କନ୍ଧମାଳ ଦଙ୍ଗା

୨୦୦୮ ମସିହାରେ କନ୍ଧମାଳଠାରେ ଧର୍ମାନ୍ତରୀକରଣ ହୋଇଥିବା ଖ୍ରୀଷ୍ଟିୟାନ ସମ୍ପ୍ରଦାୟ ଏବଂ ହିନ୍ଦୁ ସମ୍ପ୍ରଦାୟ ମଧ୍ୟରେ ହୋଇଥିବା ବହୁ ଚର୍ଚ୍ଚିତ ଦଙ୍ଗା ଅଟେ ।

ଦଙ୍ଗାର ସୂତ୍ରପାତ
୨୦୦୮ ମସିହାରେ କନ୍ଧମାଳର ଜଲେଶପଟା ଆଶ୍ରମରେ ସ୍ୱାମୀ ଲକ୍ଷ୍ମଣାନନ୍ଦ ସରସ୍ୱତୀଙ୍କ ସହିତ ବାବା ଅମୃତାନନ୍ଦ, ମାତା ଭକ୍ତିମୟୀ, କିଶୋର ବାବା ଓ ପୁରଞ୍ଜନ ଗାଣ୍ଠିଙ୍କୁ ହତ୍ୟା କରାଯାଇଥିଲା । ଏହା ପରେ ପରେ ସେଠାରେ ଦଙ୍ଗା ସୃଷ୍ଟି ହୋଇଥିଲା ।  ନିରୀହ ଆଦିବାସୀଙ୍କୁ ଶିକ୍ଷା, ସ୍ୱାସ୍ଥ୍ୟସେବା, ଟଙ୍କାର ଲୋଭ ଦେଖାଇ ଖ୍ରୀଷ୍ଟ ଧର୍ମକୁ ଧର୍ମପରିବର୍ତ୍ତନ କରାଉଥିବାରୁ ହିନ୍ଦୁମାନଙ୍କଦ୍ୱାରା ଧର୍ମପରିବର୍ତ୍ତନ କରିଥିବା ହିନ୍ଦୁଙ୍କୁ ମିସନାରୀ ଓ ଚର୍ଚ୍ଚଗୁଡ଼ିକୁ ଆକ୍ରମଣ କରାଯାଇଥିଲା । ସ୍ୱାମୀ ଲକ୍ଷ୍ମଣାନନ୍ଦଙ୍କର ଆଶଙ୍କାକୁ ଜିଲ୍ଲା ପୁଲିସ ପ୍ରଶାସନ ଗୁରୁତ୍ୱ ନଦେବା ଅଥଚ ରାଜ୍ୟ ପୁଳିସ ପ୍ରଶାସନ ଘଟଣା ଘଟିବାର କିଛି ସମୟପରେ ଏହା ମାଓବାଦୀଙ୍କ କାର୍ଯ୍ୟ ବୋଲି ପୁଲିସ ପ୍ରଶାସନ କହିଥିଲା । ଏହା ସେହି ସମୟରେ ଚର୍ଚ୍ଚିତ ଖବର ପାଲଟିଥିଲା।

