Khudu

Khudu: Sebopiwa sa Lefase se se Makatšago

Khudu ke segagabi se se sepelang ka go nanya eupša se tiile kudu, gomme ke sa lapa la Testudinidae. Go fapana le ditlhapi tša magokobu (turtles) tšeo gantši di phelago ka meetseng, dikhudu di phela feela mo nageng . Di hwetšagala Afroka, Asia, Yuropa, Amerika le dihlakahlaka tše mmalwa. Dikhudu di tsebja kudu ka bophelo bja tšona bjo botelele, khutšo ya tšona, le khetla ya tšona e tiilego yeo e di šireletšago, ke ka fao di lego bohlokwa tikologong le setšhabeng.    

Sebopego sa Mmele 

Selo se sengwe se bohlokwa kudu ka kgobokano ke khetla ya yona. Khetla ye ke sebopego se se thata seo se dirilwego ka marapo le keratini, gomme se kgomaretše ruri mmeleng wa khudu. E šireletša ditho tše bohlokwa tša mmele go dibatana le maemo a thata a tikologo. Dikhudu di na le maoto a matelele, a tiilego ao a dirilwego gore a kgone go sepela mo nageng, go fapana le ditlhapi tša meetseng tšeo di nago le maoto a nago le makgapha. Mehuta ya dikhudu e fapana kudu ka bogolo. Mehuta e menyenyane, go swana le khudu ya padloper, e ka lekana ka seatleng sa motho, mola dikhudu tše kgolo tša Galápagos le Aldabra di ka imela go feta dikilogeramo tše 250 gomme tša gola go feta mithara e tee ka botelele.

Bodulo le Dijo

Dikhudu di phela mafelong a mantši a go fapana, go akaretša maganatšeng, merakeng, merung le mafelong a go omelela. Mohuta wo mongwe le wo mongwe o ikwašitše le tikologo ya wona. Ka mohlala, dikhudu tša leganateng di epa mekgobo gore di iphembele phišo e feteletšego le go boloka meetse. Bontši bja dikhudu ke balemedi ba dimela (herbivores). Dijo tša tšona di akaretša bjang, matlakala, matšoba, dienywa le ka dinako tše dingwe dikatese. Dijo tšeo di nago le fiber e ntši di bohlokwa bakeng sa go šila dijo gabotse le go gola gabotse ga khetla. Metšhene ya tšona ya mmele e sepela ka go nanya, ka fao di kgona go phela nako e telele ntle le dijo goba meetse a mantši.

 Ditšhupetšo 

Setensele:Phoofolo
Setensele:Khudu: Sebopiwa sa naga