टोटो भाषा

टोटो भारत र भुटानको सिमानामा बोलिने एक चिनियाँ तिब्बती भाषा हो, जुन भुटानको सीमामा पश्चिम बङ्गालको टोटोपारामा आदिवासी टोटो मानिसहरूद्वारा बोलिने गरिन्छ। यो पश्चिम बङ्गालको जलपाईगुडी जिल्लाको भारत-भुटान सीमामा पर्ने शुभपारा, धुन्चीपारा र पंचायतपारा पहाडहरूमा पनि बोलिन्छ।

 स्थिति 
टोटोलाई युनेस्कोले १,००० वक्ताहरूको साथमा गम्भीर रूपमा लोपोन्मुख भाषाको रूपमा सूचीबद्ध गरेको छ। तर, समुदायका अधिकांश परिवारले घरमा टोटो बोल्छन्। विद्यालयमा बङ्गाली प्रयोग गरे पनि अधिकांश बालबालिकाले घरमै टोटो सिक्छन्।

भारतीय मानवविज्ञान सर्वेक्षणले टोटो जनजातिको भाषासम्बन्धी अध्ययन गर्न थाल्यो, जसको जनसङ्ख्या घटेर १,५३६ मा झरेको छ, उनीहरूले यो थाहा पाएनन् कि यो भाषा जनजातिभन्दा बढी खतरामा छ। अनुसन्धाताहरू र टोटो समुदायका सदस्यहरू स्वीकार्छन् कि भाषा खतरामा छ र अन्य भाषाहरू, विशेष गरी नेपाली र बङ्गालीको प्रभाव दिनप्रतिदिन बढ्दै गइरहेको छ।

हिमालय भाषा परियोजनाले टोटोको पहिलो व्याकरणात्मकमा काम गरिरहेको छ।

सन्दर्भ सामग्रीहरू

श्रेणी:किराँती भाषा परिवार
श्रेणी:भारतमा बोलिने भाषाहरू
श्रेणी:भुटानमा बोलिने भाषाहरू
श्रेणी:भारतका लोपोन्मुख भाषाहरू