Gråvengmåse

Gråvengmåse (Larus glaucescens), engelsk Glaucous-winged gull, er ein stor, måseart i slekta Larus som hekkar ved Beringhavet. Namnet på slekta kjem frå latin Larus, som truleg vart brukt om måsar eller andre store sjøfuglar. Artsnamnet glaucescens kjem frå nylatin for «glaucous», frå det greske ordet glaukos, som viser til den gråblå farga på vengene.

 Skildring 

Gråvengmåsen blir 58–62 cm i kroppslengd, hannar i gjennomsnitt 3 cm lengere enn hoer. Kroppsmassen varierer mellom 890 og 1360 gram. I praktdrakt har arten kvitt hovud, kvit underside og hale. Overside og venger er middels grå. Nebbet er gult med ein raud-oransje flekk nær spissen. 

I ikkje-hekkedrakt er hovudet, nakken og frambrystet fint bruntflekka. Nebbet blir då mattare gult, og den raud-oransje flekken manglar som oftast. Ungfuglar er gråbrune, med noko lysare overgump og haleparti. Fjørdrakta på ryggen har lysare kantar, som gir fuglane eit lett skjella utsegn. Nebbet er svart. Først i det fjerde leveåret får gråvengmåsen sin vaksne fjørdrakt. 

 Utbreiing 

Gråvengmåsen hekkar langs kystane ved Beringhavet. Hekkeområdet omfattar sør og vest i Alaska inkludert Aleutane, den sørlege delen av Tsjuktsjarhalvøya, Kamtsjatkahalvøya og Kommandørøyane. Arten hekkar berre sjeldan i innlandet.

Han er ein delvis trekkfugl; om vinteren finst han langs vestkysten av Nord-Amerika så langt sør som nedre California, og langs den asiatiske kysten sørover til Japan.

Per 2025 finst det fire godkjente registreringar av gråvengmåse på streif i Noreg.

 Levesett 

Gråvengmåsen er ein opportunistisk altetar som et til dømes virvellause dyr, fisk, egg og ungar av andre fuglar. Han er ein predator på sjøfuglar slik som nordstarik, Synthliboramphus antiquus. Gråvengmåsen vil òg utnytte restar av bytte frå andre, større predatorar.

Arten hekkar stundom einskildvis, men vanlegast i små koloniar. Han dannar monogame par, men det skjer òg jamleg pardanning med andre individ. Reiret blir bygd på bar mark og laga av vegetasjon, daude kvistar, tang og anna.

Hoa legg vanlegvis to eller tre egg, som er bleikgrøne eller olivenfarga med mørkebrune flekkar. Rugeperioden varer 26–28 dagar. Begge foreldra ruger og tek del i matinga av ungane. Juvenile blir flygedyktige etter 37–53 dagar. Arten hekkar første gongen ved om lag fire års alder.

Gråvengmåsen hybridiserer ofte med andre store måseartar, mellom anna med kaliforniasvartbak, Larus occidentalis.

 Status 

Storleiken på den globale populasjonen er større enn 570 000 individ per 2006.
Verdas naturvernunion har klassifisert arten som «livskraftig» (LC).

 Kjelder 

 Denne artikkelen byggjer dels på «Beringmöwe» frå , den 18. oktober 2025

Referansar

 Bakgrunnsstoff 

Kategori:Måsefamilien
Kategori:Fuglar i den palearktiske regionen
Kategori:Fuglar i den nearktiske regionen