मालवा

मालवा ज्वालामुखी उत्पत्तिको पठार ओगटेको पश्चिम-मध्य भारतको ऐतिहासिक प्रदेश हो। भूवैज्ञानिक रूपमा, मालवा पठारले सामान्यतया विन्ध्याचल हिमशृङ्खलाको उत्तरमा रहेको ज्वालामुखी माथिल्लो भूभागलाई जनाउँछ। राजनीतिक र प्रशासनिक रूपमा, यो मध्य भारतको पूर्व राज्यको पर्यायवाची पनि हो जुन पछि मध्य प्रदेशमा विलय भयो। वर्तमानमा ऐतिहासिक मालवा क्षेत्रले पश्चिम मध्य प्रदेशका जिल्लाहरू र दक्षिण-पूर्वी राजस्थानका केही भागहरू समावेश गर्दछ। कहिलेकाहीं माल्वाको परिभाषा विन्ध्यको दक्षिणमा निमार क्षेत्र समावेश गर्न विस्तार गरिएको छ।

यद्यपि यसको राजनीतिक सिमानाहरू इतिहासभरि उतारचढाव भएको छ, यस क्षेत्रले राजस्थानी, मराठी र गुजराती संस्कृतिहरूद्वारा प्रभावित आफ्नै छुट्टै संस्कृतिको विकास गरेको छ। भारतको इतिहासमा कवि र नाटककार कालिदास, लेखक भर्त्रीहरि, गणितज्ञ र खगोलविद् वराहमिहिर र ब्रह्मगुप्त, र बहुमाथ राजा भोज सहित धेरै प्रमुख व्यक्तिहरू मालवामा बसेका छन्। उज्जैन पुरातन समयमा यस क्षेत्रको राजनीतिक, आर्थिक र सांस्कृतिक राजधानी थियो, र इन्दौर अहिले सबैभन्दा ठुलो सहर र व्यापारिक केन्द्र हो।Ahmad, S. H., Anthropometric measurements and ethnic affinities of the Bhil and their allied groups of Malwa area., Anthropological Survey of India,1991, 

सन्दर्भ सामग्रीहरू

श्रेणी:मालवा
श्रेणी:मध्य प्रदेशको भूगोल
श्रेणी:भारतका क्षेत्रहरू
श्रेणी:ऐतिहासिक भारतीय क्षेत्रहरू