Nedderdüütsche Philologie

De Nedder- oder plattdüütsche Philologie (), oder ook platt- oder nedderdüütsche Spraak- un Literatuurwetenschop (, ) is de akadeemsche Disziplin, de plattdüütsch as Spraak un Literatuur in allen sienen Perioden ünnersöcht, dokumenteert un vermiddelt. Een anner selten Naam is ook Saxonistik.So to’n Bispeel bi hier un daar bi Dieter Stellmacher: 

Reference Gramma, Omkearwurdboek fan de Fryske taal, Ta de Fryske syntaksis, Wurdfoarried en Wurdgrammatika (Rezenschoon). In. Zeitschrift für Dialektologie und Linguistik, 57.  Jaargang., Heft 1 (1990), S. 117.

Kommentar zu den Lehrverantstaltungen Sommersemester 2005 an de Georg-August-Universität Chöttingen Philosoophsche Fakultät Seminaar för Düütsche Philologie, S. 57

Klaas Heeroma, In: Werner Schröder (Ruutgever): Festschrift für Ludwig Wolff zum 70. Geburtstag, Wachholtz: Niemünster 1962.

Johann Galtung: Struktur, Kultur und intellektueller Stil. Vergleichender Essay über saxonistische, teutonische, nipponische und gallische Wissenschaft. In: Alois Wierlacher (Ruutgever): Das Fremde und das Eigene. München. 1985, S. 51–93. 

Se is mit anner germaanschen Philologien so as Nedderlandistik, Frisistik oder Skandinavistik een Ünnerdeel vun de Germanistik inn wieden Sinne, man ook in den engen Sinne is de nedderdüütsche Philogie an noordüütschen Universitäten meist mit dat Hoogdüütsche Ünnerdeel vun de Germanistik oder düütsche Philologie. An welk Universitäten is dat man ook een egen Studiengang Nedderdüütsch.

 Plattdüütsche Spraakwetenschop 
Dat wetenschoplich Interess an de plaattdüütsche Spraak is in dat 18. Jhd. mit Idiotika, de Wöör uut den Volksmundaarden sammelt, anfungen, so as Michael Richey sien Idioticon Hamburgense, Johann Christoph Strodtmann sien Idioticon Osnaburgense oder Johann Carl Dähnert sien pommersch Platt-Deutsches Wörterbuch. So weer de Lexikografie de Vöörlöper för de nedderdüütsche Philologie later.Jürgen Meier, Dieter Möhn: Geschichte un Methoden der niederdeutschen Philologie, In: NSL, S. 1–6.

Mit den 19. Jhd. un Philologen as de Bröder Grimm oder Karl Lachmann is de Germanistik as Wetenschop an un för sik opkamen. To’n Anfang weer de nedderdüütsche Philologie to’n gröttsten Deel op uut de öllsten Spraakdenkmalen to editeren un kritsche Textuutgaven uutogeven. Eerst to’n Enn vun dat 19. Jhd beginnt de nedderdüütsche Philogie ook de modernen plattdüütschen Dialekten intensiver uuttoforschen. So stünnen nu besünners de Dialektologie mit de Luudgeografie un deelwies ook de Formengeografie in’n Vöörgrund. 1874 grünn sik de Verein für niederdeutsche Sprachforschung mit de Afsicht de plattdüütsche Spraak in Literatuur un Dialekt uuttoforschen. Mit de tweden Halv vun dat 20. Jhd. kemen in de nedderdüütsche Philologie sotscholinguistsche Fragen up, de ünnersöökt woans sik Plattdüütsch un siene Dackspraken mit eenanner verhöllt.
Plattdüütsche Literatuurwetenschop 

 Historie 
Togliek mit den Ünnersöök vun anner olen germaansche Literatuur begünnt de plattdüütsche Literatuurwetenschop mit Interesse an de öllste ooldsassische Spraakperiood. Mit de Uutgaav vun den Heliand 1830 bringt Johann Andreas Schmeller de moderne nedderdüütsche Literatuurwetenschop in Gang. Noch in dat 19. Jhd. folgen Heyne, Rückert, Siervers, Piper un Otto Behaghel mit kritschen Uutgaven vun’n Heliand un den 1895 funnen ooldsassischen Genesisfragmenten.Gerhard Cordes: Geschichte und Methoden der niederdeutschen Literaturwissenschaft, In: NSL, S. 31.

 Methoden 
De plattdüütsche Literatuurwetenschopp versteit sik Literatuurwetenschop, de sik mit dat oold- un middelsassisch Literatuur un moderne Literatuur up Plattdüütsch befaat. Se ünnersöökt de ooldsassische un middelsassische Literatuur mit den Methoden uut de Mediävistik – de Middelöllerünnersöök. Wichtig sünd daar bi to’n Bispeel Fragen wo een Text schreven worrn is, wo een Wark mit anner Handschriften tohoophangt oder de Fraag na den Vöörlagen un de Born vun enen Text so as ook de Fraag na den Dichter bi annonymen Texten oder dat Dateren vun Handschriften na Schrievstil un so wieder. Gerhard Cordes: Geschichte und Methoden der niederdeutschen Literaturwissenschaft, In: NSL, S. 38 f.

De neenedderdüütsche Literatuurwetenschop befaat sik mit de moderne plattdüütsche Dialektliteratuur. Se ünnersöökt de in verscheden Dialekten schreven Warken. Se givt kritsche textphiloloogsche Uutgaven vun wichtigen plattdüütschen Schrievers ruut, so as de Gesammtuutgaav vun Fritz Reuter sien Wark. De neenedderdüütsche Literatuurwetenschop befaat sik mit de Biografien vun plattdüütschen Schrievers un Schrieverschen un söcht na de Borns för Literatuur so as Volkssagen, autobiograafschen Betong oder Land un Lüüd, in de een plattdüütschen Schriever upwussen is.Gerhard Cordes: Geschichte und Methoden der niederdeutschen Literaturwissenschaft, In: NSL, S. 40 ff.

 Wichtige nedderdüütsche Philologen 

 Literatuur 

 Gerhard Cordes: Geschichte und Methoden der niederdeutschen Literaturwissenschaft, In: Gerhard Cordes, Dieter Möhn (Ruutgevers): Handbuch zur niederdeutschen Sprach- und Literaturwissenschaft (NSL), Erich Schmidt Verlag: Berlin 1983, S. 24–68.
 Jürgen Meier, Dieter Möhn: Geschichte und Methoden der niederdeutschen Sprachwissenschaft, In: Gerhard Cordes, Dieter Möhn (Ruutgevers): Handbuch zur niederdeutschen Sprach- und Literaturwissenschaft (NSL), Erich Schmidt Verlag: Berlin 1983, S. 1–23.

 Anmarksels 

 Footnoten 

Kategorie:Germanistik
Kategorie:Wetenschop
Kategorie:Plattdüütsch