Svati

mini| Geografisk utbreiing av svati i Sør-Afrika – tettleik av morsmålsbrukarar.
Svati er eit bantuspråk i nguni-gruppa som blir tala av swazifolket i Eswatini og Sør-Afrika. Nær ein million menneske i Eswatini og vel ein million i Sør-Afrika talar svati.Tal frå Ethnologue 
Språket er nærskyldt med nguni-språka phuthi, zulu, sør-ndebele, nord-ndebele og xhosa.

Bruk
Det blir undervist i svati i skular i Eswatini og i nokre skular i Mpumalanga og KaNgwane-området i Sør-Afrika.  Svat er offisielt språk i Eswatini, ved sida av engelsk, og er også eit av elleve offisielle språk i Sør-Afrika. Språkbrukarane kan i stor grad lese og skrive språket.

Dialektar
Svati tala i Eswatini kan delast i tre dialektar: baca, hlubi og phuthi. Standard svati blir hovudsakleg brukt nord i språkområdet, og det er denne dialekten som skal ha størst prestisje.

 Fonologi 
Konsonantar
Su-I Chen og Gloria Malambe, Palatalization in SiSwati: An Optimality Theoretic Approach, i Maddieson & Hinnebusch (red.), Language History and Linguistic Description in Africa (1998), s. 138
  LabialDentalAlveolarAlveolarLateralPalatal(-alveolar)VelarGlottalNasal       Lukkelyd        Affrikat          Frikativ      Approksimant        Klikkelydar          

 Grammatikk 
 Substantiv 
I svati er substantiva samansett av to delar, eit prefiks og ein ordstamme. Ut frå prefiksa kan ein gruppere substantiva i ulike klassar.

KlasssEintalFleirtal1/2um(u)-1ba-, be-1a/2aØ-bo-3/4um(u)-1imi-5/6li-ema-7/8s(i)-2t(i)-29/10iN-3tiN-311/10lu-, lw-14bu-, b-, tj-15ku-

1 umu- erstattar um- einstavingsstammar, som t.d.  umuntfu (person).

2 s- og t- erstattar si- and ti- framfor stammar som begynner med vokal, som  sandla/tandla (hand/hender).

3 N står i prefiksa iN- og tiN- for m, n eller ingen bokstav i det heile

Ord
Nokre døme på ord og setningar:

Norsk Swazi Velkommen  Sondzela Takk  Siyabonga Goddag / hallo  Sawubona Røyking forbode  Akubhenywa Ingen tilgang  Akungenwa Pass opp!  Caphela! Lykke til med fødselsdagen  Lusuku lwekutalwa loluhle God jul og godt nyår  Khisimusi lomuhle kanye neMnyaka lomusha lonenjabulo

Kjelder 

Denne artikkelen bygger på «Swazi language» frå ,  den 14. januar 2013.  

Kategori:Språk i Eswatini
Kategori:Språk i Sør-Afrika
Kategori:Einskildspråk
Kategori:Bantuspråk