ଆଣ୍ଟି-ଏନଏମଡିଏ ରିସେପ୍ଟର ଏନ‌କେଫାଲାଇଟିସ

ଆଣ୍ଟି-ଏନଏମଡିଏ ରିସେପ୍ଟର ଏନ‌କେଫାଲାଇଟିସ (ଇଂରାଜୀ ଭାଷାରେ Anti-NMDA receptor encephalitis) ଏକ ପ୍ରକାର ମସ୍ତିଷ୍କ ପ୍ରଦାହ (brain inflammation) ରୋଗ ଯାହା ଆଣ୍ଟିବଡି (antibodies) ଯୋଗୁ ହୁଏ । ପ୍ରାରମ୍ଭରେ ଜ୍ୱର, ମୁଣ୍ଡ ବିନ୍ଧା ଓ ଥକ୍କାଣ ଅନୁଭବ ହୁଏ । ଏହା ପରେ ସାଇକୋସିସ (psychosis) ହୁଏ ଯାହା ଡିଲ୍ୟୁଜନ (false beliefs) ବା ମିଥ୍ୟା ବିଶ୍ୱାସ ଓ ହାଲ୍ୟୁସିନେସନ (seeing or hearing things that others do not see or hear) ବା ନଥିବା ଜିନିଷ ଦେଖାଯାଏ ଓ ଶୁଣାଯିବା ଲକ୍ଷଣ ଦେଖାଏ । ରୋଗୀ ଦ୍ୱନ୍ଦ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ଓ ଉତ୍ତେଜିତ ଥିବା ଦେଖାଯାଏ । ସମୟକ୍ରମେ  ବାତ (Seizures), ହାଇପୋଭେଣ୍ଟିଲେସନ (decreased breathing), ଅଟୋନିମିକ ଇନସ୍ଟାବିଲିଟି (blood pressure and heart rate variability) ଇତ୍ୟାଦି ଲକ୍ଷଣ ଦେଖାଯାଏ ।

ପ୍ରାୟ ୫୦% କେଶ୍‌ରେ ଅର୍ବୁଦ (tumors) ଥିବା ଦେଖାଯାଏ ବିଶେଷତଃ ଓଭାରି ବା ଡିମ୍ବାଶୟର (ovaries) ଟେରାଟୋମା (teratoma) ଥାଏ ଓ ବାକି କେଶ୍‌ମାନଙ୍କରେ କାରଣ ଜଣାପଡ଼େନାହିଁଁ ।  ଅନ୍ତର୍ନିହିତ କାରଣରୂପେ ଅଟୋଇମ୍ମ୍ୟୁନ (autoimmune) ଦୋଷୀ ଥିବା ବିଶ୍ୱାସ କରାଯାଏ ଯେଉଁଥିରେ ମସ୍ତିଷ୍କରେ ଥିବା ଏନ-ମିଥାଇଲ ଡି-ଆସ୍ପାର୍ଟେଟ ରିସେପ୍ଟରର (:en:N-methyl D-aspartate receptors) ଜିଏଲୟୁଏନ୧ (:en:GluN1 subunit) (N-methyl D-aspartate receptors) ଟାର୍ଗେଟରେ ଥିବା ଜଣାଯାଏ ।  ସେରେବ୍ରୋ ସ୍ପାଇନାଲ ଫ୍ଲୁଇଡରେ (cerebral spinal fluid) ନିର୍ଦ୍ଦିଷ୍ଟ ଆଣ୍ଟିବଡି (antibodies) ପାଇଲେ ରୋଗ ନିର୍ଣ୍ଣୟ ହୁଏ । ଏମଆରଆଇ (MRI) ସାଧାରଣ ଥାଏ ।  ଅନେକ ସମୟରେ ଭୂଲ ନିର୍ଣ୍ଣୟ କରାଯାଇଥାଏ । 


ସ୍ୱାଭାବିକ ଭାବରେ ଏହକୁ ଇମ୍ମ୍ୟୁନୋସପ୍ପ୍ରେସିଭ ଔଷଧ (Immunosuppresive medication) ଦେଇ ଚିକିତ୍ସା କରାଯାଏ ଓ ଅର୍ବୁଦ ଥିଲେ ଅପରେଶନ କରାଯାଏ । ପ୍ରାୟ ୮୦% ରୋଗୀ ସୁଫଳ ପାଆନ୍ତି । ରୋଗ ଆରମ୍ଭ ହେବା ସମୟରେ ଚିକିତ୍ସା ଆରମ୍ଭ କଲେ ଅଧିକ ସୁଫଳ ମିଳେ । ଦୀର୍ଘକାଳୀନ ମାନସିକ ଓ ବ୍ୟବ‌ହାରିକ ସମସ୍ୟା ରହିପାରେ । ପ୍ରାୟ ୪% ରୋଗୀ ମୃତ୍ୟୁ ବରଣ କରନ୍ତି । ପ୍ରାୟ ୧୦% ରୋଗୀଙ୍କର ପୁନର୍ବାର ରୋଗ ହୁଏ । 


ଏହା ଏକ ଅପେକ୍ଷାକୃତ ସାଧାରଣ ରୋଗ । ପ୍ରାୟ ୮୦% ମହିଳା ରୋଗୀ ଅଛନ୍ତି । ସ୍ୱାଭାବିକ ଭାବରେ ୪୫ରୁ କମ୍ ବୟସ୍କ ଯୁବକମାନଙ୍କୁ ଏ ରୋଗ ହେଉଥିଲେ ମଧ୍ୟ ଯେ କୌଣସି ବୟସରେ ହୋଇପାରେ ।  ସନ ୨୦୦୭ରେ ପ୍ରଥମେ ଜୋସେଫ ଡାଲମୁ ଏହି ରୋଗ ବର୍ଣ୍ଣନା କରିଥିଲେ ।

ଏହା ମଧ୍ୟ ଦେଖନ୍ତୁ
Anti-glutamate receptor antibodies

ଆଧାର

 ବାହ୍ୟ ଲିଙ୍କ 

 — about her experience with the disease 


ଶ୍ରେଣୀ:ଚିକିତ୍ସା ବିଜ୍ଞାନ