Mite fondator

Lo mite de fondacion o mite fondator, es un recit etiologic explicant l'origina d'un rite o d'una ciutat.

Dempuèi l'apareisson de las primièras ciutats, entre lo milenari IV e II AbC, de Mites contan la fondacion d'unas d'aquelas. L’epopèa de Gilgamesh a Babilònia, lo mite de Romul e Rème a Roma, lo mite d'Erectèa a Atenas e lo Kalevala en Finlàndia son de mites de fondacion: d'un biais general, cada pòble a besonh de dire sas originasAqueles tipes de mite de Fondacion son totes inventoriats dins lo Motif-lndex of Folk-Literature amassat per Stith Thompson dins lo capítol A900-A999 Topological.

Aquel mite etiologic fai partit dels mites de las originas que son de recits legendaris dels començaments d'un pòble, d'una ciutat, de l'umanitat, de la tèrra, de la vida e de l'univèrs (cosmogonie). Se diferéncia tanben del mite de la creacion que fa referéncia a l'idèa d'un començament del mond.

 Mites antics 
Los mites de fondacions pòdon desvelopar dos tipes de recits d'originas: autoctonics  - del grèc auto-khthôn, « aquel qu'es nascut de la quita tèrra » - o de las originas alloctonics - allo-khthôn, « aquel qu'es nascut d'una autra tèrra », vengut d'endacòm maiThomas Römer, Entre autochtonie et allochtonie. .

Lo primièr tipe, pro frequent dins los mites grècs antics, fa per exemple nàisser los òmes de la Tèrra tot coma lo mite atenian d'Erictonios - nascut espontaneament de la Tèrra (seguent Pindar) o d'una union entre Efèst e la Tèrra (seguent Omèr) - o encara dels Esparts (los « òmes semenats ») nascuts de la tèrra en armadura, semenats de las dents d'un dragon tuat per Cadmosvoir , cité par Thomas Römer, op. cit, 2014.

Lo segond tipe, que se troba tanben dins los recits grècs, prepausa de recits de colonizacion o d'exòdi: venèm proprietaris d'un territòri en seguida d'un colon acompanhat d'un grop que - sus òrdre divin o d'un oracle - prenguèt lo territòri promés. Aqueles recits, sovent militaristas o guerrièr, troban sovent lor origina dins una situacion d'opression qu'obliga la partençaThomas Römer, Entre autochtonie et allochtonie. . 

 Mites modèrnes 
Aquel tipe de recits existís tanben dins la construccion de recits de fondacion modèrnes, utilizats o bastits de sègles après los eveniments que contanThomas Römer, Entre autochtonie et allochtonie. . Venguèt tanben corrent de parlar de « mites fondator » per de recits d'originas mai recent: Soïssa, Estats Units d'America, França, Israèl, eca.

 Notas e referéncias 

 Bibliografia 
 Élise Marienstras, Les Mythes fondateurs de la nation américaine, Éditions Complexe, 1992


 Anita Shapira, L'Imaginaire d'Israël : histoire d'une culture politique, Calmann-Lévy, 2005
 Idith Zertal, Israel's Holocaust and the Politics of Nationhood, Cambridge, Cambridge University Press, 2005, ISBN 0521850967


 Vejatz tanben 

 Articles connèxes 

 Mites fondators 
 Euròpa: Mite de las originas troianas
 França: Legenda de l'origina trioana dels Francs
 Bretanha: Legenda de l'origina troiana dels Bretons
 Roma: Fondacion de Rome
 Marselha: Mite fondator de Marselha
 Soïssa: Mites fondators de la Soïssa
 Acadia: Mites fondators de l'Acadia
 Catalònha: Legendas fondatriças de Catalònha
 Finlàndia: Kalevala
 Islàndia: Landnámabók: tradicion orala, puèi escricha dempuèi de la cinquena generacion dels colons

 Generalitats 
 Sinecisme
 Cosmogonia