ଏଲିସ୍‌ ମୁନ୍‌ରୋ

ଏଲିସ୍‌ ଅନ ମୁନ୍‌ରୋ (୧୦ ଜୁଲାଇ ୧୯୩୧- ୧୩ ମଇ ୨୦୨୪) ନୋବେଲ ପୁରସ୍କାର (୨୦୧୩) ଦ୍ଵାରା ସମ୍ମାନିତ କାନାଡିଆନ୍ ଲେଖିକା । ମୁନରୋଙ୍କ ଅଧିକାଂଶ କାହାଣୀଗୁଡ଼ିକରେ ତାଙ୍କ ଜନ୍ମସ୍ଥାନ ଦକ୍ଷିଣ-ପଶ୍ଚିମ ଓଣ୍ଟାରିଓରେ ଅବସ୍ଥିତ ହ୍ୟୁରନ୍ କାଉଣ୍ଟିର ବର୍ଣ୍ଣନା ଦେଖିବାକୁ ମିଳେ । ତାଙ୍କ ଗଳ୍ପଗୁଡ଼ିକ ବିଶେଷତା ଏହି ଯେ ସେଠାରେ ମାନବ ଜୀବନର ସଂଘର୍ଷ ଓ ଜଟିଳତାକୁ ସରଳ କିନ୍ତୁ ଖୁବ ସୁନ୍ଦର ଶୈଳୀରେ ଉପସ୍ଥାପନା କରାଯାଇଛି । ୨୦୦୯ରେ ସେ ତାଙ୍କ ଜୀବନବ୍ୟାପୀ କାର୍ଯ୍ୟ ପାଇଁ ମ୍ୟାନ୍ ବୁକର୍ ଇଣ୍ଟରନ୍ୟାସନାଲ୍ ପୁରସ୍କାର ପାଇଥିଲେ । ଏହାସହ ସେ ତିନି-ଥର କାନାଡାର ଗଭର୍ନର ଜେନେରାଲ୍ ପୁରସ୍କାର ବିଜେତା ଥିଲେ ଏବଂ ୧୯୯୬ରେ ରାଇଟର୍ସ’ ଟ୍ରଷ୍ଟ୍ ଅଫ୍ କାନାଡାର ମାରିଆନ୍ ଏଙ୍ଗେଲ୍ ପୁରସ୍କାର ଏବଂ ୨୦୦୪ରେ ରନୱେ ଲେଖା ପାଇଁ ରଜର୍ସ୍ ରାଇଟର୍ସ୍ ଟ୍ରଷ୍ଟ୍ ଫିକ୍ସନ୍ ପୁରସ୍କାର ଲାଭ କରିଥିଲେ । 

 ଜୀବନ ପରିଚୟ 
ଏଲିସ୍ ମୁନ୍ରୋଙ୍କ ପିତା ରବର୍ଟ ଏରିକ୍ ଲ୍ୟାଡ଼ଲ ଜଣେ କୃଷକ ଥିଲେ ଏବଂ ତାଙ୍କର ମା' ଏନ୍ କ୍ଲାର୍କ୍ ଲ୍ୟାଡ଼ଲ (ଜନ୍ମନାମ ଚମନି), ଜଣେ ଅଧ୍ୟାପିକା ଥିଲେ । ମୁନ୍‌ର କିଶୋରାବସ୍ଥାରୁ ଲେଖିବା ଆରମ୍ଭ କରିଥିଲେ। ୱେଷ୍ଟର୍ନ ଓଣ୍ଟାରିଓ ବିଶ୍ୱବିଦ୍ୟାଳୟର ଛାତ୍ରୀ ଭାବରେ ୧୯୫୦ ମସିହାରେ ତାଙ୍କର ପ୍ରଥମ କାହାଣୀ "ଦ ଡାଇମେନ୍‌ସନ୍‌ସ ଅଫ୍ ଏ ଶ୍ୟାଡୋ" ପ୍ରକାଶିତ ହୋଇଥିଲା ।

ମୁନ୍‌ରୋ ୧୯୫୧ ମସିହାରେ ଜେମ୍ସ୍ ମୁନ୍‌ରୋଙ୍କୁ ବିବାହ କଲେ ଏବଂ ତାଙ୍କର ତିନୋଟି କନ୍ୟା - ଶିଲା (୧୯୫୩), କ୍ୟାଥରିନ୍ (୧୯୫୫) ଏବଂ ଜେନି (୧୯୫୭) ଜନ୍ମଗ୍ରହଣ କଲେ । ତେବେ ଦ୍ୱିତୀୟ କନ୍ୟା କ୍ୟାଥରିନ୍ ଜନ୍ମ ପରେ ୧୫ ଘଣ୍ଟାରେ ମୃତ୍ୟୁବରଣ କଲେ । ୧୯୬୩ ମସିହାରେ, ମୁନ୍‌ରୋ ପରିବାର ଭିକ୍ଟୋରିଆକୁ ଯାଇଥିଲେ । ସେଠି ସେମାନେ "ମୁନ୍ରୋଜ୍ ବୁକ୍ସ" ନାମକ ପ୍ରସିଦ୍ଧ ପୁସ୍ତକ ବିକ୍ରୟ କେନ୍ଦ୍ର ଖୋଲିଥିଲେ ଯାହା ଆଜିପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଚାଲିଛି । ୧୯୬୬ ମସିହାରେ ତାଙ୍କର ଚତୁର୍ଥ ପୁତ୍ରୀ ଆଣ୍ଡ୍ରିଆ ଜନ୍ମଗ୍ରହଣ କଲେ । ୧୯୭୨ରେ ଏଲିସ ଏବଂ ଜେମ୍ସଙ୍କ ବିବାହ ବିଛେଦ ହେଲା । ପରେ, ସେ ୱେଷ୍ଟର୍ନ ଓଣ୍ଟାରିଓ ବିଶ୍ୱବିଦ୍ୟାଳୟରେ ଗୃହ-ଲେଖିକା ଭାବେ ଯୋଗଦେଲେ । ୧୯୭୬ ରେ ସେ ଭୂଗୋଳବେତ୍ତା ଜେରାଲ୍ଡ୍ ଫ୍ରେମଲିନ୍ ସହ ବିବାହ କଲେ । ଏପ୍ରିଲ୍ ୨୦୧୩ରେ ଫ୍ରେମଲିନ୍‌ଙ୍କ ମୃତ୍ୟୁ ଘଟିଲା । ୧୯୮୦ରେ ସେ ବ୍ରିଟିଶ୍ କୋଲମ୍ବିଆ ବିଶ୍ୱବିଦ୍ୟାଳୟ ଏବଂ କ୍ଵିନ୍ସଲ୍ୟାଣ୍ଡ ବିଶ୍ୱବିଦ୍ୟାଳୟରେ ଅତିଥି ଲେଖିକା ରହିଥିଲେ । ୨୦୨୪ରେ ୯୨ ବର୍ଷ ବୟସରେ ଅଣ୍ଟାରିଓସ୍ଥିତ ବାସଭବନରେ ତାଙ୍କରି ମୃତ୍ୟୁ ହୋଇଥିଲା ।

