ପ୍ଲାଣ୍ଟାର ଫାସାଇଟିସ

ପ୍ଲାଣ୍ଟାର ଫାସାଇଟିସ, ବା ପ୍ଲାଣ୍ଟାର ଫାସିଓସିସ ବା ଜୋଗେରସ ହିଲ, ଯଥାକ୍ରମେ (ଇଂରାଜୀ ଭାଷାରେ Plantar fasciitis, ବା plantar fasciosis ବା jogger's heel), ଏକ ବେମାରୀ ଯେଉଁଥିରେ ଗୋଇଠି ତଳେ ଓ ପାଦତଳେ ଯନ୍ତ୍ରଣା ହୁଏ ।  ଦିବସର ପ୍ରଥମ କେତେ ପାଦ ଚାଲିଲାବେଳେ ବା ବିଶ୍ରାମ ପରେ ଚାଲିବା ବେଳେ ଅତି କଷ୍ଟ ହୁଏ ।  ପାଦ ଗୋଇଠିଠାରୁ ଉପରକୁ ମୋଡ଼ିବା ସମୟରେ କଷ୍ଟ ଆରମ୍ଭ ହୁଏ ଓ ଆକିଲେସ ଟେଣ୍ଡନ ଟାଇଟ କଲେ ଅଧିକ କଷ୍ଟ ହୁଏ ।  The condition typically comes on slowly. ଏକ ତୃତୀୟାଂଶ କେଶରେ ଉଭୟ ପାଦରେ କଷ୍ଟ ହୁଏ ।  ସ୍ୱାଭାବିକ ଭାବରେ ଏହା ସ‌ହିତ ଜ୍ୱର ନ ଥାଏ ଓ ରାତିରେ ଝାଳ ବହେନାହଁ । 

ପ୍ଲାଣ୍ଟାର ଫାସାଇଟିସ ରୋଗର କାରଣ ବିଷୟରେ ସ୍ପଷ୍ଟ କିଛି ଜଣାଯାଇନାହିଁ ।  ଏହି ସଙ୍କଟ ଆସିବା କାରଣ ମଧ୍ୟରେ ପାଦର ଅତି ବେଶୀ ବ୍ୟବ‌ହାରହିଁ ମୁଖ୍ୟ କାରଣ ଯେପରିକି ବ‌ହୁତ ସମୟ ଠିଆହେବା, ଅଧିକ ବ୍ୟାୟାମ ଓ ମୋଟାପଣ ।  ପାଦ ଭିତରପଟକୁ ମୋଡ଼ିବା ଓ ଆଦୌ ବ୍ୟାୟାମ ନ କରିବା ସ‌ହିତ ଏହା ଜଡ଼ିତ ଥାଏ ।  ଏହି ରୋଗୀଙ୍କର କାଲକାନିଆଲ ସ୍ପର ଥିଲେ ମଧ୍ୟ ତାହାର ଏହି ରୋଗ ସୃଷ୍ଟିକାରୀ ଭୂମିକା ବିଷୟ ସ୍ପଷ୍ଟ ନୁହେଁ । ଟେଣ୍ଡନ (ପେଶୀରଜ୍ଜୁ) ଓ ହାଡ଼ର ମିଳନ ସ୍ଥଳରେ ଏହି ରୋଗ ହୁଏ ଯାହାକୁ ଏନ୍ଥେସୋପାଥି କୁହାଯାଏ ଓ ଏହି ସ୍ଥଳରେ ସୁକ୍ଷ୍ମ ଫାଟ, ଭଗ୍ନ କୋଲାଜେନ ଓ ସ୍କାର ଦେଖାଯାଏ ।  ଏହି ରୋଗରେ ପ୍ରଦାହ କମ ଦେଖାଯାଉଥିବାରୁ ଫାସାଇଟିସ ବଦଳରେ ଫାସିଓସିସ ବ୍ୟବ‌ହାର କରି ଏହାକୁ ପ୍ଲାଣ୍ଟାର ଫାସିଓସିସ ନାମ ଦେବାକୁ ମତ ପ୍ରକାଶ ପାଇଛି ।  ଚିହ୍ନ ଓ ଲକ୍ଷଣ ଦେଖି ରୋଗ ନିର୍ଣ୍ଣୟ କରାଯାଏ ଓ ବେଳେବେଳେ ଅଲଟ୍ରାସାଉଣ୍ଡ ସାହାଯ୍ୟ ନିଆଯାଏ ।  ପ୍ରାୟ ସମାନ ଲକ୍ଷଣ ଥିବା ଅନ୍ୟ ରୋଗମାନଙ୍କର ନାମ:- ଓଷ୍ଟିଓଆର୍ଥ୍ରାଇଟିସ, ଆଙ୍କିଲୋଜିଙ୍ଗ ସ୍ପୋଣ୍ଡିଲାଇଟିସ, ହିଲ ପ୍ୟାଡ ସିଣ୍ଡ୍ରୋମ ଓ ରିଆକ୍ଟିଭ ଆର୍ଥ୍ରାଇଟିସ । 

