बंगलादेशया खुसितेगु धलः

thumb

दक्षिण एशियाया देय् बंगलादेश छगू खुसिमातृक देय् ख। शाखा-प्रशाखा सहित प्राय ८०० खुसि-खुसिचां २४,१४० किलोमिटर क्षेत्रय् बाहावनि। बंगलादेशया प्रधान खुसित थ्व कथं दु-

 बंगलादेशया मू खुसि

खुसिमातृक बंगलादेशय् असंख्य खुसि थी-थी आकारय् दयाच्वंगु दु| थ्व देय्‌या मू खुसिइ पद्मा, मेघना, यमुना, ब्रह्मपुत्र,  कर्णफुलि,  शीतलक्ष्या,  गोमती आदियात कायेगु या| 

 पाउबो निर्धारित मेमेगु खुसि 
बंगलादेश पानि उन्नय़न बोर्ड वा "पाउबो" धाःगु संस्थां बंगलादेशया खुसितेगु ल्या व खुसिया सूचं मुनातःगु यानातःगु दु। थ्व संस्थाया ल्याखँ कथं बंगलादेसय् ४०५ खुसि दु। पाउबो कथं निर्धारित दक्षिण-पश्चिमाञ्चलया खुसि (१०२) , उत्तर-पश्चिमाञ्चलया खुसि (११५), उत्तर-पूर्बाञ्चलया खुसि (८७), उत्तर-केन्द्रीय़ अञ्चलया खुसि (६१), पूर्ब-पाहाड़ि अञ्चलया खुसि (१६टि) व दक्षिण-पूर्बाञ्चलेर खुसि (२४)तेगु धलः क्वसं बियातःगु दु| मानिक मोहाम्मद राज्जाक, बांलादेशेर नदखुसि: -बर्तमान गतिप्रकृति, भाय्: बंगाली, कथाप्रकाश, ढाका, फेब्रुवरी, २०१५, पौ:७-८, ISBN ९८४-७०१२०-०४३६-४.

दक्षिण-पश्चिमाञ्चलया खुसि 

 आठारबाँकि खुसि
 आड़िय़ाल खाँ खुसि 
 आताइ खुसि
 आन्धारमानिक खुसि
 आफ्रा खुसि
 अर्पणगाछिय़ा खुसि
  इछामति- कालिन्दि
 कचा खुसि
 कपोताक्ष खुसि
  कुमार नद (चुय़ाडाङ्गा)
 कुमार खुसि (फरिदपुर-गोपालगञ्ज)
 कुमार आपार खुसि
 कुमार लोय़ार खुसि
 कय़रा खुसि
 करुलिय़ा खुसि
 काकशिय़ाली खुसि
 काजीबाछा खुसि
 काटाखाली खुसि
 काटाखाल खुसि
 कालीगङ्गा खुसि (पिरोजपुर), 
 कीर्तनखोला खुसि
 खाय़राबाद खुसि
 खोलपेटुय़ा खुसि
 गड़ाइ खुसि
 गुनाखालि खुसि
 गलघेसिय़ा खुसि
 गुलिशाखाली खुसि
 घाघर खुसि
 घासिय़ाखाली खुसि
 चत्रा खुसि
 चुनकुड़ि खुसि
 चन्दना-बाराशिय़ा खुसि
 चाटखाली खुसि
 चित्रा खुसि
 झपझपिय़ा खुसि
 टर्कि खुसि
 टिय़ाखालि खुसि
 ढाकि खुसि
 तेँतुलिय़ा खुसि
 तेलिगङ्गा-घेंराइल खुसि
 दड़ाटाना-पय़लाहारा खुसि
 दाड़िर गाङ खुसि
 देलुति खुसि
 नुन्दा-उत्रा खुसि
 नबगङ्गा खुसि
 नड़िय़ा खुसि
 नेहालगञ्ज-रङमाटिय़ा खुसि
 पटुय़ाखाली खुसि
 पुटिमारि खुसि
 पुरातन पशुर खुसि
 पशुर खुसि
 पाण्डब खुसि
 पानगुछि खुसि
 पालं खुसि
 फटकि खुसि
 बगी खुसि
 बुड़िश्बर-पाय़रा खुसि
 बलेश्बर खुसि
 बादुड़गाछा खुसि
 बिशखाली खुसि
 बिशारकन्दा-बागदा खुसि
 बिष्णु-कुमारखालि खुसि
 बेगबती खुसि
 बेतना खुसि
 बेलुय़ा खुसि
 भद्रा खुसि
 भुबनेश्बर खुसि
 भैरब नद
 भैरब खुसि (बागेरहाट)
 भैरब-कपोताक्ष नद
 भोला खुसि
 मंला खुसि
 मुक्तेश्बरी टेका खुसि
 मधुमति खुसि
 मरिच्चाप-लबङ्गबती खुसि
 माथाभाङ्गा खुसि
 मादारगाङ खुसि
 मादारीपुर बिलरुट खुसि
 मालञ्च खुसि
 मिनहाज खुसि
 रूपसा खुसि
 राबनाबाद खुसि
 राय़मङ्गल खुसि
 लोहालिय़ा खुसि
 शाकबाड़िय़ा खुसि
 शातला-हारता-नाथारकान्दा खुसि
 शालदह खुसि
 शिबसा खुसि
 शोलमारि खुसि
 सुगन्धा खुसि
 सन्ध्या खुसि
 सय़ा-हाड़िभाङ्गा खुसि
 सापमारा-हाबड़ा खुसि
 सालता खुसि
 सिराजपुर हाओर खुसि
 हरि खुसि
 हरिहर खुसि
 हामकुड़ा खुसि
 हाड़िय़ा खुसि
 हापरखाली खुसि
 हाबरखाली खुसि
 हिशना-झाञ्चा खुसि
</div>
उत्तर-पश्चिमाञ्चलेर खुसि 