 ସାହିତ୍ୟ ସୃଜନ 
ମୁନ୍‌ରୋ କିଶୋରାବସ୍ଥାରୁ ଲେଖିବା ଆରମ୍ଭ କରିଥିଲେ । ୧୯୫୧ରେ "ଦ ଡାଇମେନ୍ସନ୍ସ ଅଫ୍ ଏ ଶେଡୋ" ତାଙ୍କର ପ୍ରଥମ କାହାଣୀ ଥିଲା । ୧୯୬୮ରେ ତାଙ୍କ ପ୍ରଥମ କାହାଣୀ ସଂଗ୍ରହ "ଡାନ୍ସ ଅଫ୍ ଦ ହ୍ୟାପି ଷେଡ୍ସ" ପ୍ରକାଶିତ ହୋଇଥିଲା ଏବଂ ଏହା ଅତି ଲୋକପ୍ରିୟ ହୋଇଥିଲା । ଏହି ପ୍ରକାଶନ ପାଇଁ ସେ କାନାଡାର ସର୍ବୋଚ୍ଚ ସାହିତ୍ୟ ସମ୍ମାନ "ଗଭର୍ନର ଜେନେରାଲ୍ ଆୱାର୍ଡ" ପାଇଥିଲେ । ୧୯୭୧ରେ "ଲାଇଫ୍ ଅଫ୍ ଗର୍ଲ୍ସ ଏଣ୍ଡ୍ ୱୁମେନ୍" ଏବଂ ୧୯୭୮ରେ Who Do You Think You Are? ("ହୁ ଡୁ ୟୁ ଥିଂକ୍ ୟୁ ଆର୍") ପ୍ରକାଶିତ ହୋଇଥିଲା । ୧୯୮୦ ଏବଂ ୧୯୯୦ ଦଶକରେ ତାଙ୍କ କାହାଣୀ ସଂଗ୍ରହ ପ୍ରତ୍ୟେକ ଚାରି ବର୍ଷରେ ଏକ ଥର ପ୍ରକାଶିତ ହୋଇଥିଲା । 

ତାଙ୍କରି ଲିଖିତ କିଛି କ୍ଷୁଦ୍ର ଗଳ୍ପ ସଂକଳନ ହେଉଛି:
 Dance of the Happy Shades (1968)
 Lives of Girls and Women (1971)Besner, Neil K., "Introducing Alice Munro's Lives of Girls and Women: A Reader's Guide" (Toronto: ECW Press), 1990
 Something I've Been Meaning to Tell You (1974)
 Who Do You Think You Are? (1978)
 The Moons of Jupiter (1982)
 The Progress of Love (1986)
 Friend of My Youth (1990)
 Open Secrets (1994)
 The Love of a Good Woman (1998)
 Hateship, Friendship, Courtship, Loveship, Marriage (2001)
 Runaway (2004)
 The View from Castle Rock (2006)Review: The View From Castle Rock. International Herald Tribune (13 December 2006) 
 Too Much Happiness (2009)Books: Too Much Happiness by Alice Munro  at McClelland and Stewart.
 Dear Life (2012)

 ପୁରସ୍କାର/ସମ୍ମାନ 

 ୧୯୬୮:"ଗଭର୍ନର ଜେନେରାଲ୍ ଲିଟେରାରି ଆୱାର୍ଡ" - କାଳ୍ପନିକ ଉପନ୍ୟାସ "ଡାନ୍ସ ଅଫ୍ ଦ ହ୍ୟାପି ଷେଡ଼୍‌ସ" ପାଇଁ ।
 ୨୦୦୯: "ମ୍ୟାନ୍ ବୁକର୍ ପୁରସ୍କାର" - ସମଗ୍ର କାର୍ଯ୍ୟ ପାଇଁ।
 ୨୦୧୩: "ସାହିତ୍ୟରେ ନୋବେଲ ପୁରସ୍କାର" - "ମାସ୍ଟର୍ ଅଫ୍ ଦ କନ୍ଟେମ୍ପୋରେରୀ ଷ୍ଟୋରୀ" ପାଇଁ ।

 ଆଧାର 

ଶ୍ରେଣୀ:୧୯୩୧ ଜନ୍ମ
ଶ୍ରେଣୀ:ନୋବେଲ ପୁରସ୍କାର