सिचुआन

सिचुआन दक्षिण पश्चिम चीनको एक प्रदेश हो जसले सिचुआन बेसिनको अधिकांश भाग ओगटेको छ र पश्चिममा जिन्सा नदी, उत्तरमा डाबा पर्वत र दक्षिणमा युन्गुई पठारको बीचमा तिब्बती पठारको पूर्वी भाग ओगटेको छ। सिचुआनको राजधानी छेन्दु हो। सिचुआनको जनसङ्ख्या ८ करोड ३० लाख रहेको छ। सिचुआन को उत्तरमा छिङहाई, उत्तरमा गान्सु, उत्तरपूर्वमा साङ्सी, पूर्वमा चोङकिङ (२०औँ शताब्दीको अन्त्यसम्म सिचुआनको ऐतिहासिक भाग), दक्षिणपूर्वमा गुइझोउ, दक्षिणमा युन्नान र पश्चिममा तिब्बत स्वायत्त क्षेत्र पर्दछन्। सिचुआनका हान चिनियाँहरूले मन्दारिन चिनियाँहरूको विशिष्ट सिचुआनी बोलीहरू बोल्दछन्। मसालेदार सिचुआन मरिच आधुनिक सिचुआन भोजनमा प्रमुख छ, जसमा कुंग पाओ चिकन र मापो टोफू लगायतका व्यञ्जनहरू समावेश छन् जुन संसारभर चिनियाँ खानाको मुख्य भाग बनेका छन्।

सिचुआन चीनको छैटौँ ठुलो प्रदेशीय अर्थतन्त्र हो, जुन पश्चिमी चीनको सबैभन्दा ठुलो र हेनानपछिको अन्तरदेशीय प्रदेशहरूमध्ये दोस्रो ठुलो हो। सन् २०२१ सम्ममा, यसको नाममात्रको कुल गार्हस्थ्य उत्पादन ५,३८५ अर्ब युआन (अमेरिकी डलर $ ८४७.६८ अर्ब) थियो, जुन टर्कीको कुल गार्हस्थ्य उत्पादन ८१५ अर्ब भन्दा अगाडि थियो। कुनै पनि देशको तुलनामा यो सन् २०२१ सम्ममा १८औँ ठुलो अर्थतन्त्र का साथै १९औँ सबैभन्दा धेरै जनसङ्ख्या भएको देश हुनेछ। 

सिचुआनमा भौगोलिक रूपमा धेरै फरक दुई भागहरू छन्। प्रदेशको पूर्वी भाग प्राय: उर्वर सिचुआन बेसिन (जुन सिचुआनले चोङकिङ नगरपालिकासँग साझेदारी गरेको छ) भित्र पर्दछ। पश्चिमी सिचुआनमा तिब्बती पठारको सबैभन्दा पूर्वी भाग को गठन गर्ने धेरै पर्वत शृङ्खलाहरू छन्, जुन सामान्य रूपमा हेंगडुआन पर्वतको रूपमा चिनिन्छ। यी मध्ये एक, डाक्सु पर्वत, गोंगगा शान प्रदेशको सबैभन्दा अग्लो बिन्दु हो, जुन समुद्र सतहबाट ७,५५६ मिटर (२४,७९० फिट) माथि छ। तिब्बती पठार र याङ्त्से प्लेटको टक्करबाट पर्वतहरू बनेका हुन्। सन् २००८ को सिचुआन भूकम्पका बेला फुटेको लोङमेन्सान फल्ट पनि यहाँको खराबी हो। अन्य पर्वत शृङ्खलाहरूले सिचुआन बेसिनलाई उत्तर, पूर्व र दक्षिणबाट घेरेको छ। तीमध्ये प्रदेशको उत्तरपूर्वमा रहेको डाबा पर्वत पनि एक हो।

सन्दर्भ सामग्रीहरू

श्रेणी:जनवादी गणतन्त्र चीनका प्रदेशहरू