Protoplanetarisk tåke

Protoplanetariske tåker er refleksjonståker som er førestadium til planetariske tåker. Fasen som ei protoplanetarisk tåka er kortvarig og sluttar når sentralstjerna blir varmare og sender ut ultrafiolett stråling som får sjølve tåka til å gløda, i staden for at ho berre reflekterer lyset frå moderstjerna.«Hubble Astronomers Feast on an Interstellar Hamburger» - kort om protoplanetarisk tåker på NASA-heimesida til Hubble. Dette er samstundes sluttfasen til stjerna som dannar den planetariske tåka. Ei slik stjerne, med masse omtrent som sola, utviklar seg etter omtrent 10 milliarder år til ei raud kjempestjerne, blir ustabil og sender ut store mengder gass. Den inste delen av stjerna blir etter kvart ei kvit dvergstjerne med særs høg overflatetemperatur. Ho sender ut energirik stråling. Når strålinga treff gassen som vart send ut tidlegare, blir gassen lysande. Gassen strøymer vanlegvis ut i jetstraumar, og til å byrje med vert det observert ein uregelmessig fasong på den lysande gasskya. Den observerte gassen vert no kalla ei protoplanetarisk tåke. Vanlegvis roterer systemet, og etter kvart får gassen ein aksesymmetrisk fordeling med den kvite dvergstjerna i sentrum. Når gassen vert observert på dette stadiet, vert han ei planetarisk tåke.

 Sjå òg 

 Liste over protoplanetariske tåker

 Kjelder 


Kategori:Gasståker
Kategori:Stjerneutvikling