ଅଧିକାଂଶ ପ୍ଲାଣ୍ଟାର ଫାସାଇଟିସ ରୋଗ ସମୟକ୍ରମେ ସାଧାରଣ ଚିକିତ୍ସାଦ୍ୱାରା ଉପସମ ହୋଇଯାଏ ।  ପ୍ରଥମ କିଛି ସପ୍ତାହ ବିଶ୍ରାମ କରିବାକୁ, ନିଜ କାର୍ଯ୍ୟକ୍ରମ ବଦଳେଇବାକୁ ଓ ପ୍ରସାରଧର୍ମି (Stretching) ବ୍ୟାୟାମ ସ‌ହିତ କଷ୍ଟଲାଘବକାରୀ ଔଷଧ ଖାଇବାକୁ ଦିଆଯାଏ ।  ଏହି ଚିକିତ୍ସା ଯଥେଷ୍ଟ ନ ହେଲେ ଫିଜିଓଥେରାପି, ଓର୍ଥୋଟିକ, ସ୍ପ୍ଲିଣ୍ଟ ଓ ଦରକାର ବେଳେ ସ୍ଟିରଏଡ ଇଞ୍ଜେକସନ ଦିଆଯାଏ ।  ଅନ୍ୟ ଉପଚାର କାମ ନ କଲେ ଅବଶେଷରେ ଶରୀର ବ‌ହିର୍ଭୁତ ସକ‌ୱେଭ ଥେରାପି ବା ଅପରେଶନ ଆବଶ୍ୟକ ହୋଇପାରେ । 

ପ୍ରତି ମୁହୂର୍ତ୍ତରେ ୪ରୁ ୭ % ଲୋକ ଗୋଇଠି ଯନ୍ତ୍ରଣା ଭୋଗୁଛନ୍ତି ଓ ତା ମଧ୍ୟରୁ ୮୦% କେବଳ ପ୍ଲାଣ୍ଟାର ଫାସାଇଟିସ ରୋଗାକ୍ରାନ୍ତ ଥାଆନ୍ତି ।  ଜନସଂଖ୍ୟାର ୧୦ % ଲୋକ ଜୀବନର କୌଣସି ନା କୌଣସି ସମୟରେ ଏହି ରୋଗ ଭୋଗନ୍ତି ।  ବୟସ ବୃଦ୍ଧି ସଙ୍ଗେ ସଙ୍ଗେ ଏହି ରୋଗ ସମ୍ଭାବମା ଅଧିକ ହୁଏ ।  ଲିଙ୍ଗ‌ଗତ ପାର୍ଥକ୍ୟ ସ୍ପଷ୍ଟ ହୋଇନାହିଁ । 

 ଆଧାର 

ଶ୍ରେଣୀ:ଚିକିତ୍ସା ବିଜ୍ଞାନ