आपतित किरण

प्रकाशका स्रोतहरूबाट कुनैपनि बस्तुको सतहमा पर्न आएको किरण लाई आपतित किरण भनिन्छ । जस्तै सूर्यको प्रकाशको किरण ऎनामा पर्न आयो भने त्यो आएको किरण आपतित किरण हो ।
परिभाषा
प्रकाश किरण भनेको एउटा रेखा (सीधा वा वक्र) हो जुन प्रकाशको तरंगफ्रन्ट मा लम्ब हुन्छ; यसको ट्यान्जेन्ट collinear तरंग भेक्टर सँग हुन्छ। समान माध्यम मा प्रकाश किरणहरू सीधा हुन्छन्। तिनीहरू दुई भिन्न मिडिया बीचको इन्टरफेस मा मोडिन्छन् र अपवर्तन सूचकांक परिवर्तन हुने माध्यममा वक्र हुन सक्छन्। ज्यामितीय अप्टिक्स ले अप्टिकल प्रणाली मार्फत किरणहरू कसरी प्रसारित हुन्छन् भनेर वर्णन गर्दछ। छवि गरिने वस्तुहरूलाई स्वतन्त्र बिन्दु स्रोतहरूको संग्रहको रूपमा व्यवहार गरिन्छ, प्रत्येकले गोलाकार तरंगफ्रन्टहरू र सम्बन्धित बाहिरी किरणहरू उत्पादन गर्दछ। प्रत्येक वस्तु बिन्दुबाट किरणहरूलाई छविमा सम्बन्धित बिन्दु पत्ता लगाउन गणितीय रूपमा प्रचार गर्न सकिन्छ।

प्रकाश किरणको अलि बढी कठोर परिभाषा फर्म्याटको सिद्धान्त बाट लिइएको हो, जसले बताउँछ कि प्रकाशको किरणले दुई बिन्दुहरू बीच लिइएको बाटो भनेको कम्तीमा समयमा पार गर्न सकिने बाटो हो।आर्थर शुस्टर, अप्टिक्सको सिद्धान्तको परिचय, लन्डन: एडवर्ड अर्नोल्ड, १९०४  अनलाइन।
विशेष किरणहरू
अप्टिकल प्रणालीको विश्लेषण गर्न अप्टिकल मोडलिङमा धेरै विशेष किरणहरू प्रयोग गरिन्छन्। यी तल परिभाषित र वर्णन गरिएका छन्, मोडेल गर्न प्रयोग गरिने प्रणालीको प्रकारद्वारा समूहबद्ध।

सतहहरूसँग अन्तर्क्रिया
दिइएको घटना किरणसँग सम्बन्धित '', त्यो किरण हो जसले सतहद्वारा परावर्तित प्रकाशलाई प्रतिनिधित्व गर्दछ। सतह सामान्य र परावर्तित किरण बीचको कोणलाई परावर्तनको कोण भनिन्छ। परावर्तनको नियमले आवृत्तिक (छिटपुट नभएको) सतहको लागि, परावर्तनको कोण सधैं आवृत्तिको कोण बराबर हुन्छ भनी बताउँछ।*दिइएको घटना किरणसँग सम्बन्धित '' वा प्रसारित किरण ले सतहबाट प्रसारित हुने प्रकाशलाई जनाउँछ। यो किरण र सामान्य बीचको कोणलाई अपवर्तनको कोण भनिन्छ, र यो स्नेलको नियम द्वारा दिइएको छ। ऊर्जाको संरक्षण को लागि घटना किरणमा भएको शक्ति अपवर्तित किरणमा भएको शक्ति, परावर्तित किरणमा भएको शक्ति र सतहमा अवशोषित कुनै पनि शक्तिको योगफल बराबर हुनुपर्छ।
 यदि पदार्थ बाइरफ्रिन्जेन्ट छ भने, अपवर्तित किरण 'सामान्य' र असाधारण किरणहरू' मा विभाजित हुन सक्छ, जसले बाइरफ्रिन्जेन्ट पदार्थबाट गुज्र्दा फरक अपवर्तनको सूचकांक अनुभव गर्दछ।

अप्टिकल प्रणालीहरू
एक 'मेरिडियनल रे' वा 'ट्यान्जेन्शियल रे' एक किरण हो जुन प्रणालीको अप्टिकल अक्ष र किरण उत्पन्न भएको वस्तु बिन्दु भएको समतलमा सीमित हुन्छ। यो समतललाई मेरिडियनल समतल वा ट्यान्जेन्शियल समतल भनिन्छ।
एक 'स्क्यु रे'''' एक किरण हो जुन वस्तु बिन्दु र अप्टिकल अक्ष (मेरिडियनल वा ट्यान्जेन्शियल समतल) दुवै भएको समतलमा प्रसारित हुँदैन। यस्ता किरणहरूले अप्टिकल अक्षलाई कतै पनि पार गर्दैनन् र यसको समानान्तर पनि हुँदैनन्।

श्रेणी:विज्ञान
श्रेणी:भौतिक विज्ञान