ଜେମେ ଭାଷା

ଜେମେ (ଏହାକୁ ଏମ୍ପିଓ, ଜେମେ, କଚା ଏବଂ ଜେମି ମଧ୍ୟ କୁହାଯାଏ ) ଉତ୍ତର-ପୂର୍ବ ଭାରତରେ କୁହାଯାଉଥିବା ଏକ ଚୀନ-ତିବ୍ବତୀ ଭାଷା ଅଟେ। ଏହା ଜେମେ ନାଗାଙ୍କ ଦ୍ୱାରା କଥିତ ଉପଭାଷା ମଧ୍ୟରୁ ଗୋଟିଏ , ଅନ୍ୟଟି ହେଉଛି ମଜିମେ ।

ଭୂଗୋଳ ଏବଂ ଜନସଂଖ୍ୟା
ଜେମେ (ଉପଭାଷା: ପାରେନ୍, ନଜୁନା) ରେ କୁହାଯାଇଛି:

ଉତ୍ତର କଚାର ପର୍ବତ ଜିଲ୍ଲା , ଆସାମ
ତାମେଙ୍ଗଲଙ୍ଗ ଜିଲ୍ଲା , ମଣିପୁର
ନାଗାଲ୍ୟାଣ୍ଡର ନାସପାତି ଜିଲ୍ଲା
ମଣିପୁରୀ ଏବଂ ଇଂରାଜୀର ଆଞ୍ଚଳିକ ଭାଷାରେ ଅଧିକାଂଶ ଜେମ ଭାଷାଭାଷୀ ଦ୍ୱି- କିମ୍ବା ବହୁଭାଷୀ। 

ବର୍ଗୀକରଣ
ଜେମେ ତିବ୍ବତୋ-ବର୍ମାନ ଭାଷା ପରିବାରର ବାରିକ୍ ଉପ-ବିଭାଗର କାମରୂପାଣ ଗୋଷ୍ଠୀର କୁକି-ଚିନ୍ ଅଂଶର ଅନ୍ତର୍ଭୁକ୍ତ । ଏହା ଲିଆଙ୍ଗମାଇ ଏବଂ ରଙ୍ଗମାଇର ପଡ଼ୋଶୀ ଭାଷା ସହିତ ଘନିଷ୍ଠ ଭାବରେ ଜଡିତ ।

ଶବ୍ଦବିଜ୍ଞାନ
ବ୍ୟଞ୍ଜନ ଧ୍ୱନି
+ବ୍ୟଞ୍ଜନ ଧ୍ୱନି LabialAlveolarPalatalVelarGlottalPlosive/AffricatevoicelessaspiratedvoicedNasalFricativevoicelessvoicedTrillApproximantlateralcentral

ସ୍ୱରବର୍ଣ୍ଣ
+ସ୍ୱରବର୍ଣ୍ଣFrontCentralBackCloseMidOpen
ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ତିବ୍ବତୀ-ବର୍ମାନ ଭାଷା ପରି, ଜେମେ ଏକ ସ୍ୱର ଭାଷା। ଏହି ଭାଷାର ଅଧିକାଂଶ ଶବ୍ଦ ଏକକ ଶବ୍ଦ ସ୍ୱର ଅଟେ। 

ବ୍ୟାକରଣ
ଜେମେ କ୍ରିୟାରେ ଲିଙ୍ଗ ଏବଂ ସଂଖ୍ୟା ଚିହ୍ନିତ ନୁହେଁ। ମୌଳିକ ଶବ୍ଦ କ୍ରମ ହେଉଛି SOV, OSV ର ଏକ ବିକଳ୍ପ କ୍ରମ ସହିତ, ଏହାକୁ ଏକ କ୍ରିୟା-ଶେଷ ଭାଷା କରିଥାଏ।

ଭାଷାରେ ସଂଖ୍ୟାର 7ଟି ବର୍ଗ ଅଛି: କାର୍ଡିନାଲ, ଅର୍ଡିନାଲ୍, ଭଗ୍ନାଂଶ, ଗୁଣନକାରୀ, ବଣ୍ଟନକାରୀ, ପ୍ରତିବନ୍ଧକ ଏବଂ ପାଖାପାଖି। ନିମ୍ନଲିଖିତ ସଂଖ୍ୟାଗୁଡ଼ିକ ହେଉଛି:
+ ମୁଖ୍ୟ ସଂଖ୍ୟାValueGlossNum1one2two3three4four5five6six7seven8eight9nine10ten20twenty30thirty40forty50fifty60sixty70seventy80eighty90ninety100one hundred1000one thousand

ଦୁଇଟି ସଂଖ୍ୟାକୁ ଏକାଠି ଯୋଡି ଯୌଗିକ ସଂଖ୍ୟା ଗଠିତ ହୁଏ, ବଡ଼ ସଂଖ୍ୟା, ସାଧାରଣତଃ ୧୦ ର ଗୁଣିତକ, ଛୋଟ ସଂଖ୍ୟା ପୂର୍ବରୁ। ୪୦,୫୦,୬୦,୭୦,୮୦ ଏବଂ ୯୦ ରୁ ଦଶକ ସଂଖ୍ୟାଗୁଡ଼ିକ ଦଶକକୁ ମୌଳିକ ସଂଖ୍ୟା ଦ୍ୱାରା ୧୦ ଦ୍ୱାରା ଗୁଣନ କରି ଗଠିତ ହୁଏ। ଜେମେରେ 'ଦଶ' ସଂଖ୍ୟାର ଚାରୋଟି ଆଲୋମର୍ଫ ଅଛି: , ,  and .

ଆଧାର

ଶ୍ରେଣୀ:ଉଇକି ଭାଷାକୁ ଭଲପାଏ ଗଣସମ୍ପାଦନା ୨୦୨୬
ଶ୍ରେଣୀ:ଭାରତର ଭାଷା