Pèrlas e Castelhet

Pèrlas e Castelhet (Perles-et-Castelet en francés) es una comuna occitana del País de Fois, situada dins lo departament d'Arièja e la region d', ancianament de Miègjorn-Pirenèus.

Geografia
Pèrlas e Castelhet es una comuna occitana, que recampa dos vilatges: Pèrlas e Le Castelhet, lo primièr dins la val, lo segond sus un penjal. 
vignette|upright=1.8|centre|Comunas a l'entorn.

 Perimètre del territòri 

Toponimia
Enric Guiter dins l'ALPI dóna la pronóncia ['perles caste'let]. Cal probablament corregir en 'pɛɾles].
Pèrlas
La prononciacion es ['pɛɾles]. La fòrma occitana segon Patrici Pojada es Pèrlas o Pèrles (dins l'airal a final al plural ven -es; ex. la vaca, les vaques). Las fòrmas ancianas son Pederlas, en 1145, Perles en 1224, Perlas en 1246 e 1648, Perlis en 1271, 1272, 1305, 1308, Perle en 1318-25, Perlas en 1385, 1390, Perles en 1401, Perlas cap a 1460 (Cronica d'Esquerrier) e en 1540, etcPatrici Poujade, Dictionnaire toponymique de l'Ariège, ed. IEO d'Arièja, 2021, p. 326-327. 
Segon Negre, citat per Patrici Pojada, Pèrles es benlèu lo femenin de Paterculus, nom latin d'òme, seguit de -as . Los Féniés sègon aquela explicacionBénédicte Boyrie-Fénié, Jean-Jacques Fénié, Toponymie des Pays Occitans, edicions Sud-Ouest, 2007, p. 128. Segon Coromines, tanben citat per P. Pojada, en partent de la fòrma Pederlas, explica lo nom per Petrulas, derivat del grèc petra, espandit en latin vulgar : Petrulas > Pedrelas > Perlas; petrula seriá « aquesta ròca, una ròca notabla, particulara ». Mes en occitan, quitament periferic, petr- > pedr- > peir-. 
Segon Patrici Pojada, los autors parton de la primièra mencion qu'es sola. La tombada de -d- intervocalic es rara dins l'occitan d'aquel airal. Çaquelà, i a un Perles en Fenolhedés qu'es atestat Petrolas en 1011. La solucion seriá Paterculus femenizat [ > *Paderlhas ], o Petrulas, de petra, o quicòm mai ?.

Castelhet
La prononciacion es [kaste'ʎet] e la grafia Castelhet. Castelhet es un diminutiu de castèlh, fòrma locala de castèl (palatalizacion de -l finala) : un castèlh pichonPatrici Poujade, Dictionnaire toponymique de l'Ariège, ed. IEO d'Arièja, 2021, p. 140.

 Istòria 

 Administracion 

 Abans la refòrma cantonala de 2014, aplicada en 2015, la comuna èra del canton d'Ax; es ara del canton de Haute Ariège (en francés), donc de Nauta Arièja.

 Demografia 

 En  la populacion èra de  abitants e la densitat èra de  ab/km².

 Lòcs e monuments 

 Personalitats ligadas amb la comuna 
 Augustin Bonrepaux : Ancian deputat e President del Conselh General, nascut a Pèrlas e Castelhet
 Cedric Rousseu : jornalista occitan.

Véser tanben
 Comunas d'Arièja
 Ligams extèrnes 

Nòtas

Categoria:Comuna d'Arièja