भुटिया जाति

भुटिया उत्तरपूर्वी भारतको सिक्किम राज्यमा बसोबास गर्ने सिक्किमेली जनताहरूको समुदाय हो। सन् २००१ मा, भुटियाको सङ्ख्या लगभग ६०,३०० थियो। भुटियाले यहाँ तिब्बती वंशका मानिसहरूलाई बुझाउँछ। सिक्किममा भुटियाहरूले बोल्ने भाषा सिक्किमी हो, जुन तिब्बती र जोङ्खा, भुटानको भाषासँग ७५% पारस्परिक रूपमा बुझ्न सकिन्छ। धेरैजसो भूटियाहरूले ञिङमा विद्यालयको अभ्यास गर्थे, त्यसपछि तिब्बती बौद्ध धर्मको कग्युद ​​विद्यालय।

 इतिहास 
८औँ शताब्दीदेखि, मानिसहरू थोरै सङ्ख्यामा तिब्बतबाट सिक्किममा बसाइँ सरेका थिए। तर १३औँ शताब्दीको दौडान धेरै कुलहरू ग्याद बुम सासँग आए र त्यसपछि तिब्बतमा रेड ह्याट र येलो ह्याट बीचको निरन्तर द्वन्द्वको कारणले दक्षिणतिर भ्रमण गर्ने लामाहरूको एक शृङ्खला थियो। मध्य १६०० को दसक मा पहेँलो टोपी को अन्तिम विजय संग। विजयी गुशी खान र उनका गेलुग सहयोगीहरूद्वारा रेड टोपी सम्प्रदायका अनुयायीहरूको सामूहिक सतावट थियो।

धेरैजना आफ्ना रेड टोपी भाइहरू जस्तै नियतिको डरले दक्षिणतिर सिक्किम र भुटानतिर भागे। फलस्वरूप, आजसम्म भुटान र सिक्किम दुवैमा रेड टोपीको बहुमत छ। उनीहरू हिमालयका विभिन्न भन्ज्याङ भएर बसाइँ सरेका थिए। भुटियाको अन्तिम नामहरूमा भौगोलिक सङ्केतहरू सामान्य छन्।

भुटिया जनजाति भित्र धेरै गोत्रहरू छन् र जनजाति बाहिरको विवाह भन्दा अन्तर-वंश विवाहलाई प्राथमिकता दिइन्छ। सिक्किममा, भुटियाहरू प्रायः सरकारी क्षेत्रमा, कृषिमा र बढ्दो व्यापारिक क्षेत्रमा पनि कार्यरत छन्। दार्जिलिङ जिल्लामा, भुटियाहरू प्रायः सरकारी र वाणिज्यमा कार्यरत छन्। भुटियाहरूले आफ्नो कुलभित्र अन्तरविवाहको अभ्यास गर्थे र दुलही र दुलही छनोटको धेरै श्रेणीबद्ध प्रणाली पछ्याउँथे। वंश भेदभाव व्यापक छ, र समुदाय बाहिर विवाहलाई तुच्छ ठानिन्छ।

 अवस्था 
भारतको अधिराज्य भित्र, भुटियाहरूलाई सिक्किम, पश्चिम बङ्गाल र त्रिपुरा राज्यहरूमा अनुसूचित जनजातिको रूपमा मान्यता दिइएको छ। २६ अगस्ट २०१५ मा, दार्जिलिङको भ्रमणको क्रममा, ममता बनर्जीको नेतृत्वमा पश्चिम बङ्गाल सरकारले भुटिया समुदायको लागि छुट्टै विकास बोर्ड गठन गर्ने घोषणा गर्‍यो।

 उल्लेखनीय भुटियाहरू 

 बाइचुङ भूटिया, भारतको अन्तर्राष्ट्रिय फुटबल खेलाडी
 काजी लेन्डुप दोर्जी, सिक्किमका पहिलो मुख्यमन्त्री
 गन्जु लामा, भिक्टोरिया क्रस प्राप्त गर्ने गोर्खा
 नोर्देन तेन्जिङ भुटिया, सङ्गीतकार, रचनाकार र गायक
 डेनी डेन्जोङ्पा, भारतीय अभिनेता

सन्दर्भ सामग्रीहरू

श्रेणी:नेपालका जनजातिहरू