Bançac

Bançac (Bansat en francés) es una comuna auvernhata dau departament dau Puèi de Doma e de la region d'Auvèrnhe-Ròse-Aups, ancianament d'Auvèrnhe.

Geografia
La comuna de Bançac es situada sobre le bòrd sud de la Limanha de v7s Soire e a la limita dau Livradoés. Aquò baila a la comuna dos aspècts :
los contrafòrts dau Liuradés bailan a la comuna sos bòscs e un terren accidentat. Quò-es le bòsc Barós e la ribèira de Bançac que pavèt una petita gòrja au desbochat de la quna s'es botat le vialatge ; a l'oèst, un planetge que permet la cultura de las cerealas d'ente podèm aveire una veguda panoramica sobre la chadena dau Puèi de la Crotz. Exista sobre le territòri de la comuna una depression sanhosa, le lac de Chaum, ajant una granda richessa floristica e faunistica.

Localizacion

 Toponimia 
Las atestacions ancianas son, per luòc:
 Le nom de Bançac [bãˈsa]Albert Dauzat, Glossaire étymologique du Patois de Vinzelles, Montpellier, Société des langues romanes, 1915, p. 426.http://linguistica-oc.com/wp-content/uploads/2013/07/Linguistica-occitana-7-Sumien.pdf es atestat Banzaco, Banciaco dins le Cartulari de Briude, Badaone en 944, Bansiacum en 1095, Bansac en 1695, e Banssat en 1789. Le nom vendriá dau nom gallés d'òme Bantius embei le sufixe -acumAlbert Dauzat, Charles Rostaing, Dictionnaire étymologique des Noms de Lieux en France, Librairie Guénégaud, reedicion 1984, p. 51., latinizacion dau sufixe gallés -aco(n). Bançac èra donca probablament una anciana granda proprietat antica qu'aviá coma mèstre Bantius.
 Badarèl [bɒdɒˈɹ̝e] (fr. Badarel), vendriá benliau de badar. Los abitants se sònon los badarèls/-èlas.
 Badolent [bɒdʉˈlẽ] (fr. Badoulin), de Badolento.
 Bèl Èr [bɪːˈler] (fr. Bel Air), Dauzat baila gis d'origina o de fòrmas ancianas.Albert Dauzat, Glossaire étymologique du Patois de Vinzelles, Montpellier, Société des langues romanes, 1915, p. 427.
 La Chassanha [lɔ.tsaˈsaɲɔ] (fr. La Chassagne), Dauzat baila las fòrmas ancianas Cassania e La Chassana, aquel toponim designa un endreit ente trobèm de chaines.Albert Dauzat, Glossaire étymologique du Patois de Vinzelles, Montpellier, Société des langues romanes, 1915, p. 443.
 Ferroçac [fɒʀˈsa] (fr. Féroussat), de Ferruciaco.Albert Dauzat, Glossaire étymologique du Patois de Vinzelles, Montpellier, Société des langues romanes, 1915, p. 431.
 L'Hala [ˈlalɔ] (fr. Lalle), de la + halla.Albert Dauzat, Glossaire étymologique du Patois de Vinzelles, Montpellier, Société des langues romanes, 1915, p. 434.
 Las Pariàs [la.pɔˈʁja] (fr. La Prias), Dauzat baila gis d'origina o de fòrmas ancianas.Albert Dauzat, Glossaire étymologique du Patois de Vinzelles, Montpellier, Société des langues romanes, 1915, p. 439.
 Vinzèla [vjɛ̃ˈzelɔ] (fr. Vinzelles), Dauzat baila l'anciana fòrma Vinzella, l'origina podriá èstre Vimicella, o mai probable Vinicella, qu'es dire "le país de l'osèir" o "le país dau vin". Los abitants se sònan los vinzelairesAlbert Dauzat, Glossaire étymologique du Patois de Vinzelles, Montpellier, Société des langues romanes, 1915, p. 446.. Se disiá de las femnas de vès Vinzèla : Sès de vès Vinzèla, ton cotilhon passa mai que ta gonèlaAlbert Dauzat, Contribution à la littérature orale de la Basse-Auvergne, l'Auvergne Littéraire, Clermont-Ferrand, 1938, p. 78..

 Istòria 
Bançac fai partida daus vialatges fortifiats que son estats bastits le long de la valada vinhairona de l'Alèir.
La partida anciana dau vialatge fòrma un qüadrilatère fasiant le torn de la glèisa fortifiada Sent Jurian au qun accedèm per un pòrge.
L'ancian chastèl a un plan en L qu'a enquèra tres tors sobre le costat nòrd. Aquelas fortificacions son estadas bastidas per assegurar la defensa dau vialatge dau mentre la guèrra de Cent Ans (1337-1453). La senhoriá aparteniá au siècle XVII a Antoène Ribèira. Per le maridatge de sa filha, en 1653, venguèt la proprietat de Piare Cisternes.
Vès Bançac existavon doas confrariás, aquela de Senta Fe e aquela dau Sent Sacrament.

 Administracion 

 Davant la refòrma cantonala de 2014, aplicada en 2015, la comuna èra dau canton de Çausselenjas; es avora dau canton de Braçac.

 Demografia 

 2012 : 250; 2013 : 249 abitants (24 ab/km²)

Luòcs e monuments

Personalitats liadas a la comuna
 Los 'rèirs-grands d'Albèrt Dauzat èran de vès Vinzèla, un vialatge de la comuna de Bançac.

Veire tanben
 Comunas dau Puèi de Doma

Liams extèrnes

Nòtas e referéncias
Nòtas

Referéncias

Categoria:Comuna dau Puèi de Doma
Categoria:Comuna d'Auvèrnhe (Occitània)