Sugawara no Michizane

Sugawara no Michizane (), også kjend som  eller , var ein japansk statsmann, forfattar, hofftenestemann og kinesisk klassisist som var verksam i Heian-tida. Han er kjend som ein framifrå diktar, særleg innnan kanshi-dikting. Han er vyrda innan shinto som guden for lærdom,  eller berre Tenjin.

Michizane kom frå den framståande ætta Sugawara, og oppnådde raskt høg rang ved hoffet. Han var ein viktig motstandar av Fujiwara-ætta, som utvida makta si på denne tida gjennom dei nære sambanda sine med keisarfamilien. I 901 blei Sugawara skulda for eit komplott mot keisaren og forvist til Kyushu, der han døydde to år seinare. Då Kyoto blei ramma av naturkatastrofar etter dødens hans blei det sett på som hemn frå ånda til Sugawara no Michizanes. Derfor blei han posthumt opphøgd til høge embete og blei gjort til ein kami med namnet Kitano Tenjin. Som Tenjin er han verneånd for skrivekunst og skular. Det blir fortald at han var særleg glad i eit særskilt plommetre i Kyoto, som skal ha rykka seg sjølv opp av jorda og floge til Kyushu for å vera nær Sugawara. På grunn av dette bruker ein å finna plommetre ved heilagdomar vigd Tenjin, og han blir ofte avbilda med ei blømande plommegrein i handa.

Dikting
Michizane hadde eit framifrå talent innan dikting, både for kanshi (lyrikk på kinesisk) og waka (lyrikk på japansk).
Han var mest interessert i kanshi, ettersom det på den tida var rekna som eit teikn på lærdom og danning å beherska kinesisk kultur. 

Ryet hans for kanshi-dikting blei velkjend ved hoffet, og keisar Daigo bad han om å laga ei samling av dei kinesiske dikta. I år 900 gav han ut  og dedikerte samlinga til keisaren. Etter å ha blitt send i eksil fortsette han å dikta kanshi, og samla dei i .Keene 1999 : 197. Dette verket inneheldt 46 kanshi, og blei fullført ein gong før han døydde i 903.Digital Daijisen entry "Kanke Kōshū". Shogakukan. Han sende samlinga til  like før han døydde.

Eit av dikta hans blei teke med i Fujiwara no Teika sin antologi Ogura Hyakunin Isshu:
JapanskSuzuki et al. 2009 : 36.RōmajiMcMillan 2010 : 160.Engelsk omsetjingMcMillan 2010 : 26.このたびは
ぬさもとりあへず
手向山
紅葉の錦
神のまにまにKono tabi wa
Nusa mo toriaezu
Tamuke-yama
Momiji no nishiki
Kami no mani-maniOn this journey
 I have no streamers made of silk to offer up.
Gods, if it pleases you,
 may you take instead this beautiful brocade
 of Mt. Tamuke's autumn colors.

Diktet var opphavleg nummer 420 i Kokin Wakashū.

Eit kjend waka-dikt skrive i 901 like før han forlet Kyoto for å dra i eksil til Daizaifu. Han følte djup sorg for å aldri få sjå plommetreet i hagen sin i Kyoto igjen, så han tala til det:

JapanskRōmajiEngelsk omsetjing東風吹かば
にほひをこせよ
梅の花
主なしとて
春を忘るなKochi fukaba
Nioi okose yo
Ume no hana
Aruji nashi tote
Haru o wasuru naWhen the east wind blows,
 flourish in full bloom,
 you plum blossoms!
Even though you lose your master
 don't be oblivious to spring.

 Kjelder 

Denne artikkelen bygger på «Sugawara no Michizane» frå ,  den 5. august 2020.  


Denne artikkelen bygger på «Sugawara no Michizane» frå ,  den 6. august 2020.  

Bibliografi
Robert Borgen (1994). Sugawara no Michizane and the Early Heian Court. University of Hawaii Press

McMillan, Peter 2010 (1. utg. 2008). One Hundred Poets, One Poem Each. New York: Columbia University Press.
Suzuki Hideo, Yamaguchi Shin'ichi, Yoda Yasushi 2009 (1st ed. 1997). Genshoku: Ogura Hyakunin Isshu. Tokyo: Bun'eidō.

Kategori:Japanske politikarar
Kategori:Folk frå 800-talet
Kategori:Folk frå 900-talet
Kategori:Folk frå Heiantida
Kategori:Sinologar
Kategori:Menneske opphøgde til gudar
Kategori:Japanske gudar
Kategori:Kyushu
Kategori:Japanske forfattarar