लात्भिया

लात्भिया,  ; ; ), वा आधिकारिक रूपमा गणतन्त्र लात्भिया (, , ) उत्तरी युरोपको बाल्टिक क्षेत्रमा पर्ने एक देश हो। यो बाल्टिक राज्यहरू मध्ये एक हो। देशको उत्तरमा एस्टोनिया, दक्षिणमा लिथुआनिया, पूर्वमा रूस, दक्षिणपूर्वमा बेलारुस र पश्चिममा स्विडेनसँग समुद्री सिमाना साझेदारी गरेको छ। लात्भियाले ६४,५८९ वर्ग किलोमिटर (२४,९३८ वर्ग माइल) क्षेत्रफल ओगटेको छ र यसको जनसङ्ख्या १९ लाख रहेको छ। यस देशमा शीतोष्ण मौसमी हावापानी पाइन्छ। यसको राजधानी र सबैभन्दा ठूलो सहर रिगा हो। लात्भियाली बाल्टिक क्षेत्रको एकै जातीय समूह र भाषा बोल्ने समूहका हुन्। देशको आधिकारिक भाषा लात्भियाली हो जुन बाल्टिक भाषा बोल्ने एक मात्र जीवित दुई भाषाहरू मध्ये एउटा हो। रूसीहरूको जनसङ्ख्या झन्डै एक चौथाइ भएको यस देशका प्रमुख अल्पसङ्ख्यकहरू हुन्।

शताब्दीयौँसम्म जर्मनेली, स्विडेनी, पोल्यान्डेली-लिथुआनियाली र रूसी शासनको नियन्त्रणमामा रहेको थियो जहाँ मुख्यतया बाल्टिक जर्मनेली कुलीनद्वारा शासन सञ्चालन गरिएको थियो। जर्मनेली साम्राज्यबाट अलग भएसँगै  गणतन्त्र लात्भिया स्थापना १८ नोभेम्बर १९१८ मा भएको थियो र प्रथम विश्व युद्ध पश्चात् यो स्वतन्त्र राष्ट्र घोषित भएको थियो।तथापि, सन् १९३४ मा, कार्लिस उल्मानिसको अधीनमा सत्तावादी शासन स्थापना गरेपछि सन् १९३० को दशकसम्मै देश झन्-झनै निरङ्कुश बन्न पुगेको थियो।

दोस्रो विश्वयुद्धको प्रारम्भमा देशको वास्तविक स्वतन्त्रतामा बाधा पुगेको थियो। सोभियत सङ्घले लात्भियामा जबरजस्ती निगमन गरेको थियो। त्यसपछि यसलाई सन् १९४१ मा नाजी जर्मनीले आक्रमण र कब्जा गरेको थियो। सन् १९४४ मा सोभियत सङ्घले लात्भियाली सोभियत समाजवादी गणतन्त्र गठन गरी आगामी ४५ वर्षको लागि शासन पुन: कब्जा गरेको थियो। देशमा शान्तिपूर्ण गायन क्रान्ति सन् १९८७ मा सुरु भएको थियो र २१ अगस्त १९९१ मा वास्तविक स्वतन्त्रता को पुनर्स्थापनासँगै अन्त्य भएको थियो। त्यसबेला देखि लात्भिया लोकतान्त्रिक एकात्मक संसदीय गणतन्त्र भएको छ।

उच्च आय भएको उन्नत अर्थतन्त्र सहित लात्भिया एक विकसित देश हो। मानव विकास सूचकाङ्कमा धेरै उच्च स्थानमा रहेको छ। यसले नागरिक स्वतन्त्रता, प्रेस स्वतन्त्रता, इन्टरनेट स्वतन्त्रता, प्रजातान्त्रिक शासन, जीवनस्तर र शान्तिको मापनमा अनुकूल प्रदर्शन गर्दछ। लात्भिया युरोपेली सङ्घ, युरोजोन, नाटो, युरोप परिषद्, संयुक्त राष्ट्र सङ्घ, बाल्टिक सागर राज्यहरूको परिषद्, अन्तर्राष्ट्रिय मुद्रा कोष, नोर्दिय-बाल्टिक आठ, नोर्दिय लगानी बैङ्क, आर्थिक सहयोग तथा विकास सङ्गठन, युरोपको सुरक्षा तथा सहयोग सङ्गठन र विश्व व्यापार सङ्गठनको सदस्य राष्ट्र हो।


यो पनि हेर्नुहोस्

 सन्दर्भ सामग्रीहरू 

 बाह्य कडीहरू 

 सरकार
 लात्भियाको राष्ट्रपति
 लात्भियाको संसद
 लात्भिया सरकार
 लात्भियाको परराष्ट्र मन्त्रालय
 लात्भियाली तथ्याङ्क महाशाखा
 लात्भियाली शैक्षिक संस्था
 लात्भिया बैङ्क

 साधारण जानकार
 लात्भिया
 युरोपेली सङ्घमा लात्भिया
 ब्रिटानिकामा लात्भिया
 बीबीसी समाचारमा देशको बारेमा जानकारी पृष्ठ
 लात्भिया . द वर्ल्ड फ्याक्टबुक। केन्द्रीय गुप्तचर संस्था
 लात्भिया सरकारी पुस्तकालय

 लात्भियाको लागि विकास पूर्वानुमान इन्टरनेसनल फ्युचर्स मार्फत

 संस्कृति
 सांस्कृतिक नक्सा 
 लात्भियाली सांस्कृतिक प्रवेशद्वार
 लिभोनियाली सांस्कृतिक प्रवेशद्वार 
 लात्भियाको राष्ट्रिय पुस्तकालय
 लात्भियाली सम्पदा
 लात्भियाली सङ्गीत जानकार केन्द्र

 यात्रा
 आधिकारिक लात्भियाली पर्यटन प्रवेशद्वार

 नक्साहरू




*
श्रेणी:युरोपका देशहरू
श्रेणी:उत्तरी युरोपका देशहरू
श्रेणी:नाटोका सदस्य राष्ट्रहरू
श्रेणी:युरोपेली सङ्घका सदस्य राष्ट्रहरू
श्रेणी:संयुक्त राष्ट्रसङ्घका सदस्य राष्ट्रहरू