Bern-Alpane

Bern-Alpane omfattar fleire fjellkjeder i dei vestlege delane av Alpane, i Sveits. Sjølv om ein større del av fjella ligg i Berner Oberland-regionen av kantonen Bern, ligg delar av Bern-Alpane i dei tilstøytande kantonane Valais, Luzern, Obwalden, Fribourg og Vaud. Dei siste går ofte under nemningane Fribourg-Alpane og Vaud-Alpane, høvesvis.

Rhône-dalen skil Bern-Alpane frå Chablais-massivet i vest, og frå Wallis-Alpane i sør. Den øvre delen av Rhône-dalen skil dei frå Lepontin-Alpane i søraust, medan Grimselpasset og Aar-dalen skil dei frå Uri-Alpane i aust. Nordgrensa for Bern-Alpane er mindre klar, men kan seiast å liggje på ei line mellom Genfersjøen og Vierwaldstättersjøen.

Bern-Alpane er nedbørsfelt til elva Aar og bielva Saane i nord, og til elvane Rhône i sør og Reuss i aust.

 Morfologi 
Ryggrada i Bern-Alpane er ei 100 km lang fjellkjede som strekker seg frå vest (Dent de Morcles) til aust (Sidelhorn) langs grensa mellom kantonane Bern (nord) og Valais (sør). Bortsett frå den aller vestlegaste delen, er denne grensa vasskilje mellom Nordsjøen og Middelhavet. Denne ryggrada ligg ikkje midt i fjellkjeda, men ligg nær (10-15 km) Rhône-elva i sør. Av den grunn er det stor skilnad mellom landskapa på sørsida og nordsida. På sørsida fell sidedalane bratt ned mot Rhône-dalen, i nord vert fjella gradvis lågare til dei går over i åslandskapet på det sveitsiske platået eller i innsjøane Thunsjøen og Brienzsjøen i aust.

Vest for Gemmipasset består fjellkjeda i hovudsak av nokre få og høge toppar (så som Wildhorn), litt over 3000 moh, ofte dekt av isbrear. Fjellkjeda vider seg mykje ut i dei austlege delane, med fjelltindar på over 4000 meter. Dette er elles den delen av Alpane som har flest brear, store og små.

 Jungfrau-Aletsch-Bietschhorn 
Jungfrau-Aletsch-Bietschhorn-området ligg i dei austlege delane av Bern-Alpane, i den mest bredekte delen av Alpane. Aletschgletscher, dei to fjelltoppane Jungfrau og Bietschhorn er særlege attraksjonar å skode. Området vart i 2001 teke med på verdsarvlista til UNESCO. I 2007 vart området utvida og fekk namnet Schweizer Alpen Jungfrau-Aletsch. Etter utvidinga er fleire store brearmar, som Fieschergletscher og Aargletscher, omfatta av UNESCO-lista.

 Fjelltoppar 
Dei høgste toppane i Bern-Alpane:

 Namn Høgd (moh) Finsteraarhorn  4 274 Aletschhorn 4 192 Jungfrau 4 158 Mönch 4 107  Schreckhorn 4 078 Gross Fiescherhorn 4 049 Grünhorn 4 043 Lauteraarhorn 4 042 Hinter Fiescherhorn 4 025 Gletscherhorn 3 983 Rottalhorn 3 972 Eiger 3 970 Äbeni Flue 3 962 Agassizhorn 3 946 Bietschhorn 3 934 Trugberg 3 933 Klein Grünhorn 3 913 Gross Wannenhorn 3 906 Klein Fiescherhorn 3 895 Mittaghorn 3 892 Fiescher Gabelhorn 3 876 Nesthorn 3 822 Dreieckhorn 3 811 Schinhorn 3 797 Breithorn ved Lötschental 3 785 Breithorn (Lauterbrunnen) 3 779 Grosshorn 3 754 Sattelhorn 3 745 Mittelhorn 3 704 Balmhorn 3 698 Silberhorn 3 695 Wetterhorn 3 692 Rosenhorn 3 689 Blüemlisalp 3 664 Bärglistock 3 656 Doldenhorn 3 643 Altels 3 629 Tschingelhorn 3 562 Gspaltenhorn 3 436 Fründenhorn 3 369 Ewigschneehorn 3 329 Hienderstock 3 307 Ritzlihorn 3 282 Wildhorn 3 248 Wildstrubel 3 243 Les Diablerets 3 210 Wellhorn 3 191 Mättenberg 3 104 Löffelhorn 3 095 Grand Muveran 3 051 Sparrhorn 3 021

 Isbrear 
Dei største isbreane: 

