Robert O'Dwyer

Robert O'Dwyer (irsk Riobárd Ó Duibhir, ) var ein irsk komponist som er kjend for å ha skrive ein av dei fyrste operaene på irsk.

 Liv 
Robert O'Dwyer var fødd i Bristol i England av irske foreldre. Han fekk privat musikkutdanning og verkasom korist og assisterande organist frå 1872 til 1891. O'Dwyer viste fyrst interesse for opera ved å bli dirigent for eit lokalt amatøroperalselskap i 1889, før han blei dirigent for Carl Rosa Opera Society (1891-97) og Arthur Rousby Opera Company (1892-96), som han turnerte med på Dei britiske øyane. Etter ein slik turne busette han seg i Dublin i 1897, der han hadde ulike stillingar som organist i County Dublin og County Wicklow. Frå 1899 underviste han i musikk ved Royal University of Ireland, og frå 1901 dirigerte han koret til Gaelic League, som han skreiv mange arrangement av irsk tradisjonsmusikk og sean nos-songar for. Han skreiv òg artiklar og konsertmeldingar for The Leader, der han uttrykte eit stadig meir nasjonalistiske syn. O'Dwyer fullførte storverket sin, operaen Eithne i tre akter, i 1909. Det var med grunnlag i dette at han blei utnemnd til professor i irsk musikk ved University College Dublin (1914-1939). Sjølv om han skreiv (og publiserte) ei rekkje andre verk, inkludert ein andre opera, kom ingen av dei seinare verka hans nær suksessen og tydinga for Eithne. O'Dwyer døydde i Dublin.The foregoing is based mainly on Klein (1996) and (2013); see Bibliography. There was also an Obituary in The Irish Times, 7 January 1949.

 Musikk 
O'Dwyer er hovudsakleg kjend for å ha skrive operaen Eithne (1909), ein av dei fyrste fullskalaoperaen som er skriven heilt på irsk. Sjølv om Muirgheis (1903) av Thomas O'Brien Butler (1861-1915) var tidlegare, hadde dette arbeidet til å begynne med blitt utført i ein engelsk omsetjing, medan Eithne blei framført på irsk. Etter ei framføring i småskala i 1909 blei den fyrste fullstendige framføringa halden ved Gaiety Theatre i Dublin den 16. mai 1910. Det blei halden ei konsertframføring av verket ved National Concert Hall i Dublin i oktober 2017 med RTÉ National Symphony Orchestra og songarane Orla Boylan, Gavan Ring, Robin Tritschler og Eamonn Mulhall. Bakgrunnen til både Muirgheis og Eithne - og andre verk som Connla of the Golden Hair (1903) av William Harvey Pélissier, The Tinker and the Fairy (1909) av Michele Esposito og til ein viss grad Diarmuid and Gráinne (1901) av Edward Elgar - er den aukande bruken av irsk mytologi og den keltiske gjenopplivinga i irsk kultur som eit middel for å byggja ein nasjonal identitet i den (kulturelle) kampen for sjølvstende.

Bakgrunnen til komponisten innan liturgisk musikk førte til ei rekkje verk på dette området, òg, inkludert Benediction Music (ca. 1924) og nokre verk i ei irskspråkleg samlinga av religiøse songar, Dánta Dé (1928), der O'Dwyer var ein av redaktørane. Den andre operaen hans var eit stykke i ein akt som heitte Cleopatra (1929) og var ikkje så vellykka. Han skreiv òg ei rekkje korverk, hovudsakleg arrangement av folkesongar.

 Verk i utval 
Operaer

 Eithne (Thomas O'Kelly), romantisk irsk opera, 3 akter (1909; Dublin: Gaiety Theatre, 16. mai 1910) (Dublin: Cramer, Wood & Co., 1910) 
 Cleopatra (ukjend librettist), opera, 1 akt (1929) 

Instrumental

 Overture in D major (1900) for orkester
 Three Old Irish Melodies for fiolin & piano (Dublin: Cramer, Wood & Co., 1917)
 Rêverie à l'orgue (n.d.) for orgel

Korverk

 Duan na Saoirse (trad.) (1902) for satb
 Péarla an Bhrollaigh Bháin (trad.) (1902) for satb
 Seaghán Ó Duibhir an Ghleanna (trad.) (1902) for satb
 Siubhail a Gradh (trad.) (1904) for 3 kvinnerøyster
 Slán le Máigh (trad.) (1904) for satb
 Irish Lullaby (T. MacDonnell) (1913) for ssa & piano (London: Vincent Music Co.)
 Benediction Music in A flat (bibl.) (c.1924) for satb og orgel (further ones in E flat and C)
 Deus tu conversus (bibl.) (c.1924) for satb og orgel
 three religious pieces for satb (nos. 49, 83, 84), i: Dánta Dé, ed. Úna Ní Ógáin & Riobard Ó Duibhir (Dublin: Oifig an tSoláthair, 1928)

Songar

 An Arab Love Song (F. Wood) (Dublin: Cramer, Wood & Co., 1905; also London: Bach & Co., 1913)
 Thoughts (D. O'Carroll) (London: Bach & Co., 1912)
 Sé ubhla as Ubhla de'n chraoibh (Robert O'Dwyer) (1926)

Kjelder

Denne artikkelen bygger på «Robert O'Dwyer» frå ,  den 16. mai 2025.  

 Bibliografi 

 Annie W. Patterson: "Feis Prize Winners for 1900: Mr Robert Dwyer", i: Weekly Irish Times, 16 June 1900.
 Joseph J. Ryan: Nationalism and Music in Ireland (doktogradsavhandling, National University of Ireland, Maynooth, 1991; uutgjeven).
 Axel Klein: Die Musik Irlands im 20. Jahrhundert (Hildesheim: Georg Olms, 1996).
 Axel Klein: "Stage-Irish, or The National in Irish Opera 1780–1925", i: Opera Quarterly 21 (2005) 1, s. 27−67.
 Axel Klein: "O'Dwyer, Robert", i: The Encyclopaedia of Music in Ireland, red. Harry White & Barra Boydell (Dublin: UCD Press, 2013), s. 760.

Kategori:Irske komponistar
Kategori:Folk frå Dublin