Domalde

mini|Detaljstudie frå 1914 til Carl Larsson sitt monumentalmaleri Midvinterblot.

Domalde var ein sogekonge av ynglingeætta i Svitjod (Sverige). Han er ein av dei kongane frå nordiske forhistorisk tid som ein i vår tid ikkje er viss på om har levd. Domalde er best kjend for at han skal ha blitt blota for betre tider. 

Omtale frå mellomalderen
Domalde er omtalt i Ynglingatal av Tjodolv den kvinværske og i Ynglingesoga av Snorre Sturlason. Også Historia Norvegiæ inneholder en referanse til Domalde, som eit resyme av Ynglingatal.

Ifølgje Ynglingesoga var Domalde son av Visbur, far til Domar, og konge av Svitjod. Domalde var konge i Uppsala i ei årrekkje med misvokster og uår. Ettersom ingen av offera hans av menneske eller dyr hadde nokon verknad, blei han til slutt sjølv blota til gudane. 

Fyrste hausten blota dei naut, men de besna ikkje med åringen for de. Hausten etter tok dei til med å blota menn, men åringen vart ved same lage eller verre. Men den tridje hausten kom sviane mangmente til Uppsalir, då det skulde vera blot. Då samrådde hovdingane seg med kvarandre, og dei vart samtykte um de, at uåre kom frå Domalde, kongen deira, og likeeins at dei skulde blota han for gode åringar og taka på han og drepa han og farga stallane raude med blode hans. Og det gjorde dei og. So segjer Tjodolv:

Hitt vas fyrr
at fold ruðu
sverðberendr
sínum drótni,
ok landherr
af lífs vǫnum
dreyrug vápn
Dómalda bar,
þá er árgjǫrn
Jóta dolgi
Svía kind
of sóa skyldi.Ynglingasaga frå Heimskringla på runeberg.org¨ Fordom de hende, 
dei farga jordi, 
sverd-kjempur, 
med kongeblod. 
Og mot Domalde, 
dømt fraa live, 
landsheren bar 
blodute vaapn, 
og svia-menn 
av svelting leide 
jute-hataren  
til Hel sende.Steinar Schjøtts omsetjing fra heimskringla.no Hødnebø, Finn & Hallvard Magerøy (1982): Snorre Sturluson: Norges Kongesagaer. Oslo: Gyldendal norsk forlag A/S, s. 24.

Kvadet er eit utdrag frå Ynglingatal. 

Den eldste Noregshistoria (Historia Norvegiæ) nemner at Domald vart hengd som offer til Ceres (altså Frøya), ikkje blota. 

Domalde i nyare forsking og kultur
Carl Larsson sitt monumentalmåleri Midvinterblot skildrar ofringa av Domalde. Den norske kunstnaren Erik Werenskiold har også skildra motivet i sine illustrasjonar til Ynglingesoga.

Ofringa av Domalde går inn i Gro Steinslands analyse av dei heidne kongeofringane.

Kjelder
Denne artikkelen bygger på «Domalde» frå ,  den 23. juli 2016. 
 oppgav desse kjeldene:

Kategori:Svenske sogekongar
Kategori: Ynglingeætta