ଡେଫେରୋକ୍ସାମିନ

{{Infobox drug
| drug_name         =
| INN               =
| type              =
| IUPAC_name        =  N-{5-[Acetyl(hydroxy)amino]pentyl}-N-[5-({4-[(5-aminopentyl)(hydroxy)amino]-4-oxobutanoyl}amino)pentyl]-N-hydroxysuccinamide
| image             = Deferoxamine-2D-skeletal.png
| width             = 
| alt               = 
| image2            = Deferoxamine-3D-vdW.png
| width2            = 
| alt2              = 
| imageL            =
| widthL            =
| altL              = 
| imageR            = 
| widthR            = 
| altR              = 
| caption           = Skeletal formula and spacefill model of deferoxamine

| pronounce         =
| tradename         = Desferal
| Drugs.com         = 
| MedlinePlus       = 
| licence_EU        = 
| licence_US        = 
| DailyMedID        = 
| pregnancy_AU      = 
| pregnancy_AU_comment =      
| pregnancy_US      = C
| pregnancy_US_comment = 
| pregnancy_category= 
| dependency_liability = 
| addiction_liability = 
| routes_of_administration = 
| legal_AU = 
| legal_AU_comment = 
| legal_CA = 
| legal_CA_comment = 
| legal_DE = 
| legal_DE_comment = 
| legal_NZ = 
| legal_NZ_comment = 
| legal_UK = 
| legal_UK_comment = 
| legal_US = 
| legal_US_comment = 
| legal_UN = 
| legal_UN_comment = 
| legal_status      = 

| bioavailability   = 
| protein_bound     = 
| metabolism        = 
| metabolites       =
| onset             = 
| elimination_half-life = 6 hours
| duration_of_action =
| excretion         =

| CAS_number        = 70-51-9
| CAS_supplemental  = 
| ATCvet            = 
| ATC_prefix        = V03
| ATC_suffix        = AC01
| ATC_supplemental  = 
| PubChem           = 2973
| PubChemSubstance  = 
| IUPHAR_ligand     = 
| DrugBank          = DB00746
| ChemSpiderID      = 2867
| UNII              = J06Y7MXW4D
| KEGG              = D03670
| ChEBI             =  4356
| ChEMBL            = 556
| NIAID_ChemDB      =
| synonyms          = desferrioxamine B, desferoxamine B, DFO-B, DFB,N'-[5-(Acetyl-hydroxy-amino)pentyl]-N-[5-[3-(5-aminopentyl-hydroxy-carbamoyl) propanoylamino]pentyl]-N-hydroxy-butane diamide

| chemical_formula  = 
| C=25 | H=48 | Ag= | Al= | As= | Au= | B= | Bi= | Br= | Ca= | Cl= | Co= | F= | Fe= | Gd= | I=
| K= | Li= | Mg= | Mn= | N=6 | Na= | O=8 | P= | Pt= | S= | Sb= | Se= | Sr= | Tc= | Zn= | charge=
| molecular_weight  = 
| SMILES            =  Cc(:[o]):n(:[oH])CCCCC[nH]:c(:[o])CCc(:[o]):n(:[oH])CCCCC[nH]:c(:[o])CCc(:[o]):n(:[oH])CCCCCN
| Jmol              = 
| StdInChI          = 1S/C25H48N6O8/c1-21(32)29(37)18-9-3-6-16-27-22(33)12-14-25(36)31(39)20-10-4-7-17-28-23(34)11-13-24(35)30(38)19-8-2-5-15-26/h37-39H,2-20,26H2,1H3,(H,27,33)(H,28,34)
| StdInChI_comment  =  
| StdInChIKey       = UBQYURCVBFRUQT-UHFFFAOYSA-N
| density           = 
| density_notes     = 
| melting_point     = 
| melting_high      = 
| melting_notes     = 
| boiling_point     = 
| boiling_notes     = 
| solubility        = 
| specific_rotation = 
| sec_combustion    = 
}}ଡେଫେରୋକ୍ସାମିନ (ଇଂରାଜୀ ଭାଷାରେ Deferoxamine ବା DFOA, ବିକ୍ରୟ ନାମ ଡେସଫେରାଲ/Desferal''') ଏକ ଔଷଧ ଯାହା ଲୌହ (iron) ଓ ଆଲୁମିନିଅମ (aluminium) ସ‌ହିତ ସଂଯୁକ୍ତ ହୋଇଯାଏ । ଏହି ଅବସ୍ଥା ସାଧାରଣତଃ ଲୌହ ମାତ୍ରାଧିକ (iron overdose) ହେଲେ, ସଂଖ୍ୟାଧିକ ରକ୍ତ ସଞ୍ଚାରଣ (blood transfusion) ବା ଜେନେଟିକ (genetic condition) ଦୋଷରୁ ହେମୋକ୍ରୋମାଟୋସିସ (hemochromatosis) ହେଲେ ଓ ଡାଏଲିସିସରେ (dialysis) ଥିବା ଲୋକର ଆଲୁମିନିଅମ ବିଷମୟ (aluminium toxicity) ହେଲେ ଏହି ଔଷଧ ବ୍ୟବ‌ହାର କରାଯାଏ । ଏହି ଔଷଧ ଇଞ୍ଜେକସନ ଆକାରରେ ମାଂସପେଶୀରେ (injection into a muscle) ବା ଶିରାଭ୍ୟନ୍ତରରେ (vein) ବା ଚର୍ମ ତଳେ (under the skin) ଦିଆଯାଏ ।

