Paleo-Tethys-havet

mini|Bilete av Paleo-Tethys-havet før den kimmerske plata flytta nordover og lukka havet. Paleo-Tethys-havet vart lukka for 180 millionar år sidan. Bilete er ei teikning av jorda for om lag 290 millionar år sidan (perm)
mini|Den kimemerske plata flyttar seg nordover og lukkar Paleo-Tethys-havet, medan Tethyshavet opnar seg i sør. Bilete av jorda for 249 millionar år sidan (grensa mellom perm og trias)
Paleo-Tethys-havet var eit urhav i paleozoikum som låg mellom Gondwana og dei såkalla huniske terrana, av det som i dag dannar delar av Sentral-Europa, Den iberiske halvøya og Kina. 

Paleo-Tethys-havet tok for då to små terran dreiv bort frå Gondwana i sein ordovicium og byrja å flytte seg mot Euramerika i nord. I denne prosessen for svann Rheichavet mellom Det gamle raude kontinentet og dei huniske terrana. I devontida opna den austlege delen av Paleo-Tethys-havet seg opp då Nord-Kina og Sør-Kina flytta seg nordover. Dette gjorde at Proto-Thetys-havet, ein forgjengar til Paleo-Tethys-havet, krympa fram til sein karbon, då Nord-Kina kolliderte med Siberia. I sein devon danna det seg ein subduksjonssone sør for dei huniske terrana, der botn av Paleo-Tethys-havet forsvann under. Gondwana starta å flytte seg nordover og lukka i prosessen den vestlege delen av Paleo-Tethys-havet. 

I karbontida fann det stad ein kollisjon mellom Det gamle raude sandsteinkontinentet og dei europeiske, huniske terrana. Dette vert kalla den variskanske orogensen (alleghenianske orogensen i Nord-Amerika). Rheichavet hadde då heilt forsvunne og dei vestlege områda av Paleo-Tethys-havet lukka seg. 

Seint i permtida braut den smale, lange kimmerske plata (i dag delar av Tyrkia, Iran, Tibet og delar av Søraust-Asia) bort frå Gondwana (som no var ein del av Pangea). Sør for Kimmeria danna det seg eit nytt hav, Tethyshavet. Seint i trias var det berre eit smalt sund igjen av Paleo-Tethys-havet. I tidleg jura, som ein del av den alpine orogensen, forsvann oseanskorpa i Paleo-Tethys-havet under den kimmerske plata og lukka havet frå vest til aust. Ein siste rest av Paleo-Tethys-havet utgjer kanskje ein del av havbotn i Svartehavet. 

Paleo-Tethys-havet låg der Indiahavet og Sør-Asia i dag ligg. 

 Sjå òg 
 Tethyshavet
 Proto-Tethys-havet 

 References 
 Stampfli, G.M.; Raumer, J.F. von; & Borel, G.D.; Feb 2002 Paleozoic evolution of pre-Variscan terranes: from Gondwana to the Variscan collision in Geological Society of America special paper 364, p 263

 Bakgrunnsstoff 
 Kart frå sein karbon
 Paleo-Tethys og Proto-Tethys 

Kategori:Historiske hav
Kategori:Paleozoikum
Kategori:Trias