ह्योगो

ह्योगो प्रान्त जापानको होन्शू टापुको कान्साई क्षेत्रमा अवस्थित छ। सन् २०१९ जुन १ सम्मको तथ्यांक अनुसार ह्योगो प्रिफेक्चरको जनसंख्या करिब ५,४६९,७६२ छ र यसको भौगोलिक क्षेत्रफल ८,४०० वर्ग किलोमिटर (३,२०० वर्ग माइल) छ। ह्योगो प्रान्त पूर्वमा क्योटो, दक्षिण–पूर्वमा ओसाका, र पश्चिममा ओकायामा र तोत्तोरी प्रान्तहरूसँग सीमाना जोडिएको छ।

कोबे सहर ह्योगो प्रिफेक्चरको राजधानी र सबैभन्दा ठूलो सहर हो, साथै जापानको सातौं ठूलो सहर पनि हो। अन्य प्रमुख सहरहरूमा हिमीजी, निशिनोमिया, र अमागासाकी पर्दछन्।

ह्योगो प्रान्तको मुख्य भूभाग जापान सागरबाट सुरु भएर सेतो भनिने भित्री समुन्द्र सम्म फैलिएको छ। यसमा अवाजी द्वीप र प्रान्तका अन्य साना टापुहरू पनि समावेश छन्।

ह्योगो प्रान्त पश्चिमी जापानको प्रमुख आर्थिक, यातायात , र पर्यटन केन्द्र हो। यहाँको २०% भूभाग प्राकृतिक पार्कको रूपमा संरक्षित छ। ह्योगो केन्द्र कोबे महानगर क्षेत्र र ओसाका महानगर क्षेत्रको भाग हो, जुन ग्रेटर टोकियो क्षेत्रपछि जापानको दोस्रो बढी जनसंख्या भएको शहरी क्षेत्र हो र विश्वका सबैभन्दा उत्पादनशील क्षेत्रहरूमध्ये एक मानिन्छ।  

 इतिहास
आजको ह्योगो प्रिफेक्चर पुराना हरिमा, ताजिमा, अवाजी, र तान्बा तथा सेत्सुका केही भागहरू मिलेर बनेको हो। ११८० मा हिएन कालको अन्त्यतिर सम्राट अन्तोकु, ताइरा नो कियोमोरी, र सम्राटको दरबार अस्थायी रूपमा फुकुहारा (आजको कोबे सहर) सारिएको थियो।

हिमीजी किल्ला, जुन हिमीजी सहरमा अवस्थित छ, युनेस्को विश्व सम्पदा सूचीमा सूचीकृत छ र जापानको सबैभन्दा राम्रो संरक्षण गरिएका मध्यकालीन किल्लाहरू मध्ये एक हो।

सन् १९९५ मा दक्षिणी ह्योगो प्रिफेक्चर ग्रेट हान्सिन भूकम्प (६.९ Mw) ले ठूलो क्षति पुर्यायो। यसले कोबे र अवाजीका महत्वपूर्ण क्षेत्रहरू नष्ट गर्यो, साथै निशिनोमिया, अशिया, र छिमेकी ओसाका प्रिफेक्चरमा समेत प्रभाव पार्यो, करिब ६,५०० जनाको मृत्यु भयो। 

 भूगोल
ह्योगो प्रान्तको दुई समुद्री किनारा छन्: उत्तरमा जापान सागर र दक्षिणमा सेतो इनल्यान्ड सी। अवाजी द्वीपमा ह्योगो प्रिफेक्चरले प्रशान्त महासागरको काई च्यानलसँग पनि सिमा बनाउँछ।

उत्तरको भूभागमा कम जनसंख्या छ। केन्द्रिय उच्चभूमि क्षेत्रमा साना गाउँहरू छन्। अधिकांश जनसंख्या दक्षिणी तटीय क्षेत्रमा बसोबास गर्छन्, जुन ओसाका–कोबे–क्योटो महानगर क्षेत्रको हिस्सा हो। अवाजी द्वीप इनल्यान्ड सी र ओसाका खाडीको बीचमा अवस्थित छ, र होन्शू तथा शिकोकू द्वीपबीचको प्राकृतिक विभाजनको रूपमा काम गर्छ।

ह्योगोको मौसम गर्मीमा तातो र आर्द्र हुन्छ। जाडोमा, उत्तर ह्योगोमा प्रायः भारी हिउँ पर्छ भने दक्षिणमा केवल कहिलेकाहीँ हल्का हिउँ मात्र झर्छ। 

 जनसंख
ह्योगो प्रान्तको जनसंख्या १८९० मा करिब १.५ मिलियन थियो र २०१५ सम्ममा करिब ५.५ मिलियन पुगेको छ। जनसंख्या वृद्धि दर दशकौंमा फरक–फरक देखिएको छ।
वर्षजनसंख्यावार्षिक प्रतिशत ±18901,551,367—19031,833,957+1.30%19132,143,791+1.57%19202,301,799+1.02%19302,646,301+1.51%19452,821,892−2.61%19503,309,935+3.24%19704,667,928+1.61%19955,401,877−0.01%20155,536,989−0.18%

 अर्थतन्त्र 
ह्योगो प्रान्तको अर्थतन्त्र विविध छ र यसमा कृषि, वन उद्योग, र मत्स्य पालन महत्वपूर्ण भूमिका खेल्छन्। यस्तै, यहाँ सूचना प्रविधि (IT) उद्योग, भारी धातु, र चिकित्सा उपकरण उत्पादन पनि विकसित छन्। 

कोबे बन्दरगाह जापानका सबैभन्दा ठूला बन्दरगाहमध्ये एक हो। यसले अन्तर्राष्ट्रिय व्यापारलाई सहज बनाएको छ।

 सन्दर्भ सामग्रीहरू 

श्रेणी:जापानका प्रान्तहरू