ପ୍ରୋପାଇଲଥାୟୋୟୁରାସିଲ

ପ୍ରୋପାଇଲଥାୟୋୟୁରାସିଲ (ଇଂରାଜୀ ଭାଷାରେ Propylthiouracil ବା PTU) ଏକ ଔଷଧ ଯାହା ହାଇପରଥାଇରଏଡିଜ୍ମ (hyperthyroidism) ରୋଗର ଚିକିତ୍ସାରେ ବ୍ୟବ‌ହୃତ ହୁଏ । ଗ୍ରେଭ୍‌ସ ରୋଗ (Graves' disease) ଓ ଟକ୍ସିକ ମଲ୍ଟିନୋଡ୍ୟୁଲାର ଗଏଟର (toxic multinodular goiter) ରୋଗଦ୍ୱୟ ଏହି ହାଇପରଥାଇରଏଡିଜ୍ମର ଅନ୍ତର୍ଭୁକ୍ତ । ଥାଇରୋଟକ୍ସିକ କ୍ରାଇସିସ (thyrotoxic crisis) ରୋଗରେ ମେଥିମାଜୋଲ (methimazole) ଅପେକ୍ଷା ପ୍ରୋପାଇଲଥାୟୋୟୁରାସିଲ ଅଧିକ ପ୍ରଭାବଶାଳୀ । ଅନ୍ୟଥା ଯେତେବେଳେ ମେଥିମାଜୋଲ, ଅପରେଶନ ଓ ରେଡିଓଆକ୍ଟଭ ଆୟୋଡିନ (radioactive iodine) ବ୍ୟବ‌ହାର କଲେ ମଧ୍ୟ ଉପକାର ମିଳେନି ସେତେବେଳେ ପ୍ରୋପାଇଲଥାୟୋୟୁରାସିଲ ବ୍ୟବ‌ହାର କରାଯାଏ । ଏହା ପାଟିରେ ଦିଆଯାଏ ।

ପ୍ରୋପାଇଲଥାୟୋୟୁରାସିଲର ସାଧାରଣ ପାର୍ଶ୍ୱ ପ୍ରତିକ୍ରିୟାରେ ଗଲୁ, କେଶହାନୀ, ଫୁଲା, ବାନ୍ତି, ମାଂସପେଶୀ ଯନ୍ତ୍ରଣା, କାଲୁଆ ଅନୁଭବ ଓ ମୁଣ୍ଡବଥା ହୋଇପାରେ । ସାଂଘାତିକ ପାର୍ଶ୍ୱ ପ୍ରତିକ୍ରିୟାରେ ଯକୃତ ସମସ୍ୟା (liver problems) ଓ ସାଇଟୋପିନିଆ (low blood cell counts) ହୋଇପାରେ । ଗର୍ଭାବସ୍ଥାରେ ଏହି ଔଷଧ ବ୍ୟବ‌ହାର କଲେ ଶିଶୁର ହାନୀ ହୁଏ । ଏହା ଆଣ୍ଟିଥାଇରଏଡ (:en:antithyroid) ଶ୍ରେଣୀର ଏକ ଔଷଧ ।  ଥାଇରଏଡ ଗ୍ରନ୍ଥିରୁ ବାହାରୁଥିବା ଥାଇରଏଡ ହରମୋନ (thyroid hormone) ପରିମାଣ କମେଇଦିଏ ଓ ଥାଇରକ୍ସିନ ଟି୪ରୁ (thyroxine) (T4) ଟ୍ରାଇଆୟୋଡୋଥାଇରୋନିନ (ଟି୩) (triiodothyronine (T3) ତିଆରି ହେଉଥିବା ପ୍ରଣାଳୀକୁ ଅବରୋଧ କରିଦିଏ ।

ସନ ୧୯୪୦ରେ ଡାକ୍ତରୀ ବ୍ୟବ‌ହାର ନିମନ୍ତେ ପ୍ରୋପାଇଲଥାୟୋୟୁରାସିଲ ସ୍ୱୀକୃତ ହେଲା । ଏହାର ନାମ ବିଶ୍ୱ ସ୍ୱାସ୍ଥ୍ୟ ସଂଗଠନର ଅତ୍ୟାବଶ୍ୟକୀୟ ଔଷଧ ଚିଠାରେ (World Health Organization's List of Essential Medicines) ଅଛି ଯାହା ମୌଳିକ ସ୍ୱାସ୍ଥ୍ୟ ସିସ୍ଟମ (health system) ନିମନ୍ତେ ଅତି ମହତ୍ତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ । ବିକାଶଶୀଳ ଦେଶମାନଙ୍କରେ (developing world) ଏହି ଔଷଧର ଏକ ମାସ ଡୋଜର କ୍ରୟ ମୂଲ୍ୟ ୩.୬୨   ଆମେରିକୀୟ ଡଲାର । ଇଂଲଣ୍ଡରେ ଏହାର ଏକ ମାସ ଡୋଜର ମୂଲ୍ୟ ୫୨.୫୧ ପାଉଣ୍ଡ । ଯୁକ୍ତରାଷ୍ଟ୍ର ଆମେରିକାରେ ଏହାର ଏକ ମାସ ଡୋଜର ହୋଲସେଲ ମୂଲ୍ୟ ୩୮.୩୪ ଆମେରିକୀୟ ଡଲାର ।

 ଆଧାର 

ଶ୍ରେଣୀ:ଔଷଧ