बेलायत-भारत-नेपाल त्रिपक्षीय सम्झौता

बेलायत-भारत-नेपाल  बीच सैन्य सेवामा रहेका गोर्खा सेनाको हक हितको लागि त्रिपक्षीय सम्झौता १९४७ मा हस्ताक्षर भएको थियो । 

 पृष्ठभूमि 
सन् १९४७ मा संयुक्त अधिराज्यबाट भारत स्वतन्त्र भए पछी,र यो निर्णय भएको थियो दुई सरकारहरू गोर्खा ब्रिगेड / गोरखा रेजिमेन्टहरु बीच विभाजित गर्न बीच बेलायती र भारतीय सेना सहमत भए— छ गोर्खा एकाइहरु नयाँ भारतीय सेनाको अङ्ग भए , जबकि ब्रिटिश सेनामा सरुवा गरियो :
भारतीय सेनाब्रिटिस सेनापहिलो राजा जर्ज पाँचौ को निजि गोर्खा राइफल (मलाउँ रेजिमेन्ट )दोश्रो राजा एडवार्ड सातौँको निजि गोर्खा राइफल ( सिर्मुर राइफल)तेश्रो रानी अलेक्जेन्ड्रियाको निजी गोर्खा राइफल६ औ गोर्खा राइफल४ औ  राजकुमार वेल्सको निजी गोर्खा राइफल७ औ गोर्खा राइफल५ औ शाही गोर्खा राइफल (फ्रन्टियर फोर्स)१० औ गोर्खा राइफल८ औ गोर्खा राइफल९ औ गोर्खा राइफल

 मुख्य बुँदा 
यो सम्झौताको मुख्य बुँदा निम्नानुसार छन् :

 गोर्खा सैनिक नेपाली नागरिकको रूपमा भर्ति गरिनु पर्नेछ , नेपाली नागरिकको रूपमा सेवा गर्नु पर्नेछ र पुनर्स्थापित गरिनेछ ।
 सबै धार्मिक तथा सांस्कृतिक संस्कार/ बिधिहरु हिन्दु धर्म मान्यता अनुसार गरिनेछ।
 भारतीय तथा ब्रिटिस सेनामा रहने गोर्खा सिपाहीले समान आधारभूत पारिश्रमिक पाउनेछन , तथापी रहनसहन बसाइको अनुसार भत्ता फरक पर्न सक्नेछ ।
 सन्तोषजनक कर्तव्यपालन र व्यबहार भएसम्म, सबै सैनिकलाई निवृतभरण पाउने समय सम्म काम गर्न सक्नेछन ।
 सबै गोर्खा सैनिक लाई प्रत्येक तीन तीन वर्षमा नेपाल जानको लागि छुट्टि दिइनेछ ।
 गोर्खा सेनाको भर्ना/ भर्ति विश्व व्यापी सैनिक नियम अनुसार गरिनेछ ।
 गोरखा सेना पूर्णतया उनीहरू भर्ती भएका ठाउँमा एकीकृत हुन्छन् र कुनै पनि परिस्थितिमा उनीहरूलाई भाडाको सिपाही मानिने छैन ।

यो सम्झौता ब्रिटिस सेनामा कार्यरत ३,५०० गोर्खा तथा भारतीय सेनामको ४०,००० सेनाको लागि मान्य हुनेछ। यो सम्झौता नेपाली सेनामा रहेका गोर्खाहरूलाई लागु हुने छैन ।
यो पनि हेर्नुहोस्
Tripartite Agreement

श्रेणी:नेपाली सेना
श्रेणी:नेपाल-बेलायत सम्बन्ध
श्रेणी:नेपालले गरेका सन्धि
श्रेणी:नेपाल भारत सम्बन्ध