हिमालय

हिमालय एसियाको एक हिमशृङ्खला हो, जसले भारतीय उपमहाद्वीपको मैदानलाई तिब्बती पठारबाट अलग गर्छ। यस हिमशृङ्खलामा पृथ्वीका केही अग्लो चुचुराहरू छन्, जसमा सबैभन्दा अग्लो, सगरमाथा पनि समावेश छ। भन्दा बढी उचाइमा १०० भन्दा बढी चुचुराहरू हिमालयमा अवस्थित छन्। 

भुटान, भारत, नेपाल, चीन र पाकिस्तान: हिमालयले पाँच देशहरू पार गरेको छ। कश्मीर क्षेत्रको दायराको सार्वभौमसत्तालाई लिएर भारत, पाकिस्तान र चीनबीच विवाद छ। हिमालय शृङ्खलाको उत्तरपश्चिममा काराकोरम र हिन्दुकुश पर्वतशृङ्खलाहरू, उत्तरमा तिब्बती पठार र दक्षिणमा सिन्धु-गङ्गा मैदानको समतल क्षेत्रहरू छन्। विश्वका केही प्रमुख नदीहरू, सिन्धु, गङ्गा, र ब्रह्मपुत्र नदी, हिमालयको छेउछाउमा बग्छन्, र तिनीहरूको संयुक्त जलाधार लगभग ६० करोड मानिसहरूको घर हो; हिमालयमा ५.३ करोड मानिस बस्छन्। हिमालयले दक्षिण एसिया र तिब्बतको संस्कृतिलाई गहिरो रूपमा आकार दिएको छ। हिन्दु, जैन र बौद्ध धर्ममा धेरै पवित्र हिमालय चुचुराहरू छन्। कञ्चनजङ्घा (भारत तर्फबाट), गङ्गखर पुएन्सम, माछापुच्छ्रे हिमाल, नन्दा देवी पर्वत, र तिब्बती पारहिमालयमा कैलाश पर्वत लगायत अन्य धेरै शिखरहरू पर्वतारोहीहरूका लागि बन्द छन्।

यूरेसियन प्रस्तर अन्तर्गत भारतीय प्रस्तरको सबडक्सनद्वारा उठाइएको, हिमालय पर्वत शृङ्खला  लामो चापमा पश्चिम-उत्तरपश्चिमदेखि पूर्व-दक्षिणपूर्वसम्म दौडन्छ। यसको पश्चिमी लंगर, नङ्गा पर्वत, सिन्धु नदीको उत्तरी मोडको दक्षिणमा अवस्थित छ। यसको पूर्वी लंगर, नमचा बरवा, ब्रह्मपुत्र नदीको ठूलो मोड़को तुरुन्तै पश्चिममा अवस्थित छ। यो दायरा पश्चिममा  देखि पूर्वमा  चौडाइमा भिन्न हुन्छ।

 हिमालयको उत्पति 

 हिमाल 
हिमालले नेपालीमा शिखर वा हिमशृङ्खलालाई जनाउँछ। नेपालका केही हिमशृङ्खलाहरू:

 अन्नपूर्ण हिमाल
 गणेश हिमाल
 खुम्बु हिमाल
 लाङ्टाङ हिमाल
 मनाङ हिमाल
 रोल्वालिङ् हिमाल

 उल्लेख्य शिखरहरू 
 सगरमाथा ८,८४८ मि - संसारकै सर्बोच्च शिखर
 के२ ८,६११ मि
 कञ्चनजङ्घा ८,५८६ मि
 ल्होत्से ८,५१६ मि
 मकालु ८,४६३ मि
 चो यु ८,२०१ मि
 धौलागिरि ८,१६७ मि
 मनास्लु ८,१६३ मि
 नङ्गा पर्वत ८,१२६ मि
 अन्नपूर्ण ८,०९१ मि
 ग्यासरब्रम १ ८,०६८ मि
 ब्रोड शिखर ८,०४७ मि
 ग्यासरब्रम २ ८,०३५ मि
 शिशापाङ्मा ८,०२७ मि
 ग्याचुङ काङ ७,९२२ मि
 नन्दा देवी ७,८१६ मि
 काब्रु ७,३३८ मि - कञ्चनजङ्घाको दक्षिण तिर
 पुमोरी ७,१६१ मि - चर्चित अरोहण हिमाल

ग्यालरी

 अरु हेर्नुहोस् 
 बृहत हिमालय पदमार्ग

बाह्य कडीहरू
 हिमालयको भूगोल 
 हिमालयको जन्म
 हिमालयको उत्पति सम्बन्धि केही जानकारी 

श्रेणी:भूगोल
श्रेणी:हिम शृङ्खला