ହତ୍ୟା ଅନ୍ତରାଳେ
ଜନ୍ମାଷ୍ଟମୀ ସନ୍ଧ୍ୟାରେ ଦଳେ ଲୋକ ମାରଣାସ୍ତ୍ର ଧରି ଜଲେଶପେଟା ଆଶ୍ରମ ଭିତରେ ପଶି ସ୍ୱାମୀ ଲକ୍ଷ୍ମଣାନନ୍ଦଙ୍କୁ ଓ ତାଙ୍କର ସହଯୋଗୀଙ୍କୁ ହତ୍ୟା କରିଥିଲେ । ଏହା ଘଟିବ ବୋଲି ସ୍ୱାମୀ ଲକ୍ଷ୍ମଣାନନ୍ଦ ଆଶଙ୍କାକରି ପୂର୍ବରୁ ଜିଲ୍ଲା ପ୍ରଶାସନକୁ ଜଣାଇଥିଲେ । ଜିଲ୍ଲା ପ୍ରଶାସନ ଯେ ସଠିକ ପଦକ୍ଷେପ କଲେ ନାହିଁ ତେବେ ଯେଉଁ ଦଳ ପଶି ଏହିଭଳି ହତ୍ୟା କଲେ, ସେମାନେ ମାଓବାଦୀ ବୋଲି ରାଜ୍ୟ ପୁଲିସ ପ୍ରଶାସନ ତରଫରୁ ସହସା ଘୋଷଣା କରିଦିଆଗଲା । ଏହା ତ ଭିନ୍ନ କଥା ଯେ ସଂଘ ପରିବାର ଏହି ହତ୍ୟାକାଣ୍ଡ ମାଓବାଦୀମାନେ ଘଟାଇ ନାହାନ୍ତି ବୋଲି ଦୃଢ଼ତାର ସହ କହୁଥିବାବେଳେ, ମାଓବାଦୀଙ୍କ ନାମରେ ପରସ୍ପରବିରୋଧୀ ବିବୃତ୍ତ ଗଣମାଧ୍ୟମରେ ବାହାରିବାରେ ଲାଗିଲା । ଭୂମିଗତ ମାଓବାଦୀ ସଙ୍ଗଠନ ପି.ଏଲ୍.ଜି.ଏ. (P.L.G.A) ନାମରେ ବଣ୍ଟାଯାଉଥିବା ଏକ ପ୍ରଚାରପତ୍ର (Leaflet)ରେ ଏହି ସଙ୍ଗଠନ ସ୍ୱାମୀ ଲକ୍ଷ୍ମଣାନନ୍ଦଙ୍କୁ ମୃତ୍ୟୁଦଣ୍ଡ ଦେଇଛି ବୋଲି କହୁଥିବା ବେଳେ  ,ଏହି ସଙ୍ଗଠନ ନାଁରେ ବନ୍ଧା ହୋଇଥିବା ବ୍ୟାନରରେ ଲେଖାହୋଇଥିଲା ଯେ ‘ପୂଜନୀୟ ଶ୍ରୀ ଲକ୍ଷ୍ମଣାନନ୍ଦ ସରସ୍ୱତୀଙ୍କ ହତ୍ୟା ପଛରେ ଆମର ହାତ ନାହିଁ’ ।  । ପ୍ରକୃତ ହତ୍ୟାକାରୀ ସନ୍ଧାନ ପାଇବା ଅଧିକରୁ ଅଧିକ ଜଟିଳ ହୋଇପଡ଼ିଥିଲା ।  
ତଦନ୍ତ
ତୁରନ୍ତ  ଜିଲ୍ଲା ଏସ.ପି.ଙ୍କର ନିଲମ୍ବନ ହୋଇଥିଲା । ରାଜ୍ୟ ସରକାର ଉଭୟ ଘଟଣାର ତଦନ୍ତ ପାଇଁ ସେହିବର୍ଷ ସେପ୍ଟେମ୍ବର ୩ ତାରିଖରେ ଜଷ୍ଟିସ ଶରତ ଚନ୍ଦ୍ର ମହାପାତ୍ରଙ୍କୁ ନେଇ ଜଣିକିଆ ତଦନ୍ତ କମିଶନ ଗଠନ କରିଥିଲେ । ଜଷ୍ଟିସ ମହାପାତ୍ର ଅକ୍ଟୋବର ୩୦ରେ ତଦନ୍ତ ଆରମ୍ଭ କରିଥିଲେ । କମିଶନ ୨୧୩ଟି ସିଟିଂ କରିଥିଲେ ଓ ୨୦୦୯ ଜୁନ ୩୦ତାରିଖରେ ସରକାରଙ୍କୁ ତାଙ୍କର ମଧ୍ୟବର୍ତ୍ତି କାଳୀନ ରିପୋର୍ଟ ପ୍ରଦାନ କରିଥିଲେ । ଇତିମଧ୍ୟରେ ଏହି କମିଶନଙ୍କ କାର୍ଯ୍ୟକାଳ ୮ଥର ବୃଦ୍ଧି କରାଯାଇଥିଲା ।