Ikaros

Ikaros (gresk Ἴκαρος, Íkaros; etruskisk Vikare;Bonfante, Larissa & Swaddling, Judith (2006): Etruscan Myths, University of Texas Press, s. 43 latin Icarus) er ein mann i gresk mytologi som er kjend for å ha fått venger og flyga for nær sola, slik at han fall ned i havet og drukna.

Soga om Ikaros
Ikaros var son av handverkaren og kunstnaren Daidalos. Far og son var fanga på Kreta, i labyrinten til kong Minos. Ved hjelp av venger som Daidalos laga av fjører og voks flykta dei to frå fangenskapet. Ikaros ignorerte åtvaringa frå far sin om å ikkje fly for nær sola, og solvarmen smelta voksen i vengene slik at han fall ned i havet. 

Daidalos sørga over sonen sin og kalla opp den næraste øya etter sonen sin. Dette er Ikaría sørvest for Samos. Havstykket der han skal ha drukna er kjent som Ikariahavet.Thomas Bullfinch - The Age of Fable Stories of Gods and Heroes KundaliniAwakeningSystem.com  & The Internet Classics Archive by Daniel C. Stevenson : Ovid - Metamorphoses - Book VIII  + Translated by Rolfe Humphries - KET Distance Learning  2012-01-24.Translated by A. S. Kline - University of Virginia Library.edu Retrieved 2005-07-03.

Hellenistiske forfattarar gav ulike euhemeristiske tolkingar av soga der Ikaros og Daidalos flykta frå Kreta med båt, der Daidalos fann opp dei fyrste segla, og Ikaros fall overbord og drukna. Herakles reiste ei grav for han.

Ikaros i seinare kultur
mini|'Fallet til Ikaros' av Peter Paul Rubens.

Ikaros-motivet er blitt framstilt i kunst og litteratur ei rekkje gonger. Greske poetar kunne visa til soga i dikta sine, og ho er kort fortald i Pseudo-Apollodorus.Epitome of the Biblioteca i.11 and ii.6.3. I latinsk litteratur blei soga særleg teken opp av forfattar under keisar Augustus. Hyginus fortel henne i Fabula 40, der han byrjar med forholdet mellom Pasiphaë, dottera til sola, og ein okse som fører til Minotauren som seinare blir fengla i labyrinten laga av Daidalos. Ovid fortel også soga i Metamorfoser (viii.183–235), og viser til henne andre stader.Gareth D. Williams, Banished voices: readings in Ovid's Exile Poetry (Cambridge University Press, 1994), s. 132 online.

Ovid si forteljing av soga og sambandet han knytte til soga om Phaethon påverka den mytologiske tradisjonen i engelsk litteraturPeter Knox, A Companion to Ovid (Blackwell, 2009), s. 424 online. i verka til viktige forfattarar som Chaucer,Jane Chance, The Mythographic Chaucer (University of Michigan Press, 1995), s. 65 online. Marlowe,Troni Y. Grande, Marlovian Tragedy (Associated University Presses, 1990), s. 14 online, 40–42 et passim; Frederic B. Tromly, Playing with Desire: Christopher Marlowe and the Art of Tantalization (University of Toronto Press, 1998), s. 181. Shakespeare,Coppélia Kahn, Man's estate: Masculine Identity in Shakespeare (University of California Press, 1981), s. 53 online. MiltonSu Fang Nu, Literature and the Politics of Family in Seventeenth-Century England (Cambridge University Press, 2007), s. 154 online; R.J. Zwi Werblowsky, Lucifer and Prometheus (Routledge, 2001, reprinted from 1952), s. 32 online. og Joyce.R. J. Schork, Latin and Roman Culture in Joyce (University Press of Florida, 1997), s. 160 online.

I biletkunst frå renessansen kan Ikaros-motivet ha ulik tyding. I Orion-fontena i Messina er han ein av mange figurar knytte til vatn. Ved Konkursretten i Amsterdam rådhus symboliserer han (for) høg ambisjon.E. H. Gombrich, Symbolic Images; Studies in the Art of the Renaissance (London, 1972); s. 8.
Måleriet Landskap med fallet til Ikaros frå 1500-talet, som tradisjonelt er blitt tillagt Pieter Bruegel den eldre, er kjent for å visa ulukka til Ikaros i bakgrunnen for eit fredfylt landskap. Det inspirerte dikta «Musée des Beaux Arts» av W. H. Auden og «Landscape with the Fall of Icarus» av William Carlos Williams. Romanen Ikaros – ung mann i Sahara (1957) av Axel Jensen bruker soga om Ikaros til å symbolisera den moderne unge mannen sitt forsøk på å frigjera seg frå foreldregenerasjonen og konvensjonar.

Galleri

Sjå òg
1566 Icarus, ein asteroide kalla opp etter Ikaros

Kjelder

Denne artikkelen bygger på «Ikaros» frå  og «Icarus» frå , den 26. april 2021.

 Litteratur 
 Graves, Robert [1955] (1960): The Greek Myths, seksjon 92 passim
 Smith, William, red. (1867): A Dictionary of Greek and Roman Biography and Mythology
 Pinsent, J. (1982): Greek Mythology. New York: Peter Bedrick Books.

Kategori:Menneske i gresk mytologi