ଡେଫେରୋକ୍ସାମିନର ପାର୍ଶ୍ୱ ପ୍ରତିକ୍ରିୟାରେ ଇଞ୍ଜେକସନ ଜାଗାରେ କଷ୍ଟ, ତରଳ ଝାଡ଼ା, ବାନ୍ତି, ଜ୍ୱର, ଶ୍ରବଣ ହାନୀ (hearing loss) ଓ ଚକ୍ଷୁ ସମସ୍ୟା ଇତ୍ୟାଦି ଲକ୍ଷଣ ଦେଖାଯାଏ । ସାଂଘାତିକ ପ୍ରତିକ୍ରିୟାରେ ଆନାଫାଇଲାକ୍‌ସିସ ସ‌ହିତ ଆଲର୍ଜି (allergic reactions) ଓ ନିମ୍ନ ରକ୍ତଚାପ (low blood pressure) ହୋଇପାରେ ।  ଗର୍ଭାବସ୍ଥା ଓ ସ୍ତନ୍ୟପାନ ସମୟରେ ଶିଶୁ ପ୍ରତି ଏହାର ନିରାପତ୍ତା ବିଷୟ ସ୍ପଷ୍ଟ ହୋଇନାହିଁ । ଡେଫେରୋକ୍ସାମିନ ଏକ ସିଡେରୋଫୋର (siderophore) ଯାହା ସ୍ଟ୍ରେପ୍ଟୋମାଇସେସ ପାଇଲୋସସ୍ (Streptomyces pilosus'') ଜୀବାଣୁରୁ ପ୍ରସ୍ତୁତ ହୋଇଥାଏ ।

ଡେଫେରୋକ୍ସାମିନ ଡାକ୍ତରୀ ବ୍ୟବ‌ହାର ନିମନ୍ତେ ସନ ୧୯୬୮ରେ ଯୁକ୍ତରାଷ୍ଟ୍ର ଆମେରିକାରେ ସ୍ୱୀକୃତ ହୋଇଥିଲା ।  ଏହାର ନାମ ବିଶ୍ୱ ସ୍ୱାସ୍ଥ୍ୟ ସଂଗଠନର ଅତ୍ୟାବଶ୍ୟକୀୟ ଔଷଧ ଚିଠାରେ (World Health Organization's List of Essential Medicines) ଅଛି ଯାହା ମୌଳିକ ସ୍ୱାସ୍ଥ୍ୟ ସିସ୍ଟମ (health system) ନିମନ୍ତେ ଅତି ମହତ୍ତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ । ବିକାଶଶୀଳ ଦେଶମାନଙ୍କରେ (developing world) ଏହି ଔଷଧର ଏକ ଦିନ ଡୋଜର କ୍ରୟ ମୂଲ୍ୟ ପ୍ରାୟ ୬.୭୬ରୁ ୧୩.୫୨ ଆମେରିକୀୟ ଡଲାର । ଯୁକ୍ତରାଷ୍ଟ୍ର ଆମେରିକାରେ ଏହାର ଏକ କୋର୍ଷର ମୂଲ୍ୟ ପ୍ରାୟ ୨୦୦ ଡଲାରରୁ ଅଧିକ ।

 ଆଧାର