Grenada

Grenada () es un estat insulari de las Índias Occidentalas, situat dins la mar Cariba. Es format per l'illa de Grenada e per las mai meridionalas de las illas Grenadinas ―que sonque doas son abitadas: Carriacou e Pichona Martinica.

 Politica 
Grenada es dempuèi 1974 una monarquia parlamentària. Lo cap d'Estat es lo rei Carles III, representat localament per un governador general.

 Geografia 
La quita illa Grenada es la pus bèla del país. Las Grenadinas son Carriacou e Pichona Martinica (qu'an d'abitants) e Redonda (Ronde), Calha (Caille), Diamant (Diamont), Larga (Large), Salina (Saline) e Fregata (Frigate).

La màger part de la populacion rèsta sus l'illa de Grenada ont s'atròban las vilas : Sant Jòrdi, la capitala (ancian Fort Royal francés, St George's en anglés), Grenville e Gouyave. En defòra de l'illa de Grenada, la vila principala es Hillsborough sus Carriacou.

Las illas son d'origina volcanica e las tèrras son mai que ricas. L'illa de Grenade es montanhosa ambe lo mont Santa Catarina que puja a . Lo clima es tropical, caud e umid a la sason de las pluèjas, refrescat pels alisèus a la sason seca.

Al limit meridional del passatge dels ciclòns, Grenada ne patiguèt mai d'un: Janet, en 1955; Ivan, en 2004, destrusiguèt 85% de las infrastructuras de l'illa; Emily en 2005 atenguèt lo nòrd de l'illa de Grenada e las Grenadinas qu'èran estadas esparnhadas en 2004.

 Economia 
De veire: Economia de Grenada.

 Istòria 
Los primièrs abitants de Grenada foguèron probablament d'Amerindians venguts d'America del Sud : los Cibonais (-3000) seguits pels Arawaks puèi pels Caribs. Los Caribs nomenèron l'illa Camerhogue e redusiguèron los Aravaks en esclavatge.Tèxte traduit de: Histoire de la Grenade.

En 1498, Cristòu Colomb, al cors de son tresen viatge, trobèt l'illa que li donèt lo nom de Concepcion. Mas los marinièrs que la trobavan plan semblabla a lor Andalosia l'apelèron Granada, pus tard francizat en Grenada.

Los Caribs resistiguèron a tota temptativa de colonizacion pendent 150 ans. En 1650, lo governador de Martinica, Jacques du Parquet, negocièt la crompada de l'illa als Caribs e i installèt 200 francés. Aqueles, en conflicte permanent ambe los Caribs, demandèron e obtenguèron l'intervencion de l'armada qu'exterminèt los Caribs. Los darrièrs Caribs s'estimèron melhor sautar e se negar dins la mar, del lòc conegut coma Sauteur Bay.

En 1762, los anglés prenguèron l'illa als francés. Venguèt definitivament britanica en 1783. Los colons francés demorèron en partida sus l'illa, çò que foguèt la font de mai d'un conflicte.

En 1795, una revòlta d'esclaus comandada per Julien Fédon, sostengut pels revolucionaris francés, capitèt plan a prene lo contaròtle de l'illa per un brèu periòde.

En 1877, Grenada venguèt colonia de la corona britanica.

Pendent tot lo periòde colonial britanic, Grenada faguèt partida de las Illas Britanicas del Vent, qu'agropava jol meteis governador un nombre cambiadís de colonias.

Après l'episòdi de la Federacion de las Índias Occidentalas (1958-1962), Grenada s'encaminèt dapasset cap a l'autonomia, obtenguda en 1967, e a l'independéncia, obtenguda en 1974.

 Cultura 

 Referéncias