Dééł

éí yótʼáahdi tsídii dah yikahjí atah daasdzoh, áádóó éí nahasdzáán tʼáá siʼą́ą́ ńtʼę́ę́ʼ bikáaʼgi dahólǫ́, tʼáá hazhóʼó Shádiʼááhjí kéyah yistinígíí dóó Shádiʼááhjí kéyah dah siʼánígíí — áadi éí ádaadin. Hoz ałdóʼ jiníí ńtʼę́ę́ʼ. Ndaʼałkaahí dóó ééʼdeetįįhii éí "Gruidae" deiłníigo dayózhí.

Díí ndaatʼáʼii éí bijáád dóó bikʼos nineez, áádóó éí táłtłʼááh álééh ndahalin. Dééł éí 35–65di asdzoh ádaníłtso łeh.

Dééł éí nahasdzáán bikáaʼdi 15 ałʼąą ádaatʼéego hólǫ́.

Diné Bikéyahdi dééł dahólónígíí
Diné Bikéyah bikáaʼgi dééł dahólónígíí éí naaki ałʼąą átʼé: "Grus americana" wolyéhígíí dóó "Grus canadensis" .

"Grus americana" éí 5 adéesʼeez (bílaʼashdlaʼiigi) áníłtso, 17 dahidídloʼ áníłdáás; díí dééł éí łigai, bítááʼ éí łichííʼ. Łóóʼ dóó chʼał éí yilghałgo naaghá; chʼosh dóó dzidzé yázhí yildeeł ałdóʼ.