सबैभन्दा ठूला सहरहरूको सूची

संयुक्त राष्ट्रसङ्घले सहरको गठनको लागि तीन परिभाषाहरू प्रयोग गर्दछ, किनकि सबै क्षेत्राधिकारका सबै सहरहरू एउटै मापदण्ड प्रयोग गरेर वर्गीकृत हुँदैनन्। सहरी क्षेत्रको सीमा, वा महानगरीय क्षेत्रहरू सहित सहरलाई उचित सहरको रूपमा परिभाषित गर्न सकिन्छ।

 परिभाषा 

 उचित सहर (प्रशासन) 

सहरलाई यसको प्रशासनिक सीमाहरूद्वारा परिभाषित गर्न सकिन्छ। अन्यथा सहर उचित सहरको रूपमा परिचित हुन्छ। युनिसेफले सहरलाई "सहरको प्रशासनिक सीमाभित्र बस्ने वा एकल अधिकारीद्वारा सहरबाट सीधै नियन्त्रण गरिएको जनसङ्ख्या" भनेर परिभाषित गरेको छ। सहर कानूनी वा राजनीतिक सीमा तथा एक प्रशासनिक मान्यता प्राप्त सहरी स्थितिको अनुसार परिभाषित एक इलाका हो जुन सामान्यतया स्थानीय सरकारको केही रूपद्वारा वर्गीकृत हुन्छ।   सहरहरूमा त्यसको  सीमा र जनसङ्ख्या तथ्याङ्कले उपनगरहरू समावेश नहुन सक्छ।

प्रशासनिक सीमाहरूद्वारा परिभाषित उचित सहरको प्रयोगले उपनगरीय क्षेत्रहरू समावेश गर्न सक्दैन जहाँ सहरमा काम गर्ने वा अध्ययन गर्ने जनसङ्ख्याको एक महत्त्वपूर्ण अनुपात बसोबास गर्दछ। यस परिभाषाको कारण, सहरको उचित जनसङ्ख्याको आँकडा सहरी क्षेत्र जनसङ्ख्याको आँकडा भन्दा धेरै भिन्न हुन सक्छ। चीनको छोङ्छिङ नगरपालिका जनसङ्ख्याको आधारमा विश्वको सबैभन्दा ठूलो सहर हो। यसको क्षेत्रफल अस्ट्रियाको आकारको लगभग बराबर अर्थात् ८२,४०३ वर्ग किलोमिटर सहित विशाल प्रशासनिक क्षेत्र समावेश गर्दछ। तथापि, यसको ३ करोड जनसङ्ख्याको ७०% भन्दा बढी वास्तवमा ग्रामीण परिवेशमा बस्ने कृषि श्रमिकहरू हुन्।

 सहरी क्षेत्र 

सहरी क्षेत्र भित्र क्षेत्रीय वा अन्य सीमाहरूको वास्ता नगरी सहरलाई सशर्त रूपमा निकटवर्ती सहरी क्षेत्रको रूपमा परिभाषित गर्न सकिन्छ। युनिसेफले सहरी क्षेत्रलाई यसरी परिभाषित गरेको छः

डेमोग्राफियाका अनुसार, सहरी क्षेत्र सहरी विकास प्रक्रियाद्वारा निरन्तर निर्मित भूमि हो जुन श्रम बजार (महानगरीय क्षेत्र वा महानगरीय क्षेत्र) भित्र पर्दछ भने यसमा कुनैपनि ग्रामीण भूमि हुँदैन।

 महानगरीय क्षेत्र 

महानगरीय क्षेत्र, वा श्रम बजार क्षेत्र गरि सहरलाई यसको जनसङ्ख्याद्वारा पनि परिभाषित गर्न सकिन्छ। युनिसेफले महानगरीय क्षेत्रलाई यसरी परिभाषित गरेको छ:

धेरै देशहरूमा, महानगरीय क्षेत्रहरू या त आधिकारिक सङ्गठनको साथ वा केवल साङ्ख्यिकीय उद्देश्यका लागि स्थापित छन्। संयुक्त राज्य अमेरिकामा, महानगरीय साङ्ख्यिकीय क्षेत्र अमेरिकी व्यवस्थापन र बजेट कार्यालयद्वारा परिभाषित गरिएको छ। फिलिपिन्समा, महानगरीय क्षेत्रहरूमा एक आधिकारिक निकाय छ, जस्तै महानगरीय मनिला विकास प्राधिकरण, जसले मनिला महानगरीय क्षेत्रको व्यवस्थापन गर्दछ। इन्डोनेसियामा पनि यस्तै निकायहरू अवस्थित छन्।

