ଡିଲଟାୟାଜେମ

ଡିଲଟାୟାଜେମ (ଇଂରାଜୀ ଭାଷାରେ Diltiazem, ଏକ ବିକ୍ରୟ ନାମ କାର୍ଡ଼ିଜେମ/ Cardizem) ଏକ କ୍ୟାଲସିଅମ ଚ୍ୟାନେଲ ବ୍ଲକର (calcium channel blocker ଔଷଧ ଯାହା ଉଚ୍ଚ ରକ୍ତଚାପ, ଆଞ୍ଜିନା (angina) ଓ କେତେକ ଅନିୟମିତ ହୃତ ସ୍ପନ୍ଦନ (heart arrhythmia) ରୋଗମାନଙ୍କର ଚିକିତ୍ସାରେ ଦିଆଯାଏ । ବିଟା ବ୍ଲକର (beta blocker) ବ୍ୟବ‌ହାର ସମ୍ଭବ ହେଉନଥିବା ହାଇପରଥାଇରଏଡିଜମ ରୋଗରେ ଏହା ଦିଆଯାଇପାରେ । ଏହା ପାଟିରେ ବା ଶିରାଭ୍ୟନ୍ତର ଇଞ୍ଜେକସନ (injection into a vein) ଆକାରରେ ଦିଆଯାଏ । ଡିଲଟାୟାଜେମ ଇଞ୍ଜେକସନ ଦେବାର ଅଳ୍ପ କିଛି ମିନିଟ ମଧ୍ୟରେ ଏହାର ପ୍ରଭାବ ଆରମ୍ଭ ହୋଇ କିଛି ଘଣ୍ଟା ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ରହେ । 

ଡିଲଟାୟାଜେମର ପାର୍ଶ୍ୱ ପ୍ରତିକ୍ରିୟାରେ ଫୁଲା, ମୁଣ୍ଡ ଓଜନିଆ, ମୁଣ୍ଡ ବିନ୍ଧା ଓ ସ୍ୱଳ୍ପ ରକ୍ତଚାପ ହୋଇପାରେ । ପାର୍ଶ୍ୱ ପ୍ରତିକ୍ରିୟା ସାଂଘାତିକ ହେଲେ ସ୍ୱଳ୍ପ ହୃତ୍‌ସ୍ପନ୍ଦନ ହାର (overly slow heart beat), ହୃଦ୍‌ପାତ, ଯକୃଟ ସମସ୍ୟା ଓ ଆଲର୍ଜି ପ୍ରତିକ୍ରିୟା ହୋଇପାରେ । ଗର୍ଭାବସ୍ଥାରେ ଏହା ଦିଆଯାଏ ନାହିଁ । ସ୍ତନ୍ୟପାନ (breastfeeding) ସମୟରେ ଏହାର ନିରାପତ୍ତା ସ୍ପଷ୍ଟ ହୋଇନାହିଁ । 

ଧମନୀ (arteries) ମାନଙ୍କରେ ଥିବା ଅରୈଖିକ ମାଂସପେଶୀମାନଙ୍କୁ (smooth muscle) ଡିଲଟାୟାଜେମ ଶିଥିଳ କରିଦେବାରୁ ସେଗୁଡ଼ିକ ଖୋଲିଯାଏ ଓ ସ‌ହଜରେ ରକ୍ତ ସରବରାହ ଚାଲୁରହେ । ଅଧିକନ୍ତୁ ଏହା ହୃତ୍‌ପିଣ୍ଡ ଭଲ ଭାବରେ ସ୍ଫିତ ହେବାପରେ ସଙ୍କୋଚନ ହେବା ନିମନ୍ତେ ଅଧିକ ସମୟ ଦିଏ । ଧମନୀ ଓ ହୃତ୍‌ପିଣ୍ଡର ଜୀବକୋଷ ମଧ୍ୟକୁ କ୍ୟାଲସିଅମର ପ୍ରବେଶକୁ ଅବରୋଧ କରିଦିଏ । ଏହା ଚତୁର୍ଥ ଶ୍ରେଣୀର ଆଣ୍ଟିଆରିଦମିକ (class IV antiarrhythmic) ଔଷଧ । 


ସନ ୧୯୮୨ରେ ଡାକ୍ତରୀ ବ୍ୟବ‌ହାର ନିମନ୍ତେ ଯୁକ୍ତରାଷ୍ଟ୍ର ଆମେରିକାରେ ଡିଲଟାୟାଜେମ ସ୍ୱୀକୃତ ହୋଇଥିଲା । ଏହା ଜେନେରିକ ଔଷଧ ନାମରେ (generic medication) ବିକ୍ରୟ ହୁଏ । ସନ ୨୦୧୮ରେ ପାଟିରେ ଦିଆଯାଉଥିବା ଡିଲଟାୟାଜେମର ଏକ ଦିନ ଡୋଜର ହୋଲସେଲ ମୂଲ୍ୟ ୦.୭୦ ଆମେରିକୀୟ ଡଲାର । ସନ ୨୦୧୬ରେ ଏହାର ୧୨ ନିୟୁତ ପ୍ରେସକ୍ରିପସନ ହୋଇ ସର୍ବାଧିକ ପ୍ରେସକ୍ରିପସନ ତାଲିକାରେ ୬୩ତମ ସ୍ଥାନ ଅଧିକାର କରିଥିଲା । ଏହାର ଏକ ପରିବର୍ଦ୍ଧିତ ବିମୋଚନ ଔଷଧ ମଧ୍ୟ ମିଳେ (extended release formulation) ।

ଆଧାର

 ବାହ୍ୟ ଲିଙ୍କ 
 U.S. National Library of Medicine: Drug Information Portal – Diltiazem

ଶ୍ରେଣୀ:ଚିକିତ୍ସା ବିଜ୍ଞାନ
ଶ୍ରେଣୀ:ଔଷଧ