ରୋହିଦାସ ସିଂ ନାଗ

ରୋହିଦାସ ସିଂ ନାଗ, ମୁଣ୍ଡାରୀ ଭାଷାର ଲିପି ମୁଣ୍ଡାରୀବାନିର ସ୍ରଷ୍ଟା । http://www.oneindia.com/2006/05/15/bms-to-intensify-agitation-on-mundari-language-1147760918.html୨୦୦୪ ମସିହାରେ, ଭାରତ ମୁଣ୍ଡା ସମାଜ ଏହି ଲିପିକୁ ସ୍ୱୀକୃତି ଦେଇଛି ଓ ରୋହିଦାସ ସିଂ ନାଗଙ୍କୁ "ଅଲଗୁରୁ" ଉପାଧୀ ପ୍ରଦାନ କରିଛି ।

 ବ୍ୟକ୍ତିଗତ ଜୀବନ
ରୋହିଦାସ, ୧୯୩୪ ମସିହା ଫେବୃଆରୀ ୫ତାରିଖରେ, ମୟୁରଭଞ୍ଜ ଜିଲ୍ଲାର ଚାନ୍ଦୁଆ ଗ୍ରାମରେ ଜନ୍ମଗ୍ରହଣ କରିଥିଲେ ।http://www.gktoday.in/current-affairs-november-15-2011/ ତାଙ୍କ ପିତାଙ୍କ ନାମ ଗୋରା ସିଂ ଓ ମାତାଙ୍କ ନାମ ରଇବାରୀ ସିଂ । ରୋହିଦାସଙ୍କ ବାଲ୍ୟଶିକ୍ଷା ଗୟଲକଟା ପ୍ରାଥମିକ ବିଦ୍ୟାଳୟ, ଦେଉଳି ମଧ୍ୟ ଇଂରାଜୀ ବିଦ୍ୟାଳୟ ଓ ବାରିପଦାର ଶରତ ଚନ୍ଦ୍ର ବିଦ୍ୟାପୀଠରେ ହୋଇଥିଲା । ସେ ନବମ ଶ୍ରେଣୀରେ ପାଠ ଛାଡିଥିଲେ । ପରବର୍ତ୍ତୀ ସମୟରେ ତାଙ୍କର ବିବାହ ରଙ୍ଗାମାଟିଆ ଗ୍ରାମର ରତ୍ନମଣି ସିଂଙ୍କ ସହ ହୋଇଥିଲା । ମାତ୍ର ବାରବର୍ଷ ସମୟରେ ସେ, ମୁଣ୍ଡାରୀବାନି ଲିପି ଉଦ୍ଭାବନ କରିଥିଲେ । କାନ୍ଥରେ କାଦୁଅ ଲିପି, ସେ ଏହି ଲିପିର ଆକୃତି ସୃଷ୍ଟି କରିଥିଲେ ।     

ମୁଣ୍ଡାରୀବାନି ଲିପି
ମୁଣ୍ଡାରୀବାନି ଲିପିରେ ୫ଟି ସ୍ୱରବର୍ଣ୍ଣ ଓ ବାଇଶଟି ବ୍ୟଞ୍ଜନବର୍ଣ୍ଣ ସହିତ ଚାରୋଟି ଧ୍ୱନି ସଂକେତ ରହିଛି । ରୋମାନ ଲିପି ସଦୃଶ ଏହାର ବ୍ୟବହାର ହୋଇଥାଏ । ଏଥିରେ ମାତ୍ରା, ଫଳା ଓ ଯୁକ୍ତାକ୍ଷର ପ୍ରଚଳନ ନାହିଁ । ୧୯୮୦ ମସିହାରେ ରୋହିଦାସ ସିଂ ଏହି ଲିପିର ନାମ "ମୁଣ୍ଡାରୀବାନି" ରଖିଥିଲେ । ଭାରତ ମୁଣ୍ଡା ସମାଜ ଏହି ଲିପିର ପ୍ରଚାର ଓ ବ୍ୟବହାର କ୍ଷେତ୍ରରେ ବ୍ୟାପକ ପଦକ୍ଷେପ ଗ୍ରହଣ କରିଛି । ପ୍ରାଥମିକ ଶ୍ରେଣୀ ପାଇଁ ମୁଣ୍ଡାରୀ ଭାଷାରେ ପୁସ୍ତକ ଉପଲବ୍ଧ କରାଗଲାଣି ।  ବର୍ତ୍ତମାନ ଓଡ଼ିଶା, ଝାଡ଼ଖଣ୍ଡ ଓ ପଶ୍ଚିମ ବଙ୍ଗରେ ଏହି ଲିପି ମାଧ୍ୟମରେ ମୁଣ୍ଡାରୀ ଭାଷା ଶିକ୍ଷାଦାନ କରାଯାଉଛି । ଏହି ଲିପି କମ୍ପ୍ୟୁଟରରେ ମଧ୍ୟ ପ୍ରୟୋଗ କରାଯାଇପାରୁଛି । ମୁଣ୍ଡାରୀ ଭାଷା ଏବେ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ସରକାରୀ ସ୍ୱୀକୃତି ଲାଭ କରିପାରିନାହିଁ । 

ଉପାଧୀ ଓ ସମ୍ମାନ
 ଭାରତ ମୁଣ୍ଡା ସମାଜ ତରଫରୁ "ଅଲଗୁରୁ" ଉପାଧୀ - ୨୦୦୪
 ଆଦିବାସୀ ଭାଷା ଓ ସଂସ୍କୃତି ଏକାଡେମୀ ତରଫରୁ ସାଧାରଣତନ୍ତ୍ର ଉତ୍ସବରେ ସମ୍ମାନୀତ - ୧୯୯୬

୨୦୧୨ ମସିହା ଡିସେମ୍ବର ୩୦ତାରିଖରେ ରୋହିଦାସ ସିଂ ନାଗ ଇହଲିଳା ସମ୍ବରଣ କରିଥିଲେ । ପ୍ରଗତିବାଦୀ ୦୫/୦୨/୨୦୧୪ ପୃଷ୍ଠା ୪ରେ ପ୍ରକାଶିତ ଡ଼ ରାଜକିଶୋର ନାୟକଙ୍କ ଲେଖା "ମୁଣ୍ଡାରୀ ଭାଷାର ପ୍ରଜ୍ଞାପୁରୁଷ"
 ଆଧାର 

ଶ୍ରେଣୀ:୧୯୩୪ ଜନ୍ମ
ଶ୍ରେଣୀ:୨୦୧୨ ମୃତ୍ୟୁ
ଶ୍ରେଣୀ:ବୃତ୍ତି ଅନୁସାରେ ଓଡ଼ିଆ ଲୋକ
ଶ୍ରେଣୀ:ମୟୂରଭଞ୍ଜ ଜିଲ୍ଲାର ଲୋକ