दमन

दमन  (पोर्चुगेली: दमाओ), भारतको केन्द्र प्रशासित प्रदेश दमन र दीवको दमनको एउटा सहर र नगर परिषद हो ।

दमन सहर
दमन सहरलाई दमन गङ्गा नदीले दुई भागमा बाँडेको छ । पहिलो भागको नाम नानी-दमन (नानीको अर्थ छोटो) र दोस्रो भागको नाम मोती-दमन (मोतीको अर्थ ठुलो) हो । नानी दमनमा दुई वटा ठुला सहरहरू रहेका छन् । नानी दमनमा महत्त्वपूर्ण केन्द्रिक बजार, प्रमुख अस्पताल, वृहतबजार र मुख्य सरकारी र आवाशीय भवनहरू रहेको छ भने मोती-दमनमा मुख्यतया पुरानो सहरको छाप तथा पुरातात्विक स्थलहरू हेर्न सकिन्छ ।

इतिहास
सन् १५२३ मा पोर्चुगेली समुद्रयात्री डियोगो डी मेलो यस स्थानलाई पार गर्दै जाँदा अचानक यहाँ आएका थिए, उनी ओर्मुज तिर जाँदै गर्दा एउटा भयङ्कर समुद्री आँधीमा फसे र उनको पानीजहाज दमनको दिशामा तेर्सियो र भाग्यले उनी यहाँ पुग्न सफल भए । त्यस लगतै यो स्थान पोर्चुगेलीहरूको कोलोनीको रूपमा परिवर्तित भयो र लगभग ४०० वर्षसम्म यो उनीहरूको वासस्थानको रूपमा रह्यो । यहाँको उपयुक्त भौगोलिक परिवेश अनुसार समुद्रसँगको नजिकीको कारणले यहाँबाट पोर्चुगेलीहरू युरोपसँग सिधा समुद्री मार्गको प्रयोग गर्दै व्यापार गर्ने गर्थे । १६औँ शताब्दीमा मोतीदमनमा मुगल साम्राज्यबाट बच्नको लागि एउटा बृहत किल्लाको निर्माण गरियो किनभने पोर्चुगेली यहाँ आउनुभन्दा पूर्व यस स्थानमा मुगलहरूले राज्य गरेका थिए । यो किल्ला आज पनि सुरक्षित रहेको छ । वर्तमान समयमा यस किल्लाभित्र नगरपालिकाको सरकारी कार्यालय रहेको छ ।

सन् १९६१ डिसेम्बर १९ को दिन भारत सरकारद्वारा शैन्य कार्यवाही गरेर यहाँ आफ्नो कब्जा जमायो र यस क्षेत्रलाई पोर्चुगेलीहरूको शासनबाट मुक्त गराउन सफल भयो । पोर्चुगेलीबाट यस क्षेत्रलाई कब्जामुक्त गराएर यसलाई भारतमा बिलय गरियो । यस सैन्य कार्यवाहीमा भारततर्फका चार जनाको मृत्यु भएको थियो भने १४ जना भारतीय घाइते भएका थिए । त्यस्तै १० जना पोर्चुगेलीको मृत्य भएको थियो भने दुईजना घाइते भएका थिए ।Chakravorty, Dr. B.C. (2008). "Operation Vijay" . Bharat Rakshak. Retrieved 12/18/2010.

भाषाहरू

जनसङ्ख्या
सन् २०११ को भारतको जनगणना अनुसार दमन जिल्लाको जनसङ्ख्या १,९१,१७३ रहेको छ । यसको जनसङ्ख्या सामोआको बराबर रहेको छ ।  भारतमा रहेको कुल ६४० जिल्लाहरूमध्ये जनसङ्ख्याको आधारमा यो ५९२औँ स्थानमा रहेको छ । यहाँको जनघनत्व  रहेको छ । यहाँको लैङ्गिक अनुपात १०० पुरुषमा ५३३ महिला रहेको छ भने साक्षरता दर ८८.०६% रहेको छ ।

पर्यटन केन्द्र

यातायात व्यवस्था

सन्दर्भ सामग्रीहरू

बाह्य कडीहरू

आधिकारिक वेबसाइट 
दमन पर्यटन 

यो पनि हेर्नुहोस्