେଷରେ ଆତ୍ମାକୁ ନରକୀୟ ଅବସ୍ଥାକୁ ଠେଲିଦିଏ । 

ଏହି ଅଧ୍ୟାୟ ଦୈବୀ ଗୁଣରେ ସମ୍ପନ୍ନ ପୁଣ୍ୟାତ୍ମାମାନଙ୍କର ବର୍ଣ୍ଣନା ସହ ଆରମ୍ଭ ହୁଏ । ପରେ ଏଥିରେ ଆସୁରୀ ଗୁଣମାନଙ୍କର ମଧ୍ୟ ବିବରଣୀ ଦିଆଯାଇଛି, ଯାହାକୁ ଅତ୍ୟନ୍ତ ସତର୍କତା ସହିତ ତ୍ୟାଗ କରିବା ଉଚିତ, କାରଣ ଏହି ଗୁଣମାନେ ଆତ୍ମାକୁ ପୁନଃ ଅଜ୍ଞାନତା ଏବଂ ‘ସଂସାର’ ଅର୍ଥାତ୍ ଜୀବନ ଓ ମୃତ୍ୟୁର ଚକ୍ରଭିତରକୁ ଆକର୍ଷିତ କରନ୍ତି । ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣ ଏହି ଅଧ୍ୟାୟର ଉପସଂହାର କରି କହୁଛନ୍ତି ଯେ କଣ କରିବା ଉଚିତ ଓ କଣ କରିବା ଉଚିତ ନୁହେଁ — ଏହାର ନିଷ୍ପତ୍ତି କରିବାର ଅଧିକାର କେବଳ ବେଦ ଶାସ୍ତ୍ରମାନଙ୍କର ହିଁ ଅଛି । ତେଣୁ ଆମେ ମଧ୍ୟ ବେଦମାନଙ୍କର ବାଣୀକୁ ମାନିବା ଉଚିତ । ଏହି ବୈଦିକ ଶାସ୍ତ୍ରମାନଙ୍କର ବିଧି-ନିଷେଧକୁ ବୁଝି ତଦନୁସାରେ ଏହି ସଂସାରରେ ଆମ କର୍ମଗୁଡ଼ିକର ସମ୍ପାଦନ ଏବଂ ଦାୟିତ୍ୱମାନଙ୍କର ନିର୍ବାହ କରିବା ଉଚିତ।

 ଆଧାର 

ଶ୍ରେଣୀ:ମହାଭାରତ
ଶ୍ରେଣୀ:ଶ୍ରୀମଦ୍ଭଗବତ୍ଗୀତା