କଲୋମ୍ବୋ ଜାତୀୟ ସଂଗ୍ରହାଳୟ

କଲୋମ୍ବୋ ଜାତୀୟ ସଂଗ୍ରହାଳୟ, ଯାହା ଶ୍ରୀଲଙ୍କା ଜାତୀୟ ସଂଗ୍ରହାଳୟ ଭାବେ ମଧ୍ୟ ପରିଚିତ, ଏହା ଶ୍ରୀଲଙ୍କାର କଲୋମ୍ବୋ ସହରରେ ଅବସ୍ଥିତ ଏବଂ ଏହି ଦେଶର ସବୁଠୁ ବଡ଼ ସଂଗ୍ରହାଳୟ ଅଟେ । ୧୮୭୭ ମସିହାରେ ପ୍ରତିଷ୍ଠିତ ଏହି ସଂଗ୍ରହାଳୟକୁ ଜାତୀୟ ସଂଗ୍ରହାଳୟ ବିଭାଗ ଦ୍ୱାରା ପରିଚାଳିତ କରାଯାଏ । ଏହିଠାରେ ଶ୍ରୀଲଙ୍କାର ସାଂସ୍କୃତିକ ଓ ପ୍ରାକୃତିକ ଐତିହ୍ୟ ସହିତ ସମ୍ପର୍କିତ ବିଭିନ୍ନ ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ସଂଗ୍ରହ ରହିଛି, ଯେପରି କାଣ୍ଡିୟାନ ରାଜାମାନଙ୍କର ରାଜଚିହ୍ନ ଓ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ଐତିହ୍ୟର ପ୍ରଦର୍ଶନୀ ।

 ଇତିହାସ 
ପ୍ରଥମେ “କୋଲମ୍ବୋ ମ୍ୟୁଜିୟମ୍” ନାମରେ ପରିଚିତ ଏହି ସଂଗ୍ରହାଳୟ ୧ ଜାନୁଆରୀ ୧୮୭୭ ରେ ସ୍ଥାପିତ ହୋଇଥିଲା । ଏହାର ସ୍ଥାପକ ଥିଲେ ଶ୍ରୀଲଙ୍କାର ବ୍ରିଟିଶ ଗଭର୍ନର ସାର୍‌ ୱିଲିଅମ୍‌ ହେନ୍‌ରି ଗ୍ରେଗୋରି । ଗଭର୍ଣ୍ଣର ଭାବେ ତାଙ୍କ ନିଯୁକ୍ତି ପରେ (1872 ମସିହାରେ) ରୋୟାଲ ଏସିଆଟିକ ସୋସାଇଟି ଗ୍ରେଗୋରିଙ୍କ ଦୃଷ୍ଟିକୁ ଜନସାଧାରଣ ପାଇଁ ଏକ ସଂଗ୍ରହାଳୟ ଆବଶ୍ୟକତା ବିଷୟରେ ତାଙ୍କ ଧ୍ୟାନ  ଆକର୍ଷଣ କରିଥିଲା । ଏଥି ନିମନ୍ତେ ଏକ ବର୍ଷ ମଧ୍ୟରେ ବିଧାନ ପରିଷଦର ଅନୁମୋଦନ ମିଳିଲା । ପବ୍ଲିକ ୱର୍କସ୍ ବିଭାଗର ସରକାରୀ ସ୍ଥପତି ଜେମ୍ସ ଜର୍ଜ ସ୍ମିଥର (1833–1910) ଇଟାଲୀୟ ଶୈଳୀରେ ଏକ ନୂତନ ଅଟାଳିକାର ଯୋଜନା ପ୍ରସ୍ତୁତ କରିଥିଲେ । ଏହାର ନିର୍ମାଣ ୧୮୭୬ ମସିହାରେ ସମାପ୍ତ ହୋଇ ୧୮୭୭ ମସିହାରେ ସଂଗ୍ରହାଳୟ ଖୋଲାଯାଇଥିଲା ।

ସଂଗ୍ରହାଳୟର ନିର୍ମାଣ କାମ ଆରାସି ମାରିକାର ୱାପଚି ମାରିକାର (1829–1925)ଙ୍କ ଦ୍ୱାରା କରାଯାଇଥିଲା । ସେହି ୱାପଚି ମାରିକାର ସାର୍‌ ରାଜିକ ଫାରିଦଙ୍କ ପିତାମହ ଥିଲେ । ସେ କୋଲମ୍ବୋର ଜେନେରାଲ ପୋଷ୍ଟ ଅଫିସ୍‌, କଷ୍ଟମ୍ସ ଭବନ, ପେଟାର ଟାଉନ୍‌ ହଲ୍‌, ଗାଲେ ଫେସ୍‌ ହୋଟେଲ୍‌, ଭିକ୍ଟୋରିଆ ଆର୍କେଡ୍‌, ଫିନଲେ ମୋଇର ଭବନ, କୋଲମ୍ବୋ ଫୋର୍ଟ ଘଣ୍ଟା ଟାୱର୍‌, ବାଟେନବର୍ଗ ବ୍ୟାଟେରି ଭବନ ଓ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ଅନେକ ଅଟଳିକା ନିର୍ମାଣ କରିଥିଲେ, ଯେଉଁଗୁଡ଼ିକ ଆଜି (୨୦୧୧) ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଅବସ୍ଥିତ ।

