Néac

Niat en gavai https://archive.org/stream/tudesurlalimite00bringoog#page/n38/mode/1up, Néac (en francés) es una comuna de Bordalés e especialament deu Libornés gavai, administrada per lo departament de Gironda e la region de Novèla Aquitània, ancianament d'Aquitània.

Geografia

Toponimia
Las fòrmas ancianas son Sanctus-Bricius-de-Neyraco, en latin, en 1341, Neyraco (capella de ~), en latin, en 1342, Neyaco (pro decime de ~), en 1356, Néac, en francés, au sègle XVIII (mapa de Cassini) Bénédicte Boyrie-Fénié, Dictionnaire toponymique des communes, Gironde, ed. CAIRN e Institut Occitan, Pau, 2008, p. 229.
Lo nom present dens las prumèiras atestacions es Neirac, prononciat [nɛj'rat] o [nɛj'rak], format  deu nom d'òme Nerius, emb lo sufixe -acumAlbert Dauzat, Charles Rostaing, Dictionnaire étymologique des Noms de Lieux en France, Librairie Guénégaud, reedicion 1984, p. 491, latinizacion deu sufixe gallés -ācon. Néac èra donc probablament una anciana granda propietat antica qu'avé per mèste Nerius. Totas las estapas de l'evolucion son dens las fòrmas ancianas : Neirac ---> Neiac ---> Néac (francizacion grafica).

Lo passatge de Neirac a Neiac deu s'explicar per una tendéncia a l'absorcion de [-j-] per [-r-] (*Nerrac, o benlèu *Nerac), e per i resistir, una insisténcia sus [-j-] que fenit per eliminar l'[-r-]; en tot cas, lo parlar, enquèra occitan o dejà gabai, èra pas capable de prononciar los dus sons au còp. Au moment de la francizacion grafica deu nom (que lo parlar locau fusse dejà gavai o enquèra occitan), lo iòd ([-j-]) vengut intervocalic fut considerat classicament, e a tòrt, coma una semiconsonanta epentetica (pas etimologica, mes que facilita la prononciacion), qu'avé per but d'evitar un iatus e donc eliminat graficament, dens una intencion purista.

Non se sap perqué Bénédicte Boyrie-Fénié refusa las atestacions coma influenciadas per lo nom de Nerac e supausa que Néac ven deu nom latin d'òme Neo, emb -acum Bénédicte Boyrie-Fénié, Dictionnaire toponymique des communes, Gironde, ed. CAIRN e Institut Occitan, Pau, 2008, p. 229 (foneticament, é + a en iatus se pòt pas mantenir e lo resultat, aquò rai, seré *Nhat). 

Istòria

Administracion

Demografia

 Populacion :  ()
 Densitat :  

Lòcs e monuments

Personalitats ligadas emb la comuna

Veire tanben

Ligams extèrnes

Nòtas

Categoria:Comuna de Gironda