 सूची 

संयुक्त राष्ट्रसङ्घको सन् २०१८ को अनुमान अनुसार विश्वमा ५० लाखभन्दा बढी जनसङ्ख्या भएका ८१ वटा सहरहरू छन्। संयुक्त राष्ट्रसङ्घको तथ्याङ्कमा उचित सहर, महानगरीय क्षेत्र र सहरी क्षेत्रको मिश्रण समावेश गरिएको छ। 

 सहर देश सन् २०१८ को संयुक्त राष्ट्रसङ्घको अनुमानित आँकडा उचित सहर सहरी क्षेत्र महानगरीय क्षेत्र परिभाषा जनसङ्ख्या क्षेत्रफल घनत्व जनसङ्ख्या क्षेत्रफल घनत्व जनसङ्ख्या क्षेत्रफल घनत्व टोकियो जापान  ३,७४,६८,००० महानगरीय प्रदेश    दिल्ली भारत  २,८५,१४,००० महानगरीय क्षेत्र    साङ्घाई चीन  २,५५,८२,००० नगरपालिका      साओ पाउलो ब्राजिल  २,१६,५०,००० नगरपालिका    मेक्सिको सहर मेक्सिको  २,१५,८१,००० सहर-राज्य    कायरो इजिप्ट  २,००,७६,००० सहरी क्षेत्र       मुम्बई भारत  १,९९,८०,००० महानगरपालिका     बेइजिङ चीन  १,९६,१८,००० नगरपालिका      ढाका बङ्गालादेश  १,९५,७८,००० राजधानी सहर     १,४५,४३,१२४   ओसाका जापान   १,९२,८१,००० निर्दिष्ट गरिएको सहर    न्युयोर्क संयुक्त राज्य अमेरिका  १,८८,१९,००० सहर     कराची पाकिस्तान  १,५४,००,००० महानगर      बुएनोस आइरेस अर्जेन्टिना  १,४९,६७,००० स्वशासित सहर    १,२८,०६,८६६   छोङ्छिङ चीन  १,४८,३८,००० नगरपालिका       इस्तानबुल टर्की १,४७,५१,००० महानगरपालिका      कोलकाता भारत  १,४६,८१,००० नगर निगम     मनिला फिलिपिन्स  १,३४,८२,००० राजधानी    लागोस नाइजेरिया   १,३४,६३,००० महानगर      रियो दि जेनेरो ब्राजिल  १,३२,९३,००० नगरपालिका    तियानजिन चीन  १,३२,१५,००० नगरपालिका      किनसासा प्रजातान्त्रिक गणतन्त्र कङ्गो  १,३१,७१,००० सहर-प्रदेश       ग्वाङ्झोउ चीन  १,२६,३८,००० सहर      लस एन्जलस संयुक्त राज्य अमेरिका  १,२४,५८,००० सहर    मस्को रुस  १,२४,१०,००० सङ्घीय सहर     20,004,462   सेन्झेन चीन  १,१९,०८,००० सहर      लाहोर पाकिस्तान   १,१७,३८,००० महानगर      बेङ्गलोर भारत  १,१४,४०,००० महानगरपालिका       पेरिस फ्रान्स   १,०९,०१,००० सहर    बोगोता कोलोम्बिया  १,०५,७४,००० राजधानी जिल्ला      जाकार्ता इन्डोनेसिया   १,०५,१७,००० विशेष राजधानी क्षेत्र     चेन्नई भारत  १,०४,५६,००० महानगरपालिका      लिमा पेरू  १,०३,९१,००० महानगरपालिका    बैङ्कक थाइल्यान्ड   १,०१,५६,००० विशेष प्रशासनिक क्षेत्र    सियोल दक्षिण कोरिया  ९९,६३,००० विशेष सहर     नागोया जापान   ९५,०७,००० निर्दिष्ट गरिएको सहर    हैदराबाद भारत  ९४,८२,००० महानगरपालिका       लन्डन संयुक्त अधिराज्य  ९०,४६,००० राजधानी    १,४३,७२,५९६  ८,३८२  १,७१५ तेहरान इरान  ८८,९६,००० राजधानी       सिकागो संयुक्त राज्य अमेरिका  ८८,६४,००० सहर    चेङ्दु चीन  ८८,१३,००० सहर (उप-प्रदेश)      नान्जिङ चीन  ८२,४५,००० सहर (उप-प्रदेश)       उहान चीन  ८१,७६,००० सहर (उप-प्रदेश)      हो चि मिन्ह सहर भियतनाम   ८१,४५,००० नगरपालिका Statistical Handbook of Vietnam 2014 , General Statistics Office Of Vietnam     लुवान्डा अङ्गोला  ७७,७४,००० नगरपालिका      अहमदाबाद भारत  ७६,८१,००० महानगरपालिका    ६३,००,०००   क्वालालम्पुर मलेसिया   ७५,६४,००० सहर      सिआन चीन  ७४,४४,००० सहर (उप-प्रदेश)      हङकङ चीन  ७४,२९,००० विशेष प्रशासनिक क्षेत्र      दोङ्गुवान चीन  ७३,६०,००० प्रदेश स्तरीय सहर      हाङ्झोउ चीन  ७२,३६,००० सहर (उप-प्रदेश)      फोसान चीन  ७२,३६,००० प्रदेश स्तरीय सहर        सेन्याङ चीन  ६९,२१,००० सहर (उप-प्रदेश)      रियाद साउदी अरब  ६९,०७,००० नगरपालिका       बगदाद इराक  ६८,१२,००० प्रदेश      सान्तियागो चिली  ६६,८०,००० सहर     सुरत भारत  ६५,६४,००० महानगरपालिका        म्याड्रिड स्पेन  ६४,९७,००० नगरपालिका    ६६,४१,६४९   सुझोउ चीन  ६३,३९,००० प्रदेश स्तरीय सहर      पुणे भारत  ६२,७६,००० महानगरपालिका     हार्बिन चीन  ६१,१५,००० सहर (उप-प्रदेश)      हस्टन संयुक्त राज्य अमेरिका  ६१,१५,००० सहर    डालस संयुक्त राज्य अमेरिका  ६०,९९,००० सहर    टोरन्टो क्यानडा  ६०,८२,००० सहर    दार एस सालम तान्जानिया  ६०,४८,०००सहर      मियामी संयुक्त राज्य अमेरिका  ६०,३६,०००सहर    बेलो होरिजेन्तो ब्राजिल  ४९,७२,०००सहर    सिङ्गापुर सिङ्गापुर  ५७,९२,००० देश      फिलाडेल्फिया संयुक्त राज्य अमेरिका  ५६,९५,००० सहर    ६०,९६,१२०   एट्लान्टा संयुक्त राज्य अमेरिका  ५५,७२,०००सहर    फुकुओका जापान   ५५,५१,००० निर्दिष्ट गरिएको सहर      खार्तुम सुडान  ५५,३४,०००     ५२,७४,३२१   बार्सिलोना स्पेन  ५४,९४,००० नगरपालिका    ५४,७४,४८२Population on 1 January by broad age group, sex and metropolitan regions  - Eurostat 2017   जाहानेसबर्ग दक्षिण अफ्रिका  ५४,८६,००० महानगरपालिका        सेनट पिटर्सवर्ग रुस  ५३,८३,००० सङ्घीय सहर        छिङ्दाओ चीन  ५३,८१,००० सहर (उप-प्रदेश)        दालियान चीन  ५३,००,००० सहर (उप-प्रदेश)        वासिङ्टन संयुक्त राज्य अमेरिका  ५२,०७,००० सङ्घीय जिल्ला    याङ्गुन म्यानमार  ५१,५७,००० सहर        अलेक्जेन्ड्रिया मिस्र  ५०,८६,००० सहरी क्षेत्र        जिनान चीन  ५०,५२,००० सहर (उप-प्रदेश)      ग्वादलहारा मेक्सिको  ५०,२३,००० नगरपालिका   

 टिप्पणी 

 सन्दर्भ सामग्रीहरू 

 बाह्य कडीहरू 
 जनसङ्ख्या तथ्याङ्क – लिङ्ग, सहर र सहरको प्रकार
 नोर्डपिल विश्व सहरी क्षेत्रको तथ्याङ्क, सन् १९५०–२०५० 

श्रेणी:धेरै जनघनत्व भएका सहरहरू