ସ୍ୱାମୀ ଲକ୍ଷ୍ମଣାନନ୍ଦ ସରସ୍ୱତୀ ହତ୍ୟା ଘଟଣା ଓ ଏହା ପରବର୍ତ୍ତୀ ହିଂସା କାଣ୍ଡ ତଦନ୍ତ ପାଇଁ ଜଷ୍ଟିସ ଏ.ଏସ ନାଇଡ଼ୁଙ୍କୁ କମିଶନ ଅଧ୍ୟକ୍ଷ ପରେ ସରକାର ଅବସ୍ଥାପିତ କରିଥିଲେ । ଜଷ୍ଟିସ ମହାପାତ୍ରଙ୍କର ଗତ ୨୦୧୨ ମେ ୧୨ତାରିଖରେ ପରଲୋକ ହୋଇଯିବାରୁ ତଦନ୍ତ ପ୍ରକ୍ରିୟା ମଝିରେ ଅଟକି ରହିଥିଲା । ଜଷ୍ଟିସ ମହାପାତ୍ରଙ୍କର କମିଶନଙ୍କୁ ୫୫୭ଟି ସତ୍ୟପାଠ ମିଳିଥିବାବେଳେ ୬୫ଜଣ ସରକାରୀ ସାକ୍ଷୀଙ୍କ ସହ୧୪୩ ଜଣ ବେସରକାରୀ ସାକ୍ଷୀ ସେମାନଙ୍କର ସାକ୍ଷ ପ୍ରଦାନ କରିଥିଲେ ।    ।
ଅଭିଯୁକ୍ତ
ସ୍ୱାମୀ ଲକ୍ଷ୍ମଣାନନ୍ଦ ସରସ୍ୱତୀ ହତ୍ୟାକାଣ୍ତର ମୂଖ୍ୟ ଅଭିଯୁକ୍ତ କୁହାଯାଉଥିବା ସବ୍ୟସାଚୀ ପଣ୍ଡା ୨୦୧୪ ଜୁଲାଇ ୧୮ ତାରିଖରେ ବ୍ରହ୍ମପୁରରୁ ଗିରଫ ହେଇଥିଲେ ।  
କନ୍ଧମାଳ ଦଙ୍ଗା ମାମଲାରେ ଅାବେଦନକାରୀ ଫାଦର ଥୋମସ ଚାଲାଙ୍କ ପକ୍ଷରୁ ଦର୍ଶାଯାଇଥିଲା ଯେ କନ୍ଧମାଳ ପରିବର୍ତ୍ତେ କଟକର ଟ୍ରାୟଲ କୋର୍ଟରେ ଏହି ମାମଲାର ଶୁଣାଣି କରାଯାଉ । ଅାବେଦନର ଶୁଣାଣି କରି ମାନ୍ୟବର ହାଇକୋର୍ଟ କଟକରେ ଏହି ମାମଲାର ଶୁଣାଣି କରିବାକୁ ନିର୍ଦ୍ଦେଶ ଦେଇଥିଲେ । କନ୍ଧମାଳ ଦଙ୍ଗା ମାମଲାରେ ହାଇକୋର୍ଟ ପୂର୍ବରୁ ଦୁଇଜଣ ଅଭିଯୁକ୍ତ ଯଥାକ୍ରମେ ଦିଲୁ ମହାନ୍ତି ଓ ମଙ୍ଗୁଳୁ ବେହେରାଙ୍କୁ ସର୍ତ୍ତମୂଳକ ଜାମିନ ପ୍ରଦାନ କରିଥିଲେ । ଅଭିଯୁକ୍ତ ଦିଲୁ ମହାନ୍ତି ୨୦୧୧ ମସିହାରେ ଗିରଫ ହୋଇଥିବାବେଳେ ମଙ୍ଗୁଳୁ ବେହେରା ୨୦୦୯ ମସିହାରେ ଗିରଫ ହୋଇଥିଲା । 

ଆଧାର

ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଶାରେ ଅପରାଧ
ଶ୍ରେଣୀ:ଓଡ଼ିଶାର ଇତିହାସ