Oostantarktika

Oostantarktika,  oder Greater Antarctica, is een Deel van de Kuntinent Antarktika, den de Transantarktischen Bargen van Westantarktika scheedt. In Oostantarktika liggt ook de Süüdpool.

 Geografie un Geologie 

 Geografie 
Oostantarktika maakt den groten Deel vun dat antarktsche Fastland un is mit 10,4 Millionen km² grötter as Australien.Wolf Tietze (Ruutgever): Westermann Lexikon der Geographie, Weinheim 1973, Band III, S. 693–694: Ostantarktis Oostantarktika is so vergleken mit Westantarktika, dat eer een groot Halveiland is, veel grötter.

De Süüdlike Iessee ümgivt dat Rebeed op allen Sieden. Dat oostantarktische Fastland streckt sik van’n Süüdpool uut grotendeels bet an den süüdliken Polaarkink ran, alleen de Küst bi Köningin-Maus-Land liggt meer na Süüd to, grov bi’n 70. süüdliken Breidengraad. Na Westantarktika to begrenzt de Küsten van de Weddell- un Rosssee un dat Schelfies Oostantartika. Ook de geograafsche Süüdpool liggt in’n Oostdeel van Antarktika.

De eersten ümfangrieken Ieskappen in de Oostantarktis kemen tiedens den Övergang vun Eozän na Oligozän vöör 33,9 bet 33,7 Millionen Jaren op. Een wichtigen Bidrag för düssen Klimawannel weer de Drake-Straat, de sik twüschen Atlantik un Pazifik billt het. Bet in dat late Eozän verbunn ene Landbrügg Antarktika med Süüdamerika. Mit dat fröhe Ogliozän is der Drake-Straat beider un deper worrn un het de beiden Kuntinenten nu scheden. So keem nu de Antarktsche Zirkumpolaarstroom op, de Antarktika so vun dat wärmere Seewater afsneed.

 Klima 
Dat Klima in Oostantarktika is noch harder as in den westlichen Deel. De Temperaturen sünd hier noch leger un Stellen, der iesfree sünd, so as to’n Bispeel an den Küsten vun dat Antarktsche Halveiland, givt dat hier nich. Langs enen Bargrügg twüschen den Hooglang vun Dome A un Dome F het de Satellit Landsat 8 2013 Temperaturen vun minus 93 Graad Celsius meten, so dat hier de küllste Punkt op de Eer liggt. Ook de Untogänglikheidspool liggt in Oostantarktika. Dat is Punkt de op wiedste vun de  antarktsche Waterkant weg liggt. Een anner Ünnerscheed is, dat vergleken mit Westantarktika dat antarktsche Iesschild to’n groten Deel op Fastland sitt, dat över den Seespegel liggt.

 Folgen vun den Klimawannel 

Anners as de Iesverlust in de Westantarktis, is dat unseker of dat Ies in de Oostantarktis afsmölten doo. Ene Studie uut’n Januar 2019 kümmt to’n Resultaat, dat ook dat oostantarktiksche Ies gauer afsmölt. Ene Publikatschoon vun de European Geosciences Union slütt man, dat dat Oostantarktsche Iesscshild noch vergleken stabil is un nich groot Ies verlüst.

Een internatschonaal Expertenteam, uut an de 80 Eerdsysteem- un Geowetenschoppers, broch Juni 2018 den betto ümfangsrieksten Ünnersöök to dat Thema ruut. Na de Ünnersöök wasst de Iespanzer in Oostantarktika anners as de globale Trend sogaar (ca. 5 Mrd. t dat Jaar). Düt Resultaat, dat eerstmaal gegen dat allgemene globale Eerdopwarmen gegen antolopen schient, verklöört d  Wetenschoppers so: Mit högeren Temperaturen verdunst över den Ozeanen meer Water, so dat meer Snee över Oostantarktis daalfallt. Dat westantarktsche Ieschild verlüst man üm de 7 Mrd. t Ies dat Jaar, so dat allens tohoop rekent dat Ies in de Antarktis doch torügggeit.

Paläoklimatoloogsche Analysen, also Ünnersöök to dat Klima in verleden Tieden, düüdt an, dat de hoge Karnregioon vun dat Oostantarktsche Iesschild tiedens dat Klimaoptimim in’n Miozän (vöör 17 bet 15 Millionen Jaren) vun de anstegen Temperaturen man relativ wenig bedrapen weer. Dat starke Afsmölten vun dat Iesschild, sett so wal eerst bi ene CO2-Konzentratschoon över 1000 ppm in.

 Wichtige Grootlandschoppen 
In Oostantarktika liggt verscheden wichtige Grootregionen:

 Königin-Maud-Land
 Enderbyland
 Mac-Robertson-Land
 Amerikaansch Hoogland
 Wilkesland
 Adélieland
 Transantarktische Bargen
 Polaarplateau

 Footnoten 

 Literatuur 

 Norbert W. Roland: Antarktis – Forschung im ewigen Eis. Spektrum, Heidelberg 2009, ISBN 978-3-8274-1875-3.

Kategorie:Antarktika
Kategorie:Region