Montinhac e La Topinariá

Montinhac e La Topinariá (Montignac-Toupinerie en francés) es una comuna agenesa https://web.archive.org/web/20161115015531/http://gallica.bnf.fr/ark:/12148/btv1b77101733/f1.item.zoom, situada dins lo departament d'Òut e Garona e la region de Novèla Aquitània.

Geografia
vignette|upright=1.8|centre|Comunas a l'entorn.

Toponimia
Bénédicte Boyrie-Fénié fornís de las fòrmas ancianas del nom de las doás parròquias.
 Montinhac : Montonag (eccl. Sancte Marie ~), en 1087, Veteri Montanhaco (parrochia de ~), al sègle XIII, Vicmontanhag (eccl. de ~), al sègle XIII, Montineaco Veteri (capella de ~), en 1326, Veteri Montinhaco (eccl. de ~) prope Lausunum, en 1503, Veteri Montinhaco (eccl. Beate Marie de ~) , en 1504. La prononciacion es [muŋti'ɲa]Bénédicte Boyrie-Fénié, Dictionnaire toponymique des communes, Lot-et-Garonne, ed. CAIRN e Institut Occitan, Pau, 2012, p. 190.
 Topinariá : Dalmeyraco, p. de ~), en 1520, Almayraco (eccl. de ~) jurisdictionis Sancti Bartholomei, en 1520, Olmeyrac (Saint Martin d' ~) ou de la Toupinerie, al sègle XVII. La prononciacion es [tupina'jɔ].

Lo nom de Montinhac vendriá, segon lo Dauzat, de *Montinius, varianta de Montinus, emb lo sufixe -acum Albert Dauzat, Charles Rostaing, Dictionnaire étymologique des Noms de Lieux en France, Librairie Guénégaud, reedicion 1984, p. 477, latinizacion del sufixe celtic -*ako-. Seriá donc una granda propietat antica que son mèstre èra *Montinius. Bénédicte Boyrie-Fénié accèpta l'explicacion. Ernèst Negre, citat per Bénédicte Boyrie-Fénié, causís puslèu Montanius (en toponimia, òm passa sovent de Montanhac a Montinhac, o al revèrs). L'explicacion de Billy per d'autres luècs, lo mot latin montanea, « montanha » + -acum, conven pas perqué Montinhac es pas sus un puèg. Las atestacions mòstran tanben las mencions vetus, « vièlh », e vic, « vilatge », per Montinhac, benlèu confondudas . Coma interpretar vièlh ? Per oposicion a un autre vilatge ? Non se sap.

Topinariá, nom relativament recent, que marca que se fabricava de topins dins la parròquia, correspond a un pus ancian Almairac o Olmairac, tanben una propietat antica . Entre Almairac e Olmairac, val mai causir lo primièr, coneissut tanben dins lo Tarn, que, segon lo Dauzat, a per etime Armarius (+ acum) Albert Dauzat, Charles Rostaing, Dictionnaire étymologique des Noms de Lieux en France, Librairie Guénégaud, reedicion 1984, p. 12. Olmeyrac es benlèu una simpla interpretacion d'Aumairac (< Almairac), prononciat per vocalizacion de -l en fin de sillaba e afebliment dels diftongues, [owmej'rak].

Istòria
Durengues explica que Montinhac, atal coma Viraguet, èra una annèxa de la parròquia de Sent Bertomiu d'Agenés https://archive.org/stream/pouillhistoriq00dure#page/548/mode/2up. Designa Topinariá devath lo nom de Saint-Martin d'Olmeyrac ou de la Toupinerie; dins lo pouillé (inventari de bens ecclesiastics) de Valéri, en 1520, Topinariá èra la rectorie Dolmeyrac e d'Aguassashttps://archive.org/stream/pouillhistoriq00dure#page/562/mode/2up. Lo site Cassini fai de las doás comunautats de partidas de la comuna de Sent Bertomiu, en 1793, tot en precisant que Montinhac annèxa Topinariá entre 1790 e 1794 http://cassini.ehess.fr/cassini/fr/html/fiche.php?select_resultat=23517.
I a pas d'estat civil abans l'an 5, los primièrs actes pòrtan "commune de Toupinerie et Montignac, canton de Saint Barthélemy". L'estat civil de Sant Bertomieu en l'an 2 conten d'actes de la "section de Toupinerie, municipalité de Barthélemy".

Administracion

 Abans la refòrma cantonala de 2014, aplicada en 2015, la comuna èra deu canton de Sèishas; es adara deu canton deus Tuquets de Guiana, emb Duràs per burèu centralizator.

Demografia

 en 1793, Montinhac e Topinariá èran de la municipalitat de Sent Bertomiu d'Agenés
 En  la populacion èra de  abitants e la densitat èra de  ab/km²

Luècs e monuments

Personalitats ligadas amb la comuna

Veire tanben
 Comunas d'Òut e Garona

Ligams extèrnes

Nòtas

Categoria:Comuna d'Òlt e Garona
Categoria:Comuna de Guiana
Categoria:Comuna d'Agenés