ଗମେଇ ନଦୀ

ଗମେଇ ନଦୀ, ଓଡ଼ିଶାର ଭଦ୍ରକ ଜିଲ୍ଲାରେ ଥିବା ଏକ ନ‌ଦୀ । ଏହି ନ‌ଦୀଟି ବାସୁଦେବପୁର ବ୍ଲକର ଇରମକୁ ଲାଗି ରହିଛି । ଏହି ନ‌ଦୀ ଦେଇ ଚୂଡ଼ାମଣି ତ‌ଥା ଆଖପାଖ ଅଞ୍ଚଳରୁ ମାଛ ଧରିବାକୁ ଡଙ୍ଗା ସାହାଯ୍ୟରେ ସମୁଦ୍ର ମଧ୍ୟକୁ ଯାଇଥାନ୍ତି । ଏହି ନ‌ଦୀଟି ଗଭେଇନାଳ ବା ଶାଶୁ-ବୋହୁ ନଦୀ ଭାବରେ ମଧ୍ୟ ଜଣା । ଇରମକୁ ଯିବାକୁ ହେଲେ ଏହି ନ‌ଦୀ ପାର ହୋଇ ଯିବାକୁ ପଡ଼େ ।

ଅବସ୍ଥିତି ଏବଂ ବ୍ୟବ‌ହାର
ଏହି ନ‌ଦୀଟି ବାସୁଦେବପୁରରୁ ଇରମ ଯିବାବେଳେ ଚୂଡ଼ାମଣିଠାରେ ରହିଛି । ଭଦ୍ରକ ଜିଲ୍ଲାଠାରୁ ପାଖାପାଖି ୪୫ କିଲୋମିଟର ଦୂରରେ ଏହି ନ‌ଦୀଟି ଅବସ୍ଥିତ । ନ‌ଦୀଟି ଗ‌ହିରିଆ ଏବଂ ଓସାରିଆ ମଧ୍ୟ ହୋଇଛି । ଫଳରେ ବର୍ଷାଦିନରେ ଏହାର ଆକାର ବଡ଼ ହୋଇଯାଏ । ପ୍ରାୟ ବର୍ଷସାରା ଏହି ନ‌ଦୀଟିରେ ପାଣି ରହୁଥିବାରୁ, ଏହାକୁ ସମୁଦ୍ରକୁ (ବଙ୍ଗୋପସାଗର) ସଂଯୋଗ ପାଇଁ ବ୍ୟବ‌ହାର କରାଯାଏ । ଚୂଡ଼ାମଣି ଘାଟରୁ ମାଛ ଧରିବାକୁ ଯାଉଥିବା ଧୀବରମାନେ ମୁଖ୍ୟତଃ ମଟର ଚାଳିତ ଡଙ୍ଗା ବା ଟ୍ରଲର ସାହାଯ୍ୟରେ ସମୁଦ୍ର ମଧ୍ୟକୁ ଯାଇଥାନ୍ତି । ସମୁଦ୍ର ଚୂଡ଼ାମଣିର ଗମେଇ ସେତୁଠାରୁ ପ୍ରାୟ ୪ରୁ ୫ କିଲୋମିଟର ଦୂରରେ ଅବସ୍ଥିତ । ଏହି ନ‌ଦୀର ଦୁଇ ପାଖରେ ଘେରି କରି ଲୋକମାନେ ଚିଙ୍ଗୁଡ଼ି ଚାଷ କରନ୍ତି । ଚୂଡ଼ାମଣିଠାରେ ନିର୍ମିତ ଏହି ଗମେଇ ସେତୁକୁ ମଧ୍ୟ ଶାଶୂ-ବୋହୁ ଘାଟ ବୋଲି କୁହାଯାଏ । ଏହା ପାଖରେ ଶାଶୁ-ବୋହୂ ମନ୍ଦିର ମଧ୍ୟ ରହିଛି । ୧୯୫୫ ମସିହାରେ ଶ୍ରୀଯୁକ୍ତ ଡାଭେ କଲେକ୍ଟର ଥିବାବେଳେ ଏହି ନ‌ଦୀ ଉପରେ ଇରମ ଦେଇ କାଂଶବାଂଶ ନ‌ଦୀର ବାଲିଛନ୍ଦା ଘାଟଯାଏଁ ଏକ ରାସ୍ତାଟିଏ ନିର୍ମାଣ କରିଥିଲେ । ଏହି ରାସ୍ତାଟି ତାଙ୍କର ନାମ ଅନୁସାରେ ଡାଭେ ରୋଡ୍ ଭାବରେ ନାମିତ କରାଯାଇଥିଲା ।

ଇତିହାସ
୧୯୪୨ ମସିହାରେ ଯେତେବେଳେ ଅଗଷ୍ଟ ବିପ୍ଳବ ଚାଲିଥିଲା, ସେତେବେଳେ ଇରମଠାରେ ସ୍ୱାଧୀନତା ସଂଗ୍ରାମୀମାନଙ୍କର କାର୍ଯ୍ୟ ବଢ଼ିଚାଲିଥିଲା ଏବଂ ବିଭିନ୍ନ ସରକାରୀ ଅଫିସ ତ‌ଥା ଜମିଦାରଙ୍କ ଘରୁ ଲୁଟ୍ ହେଉଥିଲା । ତେଣୁ ଜଣେ ଜମିଦାରକଙ୍କ ଅଭିଯୋଗକ୍ରମେ ସେପ୍ଟେମ୍ବର ୨୮ ଦିନ ପୋଲିସ ହତିଆର ଧରି ଆକ୍ରମଣ କରିବାକୁ ଗମେଇ ନ‌ଦୀ କୂଳରେ ପ‌ହ‌ଞ୍ଚିଥିଲା ।

ସେତେବେଳେ ବର୍ଷାଦିନ ଥିବାରୁ ନ‌ଦୀ ପାର ହେବାକୁ ଡଙ୍ଗା ପଡ଼ିଥିଲା ଏବଂ ସେଠାରେ ଜଗିଥିବା ନାଉରିଆକୁ ହତ୍ୟା ଧମକ ଦେଇ ବ୍ରିଟିଶ ପୋଲିସ ଇରମଠାରେ ପ‌ହଞ୍ଚିଥିଲେ । ସେହି ସମୟରେ ସେଠାରେ ହଜାର ହଜାର ଲୋକଙ୍କର ମେଳି ଲାଗିଥିଲା । ପୋଲିଶର ଦମନଲୀଳାକୁ ପ୍ରତ୍ୟାଖାନ କରିବାରୁ ସେଦିନ ପୋଲିସର ଗୁଳିରେ ସେହି ସ୍ଥାନରେ ୨୮ ଜଣଙ୍କର ମୃତ୍ୟ ହୋଇଥିଲା ଏବଂ ପରବର୍ତ୍ତୀ ସମୟରେ ଆଉ ଜଣ ମୃତ୍ୟ ବରଣ କରିଥିଲେ ।

ଆଧାର

ବାହାର ଆଧାର

ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଶାର ନଦୀଗୁଡ଼ିକ
ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଶାର ନଦୀ