A Whiter Shade of Pale

«A Whiter Shade of Pale» er debutsingelen til det britiske bandet Procol Harum og kom ut 12. mai 1967. Songen er skriven av Gary Brooker, Keith Reid og Matthew Fisher. Singelen nådde toppen av singellista i Storbritannia den 8. juni 1967 og vart liggande der i seks veker. Utan mykje reklame nådde songen femteplass i USA. Singelen er ein av mindre enn 30 singlar som har seld minst 10 millionar eksemplar på verdsbasis.

Med den stemningsskapande Bach-aktige melodien, den sjelfulle vokalen og den uvanlege teksten gjekk singelen til topps i fleire land i 1967. I åra sidan har han blitt rekna som ein klassikar og er ein av dei mest spelte songane dei siste 75 åra i Storbritannia. Britiske Phonographic Performance Limited rekna i 2004 songen som den mest spelte nokon gong på britisk kringkasting dei siste 70 åra. I 2004 sette Rolling Stone «A Whiter Shade of Pale» på 57. plass på lista deira over dei 500 beste songane gjennom tidene.

Meir enn 1000 coverversjonar av andre artistar er kjend. Songen har vore med på mange samleplater gjennom tiåra og er vorte nytta i mange filmar, som The Big Chill, Purple Haze, Breaking the Waves, The Boat That Rocked og Martin Scorsese-delen av New York Stories. Coverversjonar av songen er òg nytta i mange filmar, som av King Curtis i Withnail and I og av Annie Lennox i The Net.

Songen var opphavleg berre tilskriven Brooker og Reid, men i 2009 vann Matthew Fisher, organisten på songen, medlåtskrivarrettar i retten.

 Innspeling og medverkande 
Songen vart framført og spelt inn i Olympic Studios i London i England med Gary Brooker på vokal og piano, Matthew Fisher på Hammond M-102-orgel, David Knights på bass og Ray Royer på gitar. Trommer vart spelt av studiotrommis Bill Eyden. Nokre dagar seinare vart songen spelt inn på ny med den nye trommeslagaren Bobby Harrison, men denne siste versjonen vart ikkje rekna som like bra og den opphavlege vart vald ut for singelutgjevinga.

Produsent for innspelinga var Denny Cordell og Keith Grant var lydteknikar."Procol Harum Beyond The Pale" by Claes Johansen, pp. 68, 86, SAF Publishing, London, 2000.

Songen vart òg gjeven ut på den originale amerikanske utgåva av albumet Procol Harum, men ikkje på den britiske utgåva.

 Teksten 
Reid fekk tittelen og utgangspunktet for songen på ein fest. Han overhøyrte noko på festen sei til ei dame, «You've turned a whiter shade of pale», og setninga vart sittande i minnet hans.Paul Simpson, Claes Johansen,  Den originale teksten hadde fire vers, men berre to vart spelt inn på den originale innspelinga. Det tredje verset kan ein høyre på somme konsertopptak av Procol Harum, og ein sjeldan gong òg det fjerde.

 Komposisjon 
Songen har eit moderat tempo i C-dur, og er kjenneteikna av ei basslinje som går stegvis nedover i gjentakande mønster gjennom  heile songen. I klassisk musikk vert dette kjend som grunnbass. Den harmoniske strukturen er identisk for orgelmelodien, verset og refrenget, bortsett frå at refrenget endar med ein kadens. Orgelmelodien dukkar opp i byrjinga av songen og etter kvart vers/refreng, men ein kan òg høyre melodien gjennom heile songen med variasjonar av temaet og kontrapunkt til vokallinja. Både vokalen og orgelakkompagnementet når eit crescendo i byrjinga av refrenget «And so it was, and later ...»"; der organisten raskt dreg handa ned og opp over alle tangentane. Den siste instrumentale biten vert tona ut til stillheit - noko som var vanleg i popmusikk på denne tida.

Hammondorgellinja i «A Whiter Shade of Pale» var inspirert av Johann Sebastian Bach sin «Wachet auf, ruft uns die Stimme, BWV 140» og «Air på ein G-streng» - som begge nyttar eit liknande bassmotiv. Songen er derimot ikkje, som mange trur, ein direkte kopi eller omskriving av musikken til Bach, sjølv om det er tydelege referansar til begge stykka. Likskapen mellom songen og Bach vert omtalt i skodespelet The Real Thing av Tom Stoppard og i filmen The Commitments frå 1991. Musikken låner òg idear frå «When a Man Loves a Woman» av Percy Sledge.

