Veselin Topalov

Veselin Topalov () er ein bulgarsk sjakkspelar. På Verdssjakkforbundet FIDE si ratingliste per 1. januar 2009 låg han på førsteplass med ein FIDE-rating på 2796. 

 Verdsmeister i sjakk 
I 2005 vann han FIDE si turnering om Verdsmeisterskapen i sjakk i San Luis i Argentina og vart dermed offisiell verdsmeister i sjakk. 

Denne tittelen tapte han i «gjenforeiningskampen» mot Vladimir Kramnik i 2006.

Eit av vilkåra i gjenforeningskampen var at vinnaren - altså Kramnik - skulle delta i VM-turneringa i Mexico City i september 2007. Som eit plaster på såret tildelte FIDE Topalov ein tvikamp mot vinnaren av Verdscupen i sjakk 2007 Gata Kamsky, USA, om retten til å utfordre verdsmeisteren i sjakk Viswanathan Anand til VM-kamp.

Tvekampen Kamsky-Topalov gjekk i Sofia, Bulgaria over 8 parti 16. til 28. februar 2009. Topalov vann kampen den 26. februar etter 7 parti, etter å ha vunne det andre, femte og sjuande partiet - Kamsky vann det fjerde, dei andre tre partia vart remis. Dermed 4,5-2,5 til Topalov.

Tvekampen om verdsmeisterskapen mot Anand er ikkje tidfesta enno, men er planlagt til seinare i 2009.

 Tidleg karriere 
Topalov lærte å spele sjakk av far sin då han var åtte år gamal. Han viste snart stor framgang, og 1989 vann han VM for ungdom under 14 år i Aguadilja i Puerto Rico. Han blei stormeister i sjakk i 1992.

Topalov har vore førstebordspelar på Bulgaria sitt lag i sjakk-olympiaden (lag-VM i sjakk) sidan 1994. Under sjakkolympiaden i 1994 i Moskva slo han verdsmeisteren Garri Kasparov (sjå under). Dette medverka sterkt til at Bulgaria fekk ein fjerdeplass i meisterskapen. 

 Viktige turneringsresultat og Sjakk-Oscar 

 Sjakkturneringar 
Topalov har vunne mange store sjakkturneringar. Her er lista opp dei viktigaste sigrane, i tillegg til plasseringane i VM 2000 og 2004.

 Madrid 1994, 1996, 1997 
 Dos Hermanas 1996 
 Amsterdam 1996 
 Wien 1996 
 Novgorod 1996 
 Antwerpen 1997 
 Kvartfinalen i FIDE sin verdsmeisterskap 2000 i New Delhi 
 Monaco 2001 
 Dortmund 2001 
 Semifinalen i FIDE sin verdsmeisterskap 2004 i Tripoli, Libya
 Linares 2005 (delt førsteplass med Kasparov) 
 M-Tel Masters Sofia 2005 (eit poeng framom Anand 
 FIDE si verdsmeisterskap-turnering i San Luis 2005 (1,5 poeng framom Anand og Peter Svidler 
 Corus Chess Tournament, Wijk aan Zee 2006 (delt med Anand)
 M-Tel Masters, Sofia 2006 (eit halvt poeng framom Gata Kamsky) 
 Corus Chess Tournament, Wijk aan Zee 2007 (delt førsteplass med Levon Aronian og Teimour Radjabov) 
 M-Tel Masters, Sofia 2007 (eit halvt poeng framom fire andre)

 Sjakk-Oscar 
Topalov vann Sjakk-Oscar for året 2005. Sjakk-Oscar blir gitt til den beste spelaren siste år, etter ei avstemming blant sjakkjournalistar og sjakkekspertar verda over. Det russiske sjakkbladet 64 har delt ut prisen sidan 1995.

 Sjakk-parti 
Topalov har spelt mange gode parti. Han klarte mellom anna å vinne mot Kasparov i det siste sjakkpartiet Kasparov spelte før han la opp i 2005, i siste runde i turneringa i Linares i Spania. Eit av dei mest minneverdige var det ovanfor nemnde partiet mot Kasparov frå sjakk-olympiaden i Moskva i 1994, der Topalov berre var 19 år gamal: 

Topalov-Kasparov, Moskva-olympiaden 1994Topalov-Kasparov OL i sjakk Moskva 1994

1.e4 c5 2.Nf3 d6 3.d4 cxd4 4.Nxd4 Nf6 5.Nc3 a6 6.Be3 e6 7.g4 h6 8.f4 Nc6 9.Be2 e5 10.Nf5 g6 11.Ng3 exf4 12.Bxf4 Be6 13.Rf1 Rc8 14.h3 Qb6 15.Qd2 Bg7 16.Bxd6 Nxg4 17.Bxg4 Qxb2 18.e5 Nxe5 19.Rb1 Qxc3 20.Qxc3 Rxc3 21.Bxe6 fxe6 22.Rxb7 Nc4 23.Bb4 Re3+ 24.Ne2 Be5 25.Rff7 Rxh3 26.Nd4 Re3+ 27.Kf1 Re4 28.Rfe7+ Kd8 29.Nc6+ 1-0

 Kjelder 
 Olimpbase, database over sjakk-olympiadar mv
 Mark Weeks si side på engelsk med oversikt over alle sjakk-VM

 Fotnotar 

 Bakgrunnsstoff 
 Veselin Topalov sine parti hos www.chessgames.com
 Veselin Topalov sitt ratingkort hos Verdssjakkforbundet FIDE

Kategori:Bulgarske sjakkspelarar
Kategori:Stormeistrar i sjakk
Kategori:Verdsmeistrar i sjakk
Kategori:Vinnarar av sjakk-Oscar