 आखिरा-माच्चा खुसि
 आत्राइ खुसि
  आत्राइ बा काँकड़ा खुसि (दिनाजपुर)
  आत्राइ बा गुड़ खुसि (नओगाँ-नाटोर)
 आत्राइ खुसि (पाबना)
 आलाइ खुसि
 आलाइकुमारी खुसि
 इछामति खुसि (दिनाजपुर)
 इछामति खुसि (पाबना)
 इछामति खुसि (बगुड़ा)
 इछामति खुसि (बगुड़ा-सिराजगञ्ज)
 इरामति खुसि
 करतोय़ा खुसि
 करतोय़ा खुसि (नीलफामारी)
 कागेश्बरी खुसि
 काटाखाली खुसि (गाइबान्धा)
 काला खुसि
 कालापानि खुसि
 कालुदाहा खुसि
 कुमलाल-नाउतारा खुसि
 कुरुम खुसि
 कुलिक खुसि
 खड़खड़िय़ा-तिलाइ खुसि 
 खालसिडिङ्गि खुसि
 गदाइ खुसि
 गभेश्बरी खुसि
 पद्मा खुसि
 गांनाइ खुसि
 गिदारी खुसि
 गिराइ खुसि
 शुकसी खुसि
 गोबरा खुसि
 गोहाला खुसि
 घड़िय़ा खाल खुसि
 घाघट खुसि
 घिरनाइ खुसि
 घोड़ामारा खुसि
 चाओय़ाइ खुसि
 चिकनाइ खुसि
 चिकली खुसि
 चिरि खुसि
 चिड़ि खुसि
 चुङ्गाभाङ्गा खुसि
 छातनाइ खुसि
 छोट ढेपा खुसि
 छोट यमुना खुसि
 छोट सेनुय़ा खुसि
 टाङ्गन खुसि
 डाहुक खुसि
 ढेपा खुसि
 तालमा खुसि
 तिस्ता खुसि
 तिस्ता खुसि (पञ्चगड़)
 तीरनइ खुसि
 तीरनइ खुसि (पञ्चगड़)
 तुलसीगङ्गा खुसि
 दुधकुमार खुसि
 देओनाइ-चाड़ालकाटा-यमुनेश्बरी खुसि
 धरला खुसि
 धाइजान खुसि
 धुम खुसि
 नर्त खुसि
 नलशीसा खुसि
 नलेय़ा खुसि
 नागर आपार खुसि
 नागर लोय़ार खुसि
 नारोद खुसि
 पलिमारि खुसि
 पागला खुसि
 पाथरघाटा खुसि
 पाथराज खुसि
 पुनर्भबा खुसि
 पेटकी खुसि
 फकिरनी खुसि
 फुलकुमार खुसि
 ब्रह्मपुत्र-यमुना
 बड़ाल आपार खुसि
 बड़ाल लोय़ार खुसि
 बाङालि खुसि
 बादाइ खुसि
 बार्नाइ खुसि
 बान्नी खुसि
 बुराइल खुसि
 बुल्लाइ खुसि
 बुड़िखोड़ा खुसि
 बुड़ि तिस्ता खुसि
 बेरं खुसि
 बेलान खुसि
 बेसानी खुसि
 बोरका खुसि
 भादाइ खुसि
 भुल्ली खुसि
 भेरसा खुसि
 महानन्दा आपार खुसि
 महानन्दा लोय़ार खुसि
 माइला खुसि
 मालदाहा खुसि
 मुसाखान खुसि
 मानस खुसि
 यमुना खुसि (पञ्चगड़)
 रतनाइ खुसि
 रामचण्डि खुसि
 राक्षसिनी-तेँतुलिय़ा खुसि
 लेंगा खुसि
 लोना खुसि
 शिब खुसि
 सती-स्बर्णामति-भाटेश्बरी खुसि
 सिमलाजान खुसि
 सिरामाखाली खाल खुसि
 सिंगिमारी खुसि
 सुइ खुसि
 सेनुय़ा खुसि
 सोज खुसि
 हाराबती खुसि
  हुड़ासागर खुसि 
</div>

