ଯାତ୍ରୀ ତରଳ ଝାଡ଼ା

ଯାତ୍ରୀ ତରଳ ଝାଡ଼ା (ଇଂରାଜୀ ଭାଷାରେ Traveler's diarrhea ବା TD) ଏକ ପାକସ୍ଥଳୀ ଓ ଅନ୍ତନଳୀ ସଂକ୍ରମଣକୁ କୁହାଯାଏ । ଯାତ୍ରା ପଥରେ କେତେକ ମତରେ ଏକ ବା ଏକାଧିକ ଅନ୍ୟ କେତେକଙ୍କ ମତରେ ୩ ବା ତା'ଠାରୁ ଅଧିକ ଥର ତରଳ ଝାଡ଼ାକୁ ଯାତ୍ରୀ ତରଳ ଝାଡ଼ା ସଂଜ୍ଞା ଦିଆଯାଏ । ଏହା ସ‌ହିତ କ୍ରାମ୍ପ, ଅଇ, ଜ୍ୱର ଓ ଦେହ ଫୁଲିଯାଏ । ବେଳେ ବେଳେ ରକ୍ତମିଶା ତରଳ ଝାଡ଼ା ହୋଇପାରେ ।  ଚିକିତ୍ସାରେ ବା ବିନା ଚିକିତ୍ସାରେ ଏହି ରୋଗ ୪ ଦିନ ମଧ୍ୟରେ ଭଲ ହୋଇଯାଏ । ୧୦% ଲୋକଙ୍କର ଲକ୍ଷଣ ଏକ ସପ୍ତାହ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ରହେ ।

ଅର୍ଦ୍ଧାଧିକ ରୋଗରେ ଜୀବାଣୁ ଯୋଗୁ ଯାତ୍ରୀ ତରଳ ଝାଡ଼ା ହୁଏ । ଦକ୍ଷିଣପୂର୍ବ ଏସିଆରେ କାମ୍ପିଲୋବ୍ୟାକ୍ଟର ଯୋଗୁ ଓ ଏହା ବ୍ୟତୀତ ପ୍ରାୟ ଅନ୍ୟ ସମସ୍ତ ସ୍ଥାନରେ ଏଣ୍ଟେରୋଟକ୍ସିଜେନିକ ଏସ୍କେରିସିଆ କୋଲାଇ ଜୀବାଣୁଦ୍ୱାରା ଯାତ୍ରୀ ତରଳ ଝାଡ଼ା ହୁଏ ।  ନୋରୋ ଭୁତାଣୁଯୋଗୁ ପ୍ରାୟ ୧୦%ରୁ ୨୦୫% ରୋଗ ହୁଏ । ପ୍ରୋଟୋଜୋଆ ଯେପରିକି ଜିଆର୍ଡିଆ ଯୋଗୁ ଅଧିକ ସମୟ ଧରି ରୋଗ ଲାଗିରହେ । ଅଳ୍ପ ବୟସ୍କ ଯୁବକମାନଙ୍କର ପ୍ରଥମ ପ୍ରଥମ ଦୁଇ ସପ୍ତାହ ଯାତ୍ରା ବେଳେ ଏହି ସଙ୍କଟ ଅଧିକ ରହେ । ବିକଶିତ ଦେଶମାନଙ୍କରେ ଏହି ରୋଗ ଅଧିକ ହୁଏ ।

ଏହି ରୋଗର ପ୍ରତିଷେଧ ନିମନ୍ତେ ଭଲ ଭାବରେ ପରିଷ୍କାର ହୋଇ ରନ୍ଧା ହୋଇଥିବା ଖାଦ୍ୟ ଖାଇବା, ବୋତଲ ପାଣି ପିଇବା ଓ ବାରମ୍ବାର ହାତଧୂଆ ଆବଶ୍ୟକ । ମୁଖ କଲେରା ଟିକା ନେଲେ କଲେରା ନିମନ୍ତେ ଉପକାରୀ ହୁଏ କିନ୍ତୁ ଯାତ୍ରୀ ତରଳ ଝାଡ଼ା ନିମନ୍ତେ ଏହାର ଉପକାରରେ ପ୍ରଶ୍ନବାଚୀ ଚିହ୍ନ ଅଛି । ପ୍ରତିଷେଧକ ଆଣ୍ଟିବାୟୋଟିକ ଦେବାକୁ ହତୋତ୍ସାହିତ କରାଯାଏ ।  ଏହାର ପ୍ରଥମିକ ଚିକିତ୍ସାରେ ପ୍ରଚୁର ପାଣି ପିଇବାକୁ ଦିଆଯାଏ ଓ ଦେହରୁ ବୋହିଯାଇଥିବା ଲବଣ ଅଂଶ ଓରାଲ ରିହାଇଡ୍ରେସନ ଥେରାପିଦ୍ୱାରା ଭରିଦିଆଯାଏ । ଉଲ୍ଲେଖନୀୟ ବା ଅନବରତ ଝାଡ଼ା ହେଉଥିଲେ ଏହାକୁ କମେଇବା ନିମନ୍ତେ ଆଣ୍ଟିବାୟୋଟିକ ସ‌ହିତ ଲୋପେରାମାଇଡ ଦିଆଯାଏ । ଡାକ୍ତରଖାନା ଆଡମିଶନ ୩%ରୁ କମ୍ ଲୋକଙ୍କର ଆବଶ୍ୟକ ହୁଏ ।

ବିକାଶଶୀଳ ଦେଶମାନଙ୍କୁ ଯାଉଥିବା ଲୋକଙ୍କ ମଧ୍ୟରୁ ୨୦%ରୁ ୫୦% ଲୋକଙ୍କୁ ଏହି ରୋଗ ହୁଏ । ଜାପାନ ବ୍ୟତୀତ ଏସିଆ, ମଧ୍ୟ ପ୍ରାଚ୍ୟ, ଆଫ୍ରିକା, ମେକ୍ସିକୋ, କେନ୍ଦ୍ରିୟ ଓ ଦକ୍ଷିଣ ଆମେରିକାକୁ ଯାଉଥିବା ଯାତ୍ରୀଙ୍କୁ ଏହା ସାଧାରଣତଃ ହୁଏ । ପରେ ହେଉଥିବା ଇରିଟେବ୍ଲ ବାୱେଲ ସିଣ୍ଡ୍ରୋମ ଓ ଗୁଲେନ-ବାରି ସିଣ୍ଡ୍ରୋମ ସ‌ହିତ ଏହାକୁ ସଂଯୋଗ କରାଯାଇଥାଏ । ଲୋକମୁଖରେ ଏହାର ଅନେକ ନାମ ମଧ୍ୟରୁ ମଣ୍ଟେଜୁମା ପ୍ରତିଶୋଧ ଓ ଦିଲ୍ଲୀ ପେଟ (Delhi belly) ମୁଖ୍ୟ ।

 ଆଧାର 

ଶ୍ରେଣୀ:ଚିକିତ୍ସା ବିଜ୍ଞାନ