ओसिनियामा महिला स्वतन्त्रता आन्दोलन

ओसिनियामा महिला स्वतन्त्रता आन्दोलन 
सन् १९६० को दशकको अन्त्यमा सुरु भई सन् १९८० को दशकको सुरुवातसम्म जारी रहेको नारीवादी आन्दोलनको अंश थियो। व्यक्तिगत मुद्दाहरूलाई राजनीतिक बहसको हिस्सा बनाउने र यौनवादको विषयलाई राजनीतिक मूलधारमा ल्याउने संयुक्त राज्य अमेरिका र अन्य देशका नारीवादी आन्दोलनहरूबाट प्रभावित भई, अस्ट्रेलिया र न्युजिल्यान्ड महिलाहरूले सन् १९६९ र सन् १९७० मा महिला स्वतन्त्रताका लागि समूहहरू गठन गर्न थालेका थिए। प्रशान्त टापुहरू आवद्ध देशहरूमा थोरै संस्थाहरू गठन भएतापनि फिजी र गुआम देशका महिलाहरू यस आन्दोलनसँग निकट बनेका थिए।

छिट्टै नै यसका समर्थकहरू सम्पूर्ण अस्ट्रेलिया र न्युजिल्यान्ड भरी फैलिएका थिए। नारीवादी अगुवाहरूको प्राथमिक मुद्दा सबै क्षेत्रमा महिलाहरूको स्वायत्ततामा केन्द्रीय थियो, जसमा बाल हेरचाह केन्द्र, समान अवसर, समान ज्याला र रोजगारी, महिलाहरूलाई वस्तुकरण गर्ने प्रवृत्ति, प्रजनन अधिकार, यौनिकता र यौन दुर्व्यवहारमा ध्यानाकर्षण गरिएको थियो। यस आन्दोलनको सबैभन्दा महत्त्वपूर्ण मुद्दा समाजले महिलालाई हेर्ने दृष्टिकोणमा मौलिक परिवर्तन ल्याउनुमा केन्द्रित थियो। महिलाप्रतिको सोचमा परिवर्तन नआएसम्म विद्यमान कानुनमा सुधार गरेर मात्र समाजमा महिलाको स्थान परिवर्तन हुन्छ भन्ने कुरालाई अस्वीकार गर्दै, नारीवादी अगुवाहरूले सार्वजनिक विरोध प्रदर्शनमा भाग लिँदै विभिन्न मुद्दाहरूमा जानकारी प्रकाशित गरी एकीकृत प्रयासहरू व्यवस्थित गर्न बैठकहरू सञ्चालन गरेका थिए।

 सिड्नी 

सिड्नीमा महिला स्वतन्त्रता आन्दोलन सन् १९६९ मा बल्मेन र ग्लिबमा महिलाहरूको स-साना बैठकहरूबाट सुरु भएको थियो। यो सन् १९६० को दशकको अन्त्य र सन् १९७० को दशकभरि अन्तर्राष्ट्रिय स्तरमा भएको महिला स्वतन्त्रताको राजनीतिक र साङ्गठनिक विकासको एक हिस्सा थियो।  ग्लिबमा रहेका नारीवादीहरूको प्रारम्भिक समूह नै सन् १९७० मा ६७ ग्लिब प्वाइन्ट रोडको पहिलो स्थानमा महिला स्वतन्त्रता गृह स्थापना गर्न जिम्मेवार थियो। यसका लागि आवासीय क्षेत्र अर्की प्रारम्भिक सिड्नी नारीवादी बारबरा लेभीले उपलब्ध गराएकी थिइन्।

पहिले 'निजी जीवन'को दायरामा मात्र मानिने बलात्कार, घरेलु हिंसा, हाडनाता करणी र गर्भपतन जस्ता मुद्दाहरूको बारेमा एकअर्कासँग कुरा गर्दै, ग्लिब महिला स्वतन्त्रता गृह र अन्य ठाउँमा भेला भएका महिलाहरूले यी मुद्दाहरूको समानता पत्ता लगाएका थिए। यस्ता पहिले निषेधित मानिएका विषयहरूमा गरिने सामूहिक कुराकानीलाई 'चेतना अभिवृद्धि' भन्न थालिएको थियो जुन जुन राजनीतिक सङ्गठनका पुराना स्वरूपहरू र नयाँ स्वतन्त्रता आन्दोलनबीचको मुख्य राजनीतिक भिन्नताहरूमध्ये एक थियो। महिलाका अनुभवहरू व्यक्तिगत र विशिष्ट नभई विश्वव्यापी र प्रणालीगत हुन् भन्ने बुझाइलाई 'व्यक्तिगत नै राजनीतिक हो' भनेर सङ्क्षेपीकरण गरिएको थियो जुन महिला स्वतन्त्रता आन्दोलनको प्रमुख अन्तर्दृष्टि मध्ये एक बनेको थियो।

सन् १९७१ को अन्त्यसम्ममा सिड्नीभरि लगभग १६ वटा विभिन्न महिला स्वतन्त्रता समूहहरू गठन भइसकेका थिए। सन् १९७२ को वसन्त ऋतुमा, यस समूहका सदस्यहरूले सिड्नीको हाइड पार्कको ठीक दक्षिणमा रहेको २५ अल्बर्टा सडकमा एउटा पुरानो दुई तले भवनमा नयाँ परिसर फेला पारेका थिए। सन् १९७६ जुलाईमा सिड्नीमा महिला स्वतन्त्रता आन्दोलनको 'वुमेन्स हाउस' पुनः चिपेनडेलको रेडफर्न रोडको कुनामा रहेको ६२ रिजेन्ट स्ट्रिटमा सरेको थियो।

 यो पनि हेर्नुहोस् 
 नारीवादी आन्दोलन
 उत्तर अमेरिकामा महिला स्वतन्त्रता आन्दोलन
 युरोपमा महिला स्वतन्त्रता आन्दोलन

 सन्दर्भ सामग्रीहरू 

श्रेणी:नारीवादी आन्दोलन