उत्तर-पूर्बाञ्चलया खुसि 

 आत्राखालि खुसि 
  आबुय़ा खुसि बा नान्दिय़ा गां
 आमरि खाल खुसि
 इसदार खाल-बारभाङ्गा खुसि
 उपदाखाली खुसि
 उमिय़ाम खुसि
 कर्णझरा खुसि
 कर्ण-बालजा खुसि
 करिस खुसि
 काँचामाटिय़ा खुसि
 कापना खुसि
 कामारखाल खुसि
 कामारखाली खुसि
 कालदाहार-कानिय़ाकुल खुसि
 कालनी खुसि
 कालापानिझरा खुसि
 कुशिय़ारा खुसि
 कोराङ्गी खुसि
 खाजाचिं खुसि
 खासिमारा खुसि
 खेपा खुसि
 खोय़ाइ खुसि
 गुमाइ खुसि
 घागटिय़ा खुसि
 घानुरा-बगाला खुसि
 घोड़ाउत्रा खुसि
 चामति खुसि
 चितलखाली खुसि
 चेला खुसि
 जाफलं-डाउकि खुसि
 जालिय़ा छड़ा खुसि
 जालुखालि खुसि
 जुरी खुसि
 डाउका खुसि
 धला खुसि
 दुधदा खुसि
 दोलता खुसि
 धनु खुसि
 धलाइ-बिसनाइ खुसि
 धलाइ खुसि
 नकला-सुन्द्राकाशि खुसि
 नरसुन्दा खुसि
 नलजुर खुसि
 नय़ागां खुसि
 नय़ा गां खुसि
 निताइ खुसि 
 पाटनाइ-पाइकारतला खुसि
 पाबिजुड़ि-कुशि गाङ-कुशिय़ा खुसि
 पिय़ाइन खुसि
 पिय़ाइन खुसि (सुनामगञ्ज-नेत्रकोना)
 पुरनो सुरमा खुसि
 पोड़ा खाल-खाइय़ा खुसि
 बटरखाल खुसि
 बड़ गां खुसि
 बाउलाइ खुसि
 बाथाइल खुसि
 बालइ खुसि
 बिजना-गुङ्गाइजुरि खुसि
 बिबिय़ाना खुसि
 बेकरा खुसि
 बेतैर खुसि
 बेदुरि खाल खुसि
 भाबना-बाँशिय़ा-बहिय़ा गां खुसि
 भोगाइ-कंस खुसि
 मगड़ा खुसि
 मनु खुसि
 मरा सुरमा खुसि
 महारशि खुसि
 महासिं खुसि
 मालिजि खुसि
 मिरगी खुसि
 जादुकाटा-रक्ति खुसि
 लंला खुसि
 लाइन खुसि
 लाउरानजानि खुसि
 लुभा खुसि
 साइदुलि-बारनि खुसि
 सातारखाली खुसि
 सारि गोय़ाइन खुसि
 सिनाइ खुसि
 सिङ्गुय़ा खुसि
 सुतां खुसि
 सुरमा खुसि
 सोनाइ-बरदाल खुसि
 सोमेश्बरी खुसि
 सोमेश्बरी खुसि (धरमपाशा)
 सोमेश्बरी खुसि (श्रीबर्दी-झिनाइगाति)
</div>
उत्तर-केन्द्रीय़ अञ्चलेर खुसि 

