महाराष्ट्र दिवस

महाराष्ट्र दिवस, सामान्यतः महाराष्ट्र दीन रूपमा चिनिने ( मराठी : महाराष्ट्र दिन) राज्य छुट्टी  हुन्छ  यस मा भारतीय राज्य को महाराष्ट्र मा, महाराष्ट्र को राज्य को गठन सम्झना गर्दै   बम्बे राज्य विभाजन १ मे १९६० देखि ।  महाराष्ट्र दिवस सामान्यतया परेड र राजनीतिक भाषण र समारोह संग सम्बन्धित छ, महाराष्ट्र को इतिहास र परम्पराहरु मनाउने विभिन्न अन्य सार्वजनिक र निजी घटनाहरु को अलावा। यो महाराष्ट्रको मराठी भाषी राज्यको निर्माणको स्मरणार्थ मनाईन्छ।

 पृष्ठभूमि 
राज्य पुनर्गठन ऐन, १९५६ ले भाषाहरुको आधारमा भारत भित्रका राज्यहरुका लागि सीमाहरु परिभाषित गर्‍यो।  बम्बई राज्य जुन यस ऐनको परिणामको रूपमा गठन गरिएको थियो, तथापि, विभिन्न क्षेत्रहरू मिलेर बनेका थिए जहाँ विभिन्न भाषाहरू बोल्थे; मराठी, गुजराती, कच्छी र कोंकणी । संयुक्त महाराष्ट्र समिति बम्बई राज्यलाई दुई राज्यमा विभाजित गर्नका लागि आन्दोलनको नेतृत्वमा रहेको थियो। एउटा त्यस्तो क्षेत्र हो जहाँ मानिसहरू मुख्यतया गुजराती र कच्छी बोल्छन् र अर्को जहाँ मानिसहरूले मुख्यतया मराठी र कोंकणी बोल्छन्।  

भारतको संसदले २५ अप्रिल १९६० मा लागू गरेको बम्बई पुनर्गठन ऐन, १९६० अनुसार यस आन्दोलनको परिणाम स्वरूप महाराष्ट्र र गुजरात राज्यको गठन भयो। यो ऐन १ मे १९६० देखि लागू भयो,   यसैले वार्षिक उत्सवको कारण।

 अवलोकन 
प्रत्येक वर्ष महाराष्ट्र सरकारले एक सूचना जारी गर्दछ जुन मे १ को सार्वजनिक बिदालाई महाराष्ट्र दिवसका रूपमा मनाउनुपर्दछ । यस बिदा राज्य र  कार्यक्षेत्र अन्तर्गत का सबै विद्यालय, कार्यालय र कम्पनीहरूमा लागू हुन्छ र  केन्द्र सरकारले विभिन्न दिनको कार्यक्रमहरू आयोजित गरी यो दिन मनाउँछ।

 परम्पराहरु 
प्रत्येक वर्ष शिवाजी पार्कमा परेड हुन्छ जहाँ महाराष्ट्रका गभर्नर भाषण दिन्छन्।

यस दिन भारतीयहरूलाई लिकर बिक्री निषेध गरिएको छ, विदेशीहरूलाई बाहेक। 

 अनौंठो वा ऐतिहासिक समारोहहरू 
महाराष्ट्र दिवसका लागि गोल्डन जयंती समारोह १ मे २०११ मा महाराष्ट्रभर आयोजित गरिएको थियो।   

 उद्घाटन र नयाँ परियोजनाहरू र योजनाहरूको सुरूवात 
महाराष्ट्रमा राज्य सरकार र निजी क्षेत्रले १ मईमा विभिन्न नयाँ परियोजनाहरू र योजनाहरूको उद्घाटन र सुरुवात गर्‍यो। त्यस्ता संस्थाहरू र परियोजनाहरूको वार्षिक समारोहहरू पनि महाराष्ट्र दिवसमा आयोजना हुन्छन्।

मराठी भाषा विकिपेडिया १ मे २००३ मा शुरू भयो।

 सन्दर्भ