ବ୍ରୋଙ୍କିଓଲାଇଟିସ ଓବଲିଟରାନ୍ସ

ବ୍ରୋଙ୍କିଓଲାଇଟିସ ଓବଲିଟରାନ୍ସ (ଇଂରାଜୀ ଭାଷାରେ Bronchiolitis obliterans ବା ବିଓ/(BO) ରୋଗରେ ଫୁସଫୁସର  କ୍ଷୁଦ୍ରତମ ବାୟୁନଳୀରେ (bronchioles) ପ୍ରଦାହ (inflammation) ହେବାଦ୍ୱାରା ବାୟୁ ଚଳାଚଳ ପଥ ଅବରୋଧ ହୋଇଯାଏ । ଏହି ରୋଗରେ ଶୁଖିଲା କାଶ ହୁଏ, ଛୋଟ ଶ୍ୱାସକ୍ରିୟା ହୁଏ, ହୁଇସିଲ ଶବ୍ଦ (wheezing) ଶୁଣାଯାଏ ଓ ଥକ୍କା ଲାଗେ (feeling tired) । ସପ୍ତାହ ଓ ମାସ ସମୟ କ୍ରମେ ଏହାର ଲକ୍ଷଣ ଅଧିକ ଖରାପ ହୁଏ । ଅର୍ଗାନାଇଜିଙ୍ଗ ନିମୋନିଆ (organizing pneumonia) ସ‌ହିତ ଏହାର ସମ୍ପର୍କ ନାହିଁ ।

ପ୍ରଶ୍ୱାସରେ ବିଷାକ୍ତ ଧୁଆଁ ଗଲେ, ଶ୍ୱାସନଳୀ ସଂକ୍ରମଣ ଓ ସଂଯୋଜକ ତନ୍ତୁ ବେମାରୀ (connective tissue disorder) ଯୋଗୁ କିମ୍ବା ଅସ୍ଥି ମଜ୍ଜା (bone marrow) ଓ ହୃତ୍‌ପିଣ୍ଡ-ଫୁସଫୁସ ପ୍ରତିରୋପଣ (heart-lung transplant) ପରେ ଏହି ରୋଗ ହୁଏ । ବିଷାକ୍ତ ଧୁଆଂ ସଂସ୍ପର୍ଷ ବା ସଂକ୍ରମଣ ହେବାର ୨ରୁ ୮ ସପ୍ତାହ ମଧ୍ୟରେ ଲକ୍ଷଣ ଦେଖାଯାଇ ନ ପାରେ । ଏହି ରୋଗରେ ପ୍ରଦାହ ଯୋଗୁ ସ୍କାର ତନ୍ତୁ (scar tissue) ତିଆରି ହୋଇ ଶ୍ୱାସନଳୀ ଅବରୋଧ ହୁଏ ।  ସିଟି ସ୍କାନ (CT scan), ପଲମୋନାରି ଫଙ୍କସନ ଟେଷ୍ଟ (pulmonary function test) ବା ଫୁସଫୁସ ବାୟୋପ୍ସି (biopsy) ସାହାଯ୍ୟରେ ଏହି ରୋଗ ନିର୍ଣ୍ଣୟ କରାଯାଏ । ସାଧା ଛାତି-ଏକ୍ସ‌ରେ ଅଧିକାଂଶ ସମୟରେ ସାଧାରଣ ଥାଏ ।

ଚିକିତ୍ସାଦ୍ୱାରା ଏହି ରୋଗ ସୁସ୍ଥ ଅବସ୍ଥାକୁ ଆସେନାହିଁ କିନ୍ତୁ ଅଧିକ ଖରାପ ଦିଗକୁ ଯିବା ରୋକିହୁଏ । କର୍ଟିକୋସ୍ଟିରଏଡ (corticosteroids) ବା ଇମ୍ମ୍ୟୁନୋସପ୍ରେସିଭ ଔଷଧ immunosuppressive medication ସାହାଯ୍ୟରେ ଏହା ସମ୍ଭବପର ହୁଏ । ଫୁସଫୁସ ପ୍ରତିରୋପଣ (lung transplant) କରାଯାଇପାରେ । ଏହି ରୋଗର ଫଳାଫଳ ଅତି ଖରାଫ, ଲୋକମାନେ କିଛି ମାସରୁ କିଛି ବର୍ଷ ମଧ୍ୟରେ ମୃତ୍ୟୁ ବରଣ କରନ୍ତି ।

ସାଧାରଣ ଜନତାଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ବ୍ରୋଙ୍କିଓଲାଇଟିସ ଓବଲିଟରାନ୍ସ କ୍ୱଚିତ ଦେଖାଯାଏ । ଫୁସଫୁସ ପ୍ରତିରୋପଣ କରାଯାଇଥିବା ଲୋକଙ୍କ ମଧ୍ୟରୁ ପ୍ରାୟ ୭୫% ଓ ଅନ୍ୟଠାରୁ ଆଣି ଅସ୍ଥିମଜ୍ଜା ପ୍ରତିରୋପଣ କରାଯାଇଥିବା ଲୋକଙ୍କ ମଧ୍ୟରୁ ୧୦% ଲୋକଙ୍କର ଏହି ରୋଗ ହୁଏ । ସନ ୧୯୮୧ରେ ଏହି ରୋଗ ବିଷୟରେ ପ୍ରଥମେ ସବିଶେଷ ବର୍ଣ୍ଣନା କରାଯାଇଥିଲା । ଏହ ପୂର୍ବରୁ ସନ ୧୯୫୬ରେ ମଧ୍ୟ ଏହି ବିଷୟରେ ଲେଖାହୋଇଥିଲା ।

 ଆଧାର 

ଶ୍ରେଣୀ:ଚିକିତ୍ସା ବିଜ୍ଞାନ