लेप्चा भाषा

लेप्चा भाषा सिक्किम, भारत र पश्चिम बङ्गाल, नेपाल र भुटानका केही भागहरूमा लेप्चा मानिसहरूले बोल्ने हिमाली भाषा हो। लेप्चा भारतीय राज्य सिक्किम र पश्चिम बङ्गालका साथै नेपाल र भुटानका केही भागहरूमा अल्पसङ्ख्यकहरूले बोल्छन्। लेप्चा भाषा लागि वर्गीकरण गर्न गाह्रो छ, यो महाकिरान्ती भाषाहरूको नजिक हुन सक्छ।

भारतीय जनगणनाले ५०,००० लेप्चा भाषीहरूलाई प्रतिवेदन गरेको छ, तर भारतमा मूल लेप्चा बोल्नेहरूको सङ्ख्या ३०,००० नजिक हुन सक्छ। लेप्चा भाषा लेप्चा लिपिमा लेखिन्छ, लेप्चा लिपिको विकास हुनु अघि, लेप्चा साहित्यिक कृतिहरू तिब्बती लिपिमा रचना गरिएको थियो।

 जनसङ्ख्या 
लेप्चा भारतीय राज्य सिक्किम र पश्चिम बङ्गालका साथै नेपाल र भुटानका केही भागहरूमा अल्पसङ्ख्यकहरूले बोल्छन्। जहाँ यो बोलिन्छ, यसलाई आदिवासी भाषा मानिन्छ, जुन तिब्बती भाषाहरू (सिक्किमी, जोङ्खा र अन्य) र हालैको नेपाली भाषाको आगमनको पूर्व डेटिङ हो। 

लेप्चा वक्ताहरूले चार अलग-अलग समुदायहरू समावेश गर्दछ: सिक्किमको रेन्जोङ्मु; कालिम्पोङ, खर्साङ, र मिरिकको तामसाङ्मु; इलाम जिल्ला, नेपालको इलामु; र दक्षिणपश्चिम भुटानको प्रोमो। भारतमा लेप्चा बोल्ने समूह नेपाल र भुटानमा भन्दा ठुलो छ। 

भारतीय जनगणनाले ५०,००० लेप्चा भाषीहरूलाई प्रतिवेदन गरेको छ, तर भारतमा मूल लेप्चा बोल्नेहरूको सङ्ख्या ३०,००० नजिक हुन सक्छ।

 वर्गीकरण 
लेप्चा वर्गीकरण गर्न गाह्रो छ, यो महाकिरान्ती भाषाहरूको नजिक हुन सक्छ, हिमालयी भाषाहरूको उपपरिवार। लेप्चा आन्तरिक रूपमा विविध छ, चार मुख्य लेप्चा समुदायहरूमा विभिन्न बहुसङ्ख्यक भाषा समूहहरूबाट शाब्दिक प्रभावहरू देखाउँदै। यी नेपाली र सिक्किमी तिब्बती प्रभावहरू द्वन्द्वात्मक भिन्नतामा पर्दैनन्।

 लिपि 
लेप्चा लिपि एक सिलेबिक लिपि हो जसमा विभिन्न प्रकारका विशेष अङ्क र लिग्चरहरू छन्। यसको वंशावली अस्पष्ट छ। प्रारम्भिक लेप्चा पाण्डुलिपिहरू ठाडो रूपमा लेखिएको थियो, जुन चिनियाँ प्रभावको सङ्केत हो। लेप्चा लिपिको विकास हुनु अघि, लेप्चा साहित्यिक कृतिहरू तिब्बती लिपिमा रचना गरिएको थियो।

 यो पनि हेर्नुहोस् 

 नेपालमा बोलिने भाषाहरू
 भारतका भाषाहरू
 भुटानका भाषाहरू

सन्दर्भ सामग्रीहरू

श्रेणी:सिक्किममा बोलिने भाषाहरू
श्रेणी:भुटानमा बोलिने भाषाहरू
श्रेणी:तिब्बतमा बोलिने भाषाहरू
श्रेणी:चिनियाँ तिब्बती भाषा परिवार
श्रेणी:कोशी प्रदेशमा बोलिने भाषाहरू
श्रेणी:अद्वितीय लिपि भएका भाषाहरू
श्रेणी:नेपालमा बोलिने भाषाहरू