ମୋତିଲାଲ ନେହେରୁ

ମୋତିଲାଲ ନେହେରୁ (୬ ମଇ ୧୮୬୧ - ୬ ଫେବୃଆରୀ ୧୯୩୧) ଜଣେ ଭାରତୀୟ ଓକିଲ ଥିଲେ । ସେ ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ ଆନ୍ଦୋଳନର ଜଣେ କର୍ମୀ ଭାବେ ଭାରତୀୟ ଜାତୀୟ କଂଗ୍ରେସର ଜଣେ ପ୍ରମୁଖ ନେତାର ଭୂମିକା ତୁଲାଇଥିଲେ । ସେ ୧୯୧୯-୧୯୨୦ ଓ ୧୯୨୮-୧୯୨୯ ଭିତରେ ଦୁଇଥର କଂଗ୍ରେସ ସଭାପତି ଦାୟିତ୍ୱ ତୁଲାଇଥିଲେ । ସେ ଭାରତର ସର୍ବୋଚ୍ଚ ଶକ୍ତିଶାଳୀ ରାଜନୀତିକ ପରିବାର ନେହେରୁ-ଗାନ୍ଧୀ ପରିବାରର ପ୍ରତିଷ୍ଠାତା ଥିଲେ ।

 ପ୍ରାରମ୍ଭିକ ଜୀବନ ଓ ଶିକ୍ଷା 
ମୋତିଲାଲ ନେହରୁ ୬ ମଇ ୧୮୬୧ ତାରିଖରେ କାଶ୍ମିରୀ ପଣ୍ଡିତ (ବ୍ରାହ୍ମଣ) ପରିବାରରେ ଗଙ୍ଗାଧର ନେହରୁ ଓ ତାଙ୍କ ସ୍ତ୍ରୀ ଇନ୍ଦ୍ରାଣୀଙ୍କର ମୃତ୍ୟୁ ପରେ ଜନ୍ମିତ ପୁତ୍ର ଭାବେ ଜନ୍ମ ନେଇଥିଲେ । ୧୮୫୭ ମସିହାର ସିପାହୀ ବିଦ୍ରୋହ ସମୟରେ ଗଙ୍ଗାଧର ନେହରୁ ଦିଲ୍ଲୀର କୋଟୱାଲ (ପୋଲିସ ଅଧିକାରୀ) ଥିଲେ।

ଏହିପରି, ମୋତିଲାଲ ତାଙ୍କ ଶୈଶବକାଳ ଜୟପୁର ରାଜ୍ୟର (ବର୍ତ୍ତମାନ ରାଜସ୍ଥାନ) ଦ୍ୱିତୀୟ ସବୁଠାରୁ ବଡ଼ ଥିକାନା (ସାମନ୍ତୀୟ ଜମିଦାରୀ) ଖେତ୍ରୀରେ କାଟିଥିଲେ। ତାଙ୍କ ବଡ଼ ଭାଇ ନନ୍ଦଲାଲ ନେହରୁ, ନିଜ ସମବୟସୀ ଖେତ୍ରୀର ରାଜା ଫତେହ ସିଂହଙ୍କର କୃପା ଅର୍ଜନ କରି, ବିଶାଳ ସାମନ୍ତୀୟ ଜମିଦାରୀର ଦିୱାନ (ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ; ପ୍ରାୟୋଗିକ ଭାବେ ପ୍ରବନ୍ଧକ) ପଦବୀକୁ ପଦୋନ୍ନତି ପାଇଥିଲେ । ୧୮୭୦ ମସିହାରେ ଫତେହ ସିଂହ ସନ୍ତାନହୀନ ଅବସ୍ଥାରେ ପରଲୋକ ପ୍ରାପ୍ତ ହେଲେ ଏବଂ ଏକ ଦୂର ସମ୍ପର୍କୀୟ ଭାଇ ତାଙ୍କର ଉତ୍ତରାଧିକାରୀ ହେଲେ, ଯିଏ ପୂର୍ବତନଙ୍କ ଭରସାଯୋଗ୍ୟ ଲୋକମାନଙ୍କୁ ଅଧିକ ମୂଲ୍ୟ ଦେଉନଥିଲେ । ଏହା ପରେ ନନ୍ଦଲାଲ ଖେତ୍ରୀ ଛାଡ଼ି ଆଗ୍ରାକୁ ଚଳିଗଲେ ଏବଂ ଦେଖିଲେ ଯେ ଖେତ୍ରୀରେ ତାଙ୍କ ପୂର୍ବ ଅନୁଭବ ଆଇନି ମାମଲା ସମ୍ପର୍କରେ ମକଦମାକାରୀମାନଙ୍କୁ ପରାମର୍ଶ ଦେବାରେ ଉପଯୋଗୀ ହେଉଛି । ଏହା ଅନୁଭବ କରି ସେ ପୁଣିଥରେ ନିଜର ପରିଶ୍ରମ ଓ ଧୈର୍ୟ୍ୟ ପ୍ରଦର୍ଶନ କରି ଆବଶ୍ୟକୀୟ ପରୀକ୍ଷାଗୁଡ଼ିକର ପାଠ ପଢ଼ି ଉତ୍ତୀର୍ଣ୍ଣ ହେଲେ, ଯାହାଦ୍ୱାରା ସେ ବ୍ରିଟିଶ ଉପନିବେଶୀ ଅଦାଲତରେ ଆଇନ ଅଭ୍ୟାସ କରିପାରିଲେ। ପରେ ସେ ଆଗ୍ରାର ପ୍ରାନ୍ତୀୟ ଉଚ୍ଚ ନ୍ୟାୟାଳୟରେ ଆଇନ ଅଭ୍ୟାସ ଆରମ୍ଭ କଲେ । ପରବର୍ତ୍ତୀକାଳରେ ଉଚ୍ଚ ନ୍ୟାୟାଳୟକୁ ଆଲାହାବାଦକୁ ସ୍ଥାନାନ୍ତର କରାଯାଇଥିଲା ଏବଂ ପରିବାର ସେହି ସହରକୁ ସ୍ଥାନାନ୍ତରିତ ହେଲା।Pandit Motilal Nehru Profile  Congress Sandesh.Motilala Nehru  I Love India.comMotilal Nehru Britannica.com.

ବି.ଆର. ନନ୍ଦାଙ୍କ ଅନୁସାରେ, କିଶୋରାବସ୍ଥା ପହଞ୍ଚିବା ସମୟରେ ମୋତିଲାଲ ଓ ଗଙ୍ଗାଧରଙ୍କ ଅନ୍ୟ ପୁତ୍ରମାନେ ଇଂରାଜୀ କଥାହେବା ଶିଖିଥିଲେ। ଐତିହାସିକ ସର୍ୱେପଲ୍ଲୀ ଗୋପାଳଙ୍କ ମତାନୁସାରେ, ମୋତିଲାଲ ତାଙ୍କ ପୂର୍ବଜମାନଙ୍କ ପରି ଅନ୍ୟ କୌଣସି ଭାରତୀୟ ଭାଷାଠାରୁ ଆରବୀ, ପାରସୀ ଓ ଉର୍ଦୁ ଭାଷାରେ ଅଧିକ ପାରଦର୍ଶୀ ଥିଲେ।

ଆଧାର

ଶ୍ରେଣୀ:୧୮୬୧ ଜନ୍ମ
ଶ୍ରେଣୀ:୧୯୩୧ ମୃତ୍ୟୁ
ଶ୍ରେଣୀ:ନେହେରୁ-ଗାନ୍ଧୀ ପରିବାର