Charles Cros

Charles Cros, nascut a Fabresan (Corbièras) lo 1 d'octobre de 1842, originari d'una familha de La Grassa e mòrt a París lo 9 d'agost de 1888, èra un inventor e un poèta d'espression francesa.

Passionat de literatura e de sciéncias, foguèt un temps, de 1860 a 1863, professor de quimia à l'Institut Parisenc dels Sords e Muts, abans de se consacrar a la recèrca scientifica.
En 1869, presentèt a la Societat francesa de fotografia un processus de fotografia en colors qu'es a l'origina del processus actual de tricromia. Tanben estudièt las amelioracions per la tecnologia del telegraf (prototipe de telegraf automatic).

 Lo paleofòn 
En avril 1877 subretot, formulèt lo principi d'un aparelh de reproduccion dels sons que nomenèt paleofòn. Son document, presentat a l'Acadèmia de las Sciéncias, suggerissiá que las vibracions sonòras se poirián gravar dins lo metal amb l'ajuda d'un gredon ligat a una membrana vibranta, e que, aprèp, ne fasent limpar un estilet ligat a una membrana sus aquela gravadura se poiriá tornar donar lo son primièr. Abans que Charles Cros sèga son idèa o construga un prototipe, Thomas Edison, als Estats Units d'America, bastiguèt lo primièr fonograf. Cap dels dos coneissiá pas lo trabalh de l'autre.

 Poesias 
Son òbra de poetica, brilhanta tanben, una de las fonts d'inspiracion del surrealisme, foguèt ignorada a son epòca.

Publiquèt sos primièrs poèmas dins le Parnasse contemporain e frequentava los cercles e cafès literaris de la boèmia de l'epòca, coma salon de Nina de Villard que aquel sa mestressa fins a 1877. Mas èra conegut pels seus monològs, que lo mai conegut es Le Hareng saur, que recitava el meteis dins de cabarets parisencs coma Le Chat noir.

En son onor foguèt creada l'Acadèmia Charles Cros que prima cada an los melhors disques.

 Vejatz tanben 
 Ligams intèrnes 
 Acadèmia Charles Cros

 Ligams extèrnes 

 , , ,  : Nòtas biograficas
  Rodejant los parnassians « Fumistes, Zutistes, Vilains Bonshommes e Hydropathes ». 
Tèxtes 
 Le Coffret de santal
 Le Collier de griffes
 Choix de poèmes