 आइमान-आखिला खुसि
 आइमान-मोबारि खुसि
 आड़िय़ाल खाँ खुसि
 इछामति खुसि (मानिकगञ्ज)
 इछामति खुसि (सिराजदिखान)
 इलिशमारी खुसि
 एलंजानी खुसि
 काटाखाली खुसि
 कालिगङ्गा खुसि (मानिकगञ्ज)
  खिरो खुसि (त्रिशाल)
 खिरो खुसि (भालुका)
 गांडुबि खुसि
 गाजीखाली खुसि
 गोल्लार खाल खुसि
 चाताल खुसि
 चापाइ खुसि
 चिलाइ खुसि
 जय़पाड़ा खाल खुसि
 झारकाटा खुसि
 जिञ्जिराम खुसि
 झिनाइ खुसि
 टङ्गी खाल खुसि
 टंकि खाल खुसि
 तालतला खाल खुसि
 तुराग खुसि
 तुलसीखाली खाल खुसि
 धलेश्बरी खुसि
 नागदा खाल खुसि
 नाङ्गला खुसि
 नालजुरि खाल खुसि
 नांली खुसि
 पद्मा खुसि
 पागारिय़ा-शिला खुसि
 पारुलि खाल खुसि
 पाहाड़िय़ा खुसि
 पुरनो धलेश्बरी खुसि
 पुरातन ब्रह्मपुत्र खुसि
 पुंली खुसि
 बंशी खुसि
 बंशी खुसि (साभार)
 ब्रह्मपुत्र खुसि (नरसिंदी-मुन्सीगञ्ज)
 बाकसातरा खुसि
 बाज्जा-मेधुय़ा खुसि
  बानार आपार खुसि
 बानार लोय़ार खुसि
 बालु खुसि
 बुड़िगङ्गा खुसि
 बैरान खुसि
 बोशखालीर खाल खुसि
 मरा जिञ्जिराम खुसि
 माहारि खुसि
 मिनिखाली खुसि
 लाबुन्धा खुसि
 लौहजं खुसि
 शीतलक्ष्या खुसि
 सालदा खुसि
 सुती खुसि
 सुतिय़ा खुसि
 सोनाखाली खाल खुसि
 हाइ खुसि
 हाड़िदोय़ा खुसि
</div>
पूर्ब-पहाडी अञ्चलया खुसि 

 इछामति खुसि (राङ्गामाटि)
 ईदगाओ खुसि
 कर्णफुलि खुसि 
 कासालं खुसि
  चेङ्गि खुसि
 डलु खाल-टंकाबती खाल खुसि
 नाफ खुसि
 बुड़ा मातामुहुरी खुसि
 बाँकखालि खुसि
 भारुय़ाखालि खुसि
 भोलाखाल खुसि
 माइनी खुसि
 मातामुहुरी खुसि
 रांखाइन खुसि
 साङ्गु खुसि
 हालदा खुसि
</div>
दक्षिण-पूर्बाञ्चलया खुसि 

