Tibetansk

Tibetansk er eit språk som hovudsakleg blir snakka av det tibetanske folket som lever spreidd over eit stort område av austre Sentral-Asia og Sør-Asia, i tillegg til mange utvandra tibetanarar over heile verda. Fleire ulike variantar av tibetansk blir også snakka av folkeslag i nordlege Pakistan og i India i område som Baltistan og Ladakh, som begge ligg i eller rundt Kashmir. Språket finn vi i klassisk skrive form for det meste i lokal litteratur; særleg buddhist-litteratur.

Sjølv om klassisk tibetansk opphavleg ikkje er eit tonespråk, har nokre dialektar utvikla tonar. Dette gjeld sørleg Sentral- og Kham-dialektar, mens Amdo-dialekten og visse andre, vestlege dialektar er utan tonar.  Tibetansk morfologi kan generelt beskrivast som agglutinerande.

 Tibetanske skriftteikn 

Tibetansk blir skrive med eit eige skriftsystem, tibetansk skrift. Tibetansk skrift er eit stavingsalfabet. det er beslekta med devanagari, og har ingen ting å gjere med kinesisk skrift. Kolonnen Wylie i tabellen nedanfor refererer til ein vanleg transkripsjonsstandard.

 Tibetansk  Wylie  IPA  Tibetansk  Wylie  IPA  Tibetansk  Wylie  IPA  Tibetansk  Wylie  IPA ཀ  ka  k  ཅ  ca  tɕ  ཏ  ta  d  པ  pa  p ཁ  kha  kʰ  ཆ  cha  tɕʰ  ཐ  tha  tʰ  ཕ  pha  pʰ ག  ga  g  ཇ  ja  dʑ  ད  da  t  བ  ba  b ང  nga  ŋ  ཉ  nya  ɲ  ན  na  n  མ  ma  m Tibetansk  Wylie  IPA  Tibetansk  Wylie  IPA  Tibetansk  Wylie  IPA  Tibetansk  Wylie  IPA ཙ  tsa  ts  ཞ  zha  ʑ  ར  ra  r  ཧ  ha  h ཚ  tsha  tsʰ  ཟ  za  z  ལ  la  l  ཨ  a  — ཛ  dza  dz  འ  ’a  ɦ  ཤ  sha  ɕ ཝ  wa  w  ཡ  ya  j  ས  sa  s

 Grammatikk 

Tibetansk er eit ergativt språk.

 Lydlære 

Tibetansk har fem vokalar, a, i, e, u, o.

 Formlære 

 Substantiv 

Klassisk tibetansk har ni kasus:

 Absolutiv (umarkert)
 Genitiv (-gi, -gyi, -kyi, -’i, -yi)
 Ergativ/Instrumental (-gis, -gyis, -kyis, -’is, -yis)
 Lokativ (-na)
 Allativ (-la)
 Terminativ (-ru, -su, -tu, -du, -r)
 Komitativ (-dang)
 Ablativ (-nas)
 Elativ (-las)

 Bakgrunnsstoff 

 Tibetansk dialektprosjekt 
 Ordbok over tibetanske dialektar 
 Språk på det tibetanske platået og i Himalaya  — Nicolas Tournadre 
 Lyd med enkle frasar 
 Det tibetanske alfabetet
 Gratis tibetansk grammatikk- og frasebok
 Rangjung Yeshe tibetansk-engelsk Dharma ordbok 
 GB18030 Støttepakke for Windows 2000/XP, inkludert kinesisk, tibetansk, yi, mongolsk og thai av Microsoft
 Lær tibetansk på nettet
 Klassisk tibetansk språk-blokk
 internasjonalt buddhist-akademi  Katmandu, Nepal
 Online tastatur for tibetansk 

Kategori:Sinotibetanske språk
Kategori:Språk i India
Kategori:Språk i Kina
Kategori:Språk i Nepal
Kategori:Einskildspråk
Kategori:Liturgiske språk