Sorbus

Los sorbièrs e los albièrs (genre Sorbus) son d'arbres de la familha Rosacèas que creisson dins los bòsques de mejana montanha.
Mantuna espècias o ibrids son cultivats coma arbres d'ornament. Los sorbièrs e los albièrs son caracterizats per de fruits globuloses, roge coralh, irange o brun, presats dels aucèles. Sa fusta es blanca rogenca, roge brunenc, de gran serrat, utilizada en ebenistariá.  Albièr designa las espècias de fuèlhas simplas e sorbièr las espècias  de fuèlhas compausadas.

Segon l’Union internacionala per la conservacion de la natura, los sorbièrs son particularament en perilh, los tres quarts de las 170 espècias europèas de sorbièrs essent considerats coma amenaçats de disparicion.

 Principalas espècias europèas 
 Sorbus aria (L.) Crantz : Albièr blanc, arbre pichon de fuèlhas simplas cobèrtas d'una borra blanca en dessós. Distribucion : regions temperadas
 Sorbus aucuparia L. : Sorbièr dels aucèls, arbre pichon de fuèlhas compausadas sens borra. Distribucion : regions temperadass
 Sorbus chamaemespilus (L.) Crantz  : Albièr nan, arbrilhon montanhòl, de fuèlhas simplas sens borra. Distribucion : regions temperadas a l'estanci subalpenc.
 Sorbus domestica L. : Sorbièr domestic, arbre de fuèlhas compausadas sens borra, amb fruit en forma de pichona pera o de pometa. Distribucion : regions temperadas
 Sorbus torminalis (L.) Crantz : Albièr torminal, arbre de fuèlhas simplas amb lòbes triangulars, sens borra. Distribucion : regions temperadas
 Sorbus hybrida L., arbrilhon de las nautas latituds. La remontada cap al nòrd indicatritz del rescalfament mejan concòrda amb d'autres indicis de vegetalizacion, coma la foliaction del beç qu'est mai aborivas d'une dotzena de jorns entre 1860 e 1930..
 Sorbus intermedia (Ehrhart) Pers., Albièr de Suècia, espècia de fuèlhas simplas originària del nòrd d'Euròpa (Sud de Suècia, Estonia, Letonia).

 Lista de las espècias e ibrids 
Las espècias indicadas ci-dessós son originàrias de diferents continents (America, Asia, Euròpa).

 Grop Aucuparia 
 Sorbus americana Marsh.
 Sorbus amurensis Koehne
 Sorbus ×arnoldiana Rehd. (Sorbus discolor × Sorbus aucuparia)
 Sorbus cashimiriana Hedl.
 Sorbus commixta Hedl.
 Sorbus cascadensis
 Sorbus decora
 Sorbus discolor
 Sorbus domestica L. Cormier
 Sorbus esserteauiana
 Sorbus forrestii
 Sorbus gracilis
 Sorbus hupehensis
 Sorbus koehneana
 Sorbus koehneana × Sorbus aucuparia
 Sorbus matsumarana
 Sorbus pohuashanensis
 Sorbus pratii Koehne
 Sorbus reducta Diels.
 Sorbus rufo-ferruginea Shirai
 Sorbus sambucifolia Roem.
 Sorbus sargentiana Koehne
 Sorbus scalaris Koehne
 Sorbus sitchensis Greene
 Sorbus tianshanica Rupr.
 Sorbus vilmorinii Shneid.
 Sorbus wilsoniana Shneid.

 Grop Aria e Micromeles 
 Sorbus alnifolia (S. & Z.) K. Koch
 Sorbus aria (L.) Crantz. Albièr blanc
 Sorbus bristoliensis Wilmott
 Sorbus chamaemespilus (L.) Crantz. Albièr nan
 Sorbus ×tomentella (Sorbus aria × Sorbus torminalis). Syn.: S. confusa. Sorbier confus.
 Sorbus folgeri (Shneid.) Rehd.
 Sorbus ×hostii (Jacq.) Hedl. (Sorbus chamaesmespilus × Sorbus mougeotii)
 Sorbus hybrida Sorbus intermedia (Ehrhart) Pers., Albièr de Suècia
 Sorbus japonica (Decne.) Hedl.
 Sorbus latifolia (Lam.) Pers. Albièr de Fontainebleau
 Sorbus megalocarpa Rehd.
 Sorbus torminalis (L.) Crantz. Albièr torminal

 Espècias endemicas ibridogènas localizadas 
 Sorbus arranensis - illa d'Arran, Escòcia
 Sorbus pseudofennica - illa d'Arran, Escòcia
 Sorbus tauricola - Crimèa
 Sorbus ×thuringiaca - Sorbièr de fuèlhas de casse, ibrid de Sorbus aucuparia amb Sorbus aria.
Existisson en Euròpa fòrça espècias d'aquel tipe que son ditas "microendemicas".

 Ibrids 
 ×Sorbopyrus auricularis - (Knoop) C.K.Schneid. Perièr de Bollwiller

 Parasitas 
Lo parpalhon nuechenc (eterocèra) seguent se noirís de sorbièr : 
 Ourapteryx sambucaria'' (Geometridae).

 Lo sorbièr dins la tradicion 

 Dins la mithologia germanica lo sorbièr es ligat Sif la femna de Tòr
 Dins lo folclòr breton las fadas càmbian de còps que i a los òsses de bestial amb de fusta de sorbièr que conten tanben de mesolaBarzas-Breiz, Théodore Hersart de La Villemarqué.
 Lo sorbièr èra considerat coma tenent de proprietats magicas dins las culturas eslavas, escandinavas e Celtas.

 Nòtas e referéncias 

 Ligams extèrnes 








Categoria:Genre d'Angiospèrmes (nom scientific)
Categoria:Maloideae