କନ୍ଧମାଳ ଜିଲ୍ଲା

କନ୍ଧମାଳ ଜିଲା ଓଡ଼ିଶାର ମଧ୍ୟ ଭାଗରେ ଅବସ୍ଥିତ ଏକ ଜିଲ୍ଲା । ଫୁଲବାଣୀ କନ୍ଧମାଳର ସବୁଠୁ ଅଧିକ ଜନବହୁଳ ସହର ଓ ପ୍ରଶାସନିକ ମୁଖ୍ୟ ଜାଗା । ଏହା ଜୈବିକ ହଳଦି ପାଇଁ ଜଣାଶୁଣା ।

 ଇତିହାସ 
୧୯୯୩ ମସିହା ଅପ୍ରେଲ ପହିଲା ଦିନ କନ୍ଧମାଳ ଏକ ସ୍ୱତନ୍ତ୍ର ଜିଲ୍ଲାର ମାନ୍ୟତା ପାଇଲା । ୧ ଅପ୍ରେଲ ୧୯୯୩ ପୂର୍ବରୁ ଏହା 'ବୌଦ୍ଧ-କନ୍ଧମାଳ' ଜିଲ୍ଲାର ଅନ୍ତର୍ଭୁକ୍ତ ଥିଲା ।

 ଭୂଗୋଳ 
ଓଡ଼ିଶାର ମଧ୍ୟ ଭାଗରେ ଅବସ୍ଥିତ କନ୍ଧମାଳ ଜିଲ୍ଲାର ଆୟତନ ୭,୬୪୯ ବର୍ଗ କିମି୤
 ଅବସ୍ଥିତି 

 ପୂର୍ବରେ : ନୟାଗଡ଼ ଜିଲ୍ଲା 
 ପଶ୍ଚିମରେ: କଳାହାଣ୍ଡି ଜିଲ୍ଲା
 ଉତ୍ତରରେ : ବୌଦ୍ଧ ଜିଲ୍ଲା
 ଦକ୍ଷିଣରେ: ଗଜପତି ଜିଲ୍ଲା, ରାୟଗଡ଼ା ଜିଲ୍ଲା ଓ ଗଞ୍ଜାମ ଜିଲ୍ଲା ଅଛି।

 ମୁଖ୍ୟ ନଦୀ 
 ସାଲୁଙ୍କି 
 ଜନସଂଖ୍ୟା 
୨୦୧୧ ଜନଗଣନା Census 2011: Odisha: Provisional Population Totalsଅନୁସାରେ, କନ୍ଧମାଳ ଜିଲ୍ଲାର ମୋଟ ଲୋକସଂଖ୍ୟା ୭,୩୧,୯୫୨ । ଏଥିମଧ୍ୟରୁ ଗ୍ରାମାଞ୍ଚଳରେ ୬,୫୯,୭୮୮ ଓ ସହରାଞ୍ଚଳରେ ୭୨,୧୬୪ ଲୋକ ବାସ କରନ୍ତି Census 2011: Odisha: Rural Urban Distribution ।
 ପୁରୁଷ: ୩,୫୯,୪୦୧
 ମହିଳା: ୩,୭୨,୫୫୧
 ଛ ବର୍ଷରୁ କମ: ୧,୦୬,୩୭୯
 ସାକ୍ଷରତା ହାର: ୬୫.୧୨%
 ପୁରୁଷ: ୭୮.୪୧%
 ମହିଳା: ୫୨.୪୬%
 ପ୍ରଶାସନିକ ବିଭାଗ 
 ଉପଖଣ୍ଡ (ସବ୍ ଡିଭିଜନ) (୨ଟି): ୧. କନ୍ଧମାଳ ଓ ୨. ବାଲିଗୁଡ଼ା ।
 ତହସିଲ: (12ଟି): ୧. ଫିରିଙ୍ଗିଆ, ୨. ଖଜୁରୀପଡ଼ା, ୩. ବାଲିଗୁଡ଼ା, ୪. ଚକାପାଦ, ୫. ଦାରିଙ୍ଗବାଡ଼ି, ୬. ଘୁ. ଉଦୟଗିରି, ୭. କୋଟଗଡ଼, ୮. କ. ନୁଆଗାଁ, ୯. ରାଇକିଆ, ୧୦. ଟିକାବାଲି୧୧. ତୁମୁଡ଼ିବନ୍ଧ ଓ ୧୨. ଫୁଲବାଣୀ
 ବ୍ଳକ: (୧୨ଟି): ୧. ଫିରିଙ୍ଗିଆ, ୨. ଖଜୁରୀପଡ଼ା, ୩. ବାଲିଗୁଡ଼ା, ୪. ଚକାପାଦ, ୫. ଦାରିଙ୍ଗବାଡ଼ି, ୬. ଘୁ. ଉଦୟଗିରି, ୭. କୋଟଗଡ଼, ୮. କ. ନୁଆଗାଁ, ୯. ରାଇକିଆ, ୧୦. ଟିକାବାଲି୧୧. 
ତୁମୁଡ଼ିବନ୍ଧ ଓ ୧୨. ଫୁଲବାଣୀ
 ଗ୍ରାମ: ୨୫୦୩

 ରାଜନୀତି 
 ଲୋକ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ 
 କନ୍ଧମାଳ
 ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ 

ଫୁଲବାଣୀ ଜିଲ୍ଲା ଅନ୍ତର୍ଗତ ୩ଟି ବିଧାନ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ ହେଉଛି: 
 ଫୁଲବାଣୀ
 ବାଲିଗୁଡା
 ଘୁ. ଉଦୟଗିରି

 ଶିକ୍ଷା  odia language

 ପର୍ଯ୍ୟଟନ ସ୍ଥଳୀ 
 ଦାରିଙ୍ଗବାଡ଼ି
 ପୁତୁଡ଼ି
 ବଲସକୁମ୍ପା
 ଚକାପାଦ
 ବେଲଘର
 କଳିଙ୍ଗା ଘାଟି
 ମଣ୍ଡାସରୁ
ପକୋଡ଼ା ଝର
 କାଟ୍ରାମାଲା ଝର
ଲୁଦୁ ଜଳପ୍ରପାତ

 ଆଧାର 

 ବାହାର ଆଧାର 
 କନ୍ଧମାଳ ଜିଲ୍ଲାର ସରକାରୀ ପୃଷ୍ଠା
 orissadiaryରେ କନ୍ଧମାଳ ଜିଲ୍ଲା 
 orissaonlineରେ କନ୍ଧମାଳ ଜିଲ୍ଲା
 123orissaରେ କନ୍ଧମାଳ ଜିଲ୍ଲା 

ଶ୍ରେଣୀ:କନ୍ଧମାଳ ଜିଲ୍ଲା