Magnhild Hagelia

Magnhild Hagelia () var ein norsk politikar for Arbeidarpartiet. Ho var den første kvinna som presiderte over eit møte i Lagtinget.

 Bakgrunn 
Hagelia var fødd i Gjerstad i Aust-Agder som dotter av småbrukaren Peder Jakobsen Hagelia (1874–1941) og Karen Tomine Pedersdotter Gryting (1881–1956).

Ho var utdanna ved Jæren Folkehøgskule (1924–1925), tok Treiders handelsskole (1933–1934) og revisorkurs (1933–1934) og tok eksamen i jordbruksbokføring i 1938.

Etter ulike stillingar i handel og kontor vart Hagelia i 1939 forretningsførar i Gjerstad forsyningsnemnd og denne stillinga hadde ho til 1945. Frå 1945–1947 var ho kommunerevisor. Deretter var ho assistent ved Aust-Agder fylkesrevisjon 1948–1953 og fullmektig same stad 1953–1969.

 Politisk virke 
Hagelia starta det politiske virket sitt i Lokalavdelinga til kommuneforbundet Arendal og omegn der ho var tillitsvald i åra 1928–1929. Ho var i mellomkrigstida aktiv i ungdomslag og i IOGT. Ho var etter den andre verdskrigen aktiv i kommunepolitikken. I 1945 var ho medlem av kommunestyret i Fjære kommune. Frå 1955 til 1959 sat ho i Øyestad kommunestyre, 1967–1970 i Fjære formannskap og 1971–1972 i Grimstad bystyre.

Hagelia var stortingsrepresentant for Aust-Agder i nærare 16 år. Ho vart vald til vararepresentant i 1945. Frå 1950 vart ho vald til fast representant, med attval i 1954, 1958 og 1961. Hagelia sat i kommunalkomiteen, valkomiteen og administrasjonskomiteen. Ho var medlem av presidentskapet, sist som varapresident i Lagtinget 1961–1965. Ho vart då i 1962 første kvinne som leidde eit lagtingmøte.«Første kvinne som ledet et lagtingsmøte», Aftenposten, morgenutgaven 6. mai 1989, s. 16. I 1965 avslutta ho perioden sin som stortingsrepresentant.

Som stortingsrepresentant deltok Hagelia som medlem av Stortingets gruppe av Den interparlamentariske union og i delegasjonen til Nordisk Råd.

 Utmerkingar 
Hagelia vart i 1976 av kongen utnemnd til riddar av 1. klasse av St. Olavs orden «for samfunnsnyttig virke».Aftenposten, morgenutgaven 5. mars 1976, s. 2. Ho var æresmedlem av Aust-Agder mållag. I 1986 vart ho tildelt Dialektprisen av Vest-Agder mållag.

I 1994 fekk Grimstad kommune sett opp ei byste av henne i høve 90-årsdagen og i 2013 vart det reist ei byste av henne ved Almuestaua ved Gjerstad.«Hagelia-bysten på plass», Aust-Agder Blad, 10. juni 2013.

Kjelder

Denne artikkelen bygger på «Magnhild Hagelia» frå ,  den 19. desember 2015.  

 Bakgrunnsstoff
 «Magnhild Hagelia.  Første norske kvinne med presidenttittel» , av Kari Hagelia Olstad, i Aust-Agder-Arv 2013

Kategori:Lokalpolitikarar i Grimstad
Kategori:Folk frå Gjerstad
Kategori:St. Olavs Orden
Kategori:Stortingsrepresentantar 1950-1953
Kategori:Stortingsrepresentantar 1954-1957
Kategori:Stortingsrepresentantar 1958-1961
Kategori:Stortingsrepresentantar 1961-1965
Kategori:Stortingsrepresentantar for Aust-Agder
Kategori:Stortingsrepresentantar frå Ap