प्रवीर

वेदकथं मनुयागु वंशजयाम्ह छम्ह हिन्दू पात्र खः।

 शास्त्रय् दसु 

अर्थशास्त्रम् — अधिकरणम् १ — अध्यायः १८विकिस्रोतः – अर्थशास्त्रम्/अधिकरणम् १/अध्यायः १८
तथाअप्यतुष्यन्तं अन्यस्मिन्पुत्रे दारेषु वा स्निह्यन्तं अरण्यायऽपृच्छेत   ।। ०१.१८.०५  ।।
 बन्ध-वध-भयाद्वा यः सामन्तो न्याय-वृत्तिर्धार्मिकः सत्य-वाग्-अविसंवादकः प्रतिग्रहीता मानयिता चाभिपन्नानां तं आश्रयेत   ।। ०१.१८.०६  ।।
 तत्रस्थः कोश-दण्ड-सम्पन्नः प्रवीर-पुरुष-कन्या-सम्बन्धं अटवी-सम्बन्धं कृत्य-पक्ष-उपग्रहं च कुर्यात्  ।। ०१.१८.०७  ।।
 एक-चरः सुवर्ण-पाक-मणि-राग-हेम-रूप्य-पण्य-आकर-कर्म-अन्तानाजीवेत्  ।। ०१.१८.०८  ।।
 पाषण्ड-संघ-द्रव्यं अश्रोत्रिय-उपभोग्यं वा देव-द्रव्यं आढ्य-विधवा-द्रव्यं वा गूढं अनुप्रविश्य सार्थ-यान-पात्राणि च मदन-रस-योगेनातिसंधायापहरेत्  ।। ०१.१८.०९  ।।

अर्थशास्त्रम् — अधिकरणम् १० — अध्यायः ३विकिस्रोतः – अर्थशास्त्रम्/अधिकरणम् १०/अध्यायः ३
सूत-मागधाः शूराणां स्वर्गं अस्वर्गं भीरूणां जाति-संघ-कुल-कर्म-वृत्त-स्तवं च योधानां वर्णयेयुः   ।। १०.३.४३  ।।
 पुरोहित-पुरुषाः कृत्य-अभिचारं ब्रूयुः । यन्त्रिक-वर्धकि-मौहूर्तिकाः स्व-कर्म-सिद्धिं असिद्धिं परेषां   ।। १०.३.४४  ।।
 सेना-पतिरर्थ-मानाभ्यां अभिसंस्कृतं अनीकं आभाषेत  "शत-साहस्रो राज-वधः । पञ्चाशत्-साहस्रः सेना-पति-कुमार-वधः । दश-साहस्रः प्रवीर-मुख्य-वधः । पञ्च-साहस्रो हस्ति-रथ-वधः । साहस्रोअश्व-वधः । शत्यः पत्ति-मुख्य-वधः । शिरो विंशतिकं भोग-द्वैगुण्यं स्वयं-ग्राहश्च" इति   ।। १०.३.४५  ।।
 तदेषां दश-वर्ग-अधिपतयो विद्युः   ।। १०.३.४६  ।।
 चिकित्सकाः शस्त्र-यन्त्र-अगद-स्नेह-वस्त्र-हस्ताः स्त्रियश्चान्न-पान-रक्षिण्यः पुरुषाणां उद्धर्षणीयाः पृष्ठतस्तिष्ठेयुः   ।। १०.३.४७  ।।

अर्थशास्त्रम् — अधिकरणम् १३ — अध्यायः ३विकिस्रोतः – अर्थशास्त्रम्/अधिकरणम् १३/अध्यायः ३
अथएकं अमात्यं निष्पातयेत्  ।। १३.३.११  ।।
 स परं आश्रित्य योग-अपसर्प-अपरक्त-दूष्यानशक्तिमतः स्तेनऽटविकानुभय-उपघातकान्वा परस्यौपहरेत्  ।। १३.३.१२  ।।
 आप्त-भाव-उपगतः प्रवीर-पुरुष-उपघातं अस्यौपहरेदन्त-पालं आटविकं दण्ड-चारिणं वा "दृढं असौ चासौ च ते शत्रुणा संधत्ते" इति   ।। १३.३.१३  ।।
 अथ पश्चादभित्यक्त-शासनैरेनान्घातयेत्  ।। १३.३.१४  ।।
  दण्ड-बल-व्यवहारेण वा शत्रुं उद्योज्य घातयेत्  ।। १३.३.१५  ।।

अर्थशास्त्रम् — अधिकरणम् १३ — अध्यायः ४विकिस्रोतः – अर्थशास्त्रम्/अधिकरणम् १३/अध्यायः ४
विक्रान्तं प्रकृतिभिर्दूष्य-मुख्य-उपग्रहेण वा घातयेत् । स्वयं वा रसेन "मित्र-घातकोअयम्" इत्यवाप्त-अर्थः   ।। १३.४.४५  ।।
 विक्रमितु-कामं वा मित्र-व्यञ्जनः परस्याभिशंसेत्  ।। १३.४.४६  ।।
 आप्त-भाव-उपगतः प्रवीर-पुरुषानस्यौपघातयेत्  ।। १३.४.४७  ।।
 संधिं वा कृत्वा जन-पदं एनं निवेशयेत्  ।। १३.४.४८  ।।
 निविष्टं अस्य जन-पदं अविज्ञातो हन्यात्  ।। १३.४.४९  ।।

 लिधंसा 

Category:हिन्दू पात्र