देवकी

देवकी महाभारत कालमा मथुराका राजा उग्रसेनका भाइ देवककी कन्या थिईन् । उनी भगवान श्रीकृष्ण र बलरामकी माता थिईन् । देवकीलाई अदितिको अवतार भनिएको छ । एक भनाईका अनुसार देवकीको पूर्जन्म पृष्णिका रूपमा भयो र त्यस जन्ममा उन विवाह  राजा सुतपससँग भएको थियो ।http://www.mythfolklore.net/india/encyclopedia/devaki.htm 

देवकीको रूपमा उनको विवाह वसुदेव सँग भएको थियो। उग्रसेनको क्रूर छोरा कंसले देवकीको आठौँ सन्तानको हातबाट आफ्नो मृत्यु हुने आकाशवाणी सुनेपछि देवकी र वसुदेवलाई कारागारमा थुनेर राखेको थियो। कंसले देवकीका छ वटा सन्तानलाई जन्मेकै समयमा मारेको थियो। बलराम देवकीका सातौँ सन्तान थिए। आठौँ पुत्र भगवान विष्णुका अवतार कृष्ण जन्मेकै समयमा वसुदेवले गोकुलमा लगेर नन्दगोपका घरमा छोडेर आएका थिए। नन्द तथा नन्दकी पत्नी यशोदाले बालक कृष्ण र बलरामको पालन पोषण गरेर हुर्काए। कृष्णलाई गोकुलमा छोडेर फर्कने बेलामा वसुदेवले यशोदाकी कन्या महामायालाई ल्याएर आए। बालक रुपी महामायालाई देखेर कंसले उनलाई मार्नको लागि हातमा उठाएर जमिनमा पट्कन लागेकै बेला उडेर आकाशमा गईन् र कंशलाई तेरो मृत्युले गोकुलमा जन्म लिएको भने पछि कंशले देवकीको आठौँ सन्तान गायब भएको थाह पायो। यो कुरा थाह पाए पछि कंशले वसुदेव र देवकीलाई कारागारबाट मुक्त गरेको थियो। त्यस पछि उनीहरू मथुरामा बस्न थाले । वसुदेवकी अर्की पत्नी रोहणीबाट सुभद्रा नामकी एक कन्या थिइन्। सुभद्राको विवाह अर्जुनसँग भएको थियो। अभिमन्यु सुभद्रा तथा अर्जुनका छोरा हुन्।सुकसागर

 सन्दर्भ सामाग्रीहरू 

श्रेणी:पौराणिक पात्रहरू