Avitenh

Avitenh (Abitaine en basco, Abitain en francés) qu'ei ua comuna d'Occitània, en Lauhire, administrada peu departament deus Pirenèus Atlantics de la region de Navèra Aquitània, ancianament d'Aquitània.

Geografia
vignette|upright=1.8|centre|Comunas a l'entorn.

Toponimia
La prononciacion qu'ei [aβiˈteɲ]. Las fòrmas ancianas que son Bitengs au sègle XIIIau, Vitenh/Abitenh en 1385, Abitenh en 1439 e 1472, Havitenh en 1538, Aviteing en 1608, Avitein en 1786, Abitain (mapa de Cassini, a la fin deu sègle XVIIIau) Michel Grosclaude, Dictionnaire toponymique des communes du Béarn, Escòla Gaston Febus, 1991, p. 338.

Segon Miquèu Grosclaude, lo nom qu'ei format deu nom d'òmi Avit, deu latin Avitus, dab lo sufixe gascon -enh .

Istòria

Lo vilatge d’Avitenh que s'ei format sus l’arriba deu gave d’Oloron a l'entorn de la soa abadia laïca, vassau  deu viscomtat de Biarn, que'n demora ua bastissa. Las familhas de Bellòc de contunh de Claverie que son estats los abats patrons de la parròquia. Lo cavòt deu darrèr abat laïc d’Avitenh, mort en 1785, que's tròba dens la glèisa Sent Pèir.
Paul Raymond qu'anòta qu'en 1385, la municipalitat que comptava quinze huecs e depenè deu bailatge de Sauvatèrra de Biarn.
En 1648, la baronia de Lons que vad un marquisat, qui includeish Avitenh, Anòia, Baleish, Castilhon, Julhac, lo Leu (caseriu de Oraàs), Leon, Lons, Maspia, Orans, Peireda (fiu d’Orans), Sauvanhon e Vielapinta.
Dens lo vilatge que i avè dus molins : lo deu Leu, e lo de Sega Baisha, transformat en segueria. 

En 1856, Ferdinand Carrèra, eretèr deu darrèr abat laïc, que despitè l'ancian castèth abadiau entà bastir lo castèth Carrèra a Escòs.
En heurèr de 1814, lo vilatge qu'estó aucupat per las tropas deu generau Morillo e peus Anglés, en tot har cara aus Francés embarralhats a Orans.
Un bac celèbre – on i a avó un accident dramatic l'an 1845 – que demorè longtemps en servici a l'ahitau Molieda d'Atòs.

Administracion

Demografia

 En  la populacion èra de  abitants e la densitat èra de  ab/km².

Lòcs e monuments
Personalitats ligadas dab la comuna
Véder tanben
 Comunas deus Pirenèus Atlantics

Ligams extèrnes

Nòtas

Categoria:Comuna deus Pirenèus Atlantics
Categoria:Comuna de Lauhire