ପ୍ରୋସ୍ଟାଗ୍ଲାଣ୍ଡିନ ଇ୨

ପ୍ରୋସ୍ଟାଗ୍ଲାଣ୍ଡିନ ଇ୨ ଇଂରାଜୀ ଭାଷାରେ Prostaglandin E2 ବା PGE2, ଅନ୍ୟ ନାମ ଡାଇନୋପ୍ରୋସ୍ଟୋନ/dinoprostone ଏକ ପ୍ରାକୃତିକ ପ୍ରୋସ୍ଟାଗ୍ଲାଣ୍ଡିନ (prostaglandin) ଯାହା ଔଷଧ ଭାବରେ ବ୍ୟବ‌ହାର କରାଯାଏ । ଔଷଧ ଭାବରେ ଏହା ପ୍ରସବ ପ୍ରବର୍ତ୍ତନ (labor induction), ପ୍ରସବପର ରକ୍ତସ୍ରାବ, ଗର୍ଭାବସ୍ଥା ଅନ୍ତ (termination of pregnancy) କରିବା ଓ ନବଜାତ ଶିଶୁଙ୍କର (newborn babies) ଡକ୍ଟସ ଆର୍ଟେରିଓସସ (ductus arteriosus ) ଖୋଲିବା ନିମନ୍ତେ ବ୍ୟବ‌ହାର କରାଯାଏ । ଅପରେଶନ କରିବା ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଏହା ଜନ୍ମଗତ ହୃତ୍‌ପିଣ୍ଡ ତୃଟି ଥିବା ପିଲାଙ୍କୁ ଦିଆଯାଏ । ଯୋନୀପଥରେ (vagina)  ବା ଶିରାଭ୍ୟନ୍ତରରେ (injection into a vein) ଏହା ଦିଆଯାଇପାରେ । 

ଏହି ଔଷଧର ପ୍ରତିକ୍ରିୟାରେ, ବାନ୍ତି, ଜ୍ୱର, ତରଳ ଝାଡ଼ା ଓ ଅତ୍ୟଧିକ ଜରାୟୁ ସଙ୍କୋଚନ (uterine contraction) ହୋଇପାରେ । ପିଲାଙ୍କୁ ଏହି ଔଷଧ ଦେଲେ ଶ୍ୱାସକ୍ରିୟା କମିଯାଏ, ଓ ନିମ୍ନ ରକ୍ତଚାପ (low blood pressure) ହେବା ସମ୍ଭାବନା ଥାଏ ।  ଆଜମା ଓ ଗ୍ଲକୋମା (glaucoma) ରୋଗୀଙ୍କୁ ସାବଧାନତା ସ‌ହ ଦିଆଯାଏ ଓ ସିଜରିଆନ ସେକସନ (C-section) ହୋଇଥିବାର ଇତିହାସ ଥିଲେ ଏହା ଦିଆଯାଏନାହିଁ ।  ଏହା ଅକ୍ସିଟୋସିକ (oxytocics) ପରିବାରର ସଦସ୍ୟ ।  ଏହା ପ୍ରୋସ୍ଟାଗ୍ଲାଣ୍ଡିନ ଇ୨ (prostaglandin E2 receptor) ସ‌ହିତ ଅନୁବନ୍ଧିତ ହୋଇ ତାହାକୁ ଆକ୍ଟିଭେଟ କରିବା ଫଳରେ ଜରାୟୁଗ୍ରୀବା (cervix) ନରମ ହୋଇଯାଏ ଓ ସେଠାକାର ରକ୍ତନଳୀସମୂହ (dilation of blood vessels) ସ୍ଫୀତ ହୋଇଯାଆନ୍ତି ।


ସନ ୧୯୭୦ରେ ପ୍ରୋସ୍ଟାଗ୍ଲାଣ୍ଡିନ ଇ୨ ପ୍ରଥମେ ପ୍ରସ୍ତୁତ କରାଯିବା ପରେ ସନ ୧୯୭୭ରେ ଯୁକ୍ତରାଷ୍ଟ୍ର ଆମେରିକାରେ ସ୍ୱୀକୃତିପ୍ରାପ୍ତ ହେଲା । ଏହାର ନାମ ବିଶ୍ୱ ସ୍ୱାସ୍ଥ୍ୟ ସଂଗଠନର ଅତ୍ୟାବଶ୍ୟକୀୟ ଔଷଧ ଚିଠାରେ (World Health Organization's List of Essential Medicines) ଅଛି ଯାହା ମୌଳିକ ସ୍ୱାସ୍ଥ୍ୟ ସିସ୍ଟମ (health system) ନିମନ୍ତେ ଅତି ମହତ୍ତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ । ସଂଯୁକ୍ତ ରାଷ୍ଟ୍ରରେ ଏହି ଔଷଧର ଏକ ଡୋଜର ମୂଲ୍ୟ ୮.୫୦ରୁ ୩୦.୦୦ ପାଉଣ୍ଡ ।  ଯୁକ୍ତରାଷ୍ଟ୍ର ଆମେରିକାରେ ଏହାର ଏକ କୋର୍ସ ଚିକିତ୍ସାର ଖର୍ଚ୍ଚ ପ୍ରାୟ ୨୦୦ ଆମେରିକୀୟ ଡଲାରରୁ ଅଧିକ । ଶିଶୁମାନଙ୍କଠାରେ ପ୍ରୋସ୍ଟାଗ୍ଲାଣ୍ଡିନ ଇ୧ ଭଳି  ପ୍ରୋସ୍ଟାଗ୍ଲାଣ୍ଡିନ ଇ୨ କାମ କରେ ଓ ଅଳ୍ପ ମୂଲ୍ୟରେ ମିଳେ  ।

 ଆଧାର 

ଶ୍ରେଣୀ:ଔଷଧ