 आर्सि-नालिय़ा खुसि 
 काकड़ि खुसि
 कास्ति खुसि
 गोमती खुसि
 घुंघुर खुसि
 छोट फेनी खुसि
 डाकातिय़ा खुसि
 डासाडिय़ा खुसि
 तितास खुसि
 तितास खुसि (नरसिंदी सदर-बाञ्छारामपुर)
 धनागोदा खुसि
 फेनी खुसि
 बिजलि खुसि
 बुड़ि खुसि
 भुलुय़ा खुसि
 मुहुरी खुसि
 मेघना आपार खुसि
 मेघना लोय़ार खुसि
 लहर खुसि
 लंगन बलभद्रा खुसि
 सालदा खुसि
 सेलोनिय़ा खुसि
 सोनाइ खुसि
 हाओड़ा खुसि
</div>
मेमेगु खुसि 
च्वसं बियातःगु ४०५ खुसि त्वःता बंगलादेशय् मेमेगु खुसि नं दयाच्वंगु दु। थ्व देय्‌या मेमेगु खुसि थ्व कथं दु- 

 आउलिय़ाखाना खुसि
 आमनदामन खुसि
 आस्ताइल खुसि
 काओराइद खुसि
 काजीपुर खुसि
 कालिन्दी खुसि
 खाड़िय़ा खुसि
 गुमानि खुसि
 खोय़ाथल्यांतुइपुइ खुसि
 चेल्लाखालि खुसि
 चोरखाइ खुसि
 जलढाका खुसि
 तेतुलिय़ा खुसि
 तैनगाङ
 थेगा खुसि
 नागेश्बरी खुसि
 धानखाली खुसि
 धानसिँड़ि खुसि
 नीलगञ्ज खुसि
 पञ्चबेणी
 प्राणसाय़र खुसि
  फटिकछड़ि खुसि
 बड़ाल खुसि
 बराक खुसि
 बान्दसा खुसि
 बुड़ो गौराङ्ग खुसि
 मय़ुर खुसि
 रहमत खालि खुसि
 राय़डाक खुसि
 लङ्गाइ खुसि
 शुक खुसि
 हरबांछड़ा खुसि
 हरिणघाटा खुसि
 हाड़िय़ाभाङा खुसि
 हेराचामति खुसि
</div>

बंगलादेश-भारत-म्यान्मार सीमाय् दयाच्वंगु खुसितेगु धलः

  राय़मङ्गल 
  इछामती-कालिन्दी
  बेतना-कोदालिय़ा
  भैरब-कपोताक्ष 
  माथाभाङ्गा
 गङ्गा
  पागला
 आत्राइ
 पुनर्भबा
  तेतुलिय़ा
  टांगन
  कुलिक बा कोकिल
  नागर
  महानन्दा
  डाहुक
  करतोय़ा
  तालमा
  घोड़ामारा
  दिओनाइ-यमुनेश्बरी
  बुड़ितिस्ता
  तिस्ता
  धरला
  दुधकुमार
 ब्रह्मपुत्र
  जिञ्जिराम
  चिल्लाखालि
  भोगाइ
  सोमेश्बरी
  दामालिय़ा/यालुखाली
  नय़ागाङ 
  उमिय़ाम 
  यादुकाटा
  धला
  पिय़ाइन
  शारि-गोय़ाइन
 सुरमा
  कुशिय़ारा
  सोनाइ-बारदल
  जुरि
  मनु
  धलाइ
  लंला
  खोय़ाइ
  सुतां
  सोनाइ
  हाओड़ा
  बिजनी
  सालदा
  गोमती
  काकराइ- डाकातिय़ा
  सिलोनिय़ा
  मुहुरी
  फेनी
  कर्णफुलि
  निताइ
  सांगु
 मातामुहुरी
  नाफ
</div>

लिधंसा

पुचः:बंगलादेश