Sent Gaudenç

Sent Gaudenç (Saint-Gaudens en francés) qu'ei ua vila gascona, capitala de Comenge. Qu'ei situada administrativament laguens eth departament de Hauta Garona e era region administrativa d', ancianament de Mieidia-Pirenèus.

Geografia
Sent Gaudenç qu'ei bastida ath pè deths Pirenèus, sus era arribèra esquèrra de Garona e a uns navanta quilomètres de Tolosa en direccion de Tarba.

vignette|upright=1.6|centre|Comunas a l'entorn.
Perimètre del territòri

Eraldica

Toponimia
Eth lòc qu'es atestat S. Gaudentii en 1216. Qu'a portat tanben eths noms de Petit-Mas, Mas-de-Comminges, Mas-St-Pierre [en francés] Émile Connac, Dictionnaire topographique du département de la Haute-Garonne, manuscrit, 1882, Vol. 4, p. 2493, cercar sus Gallica. 
Sent Gaudenç que representa Gaudentius, joen pastor catolic martirizat en 475 peths visigots arians dens era region de Tolosa Albert Dauzat, Charles Rostaing, Dictionnaire étymologique des Noms de Lieux en France, reedicion Librairie Guénégaud, 1984, p. 599Ernest Nègre, Toponymie générale de la France, volume III, n° 28 682Bénédicte Boyrie-Fénié, Jean-Jacques Fénié, Toponymie des Pays Occitans, edicions Sud-Ouest, 2007, p. 235Jacques Astor, Dictionnaire des Noms de Familles et Noms de Lieux du Midi de la France, ed. du Beffroi, 2002, p. 1035.

Istòria
Sent Gaudenç que hoc poblada desempuish era epòca romana mes que comencèc a pravar ath torn deth monastèri qui acesèc eras relíquias de Sent Gaudenç. 

En 1160 eths Cavalièrs de Sent Joan de Jerusalèm que i fondèren un espitau.

En 1202, eth comte Bernat IV de Comenge que l'autregèc ua carta.
Durant eras guèrras de religion, era ciutat e eth sòn patrimòni que horen sacamandejats per Gabriel Ièr de Montgomery e eras suas òstes protestantas abans d'èster tornada aths catolics peth marescau de Matignon. Atau, eras relíquias sauvadas que podèren tornar (devath eth regne deth Noste Enric totun).

Eth patrimòni religiós de Sent Gaudenç e eths sòns archius que horen sacamandejats un darrèr còp ath parat dera Revolucion Francesa.

En eth temps dera revolucion francesa, s'aperèc Mont d'Unitat (Mont-d'Unité en francésArchives départementales de Haute-Garonne, Service éducatif, Antenne du Comminges, Le Comminges à travers ses archives. Choix de documents sur la Révolution française, mei particularament era annèxa "Les noms révolutionnaires des communes de la Haute-Garonne", p. 27).

Pendent eth Ancian Regime, Sent Gaudenç qu'èra de Nebosan, dera diocèsi de Comenge e dera senescaucia de Tolosa. Eth vocable dera glèisa qu'es Sent Gaudenç. En 1790, Miramont qu'estó caplòc deth canton e deth districte de Sent Gaudenç, en eth an XII, caplòc de canton e d'arrondiment.  Lionç qu'estó associada a Sent Gaudenç per arrestat deth 5 de novembre 1973, puish que tornè prénguer l'independéncia comunau per arrestat prefectorau deth 1èr de heurèr 2008 Dictionnaire des localités de la Haute-Garonne, p. 41 e 1 https://docplayer.fr/14783413-Dictionnaire-des-localites.html https://docplayer.fr/14783413-Dictionnaire-des-localites.html.

Lista deths cònsols

 Ara refòrma cantonau de 2014, aplicada en 2015, era comuna, caplòc deth canton de Sent Gaudenç, que i demorè e que'n vengó eth burèu centralizator.

Demografia

 En  era populacion qu'èra de  abitants e era densitat qu'èra de  ab/km².

Lòcs e monuments
 Collegiau Sent Pèr de Sent Gaudenç, bastida durant eth sègle XI e remodelada ath sègle XV e puish ath XIX, ei enes monuments istorics dempuish 1840Basa Mérimée.
 Era part dera clastra que demòra dera anciana abadiá de Bonafons aponduda aths monuments istorics eth 10 de mai de 1927.
 Capèra de Sent Jacme
 Orador dit de Nòsta Dauna dera Caua inscrit coma monument istoric segon l'arrestat deth 9 de decembre de 1929.
 Mercat deths grans de dus vaisheths, bastit de 1830 a 1843, inscrit coma monument istoric l'11 d'octobre de 2004.
 Gara de Sent Gaudenç

Personalitats ligadas damb era comuna
 Laurenç Casassús (1862-1928), politician occitan que foguèt deputat dera Hauta Garona de 1914 à 1919.

Espòrt

 RC Sent Gaudenç Comenge XIII

Véder tanben
 Comunas de la Nauta Garona

Ligams extèrnes

Nòtas e referéncias

Sent Gaudenç
Sent Gaudenç
Categoria:Comuna de Gasconha