କୁମୁଦ ରଞ୍ଜନ ପାଣିଗ୍ରାହୀ

କୁମୁଦ ରଞ୍ଜନ ପାଣିଗ୍ରାହୀ (ଜନ୍ମ: ୧୧ ଅପ୍ରେଲ ୧୯୫୧) ଜଣେ ଓଡ଼ିଆ ପ୍ରାବନ୍ଧିକ, ଲେଖକ ଓ ସମାଲୋଚକ । ସେ ୨୦୧୬ ମସିହାରେ ନିଜ ସାମଗ୍ରିକ କୃତି ନିମନ୍ତେ ଓଡ଼ିଶା ସାହିତ୍ୟ ଏକାଡେମୀ ତରଫରୁ ବରିଷ୍ଠ ସାହିତ୍ୟିକ ସମ୍ବର୍ଦ୍ଧନା ପାଇଥିଲେ ।http://odishasahityaakademi.org/English/ovation7.php

 ସଂକ୍ଷିପ୍ତ ଜୀବନୀ 
କୁମୁଦ ରଞ୍ଜନ ବଲାଙ୍ଗୀର ଜିଲ୍ଲାର ପାଟଣା ଗଡ଼ରେ ଜନ୍ମଗ୍ରହଣ କରିଥିଲେ । ସେ ସମ୍ବଲପୁର ବିଶ୍ୱବିଦ୍ୟାଳୟରୁ ଓଡ଼ିଆରେ ସ୍ନାରକୋତ୍ତର, ପିଏଚ୍ ଡି ଓ ଡି ଲିଟ୍ ଡିଗ୍ରୀ ଲାଭ କରିଥିଲେ । ଅଧ୍ୟାପନା ବୃତ୍ତିକୁ ଆପଣେଇ ନେଇଥିବା କୁମୁଦ ରଞ୍ଜନ ଜଣେ ପ୍ରାବନ୍ଧିକ ଓ ସମାଲୋଚକ ଭାବେ ଜଣାଶୁଣା । ସେ ୨୦/୦୯/୧୯୭୩ ମସିହାରେ ଓଡ଼ିଆ ସାହିତ୍ୟର ଅଧ୍ୟାପକ ଭାବରେ ଯୋଗ ଦେଇ ୩୦/୦୪/୨୦୧୧ ମସିହାରେ ପ୍ରୋଫେସର ଭାବରେ ସମ୍ବଲପୁର ବିଶ୍ୱବିଦ୍ୟାଳୟରୁ ଅବସର ଗ୍ରହଣ କରି ସାରିଛନ୍ତି । ଦୀର୍ଘ ବର୍ଷ ଧରି ସେ ଅଧ୍ୟାପନା ଓ ଓଡ଼ିଆ ଭାଷାରେ ଅନେକ ପ୍ରବନ୍ଧ ଓ ପୁସ୍ତକ ରଚନା କରି ଓଡ଼ିଶାରେ ଜଣେ ଜଣାଶୁଣା ଗବେଷକ ଭାବରେ ପରିଚୟ ଲାଭ କରିଛନ୍ତି । ତାଙ୍କ ଅଧିନରେ ୨୫ ଜଣ ଗବେଷକ ପିଏଚ୍ ଡି ଓ ଜଣେ ଡି ଲିଟ୍ ଉପାଧି ପାଇସାରିଛନ୍ତି । କୁମୁଦ ରଞ୍ଜନ ଲୋକଧାରା ବା ଫୋକଲୋର, ବିଶେଷ କରି ପଶ୍ଚିମ ଓଡ଼ିଶାର ଲୋକ ପରମ୍ପରା, ଲୋକ ସଂସ୍କୃତି, ଲୋକ ସାହିତ୍ୟ ଉପରେ ଗବେଷଣାରତ ଥିଲେ ।

 ରଚନାବଳୀ 
 ପ୍ରବନ୍ଧ/ଆଲୋଚନା 
 ପ୍ରାଚୀନ ଓଡ଼ିଆ ଗଦ୍ୟ ସାହିତ୍ୟର ସ୍ୱରୂପ
 ଆଲୋଚନା ଓ ଆଲୋଚନା
 ପାଠକୀୟ ମନ୍ତବ୍ୟhttps://opac.cuo.ac.in/cgi-bin/koha/opac-detail.pl?biblionumber=5851
 ଆଲୋଚନା ସମାଲୋଚନା
 ପଶ୍ଚିମ ଓଡ଼ିଶାର ଲୋକକଥା
 ପଶ୍ଚିମ ଓଡ଼ିଶାର ଲୋକଗୀତ
 ସାମ୍ପ୍ରତିକ ଓଡ଼ିଆ କାବ୍ୟରେ ମିଥର ପୁନର୍ଗଠନ
 ଲୋକଧାରା ଲୋକସଂସ୍କୃତି ଓ ଲୋକସାହିତ୍ୟ କୋଶଲାଞ୍ଚଲର ଲୋକକଥା (୩ଭାଗ) ଗଳ୍ପ 
 ତଥାପି ସାରଥି ଅପେକ୍ଷା''

 ପୁରସ୍କାର ଓ ସମ୍ମାନ 

 ଓଡ଼ିଶା ସାହିତ୍ୟ ଏକାଡେମୀ ସମ୍ବର୍ଦ୍ଧନା, ୨୦୧୬
 ବିଷୁବ ମିଳନ ପୁରସ୍କାର, ୧୯୮୧
 ସହକାର ପୁରସ୍କାର, ୧୯୯୦
 ଆଧାର 
ଶ୍ରେଣୀ:୧୯୫୧ ଜନ୍ମ
ଶ୍ରେଣୀ:ଜୀବିତ ବ୍ୟକ୍ତି
ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଶା ସାହିତ୍ୟ ଏକାଡେମୀ ସମ୍ବର୍ଦ୍ଧିତ
ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଆ ଲେଖକ
ଶ୍ରେଣୀ:ବଲାଙ୍ଗୀର ଜିଲ୍ଲାର ଲୋକ