ଜାନୁଆରୀ ୧୮୭୭ରେ ସଂଗ୍ରହାଳୟର ନିର୍ମିତ ଭବନ ଗଭର୍ନର ଗ୍ରେଗୋରିଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଉଦଘାଟିତ ହୋଇଥିଲା । ଉଦଘାଟନ ଅବସରରେ ବହୁତ ସଂଖ୍ୟକ ଲୋକ, ବିଶେଷକରି ମୁସଲମାନ ଅଂଶଗ୍ରହଣ କରିଥିଲେ । ଉଦଘାଟନ ପରେ ଗଭର୍ନର ଗ୍ରେଗୋରି ୱାପଚି ମାରିକାରଙ୍କୁ ପଚାରିଲେ ଯେ ସେ କେଉଁ ସମ୍ମାନ ଚାହୁଁଛନ୍ତି । ସେହି ଏକା ପ୍ରଶ୍ନ ପଚାରି କାଠ କାମର ଦାୟିତ୍ୱରେ ଥିବା କାରିଗର ଏସ. ଏମ୍. ପେରେରା ସ୍ଥାନୀୟ ପଦବୀ ଚାହିଁଲେ ଓ ତାହା ପାଇଲେ । ୱାପଚି ମାରିକାର ଅନୁରୋଧ କଲେ ଯେ ସଂଗ୍ରହାଳୟକୁ ଶୁକ୍ରବାରରେ ବନ୍ଦ ରଖାଯାଉ, ଯାହା ମୁସଲମାନମାନଙ୍କ ସବ୍‌ବାଥ ଦିନ; ଏହି ଅନୁରୋଧ ଗ୍ରହଣ କରାଗଲା ଓ ଏହି ନିୟମ ଦୀର୍ଘ ସମୟ ରହିଲା, ଯଦିଓ ପରବର୍ତ୍ତୀ ସମୟରେ ସଂଗ୍ରହାଳୟ ସର୍ବସାଧାରଣ ଛୁଟି ଛାଡ଼ି ସମସ୍ତ ଦିନ ଖୋଲା ରଖାଗଲା । ପରେ ଯେତେବେଳେ ଶେଷ କାଣ୍ଡିୟାନ ରାଜାଙ୍କ ସିଂହାସନ ସଂଗ୍ରହାଳୟରେ ପ୍ରଦର୍ଶିତ ହେବାକୁ ଥିଲା, ସେତେବେଳେ ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ ଡି. ଏସ. ସେନାନାୟକେ ସାର୍‌ ରାଜିକ ଫାରିଦଙ୍କ (ୱାପଚି ମାରିକାରଙ୍କ ନାତି) ସମ୍ମତି ନେଇଥିଲେ ଯେ ଆବଶ୍ୟକତା ଅନ୍ତର୍ଗତ ସେଭଳି ଶୁକ୍ରବାରଗୁଡ଼ିକରେ ସଂଗ୍ରହାଳୟ ଖୋଲା ରହିବ।

ସଂଗ୍ରହାଳୟ ପ୍ରବେଶଦ୍ୱାରରେ ଥିବା ତୋଲୁୱିଲା ବୁଦ୍ଧମୂର୍ତ୍ତି ଏବଂ ହେଇୟନ୍ତୁଦୁୱା ରାଜା (ହାତୀ)ର କାଙ୍କାଳ ସେଠାରେ ପ୍ରଦର୍ଶିତ ହୋଇଛି ।

୧୮୭୭ରୁ ୧୯୯୯ ମଧ୍ୟରେ ସଂଗ୍ରହାଳୟ ପ୍ରଶାସନ ଦେଶର ସାଂସ୍କୃତିକ ଓ ପ୍ରାକୃତିକ ଐତିହ୍ୟକୁ ପ୍ରଦର୍ଶନ କରିବା ପାଇଁ ବିଭିନ୍ନ ପଦକ୍ଷେପ ନେଇଥିଲେ । ସମୟ ସମୟରେ ଅନେକ ନୂତନ ଶାଖା ଯୋଡ଼ାଯାଇଥିଲା । ଡା. ଆର୍ଥର ୱିଲି, ଡା. ଜୋସେଫ ପିଅରସନ୍‌, ଡା. ପି. ଇ. ପି. ଦେରାନିୟାଗଲା, ଡା. ପି. ଏଚ. ଡି. ଏଚ. ଡି ସିଲଭା ଓ ସିରିନିମାଲ ଲକ୍ଦୁସିଂହେଙ୍କ ପରାମର୍ଶକ୍ରମେ ଏହି ସମୟରେ ଅନେକ ନୂତନ ଅଟଳିକା ଗଠିତ ହୋଇଥିଲା, ଯେଉଁଥିରେ ପ୍ରାକୃତିକ ଇତିହାସ ସଂଗ୍ରହାଳୟ, ଅଡିଟୋରିଅମ୍ ଏବଂ ଗବେଷଣା ପାଇଁ ପୁସ୍ତକାଳୟ ଓ ଆନ୍ଥ୍ରପୋଲୋଜି ବିଭାଗ ଖୋଲାଯାଇଥିଲା ।

 ଆଧାର 

ଶ୍ରେଣୀ:ଶ୍ରୀଲଙ୍କା ଇତିହାସ