Kgomo

Kgomo

Kgomo ke phoofolo ye kgolo ya lapeng yeo e lego ka gare ga mohuta wa saense wo o bitšwago Bos taurus. Dikgomo ke tše dingwe tša diphoofolo tše bohlokwa kudu mo mapolaseng ka gobane di fa batho dijo le dilo tše dingwe tša bohlokwa. Batho ba šetše ba godiša dikgomo ka mengwaga e diketekete, gomme di bapala karolo ye kgolo mo temong le mo bophelong bja magaeng.

Kgomo ke phoofolo ye kgolo ya mamale ye e nago le mmele o tiilego, maoto a mane le mosela o motelele. E na le dinao tše di arogantšwego le molomo o mogolo wo o loketšego go fula bjang. Dikgomo di ka ba le mmala wo o fapanego bjalo ka wo motsho, wo mošweu, wo motsotho goba motswako wa mebala yeo. Dikgomo ke diphoofolo tše di jago dimela. Di ja kudu bjang, furu le dimela tše dingwe. Kgomo e na le mpa ye kgethegilego ye e nago le dikarolo tše nne tše di e thušago go sila dijo tša dimela tše thata. Tshepedišo ye ya go sila dijo e dira gore kgomo e kgone go hlafuna dijo gabedi (go hlafuna bjang gape) gore di silege gabotse.[]

Dikgomo di bohlokwa kudu go batho. Se sengwe sa dilo tše dikgolo tše di di tšwago go tšona ke maswi, ao a dirišwago go dira ditšweletšwa tša maswi bjalo ka tšhizi, botoro le yogote. Dinageng tše dintši, nama ya kgomo le yona ke mothopo wa bohlokwa wa protheine. Ntle le dijo, dikgomo di fa batho letlalo leo le dirišwago go dira dieta, mekotla, mabanta le dilo tše dingwe. Mo magaeng a mantši, go ba le dikgomo ke pontšho ya lehumo. Balemi ba ithekga ka tšona go hwetša tšhelete ka go rekiša maswi, nama goba ka go godiša manamane.

Dikgomo ke diphoofolo tša setšhaba tše di ratago go phela mmogo ka dihlopha. Di boledišana ka medumo, go šikinya mmele le ka mekgwa e mengwe. Di kgona go tlama dikamano le dikgomo tše dingwe, gomme di ka ba le kgateletšego ge di arogantšwe le mohlape wa tšona. Le ge di ka bonagala di iketlile, dikgomo ke diphoofolo tše bohlale tše di kgonago go ithuta mekgwa le go lemoga batho bao di ba tlwaetšego.

Ka bokopana, kgomo ga se fela phoofolo ya polasa. Ke karolo ye bohlokwa ya temo, mothopo wa dijo le didirišwa, le phoofolo ye e nago le bohlokwa mo ditšong tše dintši. Ka maswi, nama le ditšweletšwa tše dingwe, dikgomo di tšwela pele go thekga bophelo bja batho le go thuša setšhaba ka kakaretšo.

 Methopo 

Setensele:Phoofolo
Setensele:Mamale