Misjná

Bokverket Misjná (hebraisk מִשְׁנָה Mišnā) er den første omfattande skriftlege kodifiseringa av den munnlege Toráen som han vart forstått av farisearane og seinare av dei rabbanittiske jødane. Misjná vart redigert og fullført av Jehudá hannassí mot slutten av 100-talet av den moderne tidsrekninga.

Misjná utmerker seg i den rabbinske litteraturen ved skildringane av Tempelet i Jerusalem, som vart øydelagt eitt århundre tidlegare. Ein av dei seks hovuddelene av Misjná handlar spesifikt om lover for tempeltenesta.

Det er òg verd å merke seg at svært få skriftsitat er gjevne som basis for lovene i Misjná. Harmonisering og underbyggjing av misjnaiske lover og Torá-lover var viktige element i dei seinare medrasjím og Talmúd (Talmúd Jerusjalmí og Talmúd Bablí).

Dei rabbinske lærde som Misjná dokumenterer syna åt blir kalla tannaím (fl. av tanná). Tanná er eit arameisk ord som kjem frå same rota hebraisk Misjná. Grunntydinga av ordet er ‘taka oppatt’, ‘repetere’, og verbet kan òg tyde ‘å lære’. Ordet misjná tyder nærmast ‘det lærte’, og Misjná er i utgangspunktet å sjå som ein meir eller mindre fullstendig korpus av fariseisk-jødisk sivil og religiøs lov slik denne var forstått fram mot slutten av 100-talet av den vestlege tidsrekninga og redigert av rebbí Jehudá hannasí («prins Jehudá»). Jehudá hannassí blir elles oftast kalla rett og slett Rebbí.

 Inndelinga av Misjná 
Ordet «misjná» kan òg tyde ein ‘paragraf’, det vil seie den minste juridiske eininga i Misjná. Fleirtalsforma av misjná er «misjnajót». Ei gruppe av misjnajót utgjer ein perek (eit kapittel); ei gruppe av perakím (kapittel) utgjer ein massékhet (ein traktat), ei gruppe av massekhtót utgjer ein séder (ein orden), og dei seks sedarím utgjer heile Misjná. Det hebraiske uttrykket for seks traktatar er שִׁשָּׁה סְדָרִים šiššā sədārīm, forkorta til SjaS. Same inndelinga som for Misjná gjeld òg for heile Talmúd i sine to utgåver — Talmúd Jerusjalmí og Talmúd Bablí.

 Seder Zera‘ím
 Massékhet Berakhót
 Massékhet Peá
 Massékhet Demáj
 Massékhet Kilájim
 Massékhet Sjebi‘ít
 Massékhet Terumót
 Massékhet Ma‘asrót
 Massékhet Ma‘asér sjení
 Massékhet Hallá
 Massékhet ‘Orlá
 Massékhet Bikkurím
 Seder Mo‘éd
 Massékhet Sjabbát
 Massékhet ‘Erubín
 Massékhet Pesahím
 Massékhet Sjekalím
 Massékhet Jomá
 Massékhet Sukká
 Massékhet Besá
 Massékhet Rosj hasjaná
 Massékhet Ta‘anít
 Massékhet Megillá
 Massékhet Mo‘éd katán
 Massékhet Hagigá
 Seder Nasjím
 Massékhet Jebamót
 Massékhet Ketubbót
 Massékhet Nedarím
 Massékhet Nazír
 Massékhet Sotá
 Massékhet Gittín
 Massékhet Kiddusjín
 Seder Nezikín
 Massékhet Babá kammá
 Massékhet Babá mesi‘á
 Massékhet Babá batrá
 Massékhet Sanhedrín
 Massékhet Makkót
 Massékhet Sjebu’ót
 Massékhet ‘Edujjót
 Massékhet ‘Abodá zará
 Massékhet Abót
 Massékhet Horajót(I Talmúd Bablí er det lagt til sju seinare massekhtót: Massékhet Abót derebbí Natán, Massékhet Soferím, Massékhet Ébel rabbatí, Massékhet Kallá, Massékhet Dérekh éres rabbá, Massékhet Dérekh éres zutá og Massékhet Pérek hasjalóm)
 Seder Kodasjím
 Massékhet Zebahím
 Massékhet Menahót
 Massékhet Hullín
 Massékhet Bekhorót
 Massékhet ‘Arakhín
 Massékhet Temurá
 Massékhet Keritót
 Massékhet Me‘ilá
 Massékhet Tamíd
 Massékhet Middót
 Massékhet Kinním
 Seder Taharót
 Massékhet Kelím
 Massékhet Ohalót
 Massékhet Nega‘ím
 Massékhet Pará
 Massékhet Tahorót
 Massékhet Mikvót
 Massékhet Niddá
 Massékhet Makhsjirín
 Massékhet Zabím
 Massékhet Tebúl jom
 Massékhet Jadájim
 Massékhet ‘Uksín

 Sjå òg 
 Mekhiltá
 Talmúd
 Talmúd Bablí
 Talmúd Jerusjalmí
 Toseftá

Kategori:Talmúd
Kategori:Jødedom