ଲବଙ୍ଗଲତା ଦେବୀ

ଲବଙ୍ଗଲତା ଦେବୀ (୧୯୧୩-୨୭ ଜୁଲାଇ ୧୯୯୮) ଜଣେ ଭାରତୀୟ ଓଡ଼ିଆ-ଭାଷୀ ଲେଖିକା ଥିଲେ । ତାଙ୍କର ଅନୁବାଦ କୃତି ଦୁଇ ସେର ଧାନ ପାଇଁ ୧୯୭୮ରେ ସେ ଓଡ଼ିଶା ସାହିତ୍ୟ ଏକାଡେମୀ ପୁରସ୍କାର ପାଇଥିଲେ ।http://odishasahityaakademi.org/English/ovation2.php

 ବାଲ୍ୟ ଜୀବନ ଓ ଶିକ୍ଷା 
ଲବଙ୍ଗଲତାଙ୍କ ଜନ୍ମ ଯାଜପୁର ଜିଲ୍ଲାର ବରୀ ଅଞ୍ଚଳରେ । ତାଙ୍କ ପିତାଙ୍କ ନାମ ହେଲା ମନମୋହନ ଜେନା ଓ ମାତା ହେଲେ ସୁଲୋଚନା ଦେବୀ । ପିଲାଦିନୁ ସେ କୁସୁପୁରରେ ଅଜା ନନ୍ଦକିଶୋର ଜେନାଙ୍କ ଘରେ ପ୍ରତିପାଳିତ ହୋଇଥିଲେ । କୁସୁପର ବିଦ୍ୟାଳୟରେ ଶିକ୍ଷାର୍ଜନ କରି ସେ ସରକାରୀ ବୃତ୍ତିରେ ଏଲାହାବାଦସ୍ଥିତ ପ୍ରୟାଗ ବିଶ୍ୱବିଦ୍ୟାଳୟ ଉଚ୍ଚ ଶିକ୍ଷା ଲାଭ କରିବାକୁ ଯାଇଥିଲେ । ସେଠାରେ ସେ ହିନ୍ଦୀରେ 'ବିଦୂଷୀ' ଉପାଧି ଲାଭ କରିଥିଲେ । ସ୍ନାତକୋତ୍ତର ଶ୍ରେଣୀରେ ନାମ ଲେଖାଇଥିଲେ ମଧ୍ୟ ଦ୍ୱିତୀୟ ବିଶ୍ୱଯୁଦ୍ଧର ଘନଘଟା ଯୋଗୁଁ ସେଥିରୁ ସେ ବଞ୍ଚିତ ହୋଇଥିଲେ ।

 ବୃତ୍ତିଗତ ଜୀବନ 
୧୯୩୮ରେ ମାମୁଁ ବିମ୍ବାଧର ବର୍ମା ଲବଙ୍ଗଲତାଙ୍କୁ କୁସୁପୁରର ସମାଜସେବୀ ନିଶାକର ଜେନାଙ୍କ ପୁତ୍ର ତଥା ସ୍ୱାଧିନତା ସଂଗ୍ରାମୀ ଓ ସୁସାହିତ୍ୟିକ ରାଜେନ୍ଦ୍ର ବର୍ମାଙ୍କ ସହ ବିବାହ କରାଇଦେଲେ । ତେବେ ସ୍ୱାଧିନତା ସଙ୍ଗ୍ରାମରେ ସ୍ୱାମୀଙ୍କ କାରାବରଣ ଯୋଗୁଁ ଚମ୍ପତିମୁଣ୍ଡା ଓ ବାବାସାଗର ବିଦ୍ୟାଳୟରେ ଶିକ୍ଷକତା କଲେ । ସେ ସ୍ୱାଧିନତା ସଂଗ୍ରାମୀମାନଙ୍କୁ ଗୋପନରେ ସାହାଯ୍ୟ କରିବା ସହ ନାରୀ ଜାଗରଣ ଓ ନାରୀ ସ୍ୱାଧିନତା ପାଇଁ ଉଦ୍ୟମ କରିଥିଲେ । ସେ ପରଦା ପ୍ରଥାର ବିରୋଧି ଥିଲେ । ଲବଙ୍ଗଲତା କୁସୁପୁର ମହିଳା ସମିତିର ସମ୍ପାଦକ ଓ ନନ୍ଦ କିଶୋର ବଳଙ୍କ ପତ୍ନୀ କୋକିଳା ଦେବୀ ସଭାପତି ଥିଲେ ।

