ବିସ୍ଥାପିତ କାନ୍ଧ ଗଣ୍ଠି

ବିସ୍ଥାପିତ କାନ୍ଧ ଗଣ୍ଠି (dislocated shoulder) କୁହାଯାଏ ଯେତେବେଳେ ହ୍ୟୁମରସ (humerus) ଅସ୍ଥିର ମଥା କାନ୍ଧ ଗଣ୍ଠିରୁ (shoulder joint) ସ୍ଥାନ‌ଚ୍ୟୁତ ହୁଏ । ଏହା ଯୋଗୁ କାନ୍ଧରେ ଯନ୍ତଣା ଓ ଅସ୍ଥିର ହୁଏ । ଜଟିଳ ବିସ୍ଥାପନରେ ବାଙ୍କାର୍ଟ ଲିଜନ (Bankart lesion), ହିଲ-ସାକସ ଲିଜନ (Hill-Sachs lesion), ରୋଟେଟର କଫ ଟିଅର (rotator cuff tear), ଆଗଜିଲାରି ସ୍ନାୟୁ ଆଘାତ :en:axillary nerve injury ଇତ୍ୟାଦି ସମସ୍ୟା ଦେଖାଯାଏ ।


କାନ୍ଧ ଉପରେ ପଡ଼ିଗଲେ ବା ସଳଖ ଅବୟବ ଉପରେ ପଡ଼ିଗଲେ ଏହି ଆଘାତ ହୁଏ । ଲକ୍ଷଣ ଅନୁଯାୟୀ ଓ ଏକ୍ସ-ରେ X-rays ଚିତ୍ର ଅନୁସାରେ ଏହି ଆଘାତ ନିର୍ଣ୍ଣୟ କରାଯାଏ । ଏହାକୁ ଚାରି ପ୍ରକାର ବର୍ଗୀକରଣ କରାଯାଏ ଯଥା:- ସମ୍ମୁଖ, ପୃଷ୍ଠ ଉର୍ଦ୍ଧ୍ୱ ଓ ନିମ୍ନ, ସମ୍ମୁଖ ବିସ୍ଥପନ ଅଧିକ ଦେଖାଯାଏ ।

କାନ୍ଧ ପୁନସ୍ଥାପନ (Shoulder reduction) ଏହାର ଚିକିତ୍ସା ଓ ଏହା ବିଭିନ୍ନ ଉପାୟରେ କରାଯାଏ ଯଥା:- ଟ୍ରାକସନ-କାଉଣ୍ଟର ଟ୍ରାକସନ, ଏକ୍ସଟର୍ନାଲ ରୋଟେସନ, ସ୍କାପୁଲାର ମାନିପୁଲେସନ ଓ ସ୍ଟିମସନ ଟେକନିକ । ଏକ୍ସ‌-ରେ କରି ପୁନସ୍ଥାପନର ସଠିକତା ନିର୍ଣ୍ଣୟ କରାଯାଏ । କିଛି ସପ୍ତାହ ନିମନ୍ତେ ଅବୟବକୁ  ଆର୍ମ ସ୍ଲିଙ୍ଗରେ (arm sling) ରଖାଯାଏ । ପୁନଃପୌନିକ ବିସ୍ଥାପନ ହେଲେ ଅପରେଶନ କରାଯାଏ । 


ଜନସଂଖ୍ୟାର ପ୍ରାୟ ୧.୭% ଲୋକଙ୍କର ଏହି ଆଘାର ହୁଏ । ଯୁକ୍ତରାଷ୍ଟ୍ର ଆମେରିକାରେ ବର୍ଷକୁ ପ୍ରତି ଏକ ଲକ୍ଷ ଲୋକରେ ୨୪ ଜଣଙ୍କୁ ଏହି ଆଘାତ ହୁଏ । ଆଶୁ ଚିକିତ୍ସା ବିଭାଗକୁ (Emergency medicine) ଆସୁଥିବା ବଡ଼ ଗଣ୍ଠି ବିସ୍ଥାପନର ଏହା ପ୍ରାୟ ୫୦% । ମହିଳାଙ୍କ ଅପେକ୍ଷା ପୁରୁଷମାନଙ୍କର ଏହି ଆଘାତ ଅଧିକ ହୁଏ ।

 ଏହା ମଧ୍ୟ ଦେଖନ୍ତୁ 
Shoulder problems

 ଆଧାର 

 ବାହ୍ୟ ଲିଙ୍କ 

ଶ୍ରେଣୀ:ଚିକିତ୍ସା ବିଜ୍ଞାନ