न्हसिक्वाः

न्हसिक्वाः (Delta) धइगु खुसि समुद्र, पुखू वा मेगु शान्त जलशय् स्वाइबलय् थःनाप हःगु ध्याचः, फि, चा (Silt/Sediment) मुनाः दयेकीगु चकं बँ खः। थुकिया आकार आपालं ग्रीक आखः 'डेल्टा' बाय् स्वकुं जुइ, गुकिं यानाः थुकियात अंग्रेजीइ 'डेल्टा' धाइ।

 उत्पत्ति व भौगोलिक प्रक्रिया 
न्हसिक्वाः दयेकीगु मू अवस्थात थ्व खः:

 गति म्हो जुइगु: खुसि समुद्रय् स्वाइबलय् खुसिया बाहाःया गति (Velocity) याकनं हे म्हो जुइ।
 निक्षेपण (Deposition): गति म्हो जूगुलिं खुसिं हःगु चा, फि, ध्याचः व ल्वहँया कुचा खुसिया न्ह्यःने हे मुनि।
 वितरिका (Distributaries): मुंवःगु चाया धी (Deposits) पाखें खुसि छगू हे बाहाः मजुसें यक्व चिधं- बाहाः (Distributaries) य् बायाः समुद्रय् दुहाँ वनी।

 न्हसिक्वाःया प्रकार 
पदार्थ व आकारकथं न्हसिक्वाःत थथे बाये फइ:
 धनुषाकार(Arcuate Delta): थुकिया आकार बला थें च्वं। (दसु: नाइल खुसिया न्हसिक्वाः)
 झंगः पालि थें च्वंगु (Bird's-foot Delta): खुसिया बाहाःत प्यखें वंसें झंगःया तुति थें च्वनी। (दसु: मिसिसिपी न्हसिक्वाः)
 वा थें च्वंगु (Cuspate Delta): तच्वःगु कुं दूगु न्हसिका।

 आर्थिक व पर्यावरणीय महत्त्व 
 अत्यधिक उर्वरता: न्हसिक्वाःया चा तसकल हे उर्बर जुइ। बुँज्याया निंतिं थ्व हलिंया दकलय् बांलाःगु थाय् खः।
 जैविक विविधता: न्हसिक्वाः क्षेत्रय् लः व बँ स्वाइगु जूगुलिं थन म्यानग्रोभ (Mangrove) सिमापुचः व थी-थी जलचर प्राणीत च्वनि।
 सहर विकास: व्यापारिक सुबिधा व उत्पादकत्वं यानाः तःधंगु सहरत न्हसिक्वाः क्षेत्रय् लाः। (दसु: कोलकाता, कायरो, न्यु अर्लिन्स)

 चुनौती 
 बाः (Flood): समुद्री सतह थहां वइबलय् व खुसिइ बाः वइबलय् थ्व क्षेत्र याकनं क्वबायेफु।
 तटीय क्षय: बाँध (Dam) दयेकेबलय् खुसिया लं पनिगु जुइ, गुकिं यानाः न्हसिक्वाः बिस्तारं म्हो जुया वनेफु।

 ब्वनादिसँ
 Bhattacharya, J. P. (2006). Deltaic Facies.
 National Geographic - Earth Science: Deltas.

लिधंसा

Category:भूगोल
Category:प्रकृति
Category:बुँज्या