 Aletschbreen
 Fiescherbreen
 Unteraarbreen
 Nedre Grindelwaldbreen
 Oberaletschbreen
 Mittelaletschbreen
 Gaulibreen
 Langbreen
 Øvre Grindelwaldbreen
 Kanderbreen
 Tschingelbreen
 Rosenlauibreen
 Plaine Morte
 Wildstrubelbreen
 Tsanfleuronbreen
 Diableretsbreen

 Fjellovergangar 
Dei viktigaste fjellovergangane i Bern-Alpane er:

<tr><th>Fjellovergangar<th>stad<th>type<th colspan=2>høgdenivå

<tr><td>Lauitor	<td>Lauterbrunnen til Eggishorn	<td>snø<td>3700 m
<tr><td>Mönchjoch	<td>Grindelwald til Eggishorn	<td>snø<td>3560 m
<tr><td>Jungfraujoch	<td>Wengernalp til Eggishorn	<td>snø<td>3470 m
<tr><td>Strahleggpasset	<td>Grindelwald til Grimselpasset	<td>snø
<tr><td>Grünhornlücke	<td>Aletschgletscher til Fiescherbreen	<td>snø<td>3305 m
<tr><td>Oberaarjoch	<td>Grimsel til Eggishorn	<td>snø<td>3233 m
<tr><td>Gaulipasset	<td>Grimsel til Meiringen	<td>snø<td>3206 m
<tr><td>Petersgrat	<td>Lauterbrunnen til Lötschental	<td>snø<td>3205 m
<tr><td>Lötschenlücke	<td>Lötschental til Eggishorn	<td>snø<td>3204 m
<tr><td>Lauteraarsattel	<td>Grindelwald til Grimsel	<td>snø<td>3156 m
<tr><td>Beichgrat		<td>Lötschental til Belalp	<td>snø<td>3136 m
<tr><td>Lammernjoch	<td>Lenk til Gemmi	<td>snø<td>3132 m
<tr><td>Triftlimmi	<td>Rhonebreen til Gadmental	<td>snø<td>3109 m
<tr><td>Sustenlimmi	<td>Stein Alp til Göschenen	<td>snø<td>3103 m
<tr><td>Gamchilucke	<td>Kiental til Lauterbrunnen	<td>snø<td>2833 m
<tr><td>Tschiugelpasset	<td>Lauterbrunnen til Kandersteg	<td>snø<td>2824 m
<tr><td>Hohtürlipasset	<td>Kandersteg til Kiental	<td>sti 	<td>2707 m
<tr><td>Lötschenpasset	<td>Kandersteg til Lötschental	<td>snø<td>2695 m
<tr><td>Sefinenfurgge	<td>Lauterbrunnen til Kiental	<td>sti 	<td>2616 m
<tr><td>Wendenjoch	<td>Engelberg til Gadmental	<td>snø<td>2604 m
<tr><td>Furtwangsattel	<td>Guttannen til Gadmental	<td>sti 	<td>2558 m
<tr><td>Furkapasset	<td>Rhônebreen til Andermatt	<td>veg 	<td>2436 m
<tr><td>Rawilpasset	<td>Sion til Lenk im Simmental	<td>rideveg 	<td>2415 m
<tr><td>Gemmipasset	<td>Kandersteg til Leukerbad	<td>rideveg 	<td>2329 m
<tr><td>Surenenpasset	<td>Engelberg til Altdorf	<td>sti 	<td>2305 m
<tr><td>Sustenpasset	<td>Meiringen til Wassen	<td>veg 	<td>2262 m
<tr><td>Sanetschpasset	<td>Sion til Saanen	<td>rideveg 	<td>2234 m
<tr><td>Jochpasset	<td>Meiringen til Engelberg	<td>rideveg 	<td>2215 m
<tr><td>Grimselpasset	<td>Meiringen til Rhonebreen	<td>veg 	<td>2164 m
<tr><td>Kleine Scheidegg	<td>Grindelwald til Lauterbrunnen	<td>sti, jernbane 	<td>2064 m
<tr><td>Col de Cheville	<td>Sion til Bex	<td>rideveg 	<td>2049 m
<tr><td>Grosse Scheidegg	<td>Grindelwald til Meiringen	<td>rideveg 	<td>1967m
<tr><td>Col de Jaman	<td>Montreux til Montbovon	<td>rideveg jernbanetunnel	<td>1516 m 
<tr><td>Brünigpasset	<td>Meiringen til Luzern	<td>veg, jernbane <td>1035 m

 Sjå òg 
 Dei sveitsiske Alpane

 Kjelder 
 Denne artikkelen bygger på «Bernese Alps» frå , den 5. oktober 2009. 


 Bakgrunnsstoff 
 Bern-Alpane  på NASA Earth Observatory


Kategori:Fjellkjeder i Alpane
Kategori:Fjellkjeder i Sveits
Kategori:Fjell i Bern
Kategori:Verdsarv i Sveits