 Mottaking 
Singelen kom ut 12. mai 1967 på Deram Records og gjekk inn på den britiske lista 25. mai. Etter to veker nådde han toppen av lista og vart liggande der i seks veker, og låg totalt 15 veker på lista. Ei nyutgjeving på Fly Records nådde igjen den britiske lista for 12 nye veker, med ein 13. plass som høgaste plassering. I USA nådde singelen 5. plass og selde over ein million kopiar. I Nederland gjekk songen inn på toppen i juni 1967 og igjen i juli 1972.

Listeplasseringar: # 1 (UK), # 1 (Nederland), # 1 (Tyskland), # 1 (Irland), # 1 (Australia), # 1 (Verdslista), # 3 (Noreg VG-lista), #5 (USA Hot 100).

Gjennom åra har «A Whiter Shade of Pale» fått mykje god kritikk:

 John Lennon var ein stor fan av songen og er kjend for å ha spelt han mange gonge ri Rolls Roycen sin. 
 Songen vart i lag med Queen sin «Bohemian Rhapsody», som òg nyttar ordet 'fandango') kåra til den beste britiske popsingelen 1952-1977 ved BRIT Awards i 1977. 
 Songen er på 57. plass på lista til Rolling Stone over dei 500 beste songane gjennom tidene. 
 Britiske Channel 4 plasserte songen på 19. plass på si liste over dei 100 beste singlane gjennom tidene.

Medverkande
 Gary Brooker – vokal, piano
 Matthew Fisher – Hammond M-102-orgel
 Ray Royer – gitar
 David Knights – bass
 Bill Eyden – trommer

Salslister

Vekeslister
 Liste (1967) Plassering Australia Go-Set 1 Austria4 Belgia1 Canada RPM Top Singles1Canada RPM Adult Contemporary1 Frankrike1 Tyskland1 Irland1 Italia1New Zealand (Listener)1 Noreg3 Polen2 Sør-Afrika (Springbok Radio)1 Spania1 Storbritannia1 USA5
 Liste (1972) PlasseringNederland (Single Top 100)1

Årslister
 Liste (1967) RankingAustralia14 Canada27 Sør-Afrika19 USA38
 Liste (1972) RankingNederland (Single Top 100)18

Annie Lennox-versjonen

«A Whiter Shade of Pale» vart spelt av Annie Lennox i 1995 på albumet hennar Medusa. Han vart gjeven ut som den andre singelen frå albumet i mai 1995 og vart ein topp 40-hit i Europa og Canada.

Medverkande
 Annie Lennox – vokal
 Peter-John Vettese, Andy Richards, Mathew Cooper – klaverinstrument
 Luís Jardim – bass
 Tony Pastor – gitar
 Dan Gillen, Neil Conti – trommer

Salslister
 Liste (1995) Plassering Australia (ARIA) 56Europa (European Hot 100 Singles) 45 US Hot Dance Singles Sales (Billboard) 2 US Hot Singles Sales (Billboard) 66

 Kjelder 

Denne artikkelen bygger på «A Whiter Shade of Pale» frå ,  den 12. mai 2012. 
 oppgav desse kjeldene:

Bakgrunnsstoff


Kategori:Procol Harum-songar
Kategori:Songar frå 1967
Kategori:Singlar frå 1967
Kategori:Debutsinglar frå 1967
Kategori:Songar med tekst av Keith Reid
Kategori:Songar skrivne av Gary Brooker
Kategori:Nummer-ein-singlar i Storbritannia
Kategori:Nummer-ein-singlar i Tyskland
Kategori:Nummer-ein-singlar i Australia
Kategori:Nummer-ein-singlar i New Zealand
Kategori:Nummer-ein-singlar i Irland
Kategori:Nummer-ein-singlar i Sør-Afrika
Kategori:Rockeballadar
 057
 271
Kategori:Brit Award-vinnarar
Kategori:Deram Records-singlar
Kategori:Arista Records-singlar
Kategori:Songar produserte av Denny Cordell
Kategori:Annie Lennox-songar
Kategori:Singlar frå 1995
Kategori:The Everly Brothers-songar
Kategori:The Box Tops-songar
Kategori:Joe Cocker-songar
Kategori:New Jordal Swingers-songar
Kategori:Bonnie Tyler-songar
Kategori:Willie Nelson-songar
Kategori:Gerry and the Pacemakers-songar
Kategori:Richard Clayderman-songar
Kategori:John Farnham-songar
Kategori:Michael Bolton-songar
Kategori:Sarah Brightman-songar
Kategori:Helmut Lotti-songar
Kategori:Engelbert Humperdinck-songar
Kategori:Vanilla Fudge-songar
Kategori:Gov't Mule-songar
Kategori:Fun Lovin' Criminals-songar
Kategori:James Last-songar
Kategori:Herbie Mann-songar
Kategori:Klaus Wunderlich-songar
Kategori:The Shadows-songar