 ରଚନାବଳୀ 
ଲହଙ୍ଗଲତାଙ୍କ ୩୦ରୁ ଉର୍ଦ୍ଧ୍ୱ ଗ୍ରନ୍ଥ ପ୍ରକାଶିତ । ସେ ଅନେକ କୃତି ହିନ୍ଦୀରୁ ଅନୁବାଦ କରିବା ସହ ଶିଶୁସାହିତ୍ୟ ଲେଖିଥିଲେ । ସାହିତ୍ୟକୃତି ପାଇଁ ତାଙ୍କୁ ଓଡ଼ିଶା ସାହିତ୍ୟ ଏକାଡେମୀ ୧୯୭୮ରେ ସମ୍ମାନୀତ କରିଥିଲା ।  ସେ ଜଣେ ସଂଗୀତଶିଳ୍ପୀ ଓ ଅଭିନେତ୍ରୀ ଥିଲେ । କବି ଜ୍ଞାନୀନ୍ଦ୍ର ବର୍ମା ତାଙ୍କ ଦିଅର ଥିଲେ ।  ସାମ୍ବାଦିକ ଶୁଭନ୍ଦୁ ବର୍ମା ହେଲେ ତାଙ୍କ ପୁଅ ।
 ହସ ହସ ମୋର ପ୍ରିୟ (୧୯୪୮)
 ସ୍ୱପ୍ନର ସୁରଭି (୧୯୬୮)
 ମନର ମଣିଷ (ଉପନ୍ୟାସ)
 ଦୁଇ ସେର ଧାନ
 ନାରୀ ପ୍ରତିଭା
 ବିଦୂଷୀ ନାରୀ
 ବଡ଼ଲୋକଙ୍କ ମା
 ପତନ ଓ ଅଭ୍ୟୁଦୟ
 ଋଷିପତ୍ନୀ
 ଗଳ୍ପ ଚୟନ
 ବୀରାଙ୍ଗନା
 ସଞ୍ଚୟିତା
 କାଦମ୍ବରୀ (ଅନୁବାଦ)
 ରଘୁବଂଶ (ଅନୁବାଦ)
 ଦୁର୍ଗାଚରିତ (ଅନୁବାଦ)

 ସମ୍ମାନ 
 ଓଡ଼ିଶା ସାହିତ୍ୟ ଏକାଡେମୀ ପୁରସ୍କାର, ୧୯୭୮ (ଦୁଇସେର ଧାନ ପାଇଁ)
 ନୀଳଶୈଳ ସମ୍ମାନ
 ସ୍ୱାଗତିକା ସମ୍ମାନ
 ଯଦୁମଣି ସାହିତ୍ୟ ସଂସଦ ପକ୍ଷରୁ ସମ୍ମାନୀତ
 କାଳିକଲମ ପକ୍ଷରୁ ଶିଶୁସାହିତ୍ୟ ପାଇଁ ସମ୍ମାନୀତ

 ଆଧାର 

ଅଧିକ ତଥ୍ୟ

ଶ୍ରେଣୀ:୧୯୧୩ ଜନ୍ମ
ଶ୍ରେଣୀ:୧୯୯୮ ମୃତ୍ୟୁ
ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଶା ସାହିତ୍ୟ ଏକାଡେମୀ ପୁରସ୍କାର ସମ୍ମାନିତ
ଶ୍ରେଣୀ:ଯାଜପୁର ଜିଲ୍ଲାର ଲୋକ
ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଆ ସାହିତ୍ୟିକ