Helge Hansen

Helge Hansen () var ein norsk motstandsmann under andre verdskrigen. Han var leiar av ei av dei kommunistiske motstandsgruppene i Saborg og utførte sabotasjeaksjonar, mellom anna mot den tyske knottfabrikken i Hillevåg 29. november 1944. Ifølgje Egil Ulateig var sprenginga av knottfabrikken bortkasta fordi ho ramma alle andre enn okkupasjonsmakta.

Dei to første krigsåra var Hansen XU-agent. Han blei arrestert 15. november 1942 og rømde nyttårsafta. Hansen oppheldt seg i Sverige til sommaren 1944 og fekk der opplæring i våpenbruk og sabotasje. 26. januar 1945 blei han avslørt av ein Stapo-offiser, skoten og såra.

 Personleg liv 
Hansen blei fødd i 1923 som son av Peder Håkon Jarl Hansen (1890–1986) og Sigrid Berger (1898–1994). Familien busette seg i Stavanger, og han gjekk på Stavanger katedralskule då andre verdskrigen braut ut. Faren hans, som var medlem av Norges Kommunistiske Parti, blei fengsla og internert i Sachsenhausen konsentrasjonsleir under krigen.Børre R. Giertsen, red. (1946). "5976. Hansen, Peder". Norsk fangeleksikon. Grinifangene. Oslo: Cappelen. p. 217. Broren hans, Johan, blei sendt til Nacht und Nebel-leiren Natzweiler.Børre R. Giertsen, ed. (1946). "4306. Hansen, Johan Bernhard". Norsk fangeleksikon. Grinifangene. Oslo: Cappelen. p. 157. Han var òg bror til den seinare politikaren og regjeringsministeren Vesla Vetlesen.

 Andre verdskrigen 
Under andre verdskrigen, medan familien hans budde i Stavanger, blei Hansen engasjert både i etterretningsarbeid og produksjon av illegale aviser.Vetlesen 2008: s. 15-21 Han blei arrestert av Gestapo i november 1942 og fengsla i Lagårdsveien fengsel. Hansen blei kjend for flukta si frå varetekt i desember 1942 og klarte å rømme til Sverige.Stahl 1962: s.186-188 I Sverige blei han trena i våpenbruk og sabotasje. Han vende tilbake til Stavanger i september 1944 med mål om å etablere ei sabotasjegruppe i Stavanger-distriktet.Schanche 1979: s. 234-242 Den 29. november 1944 blei fabrikken Hillevåg Knottfabrikk brend ned av gruppa.Stahl 1962: s. 252-255 Kort tid etter blei dei to einaste likvidasjonane i Stavanger-distriktet utførte, då informanten Herbert Geicke og Stapo-torturisten Leonard Wickstrøm blei skotne.Stahl 1962: s. 255-257Moland 1999: s. 157-160

Etter å ha vore involvert i ei skotveksling den 15. januar 1945, der han blei treft i skuldra, bestemte han seg for å forsøkje å rømme til Sverige ved å krysse fjella på ski. Under denne reisa kom han over Knut Haukelid si Milorg-gruppe. Han slutta seg til Haukelid si gruppe og deltok i Operasjon Sunshine, ein anti-sabotasjeoperasjon meint å verne essensiell norsk industri mot mogleg tysk sabotasje mot slutten av krigen.Stahl 1962: s. 262-264

 Seinare karriere 
Etter krigen engasjerte Hansen seg i politikken. Han blei vald inn i Stavanger bystyre som representant for Kommunistpartiet. Seinare blei han utvist frå Kommunistpartiet, og nokre år seinare blei han medlem av Arbeidarpartiet. Han fullførte utdanninga si som kjemikar i Stockholm. Frå 1947 arbeidde han ved såpefabrikken Nordkronen i Stavanger, først som kjemikar og seinare som leiar for fabrikken.Vetlesen 2008: s. 167-168

Kjelder

Denne artikkelen bygger på «Helge Hansen (motstandsmann)» frå ,  den 25. august 2024.  

Kategori:Folk frå Jevnaker
Kategori:Norske motstandsfolk