Liigii 1

Liigii 1,  ifatti Ligue 1 jedhamuun kan beekamu Uber sababa ispoonsaraatiin nyaata,   liigii ogummaa Faransaay kilaboota kubbaa miilaa waldaa dhiiraati. Being the top of the French football league system, dorgommii kubbaa miilaa biyyattii isa jalqabaati. Ligue de Football Professionnel tiin kan bulfamu Liigiin 1 kilaboota 18n kan dorgomu yoo ta'u (bara 2023–24tti) sirna guddinaa fi gadi bu'uu Ligue 2 irraa fi gara Ligue 2 tti hojjeta.

Waqtiin isaa Hagayya hanga Caamsaatti kan turudha. Kilaboonni gareewwan biroo liigii kanaa tokkoon tokkoon isaanii waliin taphoota lama taphatu – tokko dirree isaanii irratti tokko ammoo dirree alaatti – walumaa galatti bara dorgommii kana keessatti taphoota 34 taphatu. Taphoonni baay'een isaanii Dilbataa fi Wiixata kan taphataman yoo ta'u, taphoonni muraasni galgala torbanitti taphatamu. Tapha yeroo hunda dhuma torbee dhumaa ayyaana masqalaa dura torban lamaaf addaan citee torbee lammaffaa baatii Guraandhalaa keessatti deebi'a. Bara 2021 irraa eegalee Liigiin 1 liigota biyyoolessaa olaanoo keessaa tokko yoo ta'u, Awurooppaatti sadarkaa shanaffaa irratti argama, Piriimiyerliigii Ingilaand, Laa Liigaa Ispeen, Seerii A Xaaliyaanii fi Bundesliigaa Jarmanii duuba. 

Liigiin 1 waggaa tokko erga turee booda gara Diviziyoonii 1tti osoo hin jijjiiramne Adoolessa 11 bara 1932 maqaa Biyyaalessaa jedhuun eebbifame. Maqaa sanaan hanga bara 2002tti hojjechuu itti fufee, yeroo sanatti maqaa amma qabu fudhate. Kilabii Paaris Seent Jarmaniin waancaa liigii kudha tokko galmeessisuun milkaa'ina guddaa kan argate yoo ta'u, Liyoon ammoo kilabii walitti aansuun waancaa baay'ee (bara 2002 fi 2008 gidduutti torba) injifatedha. Kilabii Saint-Étienne waancaa kudhan galmeesse keessaa isa jalqabaati. Liigii 1 keessatti bara dorgommii 71 taphachuun, Maarseel bara dorgommii baay'ee elite keessaa galmeessisuun, Paaris Seent Jarmain ammoo bara dorgommii 47 walitti aansuun (bara 1974 hanga ammaatti) tapha dheeraa taphachuun rikoordii liigii qaba. Nantes garee bara tokko keessatti walitti aansuun osoo hin mo'amin yeroo dheeraa (taphoota 32) fi mo'amuu xiqqaa (tapha tokko) ta'eedha, bara 1994–95tti akkas godheera. Kana malees, Naantees yeroo dheeraa dirree isaa irratti osoo hin mo'amin Caamsaa 1976 hanga Ebla 1981tti taphoota 92 fiiguun rikoordii kana qabateera.

Shaampiyoononni ammaa Paaris Seent Jarmain yoo ta’an, bara dorgommii 2022–23tti waancaa kudha tokkoffaa galmeessee galmeesse . Liigichi yeroo dachaa kilabii biyya alaa Monaco, kan injifate yoo ta'u, liigicha keessatti argamuun isaa dorgommii daangaa qaxxaamuraa taasiseera. 

Bara dorgommii 2023–24 dura lakkoofsi gareewwan liigii kanaa gara 18tti ni hir’ata; gareewwan afur Liigii 1 bara 2022–23 gara Liigii 2tti kan gadi bu’an yoo ta’u gareewwan Liigii 2ffaa lama qofatu gara Liigii 1tti ol guddatu