Marit Eggen Øgrim

Marit Oddlaug Eggen Øgrim () var ein norsk kosthaldsforskar og motstandskvinne. Ho var ein pioner for kosthaldsforskinga i Norge og dreiv mykje populærvitskapeleg formidling av faget.Kari Tove Elvbakken: «Korrekt vektkontroll – kampanjer i kampen mot overvekt», i Elvbakken og Per Solvang (red.): Helsebilder – sunnhet og sykdom i kulturelt perspektiv, Fagbokforlaget 2002, side 58. 

 Bakgrunn 
Marit Oddlaug Eggen var fødd på garden Forset i Stod i Trøndelag, som dotter av Marie og . Ho gjekk på skule i Levanger og tok examen artium som  i Trondheim i 1934. Ho studerte frå 1935 ved Universitetet i Oslo, men fekk eksamen forseinka av krigen. I 1946 blei ho magister (mag.sci) i ernæringsfysiologi med kjemi og botanikk som støttefag.Minneord i Trønder-avisa 2. april 2008, side 40 f.  I 1937 gjekk ho ved .Fødselsdagsomtale (90 år) i Trønder-avisa 2. februar 2005, side 41. 

I 1938 gifta Marit Eggen seg med fysikaren Otto Øgrim. Dei fekk borna Tron Øgrim og  og blei besteforeldre til blant andre  og  og Liv Gulbrandsen.Gunnar Eggen og Gjermund Aglen: Eggenslekten – forfedre og ætlinger (2001), side 65.

 Motstandsarbeid 
Under den tyske okkupasjonen av Noreg var Otto og Marit Øgrim aktive i motstandsarbeidet gjennom den hemmelege etterretningsorganisasjonen XU, der Otto var i den indre kjernen.Einar Sæter: XU – i hemmeleg teneste 1940–45, Samlaget 2007, side 9 og 26. , som var leiar (E1) i XU, har omtala innsatsen til Marit som «betydelig» og ho som «en stor krigshelt så godt som noen».Gunnar Kværk i minneord i Aftenposten 15. april 2008, side 16. 

 Yrkesliv og vitskapeleg virke 
Magisteravhandlinga til Eggen Øgrim hadde tittelen Noen undersøkelser av innholdet i askorbinsyre og vitamin B i friske og konserverte grønnsaker.Oppslag i Ekrheim, Ekrheim og Nordås (red): Norges filologer og realister, 1950, side 944. Ein tidleg publisert artikkel var «Ødelegger bakepulver vitamin B1 i brød og kaker?».Trykt som «foreløpig meddelelse» i Tidsskrift for kjemi, bergvesen og metallurgi nr. 4, 1945, side 46 f.

Eggen Øgrim arbeidde ved  frå 1939 til 1957, med unntak av studieåra og eit studieopphald i Storbritannia. Frå 1955 var ho også opplysningskonsulent på deltid ved . Frå 1958 til 1966 var ho generalsekretær i foreininga. I 1966 blei forskingsverksemda der overført til ei ny avdeling ved Universitetet i Oslo, . Eggen Øgrim blei leiar for denne avdelinga, ei stilling ho hadde fram til pensjon i 1984.

I 1947 var Eggen Øgrim ansvarleg for fjerde reviderte utgåve av  si Hjemmets kokebok til daglig bruk. Dette var den fyrste utgåve etter Dekke sin død.Henry Notaker: Fra kalvedans til bankebiff. Norske kokebøker til 1951. Historie og bibliografi, Nasjonalbiblioteket 2001, side 126. 

Eggen Øgrim har gjeve ut eit stort tal med publikasjonar om kosthold, blant anna:

 Plan i kosten (1956)
 Sjømannskosten i historisk perspektiv (1963)
 Mindre fett i kosten (1971)
 Kilder til viten om norsk kosthold (1978)

I 1956 laga Eggen Øgrim ein lysbiletserie, På vakt mot overvekt, for Landsforeningen for kosthold og helse.Kari Tove Elvbakken: «Overvektsnormer og propaganda mot overvekt – konstruksjoner og moral», Sosiologi i dag nr. 2, 2003, side 75–96. 

Eggen Øgrim var norsk representant i ei nordisk arbeidsgruppe som leverte faggrunnlaget for nye kosthaldsråd som  gav ut i 1981.Kaare R. Norum: «Anbefalinger om ernæringsmessig sammensetning av kostholdet», Tidsskrift for Den norske lægeforening nr. 25, 1981, side 1363 f.

Eggen Øgrim var bidragsytar om kosthold til fleire større bokverk, blant dei , Hjemmet og vi, , Foreldreboken og .Sjå forfatterlister i kvart enkelte bokverk.    
Eggen Øgrim var i 1984, saman med Eva Homb, fyrste mottakar av Nicolay Eeg-Larsens pris for fortjenstfullt opplysningsarbeid om kosthold og helse.Hvem Hva Hvor 1985, Chr. Schibsteds forlag 1984, side 95.Inger Elisabeth Haavet m.fl.: Maten på bordet. Femti år med Statens ernæringsråd, utgitt av rådet i 1996, side 149.

 Lokalhistorikar  
Eggen Øgrim har skrive fleire lokalhistoriske artiklar som er publisert i årbøker gjevne ut av .

 Kjelder 

Denne artikkelen bygger på «Marit Eggen Øgrim» frå , den 16. mars 2025.

Kategori:Norske forfattarar
Kategori:Fysiologar
Kategori:Medlemmar av XU
Kategori:Elevar ved Universitetet i Oslo