डेड सी स्क्रोल

डेड सी स्क्रोल (Dead Sea Scrolls) वा "मृत सागरया पाण्डुलिपि" धयागु प्राचीन यहुदी धार्मिक हस्तलिखित ग्रन्थतय्गु (Manuscripts) पुचः खः।VanderKam, James (2010). The Dead Sea Scrolls Today. Eerdmans. थ्व पाण्डुलिपित सन् १९४६ निसें १९५६ या दथुइ "वेस्ट बैंक" (West Bank) या "कुमरान गुफा" (Qumran Caves) य् मृत सागरया सिथय् लुयावःगु खः। थ्व ग्रन्थत करिब ३गु शताब्दी ई.पू. निसें १गु शताब्दी ई.सं. या दथुइ च्वयातःगु खः। थ्व पुरातत्वशास्त्रया इतिहासय् २०गु शताब्दीया दकलय् तःधंगु लुइकेज्या मानय् याइ। थुकिलि ९८१ गू थीथी ग्रन्थतय्गु अंश लुयावःगु दु।

थ्व स्क्रोलत अप्व धया थें हिब्रू भाषाय् च्वयातःगु दु, अले छुं छुं अरामिक व ग्रीक भाषाय् नं दु। थ्व ग्रन्थत च्वयेगु ज्या "एसेन्स" (Essenes) नांयागु यहुदी सम्प्रदायं याःगु विश्वास याइ। थुकिलि "हिब्रू बाइबल" (Hebrew Bible) या दकलय् पुलांगु संस्करण दु, गुकिं बाइबलया इतिहास सीकेत तःधंगु ग्वाहालि याःगु दु। बाइबलया सफूत त्वताः  थुकिलि नियम, भजन, व भविष्यवाणी सम्बन्धी मेमेगु धार्मिक ग्रन्थत नं दु। थ्व ग्रन्थत "पर्चमेन्ट" (Parchment) व "प्यापिरस" (Papyrus) य् च्वयातःगु खः। थ्व स्क्रोलत लुइके धुंकाः यहुदी धर्म व न्हापांगु इसाई धर्मया विकासक्रमयात थुइकेत न्हुगु लँपु चायेकल। थ्व ग्रन्थत आः जेरुसलेमया "श्राइन अफ द बुक" (Shrine of the Book) संग्रहालयस सुरक्षित तयात:गु दु।

 लिधंसा 

पुचः:प्राचीन सफू
पुचः:यहुदी धर्म