ମେଥିଲିନ ବ୍ଲୁ

ମେଥିଲିନ ବ୍ଲୁ (ଇଂରାଜୀ ଭାଷାରେ Methylene blue, ଅନ୍ୟ ନାମ ମିଥାଇଲଥାୟୋନିନିଅମ କ୍ଲୋରାଇଡ/methylthioninium chloride) ଏକ ଔଷଧ ଓ ରଙ୍ଗର (dye) ନାମ । ମେଥହେମୋଗ୍ଲୋବିନେମିଆ (methemoglobinemia) ରୋଗର ଚିକିତ୍ସାରେ ଏହା ବ୍ୟବ‌ହାର ହୁଏ । ବିଶେଷତଃ ମେଥହେମୋଗ୍ଲୋବିନେମିଆ ସ୍ତର ୩୦%ରୁ ଅଧିକ ଥିଲେ ବା ଏହି ରୋଗ ଅମ୍ଳଜାନ ଥେରାପି (oxygen therapy) ଦେବା ସତ୍ତ୍ୱେ ଲକ୍ଷଣ ରହୁଥିଲେ ବ୍ୟବ‌ହାର କରାଯାଏ । ଅତୀତରେ ଏହା ସ୍ୟାନାଇଡ ବିଷକ୍ରିୟା (cyanide poisoning) ଓ ମୂତ୍ରନଳୀ ସଂକ୍ରମଣରେ (urinary tract infections) ବ୍ୟବ‌ହାର କରାଯାଉଥିଲା କିନ୍ତୁ ଅଧୁନା ଏହା ଦିଆଯାଉନାହିଁ । ଶିରାଭ୍ୟନ୍ତର ଇଞ୍ଜେକସନ (injection into a vein) ଆକାରରେ ଏହା ଦିଆଯାଏ ।

ସାଧାରଣ ପାର୍ଶ୍ୱ ପ୍ରତିକ୍ରିୟାରେ ମୁଣ୍ଡବଥା, ବାନ୍ତି, ଦ୍ୱନ୍ଦ୍ୱ, ଅଣନିଶ୍ୱାସୀ ଓ ଉଚ୍ଚ ରକ୍ତଚାପ ଆଦି ଅବସ୍ଥା ଦେଖାଯାଇପାରେ । ସେରୋଟୋନିନ ସିଣ୍ଡ୍ରୋମ, ହେମୋଲାଇସିସ (red blood cell breakdown) ଓ ଆଲର୍ଜି ପ୍ରତିକ୍ରିୟା ଆଦି ମଧ୍ୟ ହୋଇପାରେ ।  ଏହି ଔଷଧ ବ୍ୟବ‌ହାର କରିବା ଅବଧିରେ ମୂତ୍ର, ମଳ ଓ ଝାଳ ଆଦି ନୀଳ ବା ଶାଗୁଆ ରଙ୍ଗ ଧାରଣ କରେ । While use during ଗର୍ଭାବସ୍ଥାରେ ଏହା ଶିଶୁର କ୍ଷତି କରିପାରେ କିନ୍ତୁ ମେଥହେମୋଗ୍ଲୋବିନେମିଆରେ ନ ଦେଲେ ଏହା ଅଧିକ ବିପଦ ଜନ‌କ ହୋଇପାରେ । ମେଥିଲିନ ବ୍ଲୁ ଏକ ଥିଆଜିନ ରଙ୍ଗ (thiazine dye) ଏହା ଫେରିକ ଲୌହକୁ (ferric iron) ଫେରସ ଲୌହରେ (ferrous iron) ପରିବର୍ତ୍ତନ କରେ ।
{{^|

ସନ ୧୮୭୬ରେ ହେନରିକ କାରୋ (Heinrich Caro) ପ୍ରଥମେ ମେଥିଲିନ ବ୍ଲୁ ପ୍ରସ୍ତୁତ କରିଥିଲେ । ଏହାର ନାମ ବିଶ୍ୱ ସ୍ୱାସ୍ଥ୍ୟ ସଂଗଠନର ଅତ୍ୟାବଶ୍ୟକୀୟ ଔଷଧ ଚିଠାରେ (World Health Organization's List of Essential Medicines) ଅଛି ଯାହା ମୌଳିକ ସ୍ୱାସ୍ଥ୍ୟ ସିସ୍ଟମ (health system) ନିମନ୍ତେ ଅତି ମହତ୍ତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ । ଯୁକ୍ତରାଷ୍ଟ୍ର ଆମେରିକାରେ ଏହାର ଏକ ୫୦ ମି:ଗ୍ରା: ଭାଏଲର ମୂଲ୍ୟ ପ୍ରାୟ ୧୯୧.୪୦ ଆମେରିକୀୟ ଡଲାର । ସଂଯୁକ୍ତ ରାଷ୍ଟ୍ରରେ ଏହି ପରିମାଣର ମୂଲ୍ୟ ପ୍ରାୟ ୩୯.୩୮ ପାଉଣ୍ଡ ।

 ଆଧାର 

ଶ୍ରେଣୀ:ଔଷଧ