Perièr

Lo perièr (Pyrus communis L.) es un arbre fruchièr de la familha de las rosacèas cultivat per son fruch, la pera.

 Descripcion 
Lo perièr cultivat es un arbre originari de las regions temperadas d'Euròpa e d'Asia. De talha mejana, pòt aténher dètz a quinze mètres de naut e viure fins a 200 ans. Es cultivat e naturalizat dins totes los continents.

Las fuèlhas de limbe oval, finament dentadas sul bòrd, an un peciòl tant long coma lo limbe e mesuran de uèit a nòu centimètres.

Les flors qu'apareisson d'abril a mai son blancas e gropadas en corimbes.

 Utilizacions 
La pera, fruch del perièr, es comestible. Sa fusta fòrça omogenèa e compacta, pòt venir fòrça bèla, e es apreciada per l'ebenistariá, la gravadura e l'escultura. Es tanben una lenha excellenta.
Sa rusca, reputada per èsser tonica e astringenta, foguèt emplegada coma febrifug.

 Cultura 
La multiplicacion del perièr se fa per semanada, mas una simpla semanada a dos inconvenients : permet pas de donar de fruches identics al fruch d'origina de la grana e las fruches obtengudas naturalment appareisson pas que vèrs los dètz ans de l'arbre e son sovent sens interès gustatiu. La semanada es doncas utilizada subretot per obtenir los arbrilhons que s'empeuta de varietats existentes.

 Pòrtaempèuts 
Los portaempèuts del perièr son:
 lo perièr franc eissit de granas de perièr comun (sensible au fuòc bacterian), lo perièr de China, mai tolerant a totes tipes de sols e de climats mas mens rustid, o la gama OHxF
 lo codonhièr (Cydonia oblonga Mill.) es sovent utilizat coma portaempèut per la cultura del perièr comun malgrat de problèmas d'incompatibilitats amb qualques varietats
 eventualament lo sorbièr o l'acinièr per de sols paures.
 Una autra varietat: susempeutada, doncas empeutada sus un subjècte, el meteis ja sus un portaempèut. Es utilizada per aver doas varietats sus un meteis arbre, que lor pollinizacion crosada favoriza la produccion, aquò evita de plantar un segon arbre e permet d'aver una mai granda diversitat de fruches.

 Enemics du perièr 
 Malautiás 
 Nectria galligena,
 la cloròsi (malautiá fisiologica duguda a un manca en fèrre),
 Fabraea maculata,
 lo fuòc bacterian dels arbres fruchièrs, Erwinia amylovora,
 Monilinia laxa,
 lo rovilh del perièr, 
 la pigalha del perièr, Venturia pirina,

 Gastadors 
 Anthonomus pyri,
 Dasineura pyri,
 Epidiaspis leperii, 
 Cydia pomonella, 
 Hoplocampa brevis,
 Aphanostigma piri,
 Cacopsylla pyri,
 Dysaphis pyri,
 Stephanitis piri.

Las canilhas dels parpalhons de nuèch (eterocèrs) seguent se noirisson del perièr: 
 boarmia crepusculara,
 falèna pelida (Geometridae),
 cuca de l'acinièr (Lasiocampidae),
 doble omega (Noctuidae).

 Economia 

 Ligams extèrnes 

 Site d'escambi d'empèut de perièrs ancians e de colleccion
 Au jardin (info) poirier (poire), pyrus commnis
 Lo perièr

 